បញ្ហា (The Problem)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះដោះស្រាយបញ្ហានៃការជ្រើសរើសប្រភេទនិងពណ៌អំពូលភ្លើងនេសាទឱ្យបានត្រឹមត្រូវ ដោយសិក្សាពីលក្ខណៈនៃការជះពន្លឺ និងកម្រិតនៃការជ្រៀតចូលនៃវិសាលគមពន្លឺផ្សេងៗទៅក្នុងផ្ទៃទឹកសមុទ្រ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះបានវាស់វែងវិសាលគមពន្លឺនៃអំពូលនេសាទចំនួនបីប្រភេទដោយប្រើប្រាស់ឧបករណ៍វាស់កាំរស្មី ទាំងនៅក្នុងបន្ទប់ងងឹត និងនៅក្នុងទឹកសមុទ្រអំឡុងពេលប្រតិបត្តិការនេសាទជាក់ស្តែង។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Metal Halide Lamp (250 W) អំពូលមេតាល់ហាឡៃ (២៥០ វ៉ាត់) |
បញ្ចេញពន្លឺមានអាំងតង់ស៊ីតេខ្ពស់ស្រដៀងពន្លឺព្រះអាទិត្យ ដែលមានសក្តានុពលក្នុងការទាក់ទាញត្រីបានល្អនៅផ្ទៃទឹកខាងលើ។ | បាត់បង់ថាមពលប្រមាណ ៧០% ទៅជាកម្តៅ និងមិនអាចជះពន្លឺចូលជ្រៅក្នុងទឹកបានល្អ (ថយចុះស្ទើរដល់សូន្យនៅជម្រៅ ១០ម៉ែត្រ)។ | ផ្តល់វិសាលគមពន្លឺចម្បងពណ៌ក្រហម មានកម្រិត ០.១-០.៨ W.cm-2 ដែលមិនអាចជ្រៀតចូលទឹកសមុទ្រជ្រៅបាន។ |
| Incandescent Lamp (500 W) អំពូលរ៉េស៊ីស្តង់ ឬអំពូលមានសរសៃរ៉េស៊ីស្តង់ (៥០០ វ៉ាត់) |
ងាយស្រួលរកបាននៅលើទីផ្សារសម្រាប់ការប្រើប្រាស់ទូទៅ និងមានពន្លឺសាយភាយបានធំទូលាយនៅលើផ្ទៃទឹក។ | មានប្រសិទ្ធភាពទាបបំផុត ដោយបាត់បង់ថាមពលច្រើនជាង ៧០% ទៅជាកម្តៅ (Infrared) និងស៊ីភ្លើងខ្លាំង។ | ផ្តល់វិសាលគមពន្លឺពណ៌លឿង និងទឹកក្រូច (០.២-២.០ W.cm-2) ដែលចុះខ្សោយយ៉ាងលឿននៅក្រោមផ្ទៃទឹក។ |
| Fluorescent Lamp (Blue/Green/Red, 36-40 W) អំពូលហ្វ្លុយអូរ៉េសង់ (ពណ៌ខៀវ បៃតង និងក្រហម ៣៦-៤០ វ៉ាត់) |
មានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ក្នុងការផ្តល់ពន្លឺមើលឃើញ (២២%) និងប្រើប្រាស់ថាមពលតិចតួច។ ពន្លឺពណ៌ខៀវអាចជ្រៀតចូលក្នុងទឹកបានជ្រៅបំផុត។ | កម្រិតពន្លឺសាយភាយនៅលើអាកាសមានកម្រិតទាបជាងអំពូលផ្សេងទៀត និងទាមទារការជ្រើសរើសពណ៌ឱ្យបានត្រឹមត្រូវ។ | ផ្តល់វិសាលគមពន្លឺ ០.៨-២.០ W.cm-2 ដោយពន្លឺពណ៌ខៀវ (៥០០-៦០០ ណាណូម៉ែត្រ) អាចជះចូលទឹកសមុទ្រជ្រៅបានយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាពដើម្បីទាក់ទាញត្រី។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះទាមទារការប្រើប្រាស់ឧបករណ៍វាស់ស្ទង់ពន្លឺកម្រិតខ្ពស់ និងការចុះធ្វើតេស្តជាក់ស្តែងនៅសមុទ្រតាមរយៈទូកនេសាទ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅឈូងសមុទ្រថៃក្បែរខេត្តជុំផន (Chumphon) ដោយប្រើប្រាស់ប្រភេទអំពូលដែលអ្នកនេសាទថៃនិយមប្រើ។ លក្ខណៈនៃទឹកសមុទ្រ ដូចជាភាពល្អក់ និងកម្រិតសារធាតុរំលាយ អាចមានភាពខុសគ្នាខ្លះពីតំបន់សមុទ្រកម្ពុជា។ ទោះជាយ៉ាងណា ទិន្នន័យនៃការជ្រៀតចូលនៃវិសាលគមពន្លឺនេះមានភាពត្រឹមត្រូវតាមលក្ខណៈរូបវិទ្យា ដែលអាចឆ្លុះបញ្ចាំងពីបរិបទនៅកម្ពុជាបាន។
លទ្ធផលនៃការសិក្សានេះមានសារៈសំខាន់យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ការកែលម្អបច្ចេកទេស និងការសន្សំសំចៃក្នុងការនេសាទសមុទ្រនៅប្រទេសកម្ពុជា។
ការយល់ដឹងពីវិសាលគមពន្លឺនឹងជួយប្រែក្លាយទម្លាប់នៃការនេសាទនៅកម្ពុជាឱ្យកាន់តែមានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ កាត់បន្ថយការចំណាយថាមពល និងងាយស្រួលក្នុងការគ្រប់គ្រងធនធានសមុទ្រប្រកបដោយចីរភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Profiling reflectance radiometer system (ប្រព័ន្ធវាស់កាំរស្មីចំណាំងផ្លាត) | វាជាឧបករណ៍ទំនើបដែលត្រូវបានប្រើប្រាស់សម្រាប់វាស់កម្រិត និងប្រភេទនៃរលកពន្លឺ (វិសាលគម) ដែលជះចូលទៅក្នុងផ្ទៃទឹក រួមទាំងចំណាំងផ្លាតដែលត្រឡប់មកវិញ ដើម្បីកំណត់អំពីថាមពលនិងការជ្រៀតចូលនៃពន្លឺទៅក្នុងជម្រៅទឹកផ្សេងៗគ្នា។ | ដូចជាម៉ាស៊ីនស្កេនមួយដែលអាចវាស់បានយ៉ាងច្បាស់ថា ពន្លឺពណ៌អ្វីខ្លះនិងខ្លាំងប៉ុណ្ណាដែលអាចរុញទម្លុះចុះទៅក្រោមទឹកបាន។ |
| Light spectrum (វិសាលគមពន្លឺ) | ជាការបំបែកនិងចាត់ថ្នាក់ពន្លឺទៅតាមប្រវែងរលករបស់វា (គិតជាណាណូម៉ែត្រ) ឧទាហរណ៍ដូចជាពន្លឺពណ៌ក្រហមមានរលកវែង និងពណ៌ខៀវមានរលកខ្លី ដែលរលកពន្លឺនីមួយៗមានសមត្ថភាពជ្រៀតចូលក្នុងទឹកក្នុងកម្រិតខុសៗគ្នា។ | ដូចជាឥន្ធនូដែលបំបែកពន្លឺថ្ងៃឱ្យទៅជាពណ៌ផ្សេងៗដាច់ពីគ្នា ដែលពណ៌នីមួយៗមានលក្ខណៈពិសេសរៀងៗខ្លួន។ |
| Attenuation coefficient (មេគុណនៃការថយចុះពន្លឺ) | ជារង្វាស់ដែលបង្ហាញពីកម្រិតនៃការបាត់បង់ថាមពល ឬការចុះខ្សោយនៃពន្លឺ នៅពេលវាធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់មជ្ឈដ្ឋានណាមួយ (ដូចជាទឹកសមុទ្រ) ដែលបណ្តាលមកពីការស្រូបយក ឬការបែកខ្ញែកពន្លឺដោយភាគល្អិតនិងសារធាតុអណ្តែតក្នុងទឹក។ | ដូចជាការពាក់វ៉ែនតាខ្មៅ វ៉ែនតាកាន់តែខ្មៅ (មេគុណកាន់តែខ្ពស់) ពន្លឺកាន់តែពិបាកឆ្លងកាត់មកដល់ភ្នែកយើង។ |
| Metal halide lamp (អំពូលមេតាល់ហាឡៃ) | ជាប្រភេទអំពូលដែលបង្កើតពន្លឺយ៉ាងភ្លឺស្របតាមគោលការណ៍ឆ្លងចរន្តអគ្គិសនីក្នុងល្បាយឧស្ម័ន និងលោហៈហាឡូហ្សែន។ វាផ្តល់ពន្លឺស្រដៀងពន្លឺព្រះអាទិត្យ ប៉ុន្តែវាមានប្រសិទ្ធភាពទាបក្នុងការប្រើប្រាស់ថាមពល ដោយសារវាបាត់បង់ថាមពលរហូតដល់ ៧០% ទៅជាកម្តៅ។ | ដូចជាភ្លើងហ្វាឡានធំៗដែលភ្លឺចាំងខ្លាំង ប៉ុន្តែបើយើងឈរជិតគឺក្តៅខ្លាំងណាស់ ដោយសារវាបញ្ចេញកម្តៅចោលច្រើនជាងពន្លឺទៅទៀត។ |
| Incandescent lamp (អំពូលរ៉េស៊ីស្តង់ ឬអំពូលមានសរសៃរ៉េស៊ីស្តង់) | អំពូលដែលដំណើរការដោយការបញ្ជូនចរន្តអគ្គិសនីកាត់សរសៃតង់ស្តែន (Tungsten filament) រហូតដល់វាក្តៅខ្លាំងហើយបញ្ចេញពន្លឺ (ភាគច្រើនពណ៌លឿង ឬទឹកក្រូច)។ វាស៊ីភ្លើងខ្លាំង ហើយថាមពលភាគច្រើនលើសលប់ត្រូវបានបាត់បង់ក្នុងទម្រង់ជាកាំរស្មីកម្តៅ (Infrared)។ | ដូចជាការដុតដុំដែកក្នុងភ្លើងឱ្យក្តៅរហូតដល់វាឡើងពណ៌ក្រហមភ្លឺ ដែលការធ្វើបែបនេះត្រូវចំណាយថាមពលកម្តៅច្រើនជាងកម្រិតពន្លឺដែលយើងទទួលបាន។ |
| Fluorescent lamp (អំពូលហ្វ្លុយអូរ៉េសង់) | អំពូលដែលប្រើការបញ្ចេញចរន្តអគ្គិសនីក្នុងឧស្ម័នបារតដែលមានសម្ពាធទាប ដើម្បីបង្កើតកាំរស្មីអ៊ុលត្រាវីយូឡេ (UV) ហើយកាំរស្មីនេះប៉ះជាមួយសារធាតុផូស្វ័រដែលស្រោបនៅខាងក្នុងអំពូល បង្កើតបានជាពន្លឺដែលអាចមើលឃើញ (Visible light) និងមានការបញ្ចេញកម្តៅតិច។ | ដូចជាបន្ទះក្តារពិសេសមួយដែលអាចបំប្លែងពន្លឺដែលយើងមើលមិនឃើញ (UV) ឱ្យក្លាយទៅជាពន្លឺពណ៌ផ្សេងៗយ៉ាងត្រជាក់ភ្នែក។ |
| Phytoplankton (ផ្លង់តុងរុក្ខជាតិ) | ជារុក្ខជាតិតូចៗបំផុតរស់នៅអណ្តែតក្នុងទឹក ដែលអាចធ្វើរស្មីសំយោគនិងជាចំណីមូលដ្ឋាននៅក្នុងខ្សែសង្វាក់អាហារសមុទ្រ។ ពួកវាអាចត្រូវបានទាក់ទាញដោយពន្លឺអំពូល ដែលជាកត្តាប្រយោលធ្វើឱ្យត្រីមូលមកប្រមូលផ្តុំគ្នាដើម្បីស៊ីផ្លង់តុងទាំងនោះ។ | ដូចជាវាលស្មៅតូចៗអណ្តែតក្នុងទឹកដែលទាក់ទាញសត្វគោឱ្យមកស៊ី ឯពន្លឺប្រៀបដូចជាទឹកនិងជីដែលធ្វើឱ្យស្មៅនោះដុះប្រមូលផ្តុំគ្នានៅមួយកន្លែង។ |
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖