បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះដោះស្រាយបញ្ហាកង្វះខាតទិន្នន័យរៀបរយទាក់ទងនឹងការវិនិយោគកសិកម្ម និងការប្រមូលផ្ដុំមូលធន (Capital accumulation) នៅក្នុងប្រទេសចិនពីឆ្នាំ ១៩៥២ ដល់ ២០១៧ ដោយសារប្រព័ន្ធស្ថិតិមានភាពស្មុគស្មាញ និងការផ្លាស់ប្តូរស្តង់ដារញឹកញាប់។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះបានរៀបចំសំណុំទិន្នន័យទូលំទូលាយថ្មីមួយដោយប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រប៉ាន់ស្មានតាមសម័យកាល ដើម្បីគណនាការវិនិយោគទ្រព្យសកម្មថេរក្នុងវិស័យកសិកម្មរបស់រដ្ឋ សហករណ៍ និងគ្រួសារ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Time-Series Data Compilation with Imputation ការចងក្រងទិន្នន័យស៊េរីពេលវេលាជាមួយនឹងការប៉ាន់ស្មានប៉ះប៉ូវ |
អាចបង្កើតសំណុំទិន្នន័យពេញលេញ និងបន្តបន្ទាប់ពីឆ្នាំ ១៩៥២ ដល់ ២០១៧ ដោយបែងចែកតាមប្រភេទអង្គភាពសេដ្ឋកិច្ចបានច្បាស់លាស់។ វាឆ្លុះបញ្ចាំងពីទិដ្ឋភាពជាក់ស្តែងនៃការវិនិយោគបានល្អជាងវិធីសាស្ត្រមុនៗ។ | ពឹងផ្អែកខ្លាំងលើសម្មតិកម្មសម្រាប់ការគណនាក្នុងឆ្នាំដែលខ្វះទិន្នន័យ (ឧទាហរណ៍៖ ការប្រើអត្រា ៥% សម្រាប់គណនាការវិនិយោគរបស់គ្រួសារកសិករ) ដែលអាចមានភាពលម្អៀង។ | បានបង្ហាញឱ្យឃើញពីវដ្តនៃការវិនិយោគ និងនិន្នាការធ្លាក់ចុះនៃការវិនិយោគដោយផ្ទាល់ពីគ្រួសារកសិករ ដោយជំនួសមកវិញនូវការវិនិយោគពីក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវាកម្មកសិកម្មចាប់ពីឆ្នាំ ២០១០ មក។ |
| Fixed Ratio Allocation Method (Chow 1993 / Li 2010) វិធីសាស្ត្របែងចែកតាមសមាមាត្រថេរ |
ងាយស្រួលក្នុងការគណនាដោយប្រើប្រាស់ទិន្នន័យម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ចរួមដែលមានស្រាប់។ | មិនអើពើចំពោះការផ្លាស់ប្តូររចនាសម្ព័ន្ធនៃការបែងចែកការវិនិយោគតាមពេលវេលា និងមានលក្ខណៈអត្តនោម័តពេក (Subjective) ក្នុងការកំណត់ភាគរយ។ | ផ្តល់លទ្ធផលប៉ាន់ស្មានទាបជាងការពិត ឬខ្ពស់ជាងការពិតខ្លាំង នៅក្នុងដំណាក់កាលដែលមានការផ្លាស់ប្តូររចនាសម្ព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ច។ |
| Commodity Flow Method (Yeh 1964) វិធីសាស្ត្រលំហូរទំនិញ |
មានប្រសិទ្ធភាពក្នុងការទាញយកទិន្នន័យវិនិយោគរបស់គ្រួសារកសិករនៅពេលដែលវិស័យមិនមែនកសិកម្មនៅជនបទមិនទាន់មានការរីកចម្រើន។ | មិនអាចប្រើប្រាស់បាននៅពេលដែលសហករណ៍កសិកម្ម ឬវិស័យមិនមែនកសិកម្មមានការលូតលាស់ ដែលធ្វើឱ្យពិបាកក្នុងការបែងចែកការវិនិយោគជាក់លាក់។ | អាចផ្តល់នូវការប៉ាន់ស្មានបានតែក្នុងរយៈពេលខ្លី (១៩៣១-១៩៣៦ និង ១៩៥២-១៩៥៧) ដោយមិនអាចតាមដានការវិវឌ្ឍរយៈពេលវែងបាន។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ មិនបានបញ្ជាក់តម្រូវការផ្នែករឹង (Hardware) ឬផ្នែកទន់ (Software) ជាក់លាក់នៅក្នុងឯកសារទេ ប៉ុន្តែការសិក្សានេះទាមទារទិន្នន័យស្ថិតិប្រវត្តិសាស្ត្រ និងចំណេះដឹងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចកសិកម្មយ៉ាងជ្រាលជ្រៅ។
ការសិក្សានេះផ្អែកទាំងស្រុងលើទិន្នន័យផ្លូវការរបស់រដ្ឋាភិបាលចិនពីឆ្នាំ ១៩៥២ ដល់ ២០១៧។ ភាពលម្អៀងទិន្នន័យ (Data Bias) អាចកើតមានដោយសារការផ្លាស់ប្តូរញឹកញាប់នូវស្តង់ដារប្រមូលទិន្នន័យ និងប្រព័ន្ធស្ថិតិរបស់ប្រទេសចិន ជាពិសេសមុនសម័យកំណែទម្រង់ឆ្នាំ ១៩៧៨។ បញ្ហានេះមានសារៈសំខាន់ណាស់សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ព្រោះកម្ពុជាក៏ធ្លាប់ឆ្លងកាត់របបសេដ្ឋកិច្ចផែនការ និងកំពុងជួបប្រទះបញ្ហាកង្វះខាតទិន្នន័យកសិកម្មប្រវត្តិសាស្ត្រ ដែលទាមទារឱ្យមានប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ក្នុងការប្រើប្រាស់ និងប៉ាន់ស្មានទិន្នន័យចាស់ៗ។
វិធីសាស្ត្រនៃការចងក្រង និងការប៉ាន់ស្មានទិន្នន័យដែលបាត់បង់ (Imputation) នៅក្នុងការសិក្សានេះ ពិតជាមានប្រយោជន៍ និងអាចយកមកអនុវត្តសម្រាប់វិភាគសេដ្ឋកិច្ចកសិកម្មនៅកម្ពុជា។
ជារួម ការអនុវត្តវិធីសាស្ត្រនេះនឹងជួយឱ្យអ្នកធ្វើគោលនយោបាយកម្ពុជា យល់ច្បាស់ពីនិន្នាការនៃការប្រមូលផ្ដុំមូលធន (Capital Accumulation) ដើម្បីតម្រង់ទិសការវិនិយោគឱ្យចំគោលដៅ ធានាបាននូវសន្តិសុខស្បៀង និងការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចីរភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Capital accumulation (ការប្រមូលផ្ដុំមូលធន) | ដំណើរការនៃការសន្សំ ឬប្រើប្រាស់ប្រាក់ចំណេញ (អតិរេក) ដើម្បីវិនិយោគត្រឡប់ទៅក្នុងមធ្យោបាយផលិតកម្មវិញ ដូចជាការទិញគ្រឿងយន្ត ឬសាងសង់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ដើម្បីពង្រីកសមត្ថភាពផលិតនាពេលអនាគត។ | ដូចជាអ្នកលក់នំសន្សំប្រាក់ចំណេញរាល់ថ្ងៃ ដើម្បីទិញឡដុតនំធំជាងមុន ដែលអាចធ្វើនំបានច្រើនជាងមុននៅឆ្នាំក្រោយ។ |
| Fixed assets investment (ការវិនិយោគទ្រព្យសកម្មថេរ) | ការចំណាយលុយទៅលើការទិញ ឬស្ថាបនាទ្រព្យសម្បត្តិដែលអាចប្រើប្រាស់បានយូរអង្វែងក្នុងការផលិត ដូចជា ត្រាក់ទ័រ ប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រ ឬឃ្លាំងស្តុកកសិផល ជាជាងការចំណាយលើវត្ថុធាតុដើមដែលប្រើហើយអស់។ | ដូចជាការទិញផ្ទះ ឬឡានសម្រាប់រត់តាក់ស៊ី ជាជាងការទិញសាំង ឬហូបចុកប្រចាំថ្ងៃ។ |
| Household responsibility system (ប្រព័ន្ធទទួលខុសត្រូវជាលក្ខណៈគ្រួសារ) | គោលនយោបាយកំណែទម្រង់កសិកម្មរបស់ចិននៅចុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៧០ ដែលអនុញ្ញាតឱ្យគ្រួសារកសិករចុះកិច្ចសន្យាជួលដីពីសហករណ៍ ដើម្បីធ្វើកសិកម្មដោយខ្លួនឯង ហើយទទួលបានផលចំណេញពេញលេញក្រោយពីបង់ពន្ធរួច។ | ដូចជារដ្ឋចែកដីឱ្យពលរដ្ឋម្នាក់មួយឡូត៍ឱ្យដាំដុះដោយខ្លួនឯង អ្នកណាខំធ្វើអ្នកនោះបានផលច្រើន ជាជាងការធ្វើការរួមគ្នាហើយចែកស្មើៗគ្នា។ |
| State budgetary appropriation (ការបែងចែកថវិការដ្ឋ) | ការទម្លាក់កញ្ចប់ថវិកាដោយផ្ទាល់ពីរដ្ឋាភិបាលកណ្តាល ដើម្បីយកទៅចាយវាយ ឬវិនិយោគលើគម្រោងនានា ដូចជាការទិញគ្រឿងយន្តសម្រាប់កសិដ្ឋានរដ្ឋ ឬសាងសង់ទំនប់ទឹកធំៗ។ | ដូចជាឪពុកម្តាយដកលុយពីហោប៉ៅចែកឱ្យកូនៗយកទៅទិញសៀវភៅ ឬបង់ថ្លៃសាលាដោយមិនបាច់សងវិញ។ |
| Self-accumulation (ការសន្សំដើមទុនដោយខ្លួនឯង) | ការពឹងផ្អែកលើការសន្សំប្រាក់ចំណូលផ្ទាល់ខ្លួនរបស់កសិករ ឬសហករណ៍ ដើម្បីយកទៅទិញសម្ភារៈកសិកម្មដោយមិនខ្ចីលុយពីធនាគារ ឬពឹងផ្អែកលើជំនួយពីរដ្ឋ។ | ដូចជាការសន្សំលុយក្នុងកូនជ្រូកបន្តិចម្តងៗរហូតដល់គ្រប់លុយទិញកង់ថ្មីមួយដោយខ្លួនឯង ដោយមិនបាច់សុំលុយអ្នកណា។ |
| Collective-owned agriculture (កសិកម្មសមូហភាព / សហករណ៍កសិកម្ម) | ប្រព័ន្ធកសិកម្មដែលដីធ្លី និងឧបករណ៍ផលិតកម្មត្រូវបានកាន់កាប់ និងគ្រប់គ្រងរួមគ្នាដោយសហគមន៍ឬសហករណ៍ ហើយផលដំណាំត្រូវបានបែងចែកទៅតាមកម្លាំងពលកម្មដែលបានចូលរួម។ | ដូចជាការយកលុយនិងកម្លាំងគ្នីគ្នាក្នុងភូមិមកធ្វើចំការរួមគ្នាតែមួយ រួចពេលបានផលយកមកចែកគ្នាស៊ីតាមទំហំការងារដែលម្នាក់ៗបានធ្វើ។ |
| Service-oriented agricultural production (ផលិតកម្មកសិកម្មតម្រង់ទិសសេវាកម្ម) | និន្នាការដែលកសិករលែងទិញគ្រឿងយន្តដោយខ្លួនឯង តែងាកមកជួលក្រុមហ៊ុន ឬអ្នកម៉ៅការឱ្យមកភ្ជួររាស់ ច្រូតកាត់ ឬបាញ់ថ្នាំជំនួសវិញ ដើម្បីសន្សំសំចៃចំណាយលើការទិញឧបករណ៍ថ្លៃៗ។ | ដូចជាការហៅជាងជំនាញមកជួសជុលផ្ទះ ជាជាងការទិញប្រអប់ឧបករណ៍ជាងដ៏ថ្លៃមកធ្វើដោយខ្លួនឯង ដែលប្រើតែម្តងម្កាល។ |
| Imputed value (តម្លៃប៉ាន់ស្មាន / តម្លៃស្មានទុក) | ការគណនា ឬកាត់តម្លៃជាទឹកប្រាក់ចំពោះទំនិញ ឬសេវាកម្មដែលមិនបានធ្វើប្រតិបត្តិការទិញលក់នៅលើទីផ្សារជាក់ស្តែង ដូចជាតម្លៃពលកម្មកម្លាំងបាយរបស់ប្រជាជនក្នុងការជីកប្រឡាយរួមគ្នាដោយមិនបានបើកប្រាក់ខែ។ | ដូចជាការគិតតម្លៃឈ្នួលធ្វើផ្ទះដោយខ្លួនឯង បើទោះជាយើងមិនបានបញ្ចេញលុយជួលជាងក៏ដោយ ដើម្បីដឹងថាផ្ទះនោះមានតម្លៃសរុបប៉ុន្មាន។ |
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
