បញ្ហា (The Problem)៖ ឯកសារនេះដោះស្រាយបញ្ហានៃភាពយឺតយ៉ាវនិងភាពស្មុគស្មាញក្នុងការរៀនគោលការណ៍សម្រាប់កម្មវិធីគ្រប់គ្រងការសន្ទនាផ្អែកលើ POMDP ដែលជាទូទៅទាមទារការសន្ទនារាប់សែនដងដើម្បីហ្វឹកហាត់ឱ្យបានជោគជ័យ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ អ្នកស្រាវជ្រាវបានស្នើឡើងនូវការប្រើប្រាស់ក្បួនដោះស្រាយ GP-Sarsa ដែលរួមបញ្ចូលដំណើរការ Gaussian (Gaussian Processes) ជាមួយនឹងការរៀនពង្រឹង (Reinforcement Learning) ដើម្បីពន្លឿនការរៀននិងស្វែងរកភាពមិនប្រាកដប្រជា។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Grid-based Monte Carlo Control (MCC) វិធីសាស្ត្រ Monte Carlo Control (MCC) ផ្អែកលើក្រឡាចត្រង្គ |
ជាវិធីសាស្ត្រមូលដ្ឋាន (Baseline) ដែលងាយស្រួលយល់ និងអាចឈានទៅរកគោលការណ៍ល្អបំផុតនៅពេលហ្វឹកហាត់ជាមួយទិន្នន័យច្រើន។ | ទាមទារការសន្ទនាច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់ (រាប់សែនដង) ដែលធ្វើឲ្យការបង្រួមទិន្នន័យ (Convergence) មានភាពយឺតយ៉ាវយ៉ាងខ្លាំង។ | មានល្បឿនរៀនយឺត និងទាមទារការធ្វើតេស្តការសន្ទនារាប់ពាន់ដង ទើបប្រព័ន្ធអាចដំណើរការបានល្អ។ |
| GP-Sarsa (Gaussian Process RL) ការរៀនពង្រឹងក្បួន GP-Sarsa ដោយប្រើប្រាស់ដំណើរការ Gaussian |
អាចរៀនបានលឿនដោយប្រើចំនួនការសន្ទនាតិចតួច និងមានសមត្ថភាពផ្តល់នូវការប៉ាន់ស្មានភាពមិនប្រាកដប្រជា (Uncertainty Estimation) នៃកម្រិត Q-function។ | ទាមទារការជ្រើសរើសប្រភេទខឺណែល (Kernel functions) ឱ្យបានត្រឹមត្រូវទៅតាមប្រភេទបញ្ហា (ឧទាហរណ៍៖ ការប្រើ Scaled norm ឬ Polynomial)។ | សម្រេចបានគោលការណ៍ល្អប្រសើរយ៉ាងឆាប់រហ័ស ត្រឹមតែ ៤០០ ការសន្ទនាដំបូងក្នុងការធ្វើតេស្ត (លឿនជាង MCC យ៉ាងច្រើន)។ |
| Active Learning GP-Sarsa ការរៀនសកម្មជាមួយនឹង GP-Sarsa |
ប្រើប្រាស់ភាពមិនប្រាកដប្រជា (Variance) ដែលប៉ាន់ស្មានដោយ GP ដើម្បីសម្រេចចិត្តជ្រើសរើសសកម្មភាពរុករក ដែលជួយពន្លឿនការរៀនកាន់តែខ្លាំង។ | ដំណើរការគណនា Variance អាចមានភាពស្មុគស្មាញ និងទាមទារធនធានគណនាក្នុងលំហទិន្នន័យធំៗ (Large spaces)។ | ពន្លឿនការធ្វើឲ្យប្រសើរគោលការណ៍ (Policy Optimisation) បានលឿនបំផុត បើធៀបនឹងវិធីសាស្ត្រមិនប្រើ Active Learning ក្នុងការធ្វើតេស្ត CamInfo។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការអភិវឌ្ឍប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងការសន្ទនាផ្អែកលើ POMDP ជាទូទៅទាមទារចំនួននៃការសន្ទនាច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់សម្រាប់ការហ្វឹកហាត់ ប៉ុន្តែវិធីសាស្ត្រនេះតម្រូវឱ្យមានធនធាន និងកម្មវិធីជាក់លាក់ដើម្បីជួយពន្លឿនការរៀន។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងដោយប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធអ្នកប្រើប្រាស់ក្លែងក្លាយ (Simulated User) និងទិន្នន័យព័ត៌មានទេសចរណ៍នៅទីក្រុងខេមប្រ៊ីជ (CamInfo) ប្រទេសអង់គ្លេស។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ការអនុវត្តផ្ទាល់អាចនឹងជួបបញ្ហាដោយសារអាកប្បកិរិយារបស់អ្នកប្រើប្រាស់ជាក់ស្តែង រចនាសម្ព័ន្ធនៃភាសាខ្មែរ និងកំហុសនៃការស្តាប់ (Speech Recognition Errors) មានភាពខុសគ្នាពីទិន្នន័យក្លែងក្លាយនេះ។
វិធីសាស្ត្រនៃការប្រើប្រាស់ Gaussian Processes នេះមានសក្តានុពលខ្ពស់សម្រាប់កម្ពុជាក្នុងការអភិវឌ្ឍន៍ប្រព័ន្ធឆ្លើយតបស្វ័យប្រវត្តិ (Spoken Dialogue Systems) ដែលរៀនបានលឿននិងមិនត្រូវការទិន្នន័យច្រើន។
សរុបមក ការរួមបញ្ចូលក្បួនដោះស្រាយ GP-Sarsa ទៅក្នុងប្រព័ន្ធ POMDP ផ្តល់នូវដំណោះស្រាយដ៏រឹងមាំមួយសម្រាប់អ្នកស្រាវជ្រាវកម្ពុជាក្នុងការអភិវឌ្ឍ Chatbot ឆ្លាតវៃដែលអាចហ្វឹកហាត់បានលឿន និងត្រៀមរួចរាល់សម្រាប់អ្នកប្រើប្រាស់ពិត។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| POMDP (Partially Observable Markov Decision Process) | ជាក្របខណ្ឌគណិតវិទ្យាសម្រាប់ធ្វើការសម្រេចចិត្តក្នុងស្ថានភាពដែលម៉ាស៊ីនមិនអាចដឹងច្បាស់១០០%ពីស្ថានភាពពិតប្រាកដរបស់អ្នកប្រើប្រាស់ (ឧទាហរណ៍៖ ស្តាប់មិនច្បាស់ដោយសារសំឡេងរំខាន) ហើយត្រូវគណនាប្រូបាប៊ីលីតេដើម្បីជ្រើសរើសសកម្មភាពបន្ទាប់។ | ដូចជាការបើកបរក្នុងពេលចុះអ័ព្ទក្រាស់ ដែលអ្នកត្រូវប៉ាន់ស្មានផ្លូវខាងមុខដោយពឹងផ្អែកលើស្រមោលព្រិលៗដែលអ្នកមើលឃើញ ជំនួសឱ្យការមើលឃើញផ្លូវច្បាស់។ |
| Gaussian Process (GP) | ជាម៉ូដែលស្ថិតិមួយប្រភេទដែលត្រូវបានប្រើប្រាស់ដើម្បីប៉ាន់ស្មានតម្លៃ (Regression) និងវាស់ស្ទង់ភាពមិនប្រាកដប្រជា (Uncertainty) នៃទិន្នន័យ។ នៅក្នុងការសិក្សានេះ វាជួយទស្សន៍ទាយថាតើសកម្មភាពមួយណានឹងទទួលបានរង្វាន់ខ្ពស់បំផុត និងប្រាប់ពីកម្រិតនៃភាពមិនច្បាស់លាស់របស់វា។ | ដូចជាអ្នកជំនាញព្យាករណ៍អាកាសធាតុដែលមិនត្រឹមតែប្រាប់ថានឹងមានភ្លៀងធ្លាក់ទេ តែថែមទាំងប្រាប់ពីកម្រិតភាគរយដែលគេជឿជាក់លើការព្យាករណ៍នោះទៀតផង។ |
| Reinforcement Learning (RL) | ជាវិធីសាស្ត្របង្រៀនបញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI) តាមរយៈការសាកល្បងនិងកំហុស ដោយផ្តល់ 'រង្វាន់' (Reward) ពេលវាធ្វើសកម្មភាពត្រឹមត្រូវ និង 'ពិន័យ' (Penalty) ពេលវាធ្វើខុស ដើម្បីឱ្យវាស្វែងរកយុទ្ធសាស្ត្រសន្ទនាល្អបំផុត។ | ដូចជាការបង្វឹកសត្វសុនខដោយឱ្យចំណីពេលវាធ្វើតាមបញ្ជា និងស្តីបន្ទោសពេលវាខាំរបស់របរ ដើម្បីឱ្យវារៀនពីទម្លាប់ល្អ។ |
| GP-Sarsa | ជាក្បួនដោះស្រាយ (Algorithm) នៅក្នុង Reinforcement Learning ដែលរួមបញ្ចូលដំណើរការ Gaussian ដើម្បីប៉ាន់ស្មានតម្លៃនៃសកម្មភាពនីមួយៗ (Q-function) ធ្វើឱ្យប្រព័ន្ធអាចទាញការសន្និដ្ឋាននិងរៀនបានលឿន ទោះមានទិន្នន័យសន្ទនាតិចតួចក៏ដោយ។ | ដូចជាសិស្សឆ្លាតម្នាក់ដែលអាចទាញការសន្និដ្ឋានបានយ៉ាងលឿនអំពីរបៀបដោះស្រាយលំហាត់ថ្មី ដោយគ្រាន់តែមើលឧទាហរណ៍២ ឬ៣ ប៉ុណ្ណោះ។ |
| Kernel function | ជាអនុគមន៍គណិតវិទ្យាដែលប្រើក្នុង Gaussian Processes ដើម្បីវាស់ស្ទង់ភាពស្រដៀងគ្នា (Correlations) រវាងទិន្នន័យពីរ។ បើស្ថានភាពសន្ទនាពីរស្រដៀងគ្នា វានឹងចាត់ទុកថាលទ្ធផលនៃសកម្មភាពក្នុងស្ថានភាពទាំងពីរក៏នឹងស្រដៀងគ្នាដែរ ដែលជួយឱ្យម៉ាស៊ីនមិនបាច់រៀនសារថ្មីទាំងអស់។ | ដូចជាការចាត់ថ្នាក់មុខម្ហូប បើអ្នកដឹងថាសម្លម្ជូរគ្រឿងមានរសជាតិជូរ នោះអ្នកអាចស្មានថាសម្លម្ជូរយួនក៏មានរសជាតិជូរដែរ ព្រោះវាស្ថិតក្នុងក្រុមសម្លម្ជូរដូចគ្នា។ |
| Belief state | ជាការបែងចែកប្រូបាប៊ីលីតេ (Probability Distribution) ដែលបង្ហាញពីការជឿជាក់របស់ប្រព័ន្ធទៅលើអ្វីដែលអ្នកប្រើប្រាស់ពិតជាចង់បាន ដោយផ្អែកលើប្រវត្តិសន្ទនានិងកម្រិតភាពមិនច្បាស់លាស់នៃការពាក្យសម្តី។ | ដូចជាអ្នកកំពុងលេងលាក់កន្សែង ហើយអ្នកប៉ាន់ស្មានជាភាគរយថា កន្សែងប្រហែលជានៅក្រោយខ្នងមិត្តម្នាក់នេះ ៨០% ឬម្នាក់នោះ ២០% ដោយសារអ្នកសង្កេតឃើញកាយវិការរបស់ពួកគេ។ |
| Active Learning | ជាវិធីសាស្ត្រដែលប្រព័ន្ធ AI ជ្រើសរើសសកម្មភាព ឬទិន្នន័យដែលវាមានភាពមិនប្រាកដប្រជាបំផុត (Highest Variance) ដើម្បីរុករកនិងរៀនបន្ថែម ដែលជួយសន្សំសំចៃពេលវេលានិងទិន្នន័យជាងការរៀនដោយចៃដន្យ។ | ដូចជាសិស្សដែលឆ្លាត តែងតែលើកដៃសួរគ្រូតែចំណុចណាដែលខ្លួនមិនទាន់យល់ច្បាស់ ដើម្បីឆាប់ចេះ ជំនួសឱ្យការសួរគ្រប់ចំណុចទាំងអស់ឡើងវិញ។ |
| Q-function | ជាអនុគមន៍ដែលទស្សន៍ទាយនូវតម្លៃរង្វាន់សរុប (Expected Long-term Reward) ដែលប្រព័ន្ធនឹងទទួលបាន ប្រសិនបើវាជ្រើសរើសសកម្មភាពណាមួយក្នុងស្ថានភាពបច្ចុប្បន្ន ហើយបន្តធ្វើសកម្មភាពល្អៗនៅជំហានបន្ទាប់រហូតដល់ចប់ការសន្ទនា។ | ដូចជាការលេងអុក ដែលអ្នកត្រូវគិតស្មានទុកជាមុនថា បើដើរកូនអុកមួយនេះ តើអនាគតនឹងមានឱកាសឈ្នះកម្រិតណា។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖