បញ្ហា (The Problem)៖ ប្រទេសកម្ពុជានៅតែជួបប្រទះនឹងបញ្ហាកង្វះខាតថាមពលអគ្គិសនី ដែលបណ្តាលមកពីការផលិតមានកម្រិត និងការប្រើប្រាស់ថាមពលមិនទាន់មានប្រសិទ្ធភាព។ ការស្រាវជ្រាវនេះស្វែងរកជម្រើសថ្មីតាមរយៈការរួមបញ្ចូលគ្នានូវប្រព័ន្ធថាមពលព្រះអាទិត្យ និងបច្ចេកវិទ្យា IoT។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រពិសោធន៍ដោយដំឡើងប្រព័ន្ធសូឡាភ្ជាប់ជាមួយបណ្តាញអគ្គិសនី (On-grid solar system) និងប្រព័ន្ធកុងតាក់ឆ្លាតវៃ ដើម្បីប្រមូលទិន្នន័យ និងគ្រប់គ្រងការប្រើប្រាស់អគ្គិសនីពីចម្ងាយ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Traditional Grid System without Smart Control ការប្រើប្រាស់បណ្តាញអគ្គិសនីរដ្ឋដោយគ្មានប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងឆ្លាតវៃ |
ងាយស្រួលប្រើប្រាស់ និងមិនទាមទារការដំឡើងប្រព័ន្ធបញ្ជាស្មុគស្មាញ ឬការវិនិយោគលើឧបករណ៍បន្ថែម។ | ចំណាយប្រាក់ច្រើនលើថ្លៃអគ្គិសនីប្រចាំខែ និងងាយមានការខ្ជះខ្ជាយថាមពលនៅពេលអ្នកប្រើប្រាស់ភ្លេចបិទកុងតាក់ ឬឧបករណ៍អគ្គិសនី។ | ខាតបង់ប្រាក់ និងថាមពលដោយសារកង្វះប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងការប្រើប្រាស់ឱ្យមានប្រសិទ្ធភាព និងបញ្ចេញឧស្ម័នកាបូនិកច្រើន។ |
| On-grid Solar System with IoT Control ប្រព័ន្ធសូឡាភ្ជាប់បណ្តាញរួមបញ្ចូលជាមួយឧបករណ៍បញ្ជា IoT |
ជួយសន្សំសំចៃការចំណាយអគ្គិសនី កាត់បន្ថយការខ្ជះខ្ជាយថាមពល និងអនុញ្ញាតឱ្យតាមដានព្រមទាំងគ្រប់គ្រងការប្រើប្រាស់ពីចម្ងាយ។ | ទាមទារការវិនិយោគដំបូងលើឧបករណ៍ (Hardware) និងចំណេះដឹងផ្នែកបច្ចេកទេសក្នុងការដំឡើងនិងតភ្ជាប់ប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត។ | ផលិតថាមពលបាន ១៧៦,៩៦ kWh ក្នុងមួយឆ្នាំ (សន្សំបានប្រមាណ ១៣២ ៧២០ រៀល) ដោយចំណាយដើមលើប្រព័ន្ធបញ្ជាត្រឹមតែ ៦៥ ដុល្លារ។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះទាមទារឱ្យមានការវិនិយោគលើផ្នែករឹង (Hardware) ជាច្រើនប្រភេទសម្រាប់ដំឡើងប្រព័ន្ធសូឡា និងប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រង IoT ប៉ុន្តែមានតម្លៃសមរម្យសម្រាប់ការរៀបចំប្រព័ន្ធបញ្ជា។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងដោយប្រើប្រាស់ទិន្នន័យប្រមូលបានពីការដំឡើងប្រព័ន្ធសាកល្បងនៅលើដំបូលអគារ ក្រុមហ៊ុន Solar Green Energy Cambodia (SOGE) ក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ ដែលមានលក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុនិងកម្រិតពន្លឺព្រះអាទិត្យអំណោយផល។ លទ្ធផលនៃការផលិតថាមពលអាចនឹងមានការប្រែប្រួល ប្រសិនបើប្រព័ន្ធនេះត្រូវបានដំឡើងនៅតំបន់ដែលមានស្រមោលបាំងច្រើន ឬនៅរដូវវស្សាដែលមានភ្លៀងធ្លាក់ច្រើនខែនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។
បច្ចេកវិទ្យានេះមានភាពជាក់ស្តែង និងស័ក្តិសមយ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ការអនុវត្តនៅកម្ពុជា ដើម្បីកាត់បន្ថយការចំណាយអគ្គិសនី និងលើកកម្ពស់ប្រសិទ្ធភាពថាមពល។
ជារួម ការរួមបញ្ចូលគ្នានូវប្រព័ន្ធសូឡាភ្ជាប់បណ្តាញ និងឧបករណ៍ IoT គឺជាដំណោះស្រាយដែលមានតម្លៃសមរម្យ ងាយស្រួលអនុវត្ត និងមានសក្តានុពលខ្ពស់ក្នុងការចូលរួមដោះស្រាយបញ្ហាកង្វះថាមពលនៅកម្ពុជាប្រកបដោយចីរភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| on-grid solar systems (ប្រព័ន្ធសូឡាភ្ជាប់បណ្តាញ) | ជាប្រព័ន្ធផលិតថាមពលពីពន្លឺព្រះអាទិត្យដែលតភ្ជាប់ផ្ទាល់ទៅនឹងបណ្តាញអគ្គិសនីជាតិ (Grid)។ ប្រព័ន្ធនេះអនុញ្ញាតឱ្យអ្នកប្រើប្រាស់ទាញយកថាមពលពីសូឡាមកប្រើប្រាស់ ហើយប្រសិនបើមានថាមពលសល់ វាអាចបញ្ជូនទៅកាន់បណ្តាញរដ្ឋវិញ ឬទាញភ្លើងពីរដ្ឋមកប្រើវិញនៅពេលសូឡាមិនអាចផលិតភ្លើងបានគ្រប់គ្រាន់។ | ដូចជាអាងស្តុកទឹកពីរដែលតភ្ជាប់គ្នា ពេលទឹកភ្លៀង (ថាមពលសូឡា) ពេញ វាហូរចូលបណ្តាញទឹករបស់រដ្ឋ ហើយពេលរាំងស្ងួត យើងអាចទាញទឹកពីរដ្ឋមកប្រើវិញដោយស្វ័យប្រវត្តិ។ |
| IoT devices (ឧបករណ៍អ៊ីនធឺណិតនៃវត្ថុ) | ជាឧបករណ៍ ឬគ្រឿងបរិក្ខាររូបវន្តផ្សេងៗ (ដូចជាកុងតាក់ អំពូលភ្លើង ឬសេនស័រ) ដែលមានភ្ជាប់បច្ចេកវិទ្យាសម្រាប់ទទួលនិងបញ្ជូនទិន្នន័យទៅកាន់ប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត ដែលអនុញ្ញាតឱ្យយើងអាចគ្រប់គ្រង និងតាមដានពួកវាពីចម្ងាយបាន។ | ដូចជាការបង្រៀនរបស់របរប្រើប្រាស់ក្នុងផ្ទះឱ្យចេះប្រាប់ព័ត៌មានមកយើង និងចេះស្តាប់បញ្ជារបស់យើងពីចម្ងាយតាមរយៈទូរស័ព្ទដៃ។ |
| Grid Tie Inverter (ឧបករណ៍បំប្លែងចរន្តភ្ជាប់បណ្តាញ) | ជាឧបករណ៍អេឡិចត្រូនិចដែលបំប្លែងចរន្តជាប់ (DC) ដែលផលិតបានពីបន្ទះសូឡា ទៅជាចរន្តឆ្លាស់ (AC) ដែលមានលក្ខណៈស្របតាមស្តង់ដារបណ្តាញអគ្គិសនីជាតិ ដើម្បីអាចប្រើប្រាស់ជាមួយបរិក្ខារក្នុងផ្ទះ និងបញ្ជូនទៅកាន់បណ្តាញរដ្ឋបាន។ | ដូចជាអ្នកបកប្រែភាសាដែលជួយបកប្រែចរន្តអគ្គិសនីពីបន្ទះសូឡា (DC) ទៅជាចរន្តអគ្គិសនីរដ្ឋ (AC) ដើម្បីឱ្យឧបករណ៍ក្នុងផ្ទះអាចយល់និងប្រើប្រាស់បាន។ |
| SMART grids (បណ្តាញអគ្គិសនីឆ្លាតវៃ) | ជាបណ្តាញចែកចាយអគ្គិសនីដែលប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល ដើម្បីតាមដាន និងគ្រប់គ្រងការផ្គត់ផ្គង់អគ្គិសនីពីប្រភពផលិតទៅកាន់អ្នកប្រើប្រាស់ ដែលជួយកាត់បន្ថយការបាត់បង់ថាមពល និងឆ្លើយតបទៅនឹងតម្រូវការប្រើប្រាស់ភ្លាមៗ។ | ជាបណ្តាញអគ្គិសនីរដ្ឋដែលមានខួរក្បាល អាចដឹងថាផ្ទះណាត្រូវការភ្លើងប៉ុន្មាន និងអាចបែងចែកភ្លើងបានដោយស្វ័យប្រវត្តិដើម្បីកុំឱ្យដាច់ភ្លើង ឬខ្ជះខ្ជាយ។ |
| Cloud computing (ប្រព័ន្ធផ្ទុកនិងគ្រប់គ្រងទិន្នន័យលើពពក) | ជាការប្រើប្រាស់បណ្តាញកុំព្យូទ័រ (Servers) នៅលើអ៊ីនធឺណិត ដើម្បីផ្ទុក គ្រប់គ្រង និងដំណើរការទិន្នន័យ ជំនួសឱ្យការប្រើប្រាស់កុំព្យូទ័រផ្ទាល់ខ្លួន។ នៅក្នុងការស្រាវជ្រាវនេះ វាត្រូវបានប្រើសម្រាប់ផ្ទុកទិន្នន័យថាមពលដែលប្រមូលបានពីឧបករណ៍ IoT។ | ដូចជាការជួលទូដែកសុវត្ថិភាពធំមួយនៅធនាគារតាមរយៈអ៊ីនធឺណិត ដើម្បីទុកកំណត់ត្រាប្រើប្រាស់ភ្លើងរបស់យើង ដែលយើងអាចចូលមើលពីកន្លែងណាក៏បាន។ |
| Arduino Nano (បន្ទះសៀគ្វី អាកឌុយណូ ណាណូ) | ជាបន្ទះសៀគ្វីកុំព្យូទ័រខ្នាតតូច (Microcontroller) ដែលអាចសរសេរកូដបញ្ជាបាន។ វាត្រូវបានប្រើប្រាស់ដើម្បីអានទិន្នន័យពីសេនស័រ (ដូចជាកម្រិតវ៉ុល និងចរន្តភ្លើង) និងបញ្ជាទៅឧបករណ៍ផ្សេងៗទៀតឱ្យដំណើរការ។ | ជាខួរក្បាលកុំព្យូទ័រដ៏តូចមួយដែលអាចទទួលពាក្យបញ្ជាដើម្បីត្រួតពិនិត្យ និងបញ្ជាគ្រឿងអេឡិចត្រូនិចផ្សេងៗ ដូចជាការបើកឬបិទកុងតាក់ភ្លើង។ |
| Gateway (ច្រកទ្វារបណ្តាញ) | ជាឧបករណ៍ដែលដើរតួជាចំណុចកណ្តាលក្នុងការបញ្ជូនទិន្នន័យរវាងបណ្តាញពីរដែលខុសគ្នា។ នៅក្នុងប្រព័ន្ធនេះ វាទទួលទិន្នន័យពីសេនស័រតាមរយៈរលកសញ្ញាវិទ្យុ (HC-12) ហើយបញ្ជូនទិន្នន័យនោះបន្តទៅកាន់ប្រព័ន្ធ Cloud តាមរយៈ Wi-Fi។ | ដូចជាអ្នកនាំសារប្រចាំភូមិដែលប្រមូលព័ត៌មានពីឧបករណ៍ក្នុងផ្ទះ ហើយរត់យកទៅរាយការណ៍ប្រាប់ប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិតដើម្បីឱ្យយើងបានដឹង។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
