បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះដោះស្រាយបញ្ហាលំបាកក្នុងការបែងចែកអង្ករក្រអូបម្លិះពិតប្រាកដពីប្រភេទអង្ករក្រអូបផ្សេងទៀតដែលមានតម្លៃថោក ដោយសារគុណភាពគ្រាប់ស្រដៀងគ្នា និងឥទ្ធិពលនៃកម្រិតនៃការកិនទៅលើលក្ខណៈសម្បត្តិរូប-គីមីវិទ្យារបស់វា។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ អ្នកស្រាវជ្រាវបានស៊ើបអង្កេតលក្ខណៈសម្បត្តិរូប-គីមីវិទ្យានៃអង្ករសម្រូប និងអង្ករសម្រិតក្នុងកម្រិតនៃការកិនចំនួន៤ផ្សេងគ្នា ដោយប្រើប្រាស់បច្ចេកទេសវិភាគកម្រិតខ្ពស់ និងការចាត់ថ្នាក់តាមបែបស្ថិតិ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Unrotated Principal Component Analysis (Unrotated PCA) ការវិភាគសមាសធាតុចម្បងដោយមិនបង្វិល |
អាចកាត់បន្ថយចំនួនអថេរ (Variables) និងចាត់ថ្នាក់ក្រុមអង្ករបាន។ ជាវិធីសាស្ត្រមូលដ្ឋានដែលងាយស្រួលយល់សម្រាប់វិភាគទិន្នន័យពហុអថេរ។ | តម្លៃ Factor loading នៃអថេរមួយចំនួនមិនច្បាស់លាស់ ដែលធ្វើឱ្យមានការលំបាកក្នុងការរៀបចំអថេរថ្មីនៅក្នុងកត្តា (Factor)។ | មិនសូវមានប្រសិទ្ធភាពក្នុងការពន្យល់ពីបម្រែបម្រួលនៃប៉ារ៉ាម៉ែត្របើប្រៀបធៀបទៅនឹងវិធីសាស្ត្រដែលបានបង្វិល។ |
| Principal Component Analysis with Varimax Rotation ការវិភាគសមាសធាតុចម្បងដោយប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្របង្វិល Varimax |
កាត់បន្ថយចំនួនអថេរដែលជះឥទ្ធិពលលើសមាសធាតុចម្បងដើម (Original PCs) ធ្វើឱ្យការចាត់ថ្នាក់មានភាពច្បាស់លាស់ និងបែងចែកក្រុមអង្ករបានល្អប្រសើរ។ | ត្រូវការការគណនាស្មុគស្មាញជាងមុនបន្តិច និងទាមទារកម្មវិធីកុំព្យូទ័រឯកទេសសម្រាប់ដំណើរការក្បួនអាល់ហ្គោរីតបង្វិល (Rotation algorithms)។ | សមាសធាតុ PC1 និង PC2 ដែលបានបង្វិលអាចពន្យល់ពីបម្រែបម្រួលសរុបបាន ៧៦,៨៣% និងបែងចែកពូជស្រូវថៃជា៤ក្រុមយ៉ាងច្បាស់លាស់។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះទាមទារឧបករណ៍មន្ទីរពិសោធន៍កម្រិតខ្ពស់សម្រាប់ការវិភាគរូប-គីមីវិទ្យា និងកម្មវិធីកុំព្យូទ័រសម្រាប់វិភាគទិន្នន័យស្ថិតិ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងប្រទេសថៃ ដោយប្រើប្រាស់គំរូស្រូវចំនួន ៦០ ដែលប្រមូលបានពីមជ្ឈមណ្ឌលស្រាវជ្រាវស្រូវផ្សេងៗក្នុងឆ្នាំ ២០០៧-២០០៨ ដោយផ្តោតខ្លាំងលើពូជស្រូវ Hom Mali (KDML105 និង RD15)។ ទិន្នន័យនេះមានសារៈសំខាន់សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ដោយសារកម្ពុជាមានពូជស្រូវក្រអូបប្រណីតស្រដៀងគ្នា (ឧទាហរណ៍៖ ផ្ការំដួល ផ្កាម្លិះ) ដែលប្រឈមនឹងបញ្ហាលាយឡំជាមួយពូជស្រូវថោកៗនៅលើទីផ្សារ ហើយត្រូវការវិធីសាស្ត្រចាត់ថ្នាក់ច្បាស់លាស់បែបនេះដើម្បីធានាគុណភាពសម្រាប់ការនាំចេញ។
វិធីសាស្ត្រនេះមានប្រយោជន៍ខ្លាំងណាស់សម្រាប់វិស័យកសិកម្ម និងឧស្សាហកម្មនាំចេញអង្កររបស់ប្រទេសកម្ពុជា ក្នុងការធានាសុចរិតភាពនៃម៉ាកយីហោ។
សរុបមក ការរួមបញ្ចូលគ្នានូវការវិភាគរូប-គីមីវិទ្យា និងបច្ចេកទេស PCA អាចជួយលើកកម្ពស់ស្តង់ដារអង្ករកម្ពុជា កាត់បន្ថយការក្លែងបន្លំ និងបង្កើនទំនុកចិត្តដល់អតិថិជនអន្តរជាតិ។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Principal Component Analysis (PCA) (ការវិភាគសមាសធាតុចម្បង) | ជាវិធីសាស្ត្រស្ថិតិមួយដែលប្រើសម្រាប់បង្រួមទិន្នន័យធំៗដែលមានអថេរ (Variables) ច្រើន មកនៅត្រឹមសមាសធាតុសំខាន់ៗមួយចំនួនតូច (Principal Components) ដែលងាយស្រួលក្នុងការមើលឃើញពីទំនាក់ទំនង និងបែងចែកក្រុមទិន្នន័យដោយមិនបាត់បង់ព័ត៌មានសំខាន់ៗ។ | ដូចជាការសង្ខេបសៀវភៅក្រាស់មួយក្បាលមកនៅត្រឹម២ឬ៣ទំព័រ ដែលនៅតែរក្សាអត្ថន័យសំខាន់ៗនៃសាច់រឿងទាំងមូលបាន។ |
| Degree of Milling (DOM) (កម្រិតនៃការកិន) | ជារង្វាស់ភាគរយនៃបរិមាណកន្ទក់និងស្រទាប់ខាងក្រៅនៃគ្រាប់ស្រូវដែលត្រូវបានកូតចេញក្នុងអំឡុងពេលកិនពីអង្ករសម្រូបទៅជាអង្ករសម្រិត។ ការកិនកាន់តែខ្លាំង ធ្វើឱ្យបាត់បង់ប្រូតេអ៊ីននិងខ្លាញ់ តែបង្កើនកម្រិតម្សៅ (Starch) នៅក្នុងទម្ងន់សរុបនៃគ្រាប់អង្ករ។ | ដូចជាការចិតសំបកផ្លែប៉ោមអញ្ចឹង បើយើងចិតកាន់តែក្រាស់ វានឹងបាត់បង់សំបកនិងសាច់ខាងក្រៅច្រើន ហើយសល់តែសាច់ខាងក្នុង។ |
| Apparent amylose content (AAC) (កម្រិតអាមីឡូស) | ជាបរិមាណនៃប្រភេទម្សៅ (Carbohydrate) ម៉្យាងនៅក្នុងគ្រាប់អង្ករ ដែលកំណត់ភាពស្អិតឬរឹងរបស់បាយ។ អង្ករដែលមានអាមីឡូសទាប (ដូចជាអង្ករម្លិះ) ពេលដាំឆ្អិនមានលក្ខណៈទន់និងស្អិតជាប់គ្នា ខណៈអង្ករអាមីឡូសខ្ពស់ដាំទៅរឹងនិងរលាយចេញពីគ្នា។ | ដូចជាសារធាតុស៊ីម៉ងត៍នៅក្នុងការលាយបេតុងអញ្ចឹង បើមានស៊ីម៉ងត៍តិច (អាមីឡូសទាប) វាមិនសូវរឹង បើមានស៊ីម៉ងត៍ច្រើន (អាមីឡូសខ្ពស់) វារឹងខ្លាំង។ |
| Gel consistency (GC) (ភាពខាប់នៃជែល ឬភាពខាប់នៃបាយ) | ជារង្វាស់នៃភាពទន់ឬរឹងនៃបាយដែលបានដាំឆ្អិនហើយទុកឱ្យត្រជាក់។ វាត្រូវបានវាស់ដោយការវាស់ប្រវែងនៃលំហូររបស់ម្សៅអង្ករដែលបានដាំពុះជាមួយទឹកគីមី។ អង្ករម្លិះមាន Gel consistency ទន់ ដែលធ្វើឱ្យវាហូរបានវែងលើបន្ទះតេស្ត។ | ដូចជាការប្រៀបធៀបរវាងចាហួយ និងទឹកស៊ីរ៉ូខាប់ៗអញ្ចឹង បើវាទន់ វាអាចហូរបានវែង តែបើវារឹង វាស្អិតកកមិនងាយហូរទេ។ |
| Alkali spreading value (ASV) (តម្លៃរលាយក្នុងសូលុយស្យុងអាល់កាឡាំង) | ជាការធ្វើតេស្តដោយត្រាំគ្រាប់អង្ករក្នុងទឹកសូលុយស្យុងអាល់កាឡាំង (ប៉ូតាស្យូមអ៊ីដ្រុកស៊ីត) ដើម្បីមើលការបំបែកខ្លួនឬការរលាយរបស់គ្រាប់អង្ករ។ វាជួយប្រាប់ពីសីតុណ្ហភាពដែលអង្ករចាប់ផ្តើមឆ្អិន (Gelatinization temperature) ដោយអង្កររលាយលឿនមានន័យថាឆ្អិនលឿន។ | ដូចជាការសង្កេតមើលដុំស្ករសរលាយក្នុងទឹកក្តៅ ដើម្បីដឹងថាវាត្រូវការកម្តៅនិងពេលវេលាប៉ុន្មានទើបរលាយអស់។ |
| Pasting properties (លក្ខណៈសម្បត្តិរលាយឬខាប់នៃម្សៅ) | ជាបម្រែបម្រួលនៃភាពខាប់ (Viscosity) របស់ម្សៅអង្ករនៅពេលដែលវាត្រូវបានកម្តៅឱ្យពុះ និងបន្តកូរ រហូតដល់វាត្រជាក់ឡើងវិញ។ វាជួយអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រទស្សន៍ទាយពីគុណភាពនៃការចម្អិន និងទម្រង់របស់បាយបន្ទាប់ពីទុកចោល។ | ដូចជាការកូរម្សៅធ្វើនំអញ្ចឹង ពេលកម្តៅដំបូងវាចាប់ផ្តើមខាប់ ពេលពុះខ្លាំងវាអាចរាវបន្តិចវិញ ហើយពេលត្រជាក់វានឹងកកខាប់ឡើងរឹង។ |
| Varimax rotation (ការបង្វិលបែបវ៉ារីម៉ិច) | ជាបច្ចេកទេសគណិតវិទ្យាមួយនៅក្នុងការវិភាគ PCA ដែលជួយ 'បង្វិល' អ័ក្សនៃទិន្នន័យ ដើម្បីកាត់បន្ថយភាពស្មុគស្មាញ និងធ្វើឱ្យលទ្ធផលនៃសមាសធាតុនីមួយៗកាន់តែងាយស្រួលអាននិងបកស្រាយ (ដោយផ្តុំអថេរដែលមានទំនាក់ទំនងគ្នាឱ្យនៅដាច់ដោយឡែកពីគ្នាជារង្វង់ច្បាស់លាស់)។ | ដូចជាការបង្វិលកាមេរ៉ា ឬដោះដូរប្លង់ថតរូបជុំវិញវត្ថុមួយ ដើម្បីរកមើលមុំដែលយើងអាចមើលឃើញរាងរបស់វាបានច្បាស់បំផុត និងមិនសូវរញ៉េរញ៉ៃ។ |
| Retrogradation (ការកកកុញត្រលប់នៃម្សៅ) | ជាដំណើរការគីមីដែលម៉ូលេគុលម្សៅ (អាមីឡូស) ដែលបានឆ្អិននិងរលាយហើយ ចាប់ផ្តើមចងសម្ព័ន្ធគ្នាឡើងវិញ និងកកកុញចូលគ្នាបង្កើតជារចនាសម្ព័ន្ធរឹងនៅពេលសីតុណ្ហភាពធ្លាក់ចុះ (ត្រជាក់)។ វាជាមូលហេតុធ្វើឱ្យបាយរឹងនៅពេលទុកយូរ។ | ដូចជាខ្លាញ់ជ្រូក ឬប្រេងដូងអញ្ចឹង នៅពេលដែលយើងកម្តៅវានឹងរាវ តែនៅពេលដែលត្រជាក់ វានឹងកកជាដុំពណ៌សរឹងៗត្រលប់មកវិញ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
