បញ្ហា (The Problem)៖ ឯកសារនេះដោះស្រាយបញ្ហានៃកង្វះសមត្ថភាព និងការយល់ដឹងពីភាពចម្រុះវប្បធម៌របស់និស្សិតនិងបុគ្គលិកបដិសណ្ឋារកិច្ច នៅក្នុងបរិយាកាសការងារដែលមានលក្ខណៈពហុវប្បធម៌។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រចម្រុះ (Mixed Methods) ដោយប្រមូលទិន្នន័យទាំងបរិមាណវិស័យ និងគុណវិស័យពីនិស្សិតផ្នែកបដិសណ្ឋារកិច្ច ដែលបានឆ្លងកាត់ការចុះកម្មសិក្សាការងារ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Quantitative Survey Method (Self-reported) វិធីសាស្ត្រស្ទង់មតិបរិមាណវិស័យ (ការរាយការណ៍ដោយខ្លួនឯង) |
ងាយស្រួលក្នុងការប្រមូលទិន្នន័យពីនិស្សិតចំនួនច្រើនក្នុងពេលតែមួយ និងចំណាយពេលតិច។ | និស្សិតអាចឆ្លើយតបលំអៀងទៅរកភាពវិជ្ជមានដោយមិនដឹងខ្លួន ដែលមិនបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីអារម្មណ៍ និងការរើសអើងពិតប្រាកដរបស់ពួកគេឡើយ។ | ទិន្នន័យស្ទង់មតិបង្ហាញថា សិស្សភាគច្រើនមានអាកប្បកិរិយាវិជ្ជមានខ្ពស់ចំពោះមនុស្សដែលមានប្រវត្តិវប្បធម៌ខុសពីខ្លួន។ |
| Qualitative Interviews & Focus Groups វិធីសាស្ត្រសម្ភាសន៍គុណវិស័យ និងការពិភាក្សាក្រុម |
អនុញ្ញាតឱ្យអ្នកស្រាវជ្រាវស្វែងយល់ស៊ីជម្រៅពីអារម្មណ៍ ភាពលម្អៀង និងបញ្ហាប្រឈមពិតប្រាកដនៅក្នុងកន្លែងធ្វើការ។ | ទាមទារពេលវេលាច្រើនក្នុងការរៀបចំ សម្ភាសន៍ និងការវិភាគទិន្នន័យ ហើយទំហំសំណាកមានកំណត់។ | បានរកឃើញពីភាពរើសអើងលើការបញ្ចេញសំឡេង សាសនា និងជនជាតិដទៃ ព្រមទាំងបង្ហាញថាមានតែនិស្សិត ២៧% ប៉ុណ្ណោះដែលត្រៀមខ្លួនរួចរាល់។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ឯកសារនេះមិនបានបញ្ជាក់លម្អិតពីការចំណាយហិរញ្ញវត្ថុនោះទេ ប៉ុន្តែផ្អែកលើការរចនាការស្រាវជ្រាវចម្រុះ (Mixed-Design) វិធីសាស្ត្រនេះទាមទារពេលវេលា និងធនធានមនុស្សច្រើនសម្រាប់ការប្រមូលនិងវិភាគទិន្នន័យគុណវិស័យ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅប្រទេសអាហ្វ្រិកខាងត្បូង (សាកលវិទ្យាល័យ Johannesburg) ដោយប្រើប្រាស់សំណាកនិស្សិតភាគច្រើនជាជនជាតិអាហ្វ្រិកខាងត្បូង និងប្រទេសជិតខាង។ បរិបទប្រវត្តិសាស្ត្រ (ឧទាហរណ៍ របបអាប៉ាថេត) ជំនឿសាសនា និងបញ្ហាការរើសអើងនៅទីនោះ គឺខុសប្លែកពីប្រទេសកម្ពុជា។ យ៉ាងណាក៏ដោយ សម្រាប់កម្ពុជា ទិន្នន័យនេះនៅតែមានតម្លៃក្នុងការដាស់តឿនពីភាពខ្វះខាតនៃការបណ្តុះបណ្តាលភាពចម្រុះវប្បធម៌ ខណៈដែលកម្ពុជាទទួលភ្ញៀវទេសចរ និងវិនិយោគិនចម្រុះជាតិសាសន៍។
ការស្វែងយល់និងវាយតម្លៃលើសមត្ថភាពចម្រុះវប្បធម៌របស់បុគ្គលិក គឺមានសារៈសំខាន់ និងអាចអនុវត្តបានយ៉ាងល្អនៅក្នុងបរិបទនៃការអភិវឌ្ឍធនធានមនុស្សរបស់កម្ពុជា។
ជារួម ការដាក់បញ្ចូលម៉ូឌុលបណ្តុះបណ្តាលភាពចម្រុះវប្បធម៌ទាំងនៅសាលា និងកន្លែងធ្វើការ នឹងជួយលើកកម្ពស់គុណភាពសេវាកម្មបដិសណ្ឋារកិច្ចកម្ពុជាឱ្យឈានដល់ស្តង់ដារអន្តរជាតិ។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Work-Integrated Learning (ការរៀនសូត្ររួមបញ្ចូលការងារ / កម្មសិក្សាការងារ) | ជាវិធីសាស្រ្តអប់រំដែលតម្រូវឱ្យនិស្សិតយកទ្រឹស្តីដែលបានរៀនក្នុងថ្នាក់ ទៅអនុវត្តផ្ទាល់នៅក្នុងកន្លែងការងារពិតប្រាកដ (ដូចជាការចុះកម្មសិក្សានៅសណ្ឋាគារ) ដើម្បីអភិវឌ្ឍជំនាញវិជ្ជាជីវៈ និងត្រៀមខ្លួនសម្រាប់ទីផ្សារការងារ។ | ដូចជាការរៀនជិះកង់ដោយមិនត្រឹមតែអានសៀវភៅណែនាំនោះទេ តែត្រូវយកកង់ទៅជិះហាត់នៅតាមផ្លូវផ្ទាល់ផងដែរទើបចេះពិតប្រាកដ។ |
| Cultural Competency (សមត្ថភាពចម្រុះវប្បធម៌) | ជាសមត្ថភាពរបស់បុគ្គលក្នុងការយល់ដឹង គោរព និងធ្វើការប្រាស្រ័យទាក់ទងប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពជាមួយមនុស្សដែលមានប្រវត្តិ ជំនឿ សាសនា និងវប្បធម៌ខុសៗពីខ្លួន ដោយគ្មានការរើសអើង។ | ដូចជាមនុស្សម្នាក់ដែលអាចទៅញ៉ាំអាហារនៅប្រទេសណាដោយប្រើចង្កឹះ សម ឬដៃបានយ៉ាងស្ទាត់ជំនាញ និងយល់ពីរបៀបញ៉ាំត្រឹមត្រូវតាមទម្លាប់របស់ម្ចាស់ស្រុកនោះ។ |
| Mixed Design Research (ការស្រាវជ្រាវរចនាចម្រុះ) | ជាវិធីសាស្រ្តសិក្សាស្រាវជ្រាវដែលអ្នកស្រាវជ្រាវប្រើប្រាស់រួមគ្នានូវការប្រមូលទិន្នន័យជាលេខ (បរិមាណវិស័យ ដូចជាការស្ទង់មតិ) និងទិន្នន័យជាពាក្យសម្តី (គុណវិស័យ ដូចជាការសម្ភាសន៍) នៅក្នុងការសិក្សាតែមួយ ដើម្បីទទួលបានលទ្ធផលគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ។ | ដូចជាគ្រូពេទ្យពិនិត្យជំងឺដោយមើលទាំងតួលេខសម្ពាធឈាម (បរិមាណ) និងសួរអ្នកជំងឺផ្ទាល់ពីអាការៈឈឺចាប់ (គុណវិស័យ) ដើម្បីវិនិច្ឆ័យជំងឺឱ្យបានច្បាស់។ |
| Constant Comparative Analysis (ការវិភាគប្រៀបធៀបថេរ) | ជាដំណើរការនៃការវិភាគទិន្នន័យ (ជាពិសេសក្នុងការស្រាវជ្រាវគុណវិស័យ) ដោយយកព័ត៌មានដែលទើបប្រមូលបានថ្មីៗ ទៅប្រៀបធៀបជាបន្តបន្ទាប់ជាមួយទិន្នន័យចាស់ៗ ដើម្បីចាត់ថ្នាក់ និងទាញរកប្រធានបទស្នូលរហូតដល់លែងមានចំណុចថ្មីកើតឡើង។ | ដូចជាការរៀបចំសម្លៀកបំពាក់ចូលទូ ដោយពេលយកអាវថ្មីមកម្តងៗ យើងតែងតែប្រៀបធៀបថាវាគួរដាក់នៅគំនរអាវយឺត អាវធំ ឬខោ រហូតដល់រៀបចំអស់ពីកន្ត្រក។ |
| Cultural fluency (ភាពស្ទាត់ជំនាញខាងវប្បធម៌) | កម្រិតខ្ពស់នៃការយល់ដឹងនិងការបន្សាំខ្លួន ដែលបុគ្គលិកអាចធ្វើការយ៉ាងរលូនក្នុងបរិយាកាសចម្រុះជាតិសាសន៍ ដោយដឹងពីរបៀបនិយាយ ស្តាប់ និងដោះស្រាយបញ្ហាទៅតាមបរិបទវប្បធម៌របស់អ្នកដទៃដោយស្វ័យប្រវត្តិ។ | ដូចជាអ្នកចេះភាសាទីពីរយ៉ាងស្ទាត់ជំនាញ ដែលអាចនិយាយលេងសើច និងយល់ពាក្យស្លោករបស់ជនជាតិដើមដោយមិនចាំបាច់បកប្រែក្នុងខួរក្បាលសិន។ |
| Focus group (ក្រុមពិភាក្សាផ្តោត) | ជាវិធីសាស្រ្តប្រមូលទិន្នន័យស្រាវជ្រាវ ដោយប្រមូលផ្តុំមនុស្សមួយក្រុមតូច (ឧទាហរណ៍ ៦ ទៅ ១០នាក់) ឱ្យមកពិភាក្សា និងបញ្ចេញមតិយោបល់ជុំវិញប្រធានបទជាក់លាក់ណាមួយ ក្រោមការសម្របសម្រួលរបស់អ្នកស្រាវជ្រាវ។ | ដូចជាការហៅមិត្តភក្តិមួយក្រុមមកអង្គុយជុំគ្នាផឹកកាហ្វេ ហើយជជែកវែកញែករកចំណុចល្អនិងចំណុចអាក្រក់នៃរឿងកុនមួយដែលទើបតែមើលចប់ ដើម្បីយកមតិរួម។ |
| Xenophobia (ការស្អប់ខ្ពើមជនបរទេស) | ជាអាកប្បកិរិយានៃការភ័យខ្លាច មិនចូលចិត្ត ស្អប់ខ្ពើម ឬរើសអើងយ៉ាងខ្លាំង និងគ្មានហេតុផលច្បាស់លាស់ ចំពោះជនបរទេស ឬអ្នកដែលមកពីប្រទេស និងវប្បធម៌ផ្សេងពីខ្លួនឯង។ | ដូចជាការបិទទ្វារផ្ទះមិនឱ្យអ្នកជិតខាងចំណូលថ្មីចូលលេងជាដាច់ខាត ដោយគ្រាន់តែឃើញគេមានរូបរាង និងរបៀបស្លៀកពាក់ប្លែកពីអ្នកភូមិយើង។ |
| Transformational learning (ការរៀនសូត្របែបផ្លាស់ប្តូរ) | ជាដំណើរការអប់រំដែលធ្វើឱ្យអ្នករៀនផ្លាស់ប្តូរផ្នត់គំនិត ជំនឿ ភាពលម្អៀង ឬទស្សនៈចាស់ៗរបស់ខ្លួនទាំងស្រុង បន្ទាប់ពីទទួលបានបទពិសោធន៍ ឬការត្រិះរិះពិចារណាយ៉ាងស៊ីជម្រៅលើបញ្ហាអ្វីមួយ។ | ដូចជាមនុស្សម្នាក់ដែលធ្លាប់គិតថាសត្វពស់សុទ្ធតែសាហាវនិងត្រូវតែសម្លាប់ចោល ប៉ុន្តែក្រោយពីរៀនពីជីវសាស្ត្របរិស្ថាន គេបែរជាក្លាយជាអ្នកចូលរួមអភិរក្សសត្វពស់ទៅវិញ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
