បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះដោះស្រាយបញ្ហានៃអាកប្បកិរិយាហិង្សាក្នុងចំណោមកុមារ និងមនុស្សវ័យជំទង់ដែលបាត់បង់មនុស្សជាទីស្រលាញ់ ដោយសារតែកង្វះការយល់ដឹងពីផលប៉ះពាល់នៃការកាន់ទុក្ខដ៏យូរអង្វែងចំពោះសុខភាពផ្លូវចិត្ត និងអាកប្បកិរិយារបស់ពួកគេ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះបានប្រើប្រាស់ការរចនាការស្ទង់មតិបែបពិពណ៌នា (Descriptive survey design) ដើម្បីប្រមូល និងវិភាគទិន្នន័យពីសំណាកកុមារ និងយុវជននៅតំបន់ភាគនិរតី។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Descriptive Survey Design ការរចនាការស្ទង់មតិបែបពិពណ៌នា |
អាចប្រមូលទិន្នន័យបានពីសំណាកក្នុងចំនួនច្រើន (៥៨៤ នាក់) និងផ្តល់រូបភាពជារួមអំពីបញ្ហាអាកប្បកិរិយាហិង្សានៅក្នុងសហគមន៍បានយ៉ាងទូលំទូលាយ។ | ទិន្នន័យពឹងផ្អែកលើការរាយការណ៍ដោយខ្លួនឯង (Self-reported) ដែលអាចមានភាពលម្អៀង ឬការលាក់បាំងការពិត ដោយសារអ្នកចូលរួមបារម្ភពីសុវត្ថិភាពនិងការសម្ងាត់ព័ត៌មានផ្ទាល់ខ្លួន។ | បានប្រមូលទិន្នន័យដោយជោគជ័យពីកុមារ និងក្មេងជំទង់ចំនួន ៥៨៤ នាក់ នៅតំបន់ភាគនិរតីនៃប្រទេសនីហ្សេរីយ៉ា តាមរយៈការជ្រើសរើសសំណាកបែបចៃដន្យ និងពហុដំណាក់កាល។ |
| Pearson Product Moment Correlation ការវិភាគទំនាក់ទំនងភៀរសុន |
មានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ក្នុងការវាស់ស្ទង់កម្រិត និងទិសដៅនៃទំនាក់ទំនងរវាងអថេរផ្សេងៗគ្នា (ឧទាហរណ៍៖ កត្តាគ្រួសារ សីលធម៌ និងអាកប្បកិរិយាហិង្សា)។ | វិធីសាស្ត្រនេះត្រឹមតែបង្ហាញពីភាពទាក់ទងគ្នាប៉ុណ្ណោះ ប៉ុន្តែមិនអាចបញ្ជាក់ពីទំនាក់ទំនងជាលក្ខណៈហេតុនិងផល (Causation) នោះទេ។ | រកឃើញទំនាក់ទំនងយ៉ាងច្បាស់លាស់រវាងកត្តាអាកប្បកិរិយាហិង្សារបស់សិស្ស ទៅនឹងកត្តាឪពុកម្តាយ ទីលំនៅ សីលធម៌ និងគ្រូបង្រៀន (ឧទាហរណ៍៖ សីលធម៌ និងអំពើហិង្សាមានទំនាក់ទំនង r=0.373)។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះតម្រូវឱ្យមានការវិនិយោគជាចម្បងទៅលើធនធានមនុស្សសម្រាប់ចុះប្រមូលទិន្នន័យ ឧបករណ៍វាស់ស្ទង់ និងកម្មវិធីកុំព្យូទ័រសម្រាប់ការវិភាគស្ថិតិ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅតំបន់ភាគនិរតីនៃប្រទេសនីហ្សេរីយ៉ា លើសំណាកកុមារ និងយុវជនចំនួន ៥៨៤នាក់ ដោយមានបញ្ហាអ្នកចូលរួមបារម្ភពីការសម្ងាត់ព័ត៌មាន (Confidentiality) ដែលអាចធ្វើឱ្យមានការលាក់បាំងការពិត។ សម្រាប់កម្ពុជា ភាពខុសគ្នានៃវប្បធម៌ក្នុងការបង្ហាញទុក្ខសោក និងរចនាសម្ព័ន្ធគ្រួសារអាចជះឥទ្ធិពលដល់លទ្ធផល ដូច្នេះការអនុវត្តជាក់ស្តែងត្រូវមានការកែសម្រួលឧបករណ៍វាស់ស្ទង់ឱ្យស្របតាមបរិបទក្នុងស្រុក។
វិធីសាស្ត្រនៃការប្រើប្រាស់កម្រងសំណួរស្ទង់មតិ និងការវិភាគទំនាក់ទំនងនេះ គឺមានអត្ថប្រយោជន៍ និងអាចអនុវត្តបានសម្រាប់កម្ពុជា ក្នុងការស្វែងយល់ពីឫសគល់នៃបញ្ហាក្មេងទំនើង និងអំពើហិង្សាក្នុងសាលារៀន។
ការយល់ដឹងពីទំនាក់ទំនងរវាងទុក្ខសោក និងអំពើហិង្សា នឹងជួយសង្គមកម្ពុជាផ្លាស់ប្តូរពីការដាក់ទណ្ឌកម្មវិន័យតឹងរ៉ឹង មកជាការផ្តល់ការគាំទ្រផ្លូវចិត្តប្រកបដោយក្តីមេត្តា និងការយោគយល់វិញ។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Bereavement (ការកាន់ទុក្ខ ឬការបាត់បង់មនុស្សជាទីស្រលាញ់) | ស្ថានភាពនៃការឆ្លងកាត់សេចក្តីទុក្ខព្រួយយ៉ាងជ្រាលជ្រៅ និងការប្រែប្រួលផ្លូវចិត្តនៅពេលដែលមនុស្សជាទីស្រលាញ់ ឬសមាជិកគ្រួសារបានស្លាប់បាត់បង់ជីវិត។ វាអាចជះឥទ្ធិពលអវិជ្ជមានដល់អារម្មណ៍ អាកប្បកិរិយា និងការសិក្សារបស់កុមារប្រសិនបើមិនមានការជួយជ្រោមជ្រែង។ | ដូចជាអារម្មណ៍ដែលពិភពលោកទាំងមូលរលំនៅចំពោះមុខ ពេលដែលយើងបាត់បង់របស់ដែលយើងស្រលាញ់បំផុត ហើយយើងត្រូវការពេលវេលាដើម្បីព្យាបាលរបួសផ្លូវចិត្តនេះ។ |
| Acting out behaviours (អាកប្បកិរិយាបញ្ចេញកំហឹងខុសរបៀប) | ការបញ្ចេញអារម្មណ៍តានតឹង កំហឹង ឬការឈឺចាប់ផ្លូវចិត្តតាមរយៈសកម្មភាពរំខាន ឬអាកប្បកិរិយាមិនសមរម្យ និងហិង្សា ជំនួសឱ្យការនិយាយប្រាប់គេត្រង់ៗ។ នេះច្រើនកើតលើក្មេងដែលមិនទាន់ចេះគ្រប់គ្រងអារម្មណ៍ស្មុគស្មាញរបស់ខ្លួនឯង។ | ដូចជាកូនក្មេងដែលចង់បានចំណាប់អារម្មណ៍ពីម៉ាក់ប៉ា តែមិនចេះនិយាយសុំ ក៏បែរជាទៅវាយបំបែករបស់របរក្នុងផ្ទះដើម្បីឱ្យគេចាប់អារម្មណ៍។ |
| Somatic complaints (អាការៈរាងកាយដែលកើតពីបញ្ហាផ្លូវចិត្ត) | ការលេចចេញនូវអាការៈឈឺចាប់ខាងរាងកាយពិតប្រាកដ (ដូចជាឈឺក្បាល ឈឺពោះ ឬថប់ដង្ហើម) ដែលមូលហេតុចម្បងមិនមែនមកពីជំងឺរាងកាយ តែបណ្តាលមកពីបញ្ហាផ្លូវចិត្ត ការឈឺចាប់ ឬការតានតឹងអារម្មណ៍ខ្លាំងពេក។ | ដូចជាពេលដែលយើងភ័យខ្លាំងមុនពេលប្រឡង ហើយស្រាប់តែមានអារម្មណ៍ថាឈឺពោះវិលមុខ ទាំងដែលយើងមិនមានជំងឺក្រពះពោះវៀនទាល់តែសោះ។ |
| Dysphoric mood (អារម្មណ៍សោកសៅឬមួរម៉ៅទូទៅ) | ស្ថានភាពអារម្មណ៍ដែលមានលក្ខណៈមិនសប្បាយចិត្ត មិនស្រួលខ្លួន សោកសៅ អស់សង្ឃឹម ឬមួរម៉ៅខ្លាំង ដែលជាទូទៅកើតឡើងយូរអង្វែងក្នុងអំឡុងពេលនៃការកាន់ទុក្ខ ឬមានជំងឺបាក់ទឹកចិត្ត។ | ដូចជាផ្ទៃមេឃដែលស្រអាប់មានពពកខ្មៅពេញមួយថ្ងៃ ធ្វើឱ្យយើងមានអារម្មណ៍មិនស្រស់ស្រាយ និងមិនចង់ធ្វើអ្វីទាំងអស់។ |
| Magical thinking (ការគិតបែបអរូបីឬមិនសមហេតុផល) | ជំនឿផ្លូវចិត្តរបស់កុមារដែលគិតថា គំនិត ឬពាក្យសម្តីរបស់ពួកគេមានអំណាចអាចបណ្តាលឱ្យព្រឹត្តិការណ៍ណាមួយកើតឡើង។ ក្នុងបរិបទនៃការកាន់ទុក្ខ កុមារអាចបន្ទោសខ្លួនឯងថាការស្លាប់របស់នរណាម្នាក់គឺដោយសារតែកំហុសរបស់ខ្លួន។ | ដូចជាក្មេងម្នាក់ដែលគិតថា ដោយសារតែខ្លួនខឹងបងប្រុសកាលពីយប់មិញ ទើបដាក់បណ្តាសាធ្វើឱ្យបងប្រុសជួបគ្រោះថ្នាក់នៅថ្ងៃនេះ។ |
| Youth restiveness (ភាពវឹកវរ ឬភាពរំជើបរំជួលរបស់យុវជន) | សកម្មភាព ឬអាកប្បកិរិយាប្រឆាំង តវ៉ា ឬការប្រើប្រាស់អំពើហិង្សារបស់ក្រុមយុវជន ដែលបង្កឱ្យមានអសន្តិសុខក្នុងសង្គម ដែលជារឿយៗបណ្តាលមកពីការមិនពេញចិត្ត ឬបញ្ហាផ្លូវចិត្ត (ដូចជាការកាន់ទុក្ខ) ដែលមិនត្រូវបានគេយកចិត្តទុកដាក់ដោះស្រាយ។ | ដូចជារលកទឹកសមុទ្រដែលពុះកញ្ជ្រោលខ្លាំងបោកបក់ច្រាំងនៅពេលមានខ្យល់ព្យុះ ដែលមិនអាចរក្សាភាពស្ងប់ស្ងាត់បាន។ |
| Pearson Product Moment Correlation (ការវិភាគទំនាក់ទំនងភៀរសុន) | វិធីសាស្ត្រស្ថិតិមួយដែលអ្នកស្រាវជ្រាវប្រើដើម្បីវាស់ស្ទង់កម្រិត និងទិសដៅនៃទំនាក់ទំនងរវាងអថេរពីរ ដើម្បីដឹងថាវាកើនឡើងឬថយចុះជាមួយគ្នាឬអត់ (ឧទាហរណ៍៖ ទាក់ទងគ្នារវាងកត្តាគ្រួសារ និងកម្រិតនៃអំពើហិង្សា)។ | ដូចជាការប្រើជញ្ជីងថ្លឹងមើលថា តើចំនួនម៉ោងដែលសិស្សខំរៀន មានទំនាក់ទំនងខ្លាំងកម្រិតណាទៅនឹងពិន្ទុដែលសិស្សទទួលបានប្រឡង។ |
| Multistage sampling techniques (បច្ចេកទេសជ្រើសរើសសំណាកពហុដំណាក់កាល) | វិធីសាស្ត្រជ្រើសរើសអ្នកចូលរួមក្នុងការស្រាវជ្រាវ ដោយធ្វើការបែងចែកជាច្រើនដំណាក់កាល តាំងពីកម្រិតធំ (ឧទាហរណ៍៖ រើសខេត្ត) រហូតដល់កម្រិតតូច (ឧទាហរណ៍៖ រើសសាលារៀន រួចរើសសិស្សម្នាក់ៗ) ដើម្បីងាយស្រួលប្រមូលទិន្នន័យលើប្រជាជនច្រើនកន្លែង។ | ដូចជាការរើសយកផ្លែឈើល្អបំផុតពីចម្ការដ៏ធំមួយ ដោយដំបូងរើសយកតំបន់ដាំដុះ បន្ទាប់មករើសដើមដែលល្អ រួចទើបបេះយកផ្លែពីមែកនោះ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖