បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះផ្តោតលើការវាយតម្លៃស្តង់ដារអប្បបរមានៃលំនៅដ្ឋាន និងកត្តាដែលមានឥទ្ធិពលលើការគ្រប់គ្រងបរិស្ថានសម្រាប់មនុស្សចាស់នៅស្រុកមឿង ខេត្តនគរស្រីធម្មរាជ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រចម្រុះ ដោយរួមបញ្ចូលការចុះអង្កេតផ្ទាល់ និងការសម្ភាសន៍ដើម្បីប្រមូលទិន្នន័យ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Descriptive Survey & Housing Standard Assessment ការអង្កេតបែបពិពណ៌នា និងការវាយតម្លៃស្តង់ដារលំនៅដ្ឋាន |
ផ្តល់នូវទិន្នន័យមូលដ្ឋានច្បាស់លាស់អំពីស្ថានភាពរូបវន្តនៃលំនៅដ្ឋាន (ឧទាហរណ៍ កង្វះខាតបង្កាន់ដៃ និងពន្លឺ) និងបញ្ហាសុខភាពជាក់ស្តែងរបស់មនុស្សចាស់។ មានភាពងាយស្រួលក្នុងការចុះអនុវត្តនិងធ្វើការវាស់វែង។ | ទិន្នន័យដែលប្រមូលបានបង្ហាញត្រឹមតែតួលេខនៃស្ថានភាពបច្ចុប្បន្ន ប៉ុន្តែមិនអាចពន្យល់ពីកត្តាស៊ីជម្រៅ ឬកម្រិតនៃឥទ្ធិពលដែលបណ្តាលឱ្យមានបញ្ហាទាំងនោះឡើយ។ | រកឃើញថាផ្ទះ ៦១,៥០% គ្មានបង្កាន់ដៃសុវត្ថិភាព និង ៤៧,១០% នៃបន្ទប់ទឹកមនុស្សចាស់មិនស្របតាមស្តង់ដារអប្បបរមា។ |
| Inferential Statistical Analysis (One-way ANOVA & t-test) ការវិភាគស្ថិតិអនុមាន (One-way ANOVA និង t-test) |
អាចកំណត់រកទំនាក់ទំនងដែលមានអត្ថន័យផ្នែកស្ថិតិរវាងអថេរផ្សេងៗ ដូចជាកត្តាប្រជាសាស្ត្រ សេដ្ឋកិច្ច និងសង្គម ជាមួយនឹងការគ្រប់គ្រងបរិស្ថានលំនៅដ្ឋាន។ ជួយឱ្យការធ្វើសេចក្តីសន្និដ្ឋានមានមូលដ្ឋានវិទ្យាសាស្ត្ររឹងមាំ។ | ទាមទារទំហំសំណាកធំ (ក្នុងករណីនេះ ៤០០ គ្រួសារ) និងទាមទារចំណេះដឹងផ្នែកស្ថិតិ និងកម្មវិធីកុំព្យូទ័រសម្រាប់ការវិភាគទិន្នន័យឱ្យបានត្រឹមត្រូវ។ | បញ្ជាក់ថា កម្រិតវប្បធម៌ ការអប់រំ តម្រូវការអ្នកថែទាំ និងភាពគ្រប់គ្រាន់នៃចំណូល ពិតជាមានឥទ្ធិពលលើការគ្រប់គ្រងបរិស្ថានផ្ទះក្នុងកម្រិតអត្ថន័យស្ថិតិ (P-value < 0.05)។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះទាមទារធនធានមនុស្សច្រើនសម្រាប់ការចុះអង្កេតផ្ទាល់នៅតាមខ្នងផ្ទះ និងកម្មវិធីសម្រាប់វិភាគទិន្នន័យស្ថិតិ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងស្រុកមឿង ខេត្តនគរស្រីធម្មរាជ ប្រទេសថៃ ដោយផ្តោតលើគ្រួសារមានមនុស្សចាស់ចំនួន ៤០០ ផ្ទះ។ ទិន្នន័យ និងបរិបទអាចមានភាពលម្អៀងទៅនឹងស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌រស់នៅប្រចាំថ្ងៃនៅភាគខាងត្បូងប្រទេសថៃ។ ទោះយ៉ាងណា វាមានសារៈសំខាន់ខ្លាំងសម្រាប់កម្ពុជា ដោយសារកម្ពុជាមានទម្រង់គ្រួសារ និងទម្លាប់រស់នៅស្រដៀងគ្នា ហើយកំពុងប្រឈមនឹងកំណើនមនុស្សចាស់ ដែលទាមទារឱ្យមានការរៀបចំស្តង់ដារលំនៅដ្ឋានជាបន្ទាន់ដើម្បីការពារហានិភ័យផ្សេងៗ។
វិធីសាស្ត្រ និងលទ្ធផលនៃការសិក្សានេះអាចយកមកអនុវត្តដោយផ្ទាល់ ដើម្បីរៀបចំគោលនយោបាយ និងកែលម្អសុខុមាលភាពមនុស្សចាស់នៅកម្ពុជា។
ការអនុវត្តតាមគំរូនៃការស្រាវជ្រាវនេះ នឹងជួយកម្ពុជាក្នុងការផ្លាស់ប្តូរពីការថែទាំបែបប្រតិកម្ម ទៅជាការរៀបចំបរិស្ថានបែបបង្ការ ដែលជួយកាត់បន្ថយគ្រោះថ្នាក់ និងពង្រឹងគុណភាពជីវិតរបស់មនុស្សចាស់ប្រកបដោយចីរភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| One-way ANOVA | វិធីសាស្ត្រវិភាគស្ថិតិដែលប្រើសម្រាប់ប្រៀបធៀបតម្លៃមធ្យមភាគនៃអថេរណាមួយ រវាងក្រុមគំរូចំនួនបី ឬច្រើន (ឧទាហរណ៍ ការប្រៀបធៀបតាមកម្រិតការអប់រំផ្សេងៗគ្នា) ដើម្បីកំណត់ថាតើពួកវាមានភាពខុសគ្នាដែលមានអត្ថន័យផ្នែកស្ថិតិឬអត់។ | ដូចជាការប្រៀបធៀបពិន្ទុប្រឡងរបស់សិស្សមកពី៣សាលាផ្សេងគ្នា ដើម្បីបញ្ជាក់ឱ្យច្បាស់ថាសាលាទាំងនោះពិតជាមានកម្រិតខុសគ្នាឬគ្រាន់តែជារឿងចៃដន្យ។ |
| Senile gait | លំនាំនៃការដើរខុសប្រក្រតីដែលជួបប្រទះញឹកញាប់លើមនុស្សចាស់ ដែលមានលក្ខណៈបោះជំហានខ្លីៗ អូសជើង គិតគូរយឺតៗ និងជំហររាងកាយកោងទៅមុខ ដែលបង្កើនហានិភ័យនៃការរអិលដួល។ | ដូចជារបៀបដើររបស់កូនក្មេងទើបចេះដើរដែលបោះជំហានខ្លីៗនិងមិនសូវនឹងនរ តែនេះកើតលើមនុស្សចាស់ដោយសារសន្លាក់និងសាច់ដុំចុះខ្សោយ។ |
| Objective Environment | បរិស្ថានរូបវន្តជាក់ស្តែងដែលនៅជុំវិញខ្លួនមនុស្សចាស់ ដូចជាស្ថានភាពផ្ទះសម្បែង ទំហំបន្ទប់ទឹក កម្រិតពន្លឺ និងបរិវេណដើរ ដែលអាចសង្កេតឃើញនិងវាស់វែងបានតាមស្តង់ដារ។ | ដូចជាទំហំនិងរូបរាងពិតប្រាកដនៃផ្ទះមួយ ដែលយើងអាចយកម៉ែត្រទៅវាស់បានជាក់ស្តែង មិនមែនត្រឹមតែជាការយល់ឃើញឬអារម្មណ៍នោះទេ។ |
| Taro Yamane formula | រូបមន្តគណិតវិទ្យាដែលប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយក្នុងការស្រាវជ្រាវ ដើម្បីកំណត់រកទំហំសំណាកប្រជាជនឱ្យបានសមស្របនិងតំណាងឱ្យប្រជាជនសរុប ដោយមានការកំណត់កម្រិតលម្អៀងជាក់លាក់ (ជាទូទៅ ០.០៥)។ | ដូចជាការភ្លក់សម្លដើម្បីដឹងថាសម្លមួយឆ្នាំងមានរសជាតិយ៉ាងណា ដោយរូបមន្តនេះជួយប្រាប់ថាតើត្រូវភ្លក់ប៉ុន្មានស្លាបព្រាទើបអាចសន្និដ្ឋានបានត្រឹមត្រូវ។ |
| Psychological Well Being | ស្ថានភាពផ្លូវចិត្តវិជ្ជមានរបស់បុគ្គលម្នាក់ៗ ដែលរួមបញ្ចូលការពេញចិត្តនឹងជីវិត ការមានគោលដៅ និងការយល់ឃើញពីតម្លៃរបស់ខ្លួនឯង ជាពិសេសមានសារៈសំខាន់សម្រាប់មនុស្សចាស់ក្នុងការសម្របខ្លួននឹងភាពចាស់ជរា។ | ដូចជាការមានអារម្មណ៍ស្រស់ស្រាយនិងសប្បាយចិត្តនឹងជីវិតរស់នៅប្រចាំថ្ងៃ ទោះបីជារាងកាយមានការថយចុះកម្លាំងក៏ដោយ។ |
| Behavioral Competence | សមត្ថភាពផ្នែករាងកាយនិងស្មារតីរបស់មនុស្សចាស់ ក្នុងការអនុវត្តសកម្មភាពប្រចាំថ្ងៃផ្សេងៗ ដូចជាការដើរហើរ ការថែរក្សាសុខភាព និងការប្រាស្រ័យទាក់ទងក្នុងសង្គមដោយភាពឯករាជ្យ។ | ដូចជាការមានកម្លាំង និងសមត្ថភាពអាចងូតទឹក ស្លៀកពាក់ និងហូបបាយដោយខ្លួនឯងបានដោយមិនបាច់ពឹងផ្អែកលើកូនចៅ។ |
| t-test | ការធ្វើតេស្តស្ថិតិដែលប្រើសម្រាប់ប្រៀបធៀបមធ្យមភាគនៃក្រុមតែពីរ (ឧទាហរណ៍ ភេទប្រុស និងភេទស្រី) ដើម្បីពិនិត្យមើលថាតើភាពខុសគ្នារវាងក្រុមទាំងពីរនេះ កើតឡើងដោយចៃដន្យ ឬជារឿងពិតប្រាកដ។ | ដូចជាការយកកម្ពស់មធ្យមរវាងសិស្សប្រុសនិងសិស្សស្រីនៅក្នុងថ្នាក់មួយមកប្រៀបធៀបគ្នា ដើម្បីរកមើលថាតើអ្នកណាខ្ពស់ជាងដោយមានភស្តុតាងច្បាស់លាស់។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
