បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះផ្តោតលើការស្វែងរកលក្ខខណ្ឌដ៏ប្រសើរបំផុតសម្រាប់ការទាញយក និងការកំណត់លក្ខណៈប្រូតេអ៊ីនដែលអាចបង្កអាឡែហ្ស៊ីចេញពីកៅស៊ូធម្មជាតិស្គីម (Skim Natural Rubber)។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ អ្នកស្រាវជ្រាវបានធ្វើតេស្តសូលុយស្យុងពីរប្រភេទ (PBS និង SDS) ទំហំសំណាកផ្សេងៗគ្នា និងចំនួនដងនៃការទាញយក ដើម្បីកំណត់វិធីសាស្ត្រដែលមានប្រសិទ្ធភាពបំផុត បន្ទាប់មកប្រៀបធៀបជាមួយប្រូតេអ៊ីនស្តង់ដារ BSA។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Extraction with 2% SDS Solution ការទាញយកដោយប្រើសូលុយស្យុង 2% SDS (Sodium dodecyl sulfate) |
មានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ក្នុងការរំលាយប្រូតេអ៊ីនដែលជាប់នឹងផ្ទៃ និងភាគល្អិតកៅស៊ូ។ អាចប្រមូលកករប្រូតេអ៊ីនបានយ៉ាងល្អសម្រាប់ការវិភាគបន្ត។ | អាចមានសារធាតុមិនមែនប្រូតេអ៊ីន (Impurities) មួយចំនួនតូចលាយឡំ ដែលតម្រូវឱ្យមានការសម្អាតបន្ថែមប្រសិនបើចង់បានភាពសុទ្ធ១០០%។ | ទទួលបានទិន្នផលប្រូតេអ៊ីនខ្ពស់បំផុត និងបង្ហាញពីអនុឯកតាតាមទម្ងន់ម៉ូលេគុលច្បាស់លាស់ (66, 78, និង 116 kDa) តាមរយៈការធ្វើ SDS-PAGE។ |
| Extraction with 0.01M PBS Solution ការទាញយកដោយប្រើសូលុយស្យុង 0.01M PBS (Phosphate buffered saline) |
ជាសូលុយស្យុងដែលមានប្រតិកម្មស្រាល (Mild condition) មិនសូវធ្វើឱ្យខូចទ្រង់ទ្រាយប្រូតេអ៊ីនដើមឡើយ។ | មិនមានប្រសិទ្ធភាពក្នុងការទាញយកប្រូតេអ៊ីនពីកៅស៊ូស្គីម (Skim rubber) នោះទេ ដោយមិនអាចប្រមូលកករប្រូតេអ៊ីនបានដោយសារកំហាប់រាវពេក។ | បរិមាណប្រូតេអ៊ីនដែលទាញយកបានមានកម្រិតទាបបំផុតរហូតដល់មិនអាចប្រមូលបាន ហើយវិសាលគម FTIR ក៏បង្ហាញពីការថយចុះតិចតួចនៃប្រូតេអ៊ីនធៀបនឹង SDS។ |
| High Surface Area Extraction (Small sheet 0.5 x 0.5 cm²) ការទាញយកដោយប្រើសំណាកបន្ទះតូចៗ (ផ្ទៃក្រឡា 0.5 x 0.5 cm²) |
បង្កើនផ្ទៃប៉ះ (Surface area) រវាងកៅស៊ូ និងសូលុយស្យុងរំលាយ ដែលជួយពន្លឿន និងបង្កើនប្រសិទ្ធភាពនៃការទាញយកប្រូតេអ៊ីន។ | ទាមទារពេលវេលា និងកម្លាំងពលកម្មច្រើនជាងមុនក្នុងការកាត់ ឬរៀបចំសំណាកកៅស៊ូឱ្យទៅជាបន្ទះតូចៗ។ | ទទួលបានបរិមាណប្រូតេអ៊ីនរហូតដល់ 11.16 ± 2.27 mg/g ធៀបនឹងត្រឹមតែ 2.27 ± 0.16 mg/g សម្រាប់ការប្រើប្រាស់បន្ទះកៅស៊ូធំ (ទំហំ 7cm)។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះទាមទារនូវសារធាតុគីមី និងឧបករណ៍វិភាគមន្ទីរពិសោធន៍កម្រិតខ្ពស់មួយចំនួន ដើម្បីសម្រេចបាននូវការទាញយក និងការកំណត់លក្ខណៈប្រូតេអ៊ីនឱ្យបានសុក្រឹត។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងដោយអ្នកស្រាវជ្រាវពីសាកលវិទ្យាល័យ Mahidol និង Thammasat ប្រទេសថៃ ដោយប្រើប្រាស់សំណាកកៅស៊ូស្គីមក្នុងស្រុក។ ទោះបីជាប្រភេទកៅស៊ូធម្មជាតិនៅកម្ពុជាមានលក្ខណៈស្រដៀងគ្នានឹងប្រទេសថៃក៏ដោយ ប៉ុន្តែអាកាសធាតុ លក្ខខណ្ឌដី និងវិធីសាស្ត្រកែច្នៃកៅស៊ូដំបូងនៅតាមតំបន់នីមួយៗ អាចធ្វើឱ្យកម្រិតបរិមាណ និងប្រភេទប្រូតេអ៊ីនខុសគ្នាតិចតួច។ ហេតុនេះ ការយកមកអនុវត្តនៅកម្ពុជាគួរតែមានការធ្វើតេស្តផ្ទៀងផ្ទាត់ឡើងវិញលើសំណាកក្នុងស្រុកដើម្បីភាពសុក្រឹត។
វិធីសាស្ត្រក្នុងការទាញយក និងកំណត់លក្ខណៈប្រូតេអ៊ីននេះ មានសក្តានុពលខ្ពស់សម្រាប់អនុវត្តនៅក្នុងឧស្សាហកម្មកែច្នៃកៅស៊ូធម្មជាតិនៅកម្ពុជា ដើម្បីបង្កើនតម្លៃបន្ថែមដល់ផលិតផល។
សរុបមក ការស្វែងយល់ពីលក្ខណៈប្រូតេអ៊ីន និងវិធីសាស្ត្របំបែកវាចេញពីកៅស៊ូ នឹងជួយឱ្យកម្ពុជាអាចប្រែក្លាយកៅស៊ូឆៅធម្មតា ទៅជាផលិតផលកៅស៊ូស្តង់ដារកម្រិតខ្ពស់ ដែលមានសុវត្ថិភាពនិងអាចប្រកួតប្រជែងលើទីផ្សារអន្តរជាតិបាន។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| sodium dodecyl sulfate (SDS) (សារធាតុសាប៊ូបំបែកប្រូតេអ៊ីន) | ជាសារធាតុគីមីប្រភេទសាប៊ូ (Surfactant) ដែលត្រូវបានគេប្រើប្រាស់នៅក្នុងមន្ទីរពិសោធន៍ដើម្បីបំបែកចំណងរបស់ប្រូតេអ៊ីន និងរំលាយប្រូតេអ៊ីនដែលជាប់ស្អិតជាមួយភាគល្អិតនៃកៅស៊ូឱ្យរលាយចូលក្នុងទឹក។ | វាប្រៀបដូចជាសាប៊ូលាងចានដែលជួយបំបែក និងសម្អាតខ្លាញ់រឹងៗចេញពីចានសម្លយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព។ |
| SDS-polyacrylamide gel electrophoresis (SDS-PAGE) (បច្ចេកទេសញែកប្រូតេអ៊ីនតាមទម្ងន់) | ជាបច្ចេកទេសមន្ទីរពិសោធន៍សម្រាប់បំបែកម៉ូលេគុលប្រូតេអ៊ីនចេញពីគ្នាដោយផ្អែកលើទម្ងន់ម៉ូលេគុលរបស់វា ដោយប្រើចរន្តអគ្គិសនីដើម្បីរុញពួកវាកាត់សាច់ជែល (Gel)។ | វាប្រៀបដូចជាការប្រើកញ្ច្រែងរែងគ្រាប់ខ្សាច់ ដែលគ្រាប់ខ្សាច់តូចៗអាចធ្លាក់ចុះទៅក្រោមបានលឿន និងឆ្ងាយជាងគ្រាប់ខ្សាច់ធំៗ។ |
| Fourier Transform Infrared (FTIR) (វិសាលគមអាំងហ្វ្រារ៉េដបំប្លែងហ្វូរីយេ) | ជាឧបករណ៍វិភាគកម្រិតខ្ពស់ដែលប្រើពន្លឺអាំងហ្វ្រារ៉េដ (Infrared) ដើម្បីកំណត់អត្តសញ្ញាណក្រុមមុខងារគីមី (Functional groups) នៅក្នុងម៉ូលេគុល ដែលជួយបញ្ជាក់ពីរចនាសម្ព័ន្ធរបស់ប្រូតេអ៊ីន។ | វាប្រៀបដូចជាម៉ាស៊ីនស្កេនក្រាមម្រាមដៃ ដែលអាចប្រាប់ពីអត្តសញ្ញាណរបស់មនុស្សម្នាក់ៗតាមរយៈខ្សែបន្ទាត់លើម្រាមដៃរបស់ពួកគេ។ |
| Bradford assay (វិធីសាស្ត្រវិភាគប្រាដហ្វដ) | ជាវិធីសាស្ត្រជីវគីមីដ៏ពេញនិយមសម្រាប់វាស់កំហាប់ប្រូតេអ៊ីនសរុបនៅក្នុងសូលុយស្យុង ដោយពឹងផ្អែកលើការផ្លាស់ប្តូរពណ៌នៃល័ក្ខគីមី (Dye) ទៅជាពណ៌ស្វាយនៅពេលវាចងភ្ជាប់ជាមួយប្រូតេអ៊ីន។ | វាប្រៀបដូចជាការបន្តក់ថ្នាំពណ៌ចូលក្នុងទឹក បើទឹកប្រែពណ៌កាន់តែចាស់ មានន័យថាសារធាតុដែលយើងចង់រកមានបរិមាណកាន់តែច្រើន។ |
| bovine serum albumin (BSA) (ប្រូតេអ៊ីនគំរូពីសេរ៉ូមគោ) | ជាប្រូតេអ៊ីនស្តង់ដារដែលចម្រាញ់ចេញពីឈាមគោ ដែលត្រូវបានគេប្រើប្រាស់ជាទូទៅក្នុងការពិសោធន៍ដើម្បីធ្វើជាគំរូប្រៀបធៀប (Model protein) សម្រាប់វាស់បរិមាណ និងសិក្សាពីលក្ខណៈនៃប្រូតេអ៊ីនផ្សេងៗទៀត។ | វាប្រៀបដូចជាកូនទម្ងន់ស្តង់ដារ ១គីឡូក្រាម ដែលគេយកមកប្រើប្រាស់ជាគោលសម្រាប់ថ្លឹងផ្ទឹមមើលទម្ងន់របស់វត្ថុផ្សេងៗទៀត។ |
| Carbon-Hydroger-Nitrogen (CHN) analyzer (ម៉ាស៊ីនវិភាគធាតុ កាបូន អ៊ីដ្រូសែន អាសូត) | ជាឧបករណ៍វិភាគសម្រាប់វាស់បរិមាណភាគរយនៃធាតុគីមីចម្បងៗ (កាបូន អ៊ីដ្រូសែន និងអាសូត) នៅក្នុងសំណាកណាមួយ ដែលជួយបញ្ជាក់ពីភាពសុទ្ធ និងសមាសភាពធាតុផ្សំនៃប្រូតេអ៊ីនដែលទាញយកបាន។ | វាប្រៀបដូចជាការបំបែកគ្រឿងផ្សំនៃនំមួយ ដើម្បីរកមើល និងគណនាថាមានម្សៅ ស្ករ និងស៊ុត ចំនួនប៉ុន្មានភាគរយ។ |
| trichloroacetic acid (TCA) (អាស៊ីតទ្រីក្លរ៉ូអាសេទិក) | ជាសារធាតុគីមីដែលមានប្រតិកម្មខ្លាំង ត្រូវបានប្រើប្រាស់ដើម្បីធ្វើឱ្យប្រូតេអ៊ីនដែលកំពុងរលាយក្នុងទឹករួញរឹង និងកកជាដុំៗ (Precipitation) ដែលជួយសម្រួលដល់ការប្រមូលប្រូតេអ៊ីនចេញពីសូលុយស្យុង។ | វាប្រៀបដូចជាការច្របាច់ទឹកក្រូចឆ្មារចូលទៅក្នុងទឹកដោះគោស្រស់ ដែលធ្វើឱ្យប្រូតេអ៊ីនក្នុងទឹកដោះគោកកជាដុំៗងាយស្រួលស្រង់យក។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
