បញ្ហា (The Problem)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះដោះស្រាយបញ្ហានៃការប្រកួតប្រជែងនៅក្នុងការផ្សាយព័ត៌មាន និងស្វែងយល់ពីយុទ្ធសាស្ត្រច្នៃប្រឌិតដែលស្ថានីយទូរទស្សន៍ថៃប្រើប្រាស់ដើម្បីទាក់ទាញទស្សនិកជនសម្រាប់ការផ្សាយព័ត៌មានព្យាករណ៍អាកាសធាតុ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវបែបគុណភាពតាមរយៈការសម្ភាសន៍ស៊ីជម្រៅជាមួយអ្នកផលិត និងអ្នកប្រកាសព័ត៌មានមកពីប៉ុស្តិ៍ទូរទស្សន៍ចំនួន៦ (Channel 3, 5, 7, Modernine, NBT, ThaiPBS)។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Traditional News Reading Format ទម្រង់អានព័ត៌មានបែបប្រពៃណី |
រក្សាបាននូវភាពជឿជាក់ខ្ពស់ ផ្តល់ព័ត៌មានបានច្បាស់លាស់ និងមានលក្ខណៈផ្លូវការដែលស័ក្តិសមសម្រាប់ទស្សនិកជនទូទៅ។ | អាចមានភាពអផ្សុកសម្រាប់ទស្សនិកជនមួយចំនួន និងខ្វះភាពទាក់ទាញប្រសិនបើប្រៀបធៀបទៅនឹងទម្រង់បែបកម្សាន្ត។ | ស្ថានីយទូរទស្សន៍ដូចជា ThaiPBS និង NBT ផ្តោតលើភាពត្រឹមត្រូវនៃព័ត៌មាន ខណៈប៉ុស្តិ៍លេខ៣ (TV360) បង្កើតអត្តសញ្ញាណអ្នករាយការណ៍ និងប្រើប្រាស់ក្រាហ្វិកដើម្បីទាក់ទាញចំណាប់អារម្មណ៍។ |
| Dramatic Hybrid Format ទម្រង់លាយបញ្ចូលគ្នារវាងការអានព័ត៌មាន និងការសម្ដែង |
បង្កើតភាពទាក់ទាញខ្លាំង ងាយស្រួលចងចាំ និងធ្វើឱ្យព័ត៌មានអាកាសធាតុដែលស្ងួតក្លាយជាមានជីវិតជីវ៉ា រីករាយ និងងាយយល់។ | ទាមទារការគិតគូរខ្ពស់លើការច្នៃប្រឌិត (សម្លៀកបំពាក់ និងការសម្ដែង) រួមទាំងចំណាយច្រើនលើបច្ចេកវិទ្យា និងការរៀបចំ។ | កម្មវិធី 'Fon Fah Arkard' របស់ប៉ុស្តិ៍លេខ៧ ទទួលបានប្រជាប្រិយភាព និងការចងចាំខ្ពស់ តាមរយៈការសម្ដែង សម្លៀកបំពាក់ប្លែកៗ និងអន្តរកម្មជាមួយបច្ចេកវិទ្យាស្ទូឌីយោនិម្មិត។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការផលិតកម្មវិធីព្យាករណ៍អាកាសធាតុដែលទាក់ទាញ ទាមទារការវិនិយោគខ្ពស់ទាំងលើបច្ចេកវិទ្យាស្ទូឌីយោទំនើប និងធនធានមនុស្សប្រកបដោយភាពច្នៃប្រឌិត។
ការសិក្សានេះផ្តោតសំខាន់ទៅលើស្ថានីយទូរទស្សន៍ធំៗចំនួន៦នៅក្នុងប្រទេសថៃ (Free TV) ក្នុងអំឡុងឆ្នាំ២០១៥។ ទិន្នន័យនេះឆ្លុះបញ្ចាំងពីបរិបទប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយថៃ ដែលមានការប្រកួតប្រជែងទីផ្សារខ្ពស់ និងមានការគាំទ្របច្ចេកវិទ្យាទំនើប។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា នេះជាគំរូដ៏ល្អ ប៉ុន្តែការអនុវត្តជាក់ស្តែងអាចមានឧបសគ្គ ដោយសារកម្រិតនៃការវិនិយោគលើបច្ចេកវិទ្យា និងចំណូលចិត្តទស្សនិកជននៅមានកម្រិតខុសគ្នាខ្លះ។
យុទ្ធសាស្ត្រច្នៃប្រឌិតនៅក្នុងការសិក្សានេះ ពិតជាមានសារៈសំខាន់ និងអាចយកមកកែច្នៃអនុវត្តនៅក្នុងវិស័យផ្សព្វផ្សាយរបស់ប្រទេសកម្ពុជា ដើម្បីពង្រឹងការយល់ដឹងអំពីគ្រោះមហន្តរាយ។
សរុបមក ការផ្លាស់ប្តូរពីការអានព័ត៌មានធម្មតា ទៅជាការនិទានរឿងប្រកបដោយភាពច្នៃប្រឌិត នឹងជួយសង្គ្រោះអាយុជីវិត និងទ្រព្យសម្បត្តិប្រជាជនកម្ពុជាបានកាន់តែច្រើន តាមរយៈការកើនឡើងនូវការចាប់អារម្មណ៍តាមដានព័ត៌មាន។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Virtual Studio | បច្ចេកវិទ្យាបង្កើតស្ទូឌីយោដោយប្រើប្រាស់កុំព្យូទ័រ ដែលអនុញ្ញាតឱ្យអ្នកប្រកាសព័ត៌មានធ្វើអន្តរកម្មជាមួយបរិយាកាស និងក្រាហ្វិក 3D ខណៈពេលដែលថតជាក់ស្តែងគឺនៅមុខផ្ទាំងពណ៌បៃតង (Green Screen) ប៉ុណ្ណោះ។ | ដូចជាការថតកុនហូលីវូដ ដែលតួសម្ដែងធ្វើសកម្មភាពនៅមុខផ្ទាំងក្រណាត់ពណ៌បៃតង រួចគេកាត់តបញ្ចូលរូបភាពទេសភាពផ្សេងៗពីក្រោយ។ |
| Immersive Graphic | ក្រាហ្វិកកម្រិតខ្ពស់ដែលត្រូវបានរចនាឡើងដើម្បីឱ្យមានជម្រៅ និងរស់រវើកក្នុងទម្រង់ 3D ដែលជួយពន្យល់ពីទិន្នន័យស្មុគស្មាញ (ដូចជាខ្យល់ព្យុះ និងអាកាសធាតុ) ឱ្យងាយយល់ និងមានភាពទាក់ទាញបំផុត។ | ដូចជាការនាំទស្សនិកជនចូលទៅក្នុងពិភពហ្គេម 3D ដែលអាចមើលឃើញរូបភាពពពក និងភ្លៀងធ្លាក់នៅជុំវិញអ្នកប្រកាសផ្ទាល់។ |
| News values | លក្ខណៈវិនិច្ឆ័យ ឬតម្លៃដែលអ្នកសារព័ត៌មានប្រើដើម្បីកំណត់ថា តើព្រឹត្តិការណ៍ណាមួយមានភាពសំខាន់ និងគួរតែត្រូវបានរាយការណ៍ជាព័ត៌មានដែរឬទេ ដោយផ្អែកលើភាពទាន់ហេតុការណ៍ ភាពកៀកជិត ឬផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរ។ | ដូចជាការរែងស្វែងរកមាសក្នុងគំនរខ្សាច់ គឺជ្រើសរើសយកតែរឿងណាដែលមានតម្លៃ និងពលរដ្ឋចង់ដឹងបំផុតចេញពីរឿងរាប់រយក្នុងមួយថ្ងៃ។ |
| Character generator (CG) | ឧបករណ៍ ឬកម្មវិធីកុំព្យូទ័រសម្រាប់ផលិត និងបញ្ចូលអក្សរ និមិត្តសញ្ញា ឬក្រាហ្វិក (ដូចជាឈ្មោះអ្នកប្រកាស ឬតួលេខសីតុណ្ហភាព) ដើម្បីបង្ហាញត្រួតពីលើវីដេអូពេលកំពុងផ្សាយផ្ទាល់។ | ដូចជាម៉ាស៊ីនបោះពុម្ពអក្សរលើអេក្រង់ ដែលសរសេរចំណងជើង និងអក្សររត់នៅផ្នែកខាងក្រោមនៃទូរទស្សន៍។ |
| Infotainment | ទម្រង់នៃការផលិតកម្មវិធី ដែលមានការលាយបញ្ចូលគ្នារវាងការផ្ដល់ព័ត៌មានចំណេះដឹង (Information) និងការកម្សាន្ត (Entertainment) ដើម្បីធ្វើឱ្យខ្លឹមសារមិនសូវស្ងួត និងងាយស្រួលទស្សនា។ | ដូចជាការរៀនមេរៀនវិទ្យាសាស្ត្រតាមរយៈការលេងហ្គេម ឬការលេងរឿងកំប្លែង ដែលធ្វើឱ្យអ្នកមើលទទួលបានទាំងចំណេះដឹង និងភាពសប្បាយរីករាយ។ |
| Video wall | ការតម្រៀបអេក្រង់ទូរទស្សន៍ ឬម៉ូនីទ័រជាច្រើនផ្ទាំងចូលគ្នា ដើម្បីបង្កើតបានជាអេក្រង់ឌីជីថលដ៏ធំមួយសម្រាប់ការបង្ហាញទិន្នន័យ ផែនទី ឬរូបភាពអាកាសធាតុប្រកបដោយអន្តរកម្ម។ | ដូចជាការយកផ្ទាំងរូបភាពតូចៗជាច្រើនមកផ្គុំបញ្ចូលគ្នា ដើម្បីបង្កើតបានជាផ្ទាំងគំនូរដ៏ធំមួយតែមួយ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
