បញ្ហា (The Problem)៖ បញ្ហាបម្រែបម្រួលអាកាសធាតុធ្វើឱ្យការដាំដុះតាមបែបប្រពៃណីជួបការលំបាកដោយសារការប្រែប្រួលបរិស្ថាន កង្វះខាតទីកន្លែង និងកង្វះទឹកបរិសុទ្ធ។ ការស្រាវជ្រាវនេះដោះស្រាយបញ្ហានេះដោយការស្នើឡើងនូវបច្ចេកទេសកសិកម្មបញ្ឈរដោយប្រើទឹក (Vertical Hydroponics) ដែលទាមទារធនធានតិច និងមានប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងប៉ារ៉ាម៉ែត្រដោយស្វ័យប្រវត្តិ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ អ្នកស្រាវជ្រាវបានរចនានិងអភិវឌ្ឍប្រព័ន្ធដាំដុះបញ្ឈរដោយទឹក (Vertical Hydroponics System) ដែលមានសមត្ថភាពតាមដាននិងកែតម្រូវកត្តាបរិស្ថានចម្បងៗដោយស្វ័យប្រវត្តិ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Proposed Smart Hydroponics System (LoRaWAN-based) ប្រព័ន្ធដាំដុះដោយទឹកឆ្លាតវៃ (ប្រើប្រាស់បណ្តាញ LoRaWAN) |
អាចតាមដាន និងកែតម្រូវកម្រិត pH ចរន្តអគ្គិសនី (EC) សីតុណ្ហភាព និងពន្លឺដោយស្វ័យប្រវត្តិ។ សន្សំសំចៃទំហំដី (ដាំបញ្ឈរ) ប្រើប្រាស់ទឹកតិច និងផ្តល់ទិន្នផលខ្ពស់ព្រមទាំងមានទំហំរុក្ខជាតិធំជាង។ | ទាមទារការចំណាយដើមខ្ពស់លើការដំឡើងឧបករណ៍សេនស័រ និងប្រព័ន្ធបញ្ជូនទិន្នន័យ។ ត្រូវការចំណេះដឹងបច្ចេកទេសដើម្បីថែទាំប្រព័ន្ធអេឡិចត្រូនិច។ | នៅសប្តាហ៍ទី៥ ដំណាំសាលាដមានបរិមាត្រមធ្យម ២៦.៣៨៩ អ៊ីញ និងមានស្លឹកមធ្យមចំនួន ៦សន្លឹក។ |
| Conventional Setup (Soil-based farming) ការដាំដុះតាមបែបប្រពៃណី (ប្រើប្រាស់ដី) |
ចំណាយដើមតិចតួចបំផុត ងាយស្រួលរៀបចំ និងមិនត្រូវការថាមពលអគ្គិសនី ឬឧបករណ៍បច្ចេកវិទ្យាស្មុគស្មាញឡើយ។ | ងាយរងគ្រោះដោយសារការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ ត្រូវការកម្លាំងពលកម្មច្រើនក្នុងការថែទាំ និងត្រូវការទំហំដីព្រមទាំងទឹកច្រើនជាង។ | នៅសប្តាហ៍ទី៥ ដំណាំសាលាដមានបរិមាត្រមធ្យម ២៥.១៣២ អ៊ីញ និងមានស្លឹកមធ្យមចំនួន ៥សន្លឹក។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការអភិវឌ្ឍប្រព័ន្ធនេះទាមទារការវិនិយោគលើឧបករណ៍ផ្នែករឹង (Hardware) ជាច្រើន និងចំណេះដឹងផ្នែកប្រព័ន្ធបង្កប់ (Embedded Systems) ព្រមទាំងបណ្តាញឥតខ្សែ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងក្នុងទ្រង់ទ្រាយសាកល្បងនៅទីក្រុងម៉ានីល ប្រទេសហ្វីលីពីន ដោយផ្តោតតែលើដំណាំសាលាដ (Lettuce) ប៉ុណ្ណោះ។ ដោយសារអាកាសធាតុនៅទីក្រុងម៉ានីលមានលក្ខណៈស្រដៀងនឹងប្រទេសកម្ពុជា (តំបន់ត្រូពិច) លទ្ធផលនេះអាចយកមកប្រៀបធៀបបាន ប៉ុន្តែវានៅមានកម្រិតដោយសារមិនទាន់បានសាកល្បងក្នុងទ្រង់ទ្រាយធំ ឬលើបន្លែប្រភេទផ្សេងទៀតឡើយ។
បច្ចេកវិទ្យានេះមានសក្តានុពលខ្ពស់និងអាចអនុវត្តបានយ៉ាងល្អនៅប្រទេសកម្ពុជា ជាពិសេសសម្រាប់ការធ្វើកសិកម្មនៅទីក្រុង និងតំបន់ដែលជួបប្រទះបញ្ហាប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។
ការអនុវត្តប្រព័ន្ធកសិកម្មឆ្លាតវៃ (Smart Farming) នេះអាចជួយកសិករកម្ពុជាផ្លាស់ប្តូរពីកសិកម្មពឹងផ្អែកលើអាកាសធាតុ ទៅជាការផលិតបន្លែប្រកបដោយនិរន្តរភាព និងផ្តល់តម្លៃបន្ថែមខ្ពស់។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Long Range Wide Area Network (LoRaWAN) | វាជាបច្ចេកវិទ្យាបណ្តាញទំនាក់ទំនងឥតខ្សែទម្រង់ផ្កាយ (star-of-star topology) ដែលអនុញ្ញាតឱ្យឧបករណ៍សេនស័រអាចបញ្ជូនទិន្នន័យបានចម្ងាយឆ្ងាយដោយប្រើប្រាស់ថាមពលថ្មតិចតួចបំផុត ឆ្លងកាត់បណ្តាញអ៊ីនធឺណិតដើម្បីយកទិន្នន័យទៅបង្ហាញលើកម្មវិធី។ | ដូចជាប៉ុស្តិ៍វិទ្យុផ្សាយសំឡេងដែលអាចបញ្ជូនព័ត៌មានបានឆ្ងាយរាប់គីឡូម៉ែត្រដោយចាយភ្លើងតិចបំផុត គ្រាន់តែវាបញ្ជូនជាទិន្នន័យសេនស័រជំនួសឱ្យសំឡេង។ |
| Nutrient film technique (NFT) | វាជាបច្ចេកទេសដាំដុះដោយទឹក (Hydroponics) មួយប្រភេទ ដែលប្រព័ន្ធបញ្ជូនទឹកលាយសារធាតុចិញ្ចឹមរុក្ខជាតិជាស្រទាប់ស្តើងៗ ឱ្យហូរស្រោចស្រពឫសរុក្ខជាតិជាប្រចាំនៅក្នុងបំពង់ទុយោ PVC ដែលជួយសន្សំសំចៃទឹកនិងទីធ្លា។ | ដូចជាប្រឡាយទឹកតូចមួយដែលបង្ហូរទឹកអាហាររាក់ៗកាត់ជើងរបស់យើងរហូត ដើម្បីឱ្យយើងអាចស្រូបយកជីជាតិបានគ្រប់ពេលដោយមិនបាច់ត្រាំក្នុងទឹកជ្រៅ។ |
| Electrical Conductivity (EC) | ជាការវាស់ស្ទង់សមត្ថភាពនៃការចម្លងចរន្តអគ្គិសនីរបស់ទឹក ដែលក្នុងវិស័យកសិកម្មគេប្រើវាដើម្បីកំណត់បរិមាណកំហាប់សារធាតុចិញ្ចឹម (ជីពិតប្រាកដ) ដែលរលាយនៅក្នុងទឹកសម្រាប់ឱ្យរុក្ខជាតិស្រូបយកយកទៅចិញ្ចឹមដើម។ | ដូចជាការភ្លក់រសជាតិសម្ល ដើម្បីដឹងថាវាសាបឬប្រៃ (មានជាតិជីតិចឬច្រើន) ដើម្បីយើងអាចបន្ថែមគ្រឿងឱ្យត្រូវមាត់រុក្ខជាតិ។ |
| Peristaltic Buffer Device | ជាប្រភេទម៉ាស៊ីនបូមទឹកខ្នាតតូចមួយដែលដំណើរការដោយការច្របាច់ទុយោជ័រជាចង្វាក់ ដើម្បីបញ្ចេញសារធាតុរាវ (ដូចជាទឹកថ្នាំទម្លាក់ pH ឬជីទឹកកំហាប់ខ្ពស់) ក្នុងបរិមាណតិចតួចនិងច្បាស់លាស់បំផុតទៅក្នុងធុងស្តុកទឹក។ | ដូចជាការច្របាច់ថ្នាំដុសធ្មេញចេញពីបំពង់បន្តិចម្តងៗដោយប្រុងប្រយ័ត្នបំផុត ដើម្បីកុំឱ្យលើសបរិមាណដែលយើងត្រូវការប្រើប្រាស់។ |
| Wireless Sensor Network (WSN) | ជាបណ្តាញកុំព្យូទ័រនិងឧបករណ៍វាស់ស្ទង់តូចៗ (សេនស័រ) ដែលត្រូវបានដាក់ពង្រាយនៅតាមទីតាំងផ្សេងៗគ្នា ដើម្បីប្រមូលនិងបញ្ជូនទិន្នន័យពីបរិស្ថាន (ដូចជាសីតុណ្ហភាព និងសំណើម) ទៅកាន់ប្រព័ន្ធម៉ាស៊ីនមេកណ្តាលតាមរយៈរលកសញ្ញាឥតខ្សែ។ | ដូចជាក្រុមអ្នកស៊ើបការណ៍សម្ងាត់ដែលឈរនៅតាមទីតាំងផ្សេងៗគ្នា ហើយរាយការណ៍ព័ត៌មានត្រឡប់មកទីបញ្ជាការកណ្តាលតាមរយៈអាយកូម (Walkie-talkie) ឥតឈប់ឈរ។ |
| Internet of Things (IoT) | ជាបច្ចេកវិទ្យាដែលភ្ជាប់ឧបករណ៍ប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃ ឬម៉ាស៊ីននានាទៅកាន់បណ្តាញអ៊ីនធឺណិត ដើម្បីឱ្យពួកវាអាចប្រមូលទិន្នន័យ ធ្វើការវិភាគ និងបញ្ជាម៉ាស៊ីនដទៃទៀតឱ្យធ្វើការដោយស្វ័យប្រវត្តិ។ | ដូចជាការបង្រៀនរបស់របរប្រើប្រាស់ឱ្យចេះនិយាយទូរស័ព្ទប្រាប់យើងពីស្ថានភាពរបស់វា និងស្តាប់បញ្ជារបស់យើងពីចម្ងាយដោយមិនបាច់នៅក្បែរ។ |
| Grow lights | ជាអំពូលភ្លើង LED ពិសេសដែលបញ្ចេញរលកពន្លឺផ្តោតលើពណ៌ជាក់លាក់ (ច្រើនតែពណ៌ក្រហម និងខៀវ) ដែលត្រាប់តាមពន្លឺព្រះអាទិត្យ ដើម្បីជួយជំរុញដំណើរការរស្មីសំយោគរបស់រុក្ខជាតិដែលដាំនៅក្នុងទីងងឹត ឬក្នុងផ្ទះ។ | ដូចជាព្រះអាទិត្យសិប្បនិម្មិតដែលផ្តល់ថាមពលពន្លឺជំនួសព្រះអាទិត្យពិត ដើម្បីឱ្យរុក្ខជាតិអាចផលិតអាហារបានទោះជានៅក្នុងផ្ទះក៏ដោយ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖