បញ្ហា/ប្រធានបទ (The Problem/Topic)៖ ឯកសារនេះពិភាក្សាអំពីបញ្ហាប្រឈមក្នុងការអភិវឌ្ឍផលិតផលកសិកម្មប្រចាំតំបន់ក្នុងខេត្ត Bến Tre ដែលពីមុនមានខ្នាតតូច ខ្វះម៉ាកយីហោ និងមិនទាន់មានការតភ្ជាប់ខ្សែចង្វាក់តម្លៃច្បាស់លាស់។
វិធីសាស្ត្រ (Approach)៖ គម្រោងនេះបានអនុវត្តវិធីសាស្ត្រវាយតម្លៃ និងគាំទ្រដល់អ្នកផលិតក្នុងស្រុកតាមរយៈការកសាងប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងគុណភាព ការអភិវឌ្ឍម៉ាកយីហោ និងការផ្សារភ្ជាប់ទីផ្សារ។
សេចក្តីសន្និដ្ឋានសំខាន់ៗ (Key Conclusions)៖
របាយការណ៍នេះបង្ហាញពីភាពជោគជ័យនៃការអនុវត្តកម្មវិធី OCOP នៅខេត្ត Bến Tre ប្រទេសវៀតណាម ក្នុងរយៈពេល២ឆ្នាំ (២០២១-២០២៣) ដោយផ្តោតលើការកសាងខ្សែចង្វាក់តម្លៃ ការបង្កើតអត្តសញ្ញាណម៉ាកយីហោ និងការតភ្ជាប់ទីផ្សារពាណិជ្ជកម្មអេឡិចត្រូនិក ដើម្បីលើកកម្ពស់ផលិតផលកសិកម្មនិងសិប្បកម្មក្នុងស្រុក។
| ការរកឃើញ (Finding) | ព័ត៌មានលម្អិត (Detail) | ភស្តុតាង (Evidence) |
|---|---|---|
| ការដំឡើងចំណាត់ថ្នាក់គុណភាពផលិតផល (Product Quality Upgrading) | គម្រោងបានធ្វើការស្ទង់មតិនិងវាយតម្លៃលើផលិតផល OCOP ក្នុងស្រុក ដើម្បីរៀបចំឯកសារ តម្រង់ទិសផែនការអាជីវកម្ម និងកែលម្អគុណភាពឈានទៅដំឡើងកម្រិតផ្កាយនៃផលិតផល។ | ផលិតផលចំនួន ៧៨ ត្រូវបានស្ទង់មតិ ហើយក្នុងចំណោមផលិតផលកម្រិត ៤ផ្កាយចំនួន ៥០ មាន ១៦ ផលិតផលត្រូវបានជ្រើសរើសដោយជោគជ័យដើម្បីដំឡើងទៅកម្រិត ៥ផ្កាយ។ |
| ការកសាងអត្តសញ្ញាណម៉ាកនិងកម្មសិទ្ធិបញ្ញា (Brand Identity and Intellectual Property) | គម្រោងបានគាំទ្រយ៉ាងសកម្មដល់មូលដ្ឋានផលិតកម្មក្នុងការកសាងអត្តសញ្ញាណម៉ាកយីហោ ការរចនាការវេចខ្ចប់ និងការចុះបញ្ជីកម្មសិទ្ធិបញ្ញាសម្រាប់ការរចនាឧស្សាហកម្មដើម្បីបង្កើនភាពប្រកួតប្រជែង។ | បានជួយកសាងស្លាកសញ្ញាសម្គាល់ចំនួន ៣០ សម្រាប់មូលដ្ឋានផលិតកម្មចំនួន ៣០ និងបានបញ្ចប់ពាក្យស្នើសុំចុះបញ្ជីការរចនាឧស្សាហកម្មចំនួន ១០ សម្រាប់សហគ្រាសចំនួន ៤។ |
| ការអនុវត្តប្រព័ន្ធតាមដានប្រភពដើមនិងការគ្រប់គ្រងគុណភាព (Traceability and Quality Management Systems) | បានណែនាំអ្នកផលិតឲ្យអនុវត្តប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងគុណភាពស្តង់ដារអន្តរជាតិ និងប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាឌីជីថលដើម្បីតាមដានប្រភពដើមផលិតផល។ | បានអនុវត្តការតាមដានប្រភពដើម ការបោះពុម្ពស្លាកលេខកូដ និង QR-code សម្រាប់ផលិតផលចំនួន ៩៥ និងបានតម្រង់ទិសលើស្តង់ដារ ISO 9001:2015, ISO 14000, និង ISO 22000។ |
| ការពង្រីកទីផ្សារនិងពាណិជ្ជកម្មអេឡិចត្រូនិក (Market Expansion and E-commerce) | ផលិតផលត្រូវបានដាក់បញ្ចូលទៅក្នុងបណ្តាញចែកចាយធំៗ ផ្សារបោះដុំ និងទីផ្សារអនឡាញ ដើម្បីកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើឈ្មួញកណ្តាលនិងពង្រីកវិសាលភាពនៃការលក់។ | បានតភ្ជាប់ផលិតផលទៅកាន់ផ្សារបោះដុំ (Thủ Đức, Bình Điền, Đà Nẵng) ផ្សារទំនើប Co.op និងគេហទំព័រពាណិជ្ជកម្មអេឡិចត្រូនិកដូចជា Lazada និង tamnongmarket.com។ |
ផ្អែកលើលទ្ធផលនៃការសិក្សា ដើម្បីអភិវឌ្ឍផលិតផលក្នុងស្រុកឲ្យមានប្រសិទ្ធភាពនិងមានតម្លៃបន្ថែមខ្ពស់ ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធគួរតែចាត់វិធានការយុទ្ធសាស្ត្រដូចខាងក្រោម៖
| គោលដៅ (Target) | សកម្មភាព (Action) | អាទិភាព (Priority) |
|---|---|---|
| រាជរដ្ឋាភិបាលនិងក្រសួងពាក់ព័ន្ធ (Government and Relevant Ministries) | បង្កើតកម្មវិធីវាយតម្លៃនិងគាំទ្រហិរញ្ញវត្ថុសម្រាប់ការដំឡើងចំណាត់ថ្នាក់គុណភាពផលិតផលក្នុងស្រុក តាមរយៈការធ្វើឲ្យប្រសើរឡើងនូវចង្វាក់ផលិតកម្ម ការវេចខ្ចប់ និងការអនុវត្តស្តង់ដារអនាម័យ។ | ខ្ពស់ (High) |
| ស្ថាប័នស្រាវជ្រាវ និងក្រុមហ៊ុនប្រឹក្សាយោបល់ (Research Institutions and Consulting Firms) | ផ្តល់ការគាំទ្រផ្នែកបច្ចេកទេសយ៉ាងជិតស្និទ្ធដល់សហគ្រាសធុនតូចនិងមធ្យម (SMEs) ក្នុងការកសាងអត្តសញ្ញាណម៉ាកយីហោ ការចុះបញ្ជីកម្មសិទ្ធិបញ្ញា និងការរៀបចំឯកសារដើម្បីទទួលបានវិញ្ញាបនបត្រ ISO។ | ខ្ពស់ (High) |
| វិស័យឯកជន និងប្រតិបត្តិករពាណិជ្ជកម្មអេឡិចត្រូនិក (Private Sector and E-commerce Operators) | សហការជាមួយសហគមន៍កសិកម្មនិងសិប្បកម្ម ដើម្បីបញ្ចូលផលិតផលក្នុងស្រុកទៅក្នុងប្រព័ន្ធលក់រាយ ផ្សារទំនើបធំៗ និងជួយធ្វើទីផ្សារលើថ្នាលពាណិជ្ជកម្មអេឡិចត្រូនិកទំនើប។ | មធ្យម (Medium) |
| អាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន (Local Authorities) | រៀបចំវគ្គបណ្តុះបណ្តាលដល់សហគមន៍និងអ្នកផលិតអំពីអត្ថប្រយោជន៍នៃការប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធលេខកូដ (Barcode) និង QR-code សម្រាប់ការតាមដានប្រភពដើម ដើម្បីបង្កើនតម្លាភាពនិងទំនុកចិត្តពីអតិថិជន។ | មធ្យម (Medium) |
របាយការណ៍នេះមានសារៈសំខាន់ខ្លាំងណាស់សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ដែលកំពុងជំរុញយ៉ាងសកម្មនូវចលនាភូមិមួយផលិតផលមួយ (OVOP - One Village One Product)។ បទពិសោធន៍ពីខេត្ត Bến Tre ក្នុងការកសាងខ្សែចង្វាក់តម្លៃ និងការធ្វើទំនើបកម្មទីផ្សារ គឺជាគំរូជាក់ស្តែងដ៏ល្អសម្រាប់ការដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមរបស់សហគ្រាសធុនតូចនិងមធ្យមនៅកម្ពុជា ដែលតែងតែជួបប្រទះបញ្ហាខ្វះទីផ្សារ និងខ្វះស្តង់ដារគុណភាព។
ការអនុវត្តវិធីសាស្ត្រខ្សែចង្វាក់តម្លៃបែប OCOP នេះនឹងដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការជួយសហគ្រាសធុនតូចនិងមធ្យម (SMEs) នៅតំបន់ជនបទនៃប្រទេសកម្ពុជា ឱ្យចាកចេញពីការផលិតខ្នាតតូចដែលពឹងផ្អែកតែលើឈ្មួញកណ្តាល ឈានទៅការតភ្ជាប់ជាមួយទីផ្សារទំនើប និងបង្កើនប្រាក់ចំណូលសេដ្ឋកិច្ចគ្រួសារប្រកបដោយចីរភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមអនុសាសន៍នៃរបាយការណ៍នេះ គួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| OCOP (One Commune One Product) | កម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ចជនបទ ដោយរដ្ឋាភិបាលគាំទ្រដល់ការលើកកម្ពស់ផលិតផលប្រពៃណី ឬផលិតផលកសិកម្មប្រចាំតំបន់នីមួយៗឱ្យមានស្តង់ដារគុណភាពខ្ពស់ និងអាចប្រកួតប្រជែងលើទីផ្សារជាតិនិងអន្តរជាតិ។ | ដូចជាការរៀបចំការប្រកួតប្រជែងជ្រើសរើស "ផលិតផលឯក" ឬរបស់ល្អប្រចាំភូមិនីមួយៗ ដើម្បីជួយផ្សព្វផ្សាយនិងលក់យកប្រាក់ចំណូលមកជួយសហគមន៍វិញ។ |
| Value Chain | ការផ្សារភ្ជាប់នូវរាល់សកម្មភាពទាំងអស់ចាប់តាំងពីការផលិតវត្ថុធាតុដើម ការកែច្នៃ ការវេចខ្ចប់ រហូតដល់ការចែកចាយផលិតផលដល់ដៃអតិថិជន ដើម្បីបង្កើតតម្លៃបន្ថែមនៅគ្រប់ដំណាក់កាលនៃចង្វាក់ផលិតកម្ម។ | ដូចជាខ្សែសង្វាក់នៃការធ្វើនំប៉័ង ដែលរាប់បញ្ចូលតាំងពីអ្នកដាំស្រូវសាលី អ្នកកិនម្សៅ អ្នកដុតនំ រហូតដល់អ្នកបើកឡានយកនំទៅលក់នៅតាមហាង។ |
| Traceability | ប្រព័ន្ធតាមដានប្រភពដើមនិងប្រវត្តិរបស់ផលិតផលតាមរយៈការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យា (ដូចជា QR Code) ដែលអនុញ្ញាតឱ្យអ្នកទិញនិងអាជ្ញាធរអាចត្រួតពិនិត្យពីកន្លែងផលិត ថ្ងៃខែផលិត និងស្តង់ដារអនាម័យ ដើម្បីធានាសុវត្ថិភាពចំណីអាហារ។ | ដូចជាការធ្វើ "អត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ" ឱ្យផ្លែឈើមួយផ្លែ ដែលប្រាប់យើងយ៉ាងច្បាស់ថាវាដាំនៅចម្ការណា ប្រើជីអ្វីខ្លះ និងបេះនៅថ្ងៃណា។ |
| Brand Identity | ការរចនាអត្តសញ្ញាណសម្គាល់ផលិតផល រួមមាន ស្លាកសញ្ញា (Logo) ការវេចខ្ចប់ ពណ៌ និងសារផ្សព្វផ្សាយ ដើម្បីធ្វើឱ្យផលិតផលក្នុងស្រុកមានភាពលេចធ្លោ ងាយស្រួលចំណាំ និងអាចកសាងទំនុកចិត្តពីអតិថិជននៅលើទីផ្សារប្រកួតប្រជែង។ | ដូចជាការស្លៀកពាក់ឯកសណ្ឋានសាលា ឬពាក់ផ្លាកឈ្មោះ ដែលធ្វើឱ្យគេឃើញភ្លាមដឹងភ្លាមថាសិស្សនោះរៀននៅសាលាណា។ |
| ISO Standards (e.g., ISO 9001, ISO 22000) | សំណុំនៃស្តង់ដារអន្តរជាតិដែលសហគ្រាសត្រូវអនុវត្តតាម ដើម្បីធានាថាប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងគុណភាព (ISO 9001) ការគ្រប់គ្រងបរិស្ថាន (ISO 14000) ឬសុវត្ថិភាពចំណីអាហារ (ISO 22000) របស់ពួកគេគឺត្រឹមត្រូវតាមលក្ខខណ្ឌតម្រូវអន្តរជាតិ។ | ដូចជាការទទួលបាន "សញ្ញាបត្រសិស្សពូកែ" ផ្នែកអនាម័យនិងគុណភាព ដែលមានការទទួលស្គាល់និងជឿទុកចិត្តពីមនុស្សជុំវិញពិភពលោក។ |
| E-commerce | ការប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យានិងអ៊ីនធឺណិតដើម្បីធ្វើពាណិជ្ជកម្ម (ទិញនិងលក់) ផលិតផលកសិកម្ម ដោយលុបបំបាត់ការរាំងស្ទះផ្នែកភូមិសាស្ត្រ និងកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើឈ្មួញកណ្តាល។ | ដូចជាការបើកតូបលក់ទំនិញនៅលើអេក្រង់ទូរស័ព្ទដៃ ដែលអនុញ្ញាតឱ្យមនុស្សគ្រប់ខេត្តក្រុងអាចបញ្ជាទិញបានដោយមិនបាច់ធ្វើដំណើរមកផ្ទាល់។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
