បញ្ហា (The Problem)៖ ដំណើរការបកសំបកឈើត្រូវចំណាយពេលជាង ៥០% នៃពេលវេលាផលិតកម្មសរុបក្នុងការប្រមូលផលឈើ ហើយដោយសារបញ្ហាកង្វះកម្លាំងពលកម្ម គេត្រូវការវិធីសាស្ត្រថ្មីដើម្បីពន្លឿនប្រតិបត្តិការ និងកាត់បន្ថយការខូចខាតដោយសារសត្វល្អិត។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះបានប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រសិក្សាពីពេលវេលា និងការវិភាគផលិតភាព (Time study and productivity analysis) លើប្រតិបត្តិការបកសំបកឈើដោយប្រើឧបករណ៍បកសំបកភ្ជាប់នឹងម៉ាស៊ីនអារឈើ (Chainsaw-mounted log debarker)។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Conventional Axe Debarking ការបកសំបកឈើដោយប្រើពូថៅតាមបែបប្រពៃណី |
មិនត្រូវការចំណាយលើម៉ាស៊ីន ឬប្រេងឥន្ធនៈ។ ងាយស្រួលប្រើប្រាស់ដោយពលករធម្មតាដោយមិនតម្រូវឱ្យមានជំនាញខ្ពស់។ | ចំណាយពេលវេលាយូរខ្លាំង និងត្រូវការកម្លាំងពលកម្មច្រើន។ អត្រាផលិតភាពទាបបំផុតបើធៀបនឹងការប្រើម៉ាស៊ីន។ | ផលិតភាពត្រឹមតែ ១,០២ ម៉ែត្រគូប/ម៉ោង (ចំណាយពេល ៥៩,០៥ នាទី សម្រាប់ឈើ ១ ម៉ែត្រគូប)។ |
| Chainsaw-mounted Log Debarker ឧបករណ៍បកសំបកភ្ជាប់នឹងម៉ាស៊ីនអារឈើ |
សន្សំសំចៃពេលវេលាបានរហូតដល់ ៨០% និងបង្កើនផលិតភាពរហូតដល់ ៥ ដង។ កាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើកម្លាំងពលកម្មច្រើន និងជួយឱ្យការងារឆាប់រហ័ស។ | ទាមទារការបណ្តុះបណ្តាលជាមុនដើម្បីសុវត្ថិភាព។ មានការចំណាយលើប្រេងឥន្ធនៈ និងអាចកាត់ខូចសាច់ឈើ (Sapwood) ប្រសិនបើខ្វះការប្រុងប្រយ័ត្ន។ | ផលិតភាពខ្ពស់ដល់ ៥,១២ ម៉ែត្រគូប/ម៉ោង (ចំណាយពេលត្រឹមតែ ១១,៧១ នាទី សម្រាប់ឈើ ១ ម៉ែត្រគូប)។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ប្រតិបត្តិការនេះតម្រូវឱ្យមានការវិនិយោគលើម៉ាស៊ីនអារឈើកម្រិតមធ្យម ឧបករណ៍ភ្ជាប់សម្រាប់បកសំបក ព្រមទាំងចំណាយប្រចាំថ្ងៃលើប្រេងឥន្ធនៈ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងប្រទេសទួរគី លើប្រភេទដើមស្រល់ Pinus brutia ក្នុងតំបន់អាកាសធាតុត្រជាក់។ នេះជារឿងសំខាន់សម្រាប់កម្ពុជា ព្រោះព្រៃឈើនៅកម្ពុជាច្រើនជាប្រភេទឈើរឹង និងដើមកៅស៊ូ ដែលមានកម្រាស់ លក្ខណៈសំបក និងភាពស្អិតខុសពីដើមស្រល់ ដែលអាចធ្វើឱ្យអត្រាផលិតភាពមានការប្រែប្រួលខុសពីទិន្នន័យនេះ។
វិធីសាស្ត្រប្រើម៉ាស៊ីនបកសំបកនេះ មានសក្តានុពលខ្ពស់សម្រាប់វិស័យកសិ-រុក្ខកម្មនៅកម្ពុជា ជាពិសេសក្នុងបរិបទដែលកម្លាំងពលកម្មមានតម្លៃថ្លៃ ឬខ្វះខាត។
ជារួម ការផ្លាស់ប្តូរពីការបកសំបកដោយដៃ មកប្រើម៉ាស៊ីនភ្ជាប់ឧបករណ៍នេះ អាចជួយបង្កើនល្បឿនចង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់ឈើ និងកាត់បន្ថយថ្លៃដើមពលកម្មបានយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាពនៅកម្ពុជា។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Debarking (ការបកសំបកឈើ) | ដំណើរការកោស ឬបកយកសំបកចេញពីតួដើមឈើ ដើម្បីកាត់បន្ថយទម្ងន់ឈើ ការពារការបំផ្លាញពីសត្វល្អិត និងជួយសម្រួលដល់ការដឹកជញ្ជូន ឬកែច្នៃបន្តក្នុងរោងចក្រ។ | ដូចជាការសកសំបកផ្លែឈើមុនពេលញ៉ាំ ឬកែច្នៃ ដើម្បីយកតែសាច់ខាងក្នុងដែលល្អ និងស្អាត។ |
| Chainsaw-mounted log debarker (ឧបករណ៍បកសំបកភ្ជាប់នឹងម៉ាស៊ីនអារឈើ) | ឧបករណ៍បន្ថែម (Attachment) ដែលមានបំពាក់មុខកាំបិតរាងចតុកោណ ហើយត្រូវយកទៅភ្ជាប់ជាមួយម៉ាស៊ីនអារឈើ ដោយប្រើកម្លាំងបង្វិលពីម៉ាស៊ីននោះដើម្បីកោសសំបកឈើចេញយ៉ាងរហ័ស។ | ដូចជាការប្តូរក្បាលម៉ាស៊ីនខួង ទៅជាក្បាលច្រាសដុសសម្អាត ដើម្បីប្រើកម្លាំងម៉ាស៊ីនដុសខាត់ឱ្យបានលឿនជាងការដុសដោយដៃ។ |
| Sapwood (សាច់ឈើខាងក្រៅ) | ស្រទាប់សាច់ឈើដែលនៅរស់ មានពណ៌ស្រាល ស្ថិតនៅចន្លោះសំបក និងស្នូលឈើ ដែលមានតួនាទីដឹកនាំទឹកនិងសារធាតុចិញ្ចឹម។ ក្នុងការបកសំបកដោយម៉ាស៊ីន គេត្រូវប្រយ័ត្នកុំឱ្យមុខកាំបិតស៊ីជ្រៅដល់ស្រទាប់នេះ។ | ដូចជាសរសៃឈាមដែលរត់នៅក្រោមស្បែករបស់យើង ដែលមានតួនាទីបញ្ជូនឈាមទៅចិញ្ចឹមរាងកាយ ហើយងាយនឹងរងរបួសប្រសិនបើយើងមុតស្បែកជ្រៅ។ |
| Time study analysis (ការវិភាគសិក្សាពីពេលវេលា) | វិធីសាស្ត្រវាស់វែងពេលវេលាជាក់លាក់ដែលកម្មករ ឬម៉ាស៊ីនចំណាយលើសកម្មភាពនីមួយៗក្នុងការងារ (ឧទាហរណ៍ ការបង្វិលឈើ ការបកសំបក និងការចាក់សាំង) ដើម្បីរកវិធីកាត់បន្ថយការខ្ជះខ្ជាយពេលវេលា។ | ដូចជាគ្រូបង្វឹកប្រើនាឡិកាចាប់ម៉ោងកីឡាករពេលហែលទឹកមួយជុំៗ ដើម្បីរកមើលចំណុចខ្សោយដែលត្រូវកែតម្រូវឱ្យហែលបានលឿនជាងមុន។ |
| Smalian formula (រូបមន្ត Smalian) | រូបមន្តគណិតវិទ្យាក្នុងវិស័យរុក្ខកម្មសម្រាប់គណនាមាឌ (Volume) នៃអង្កត់ឈើ ដោយប្រើមធ្យមភាគនៃផ្ទៃក្រឡាពីទំហំអង្កត់ផ្ចិតនៅចុងទាំងសងខាង គុណនឹងប្រវែងរបស់អង្កត់ឈើ។ | ដូចជារូបមន្តគណនាមាឌធុងទឹកអណ្តូង ឬកែវទឹក ដែលមានមាត់ខាងលើនិងបាតខាងក្រោមមានទំហំធំតូចខុសគ្នា។ |
| Multiple regression analysis (ការវិភាគតំរែតំរង់ពហុគុណ) | វិធីសាស្ត្រស្ថិតិដែលគេប្រើដើម្បីស្វែងយល់ពីទំនាក់ទំនង និងឥទ្ធិពលរួមគ្នារវាងអថេរមួយ (ឧទាហរណ៍ ពេលវេលាបកសំបក) និងកត្តាជម្រុញច្រើនផ្សេងទៀតក្នុងពេលតែមួយ (ឧទាហរណ៍ ទំហំឈើ កម្រាស់សំបក និងចំនួនម៉ែកឈើ)។ | ដូចជាការប៉ាន់ស្មានតម្លៃលក់ផ្ទះមួយដោយមើលលើកត្តាជាច្រើនចូលគ្នា ដូចជាទំហំដី ចំនួនបន្ទប់ និងទីតាំងនៅជិតផ្សារ។ |
| Work productivity (ផលិតភាពការងារ) | រង្វាស់នៃបរិមាណលទ្ធផលការងារដែលសម្រេចបានក្នុងរយៈពេលកំណត់ណាមួយ ឧទាហរណ៍ ចំនួនម៉ែត្រគូបនៃឈើដែលបកសំបករួចរាល់ក្នុងរយៈពេលមួយម៉ោង។ | ដូចជារាប់ចំនួននំដែលចុងភៅម្នាក់អាចផលិតបានក្នុងរយៈពេល ១ ម៉ោង។ |
| Pinus brutia (ដើមស្រល់ប្រ៊ូធា) | ប្រភេទដើមស្រល់ម្យ៉ាងដែលដុះច្រើននៅតំបន់មេឌីទែរ៉ាណេ (Mediterranean) ជាពិសេសនៅប្រទេសទួរគី ដែលផ្តល់ផលជាឈើមានគុណភាព និងជ័រសម្រាប់កែច្នៃ។ | ដូចជាដើមស្រល់នៅគីរីរម្យប្រទេសកម្ពុជាយើងដែរ តែវាជាប្រភេទខុសគ្នាដែលដុះនៅតំបន់អាកាសធាតុត្រជាក់ និងមានលក្ខណៈសំបកក្រាស់ជាងបន្តិច។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
