Original Title: Development of a Yogurt-type Product from Saccharified Rice
Source: li01.tci-thaijo.org
Disclaimer: Summary generated by AI based on the provided document. Please refer to the original paper for full scientific accuracy.

ការអភិវឌ្ឍផលិតផលប្រភេទយ៉ាអួពីអង្ករដែលបានបំប្លែងជាស្ករ

ចំណងជើងដើម៖ Development of a Yogurt-type Product from Saccharified Rice

អ្នកនិពន្ធ៖ Chakamas Wongkhalaung (Institute of Food Research and Product Development, Kasetsart University), Malai Boonyaratanakornkit (Institute of Food Research and Product Development, Kasetsart University)

ឆ្នាំបោះពុម្ព៖ 2000, Kasetsart J. (Nat. Sci.)

វិស័យសិក្សា៖ Food Science

១. សេចក្តីសង្ខេបប្រតិបត្តិ (Executive Summary)

បញ្ហា (The Problem)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះដោះស្រាយពីតម្រូវការក្នុងការបង្កើតផលិតផលភេសជ្ជៈ និងយ៉ាអួពីធញ្ញជាតិ (អង្ករ) ដើម្បីជាជម្រើសថ្មីដែលផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ដល់សុខភាព ពិសេសសម្រាប់អ្នកដែលមិនអាចបរិភោគផលិតផលពីទឹកដោះគោសត្វបាន។

វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះប្រើប្រាស់អង់ស៊ីមដើម្បីបំប្លែងអង្ករម្លិះឱ្យទៅជាស្ករ បន្ទាប់មកបន្ថែមសារធាតុចិញ្ចឹមចាំបាច់ និងធ្វើការបន្ទុំទៅជាយ៉ាអួដោយប្រើប្រាស់បាក់តេរីអាស៊ីតឡាក់ទិកចម្រុះ។

លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖

២. ការវិភាគលើប្រសិទ្ធភាព និងដែនកំណត់ (Performance & Constraints)

វិធីសាស្ត្រ (Method) គុណសម្បត្តិ (Pros) គុណវិបត្តិ (Cons) លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result)
Rice-based Yogurt (Mixed Culture Lactic Fermentation)
យ៉ាអួផលិតពីអង្ករ (ការបន្ទុំដោយបាក់តេរីអាស៊ីតឡាក់ទិកចម្រុះ)
មិនមានផ្ទុកជាតិកូឡេស្តេរ៉ុល និងស័ក្តិសមបំផុតសម្រាប់អ្នកដែលមានបញ្ហាមិនរំលាយជាតិស្ករទឹកដោះគោ (Lactose intolerant)។ ផលិតផលអាចរក្សាទុកបានយូររហូតដល់ ២០ថ្ងៃ ដោយគុណភាពមិនធ្លាក់ចុះ។ មានកម្រិតប្រូតេអ៊ីន និងកាល់ស្យូមទាបជាងទឹកដោះគោសត្វបន្តិច ព្រមទាំងត្រូវការបន្ថែមសារធាតុផ្សំដូចជា Casein និងប្រេងសណ្តែកសៀងដើម្បីកែលម្អវាយនភាពឱ្យរលោងល្អ។ ទទួលបានពិន្ទុនៃការភ្លក់រសជាតិ ៦.៨៥ និងមានផ្ទុកបាក់តេរីល្អចំនួន 7.6 × 10^7 CFU/g។
Commercial Dairy Yogurt
យ៉ាអួពាណិជ្ជកម្មធ្វើពីទឹកដោះគោសត្វ
មានវាយនភាពរលោងល្អដោយធម្មជាតិ មានផ្ទុកប្រូតេអ៊ីន (៤.០%) និងជាតិកាល់ស្យូមខ្ពស់ (១១៧ mg/100g)។ មិនស័ក្តិសមសម្រាប់អ្នកដែលតមសាច់សត្វ (Vegan) ឬអ្នកដែលមានបញ្ហាអាឡែស៊ីជាមួយទឹកដោះគោសត្វឡើយ ហើយមានផ្ទុកកូឡេស្តេរ៉ុល។ ទទួលបានពិន្ទុនៃការភ្លក់រសជាតិ ៦.៩៨ និងមានផ្ទុកបាក់តេរីអាស៊ីតឡាក់ទិក 3.4 × 10^9 CFU/g។
Single Culture Fermentation (L. acidophilus or L. casei alone)
ការបន្ទុំដោយប្រើប្រាស់បាក់តេរីទោល (ប្រភេទណាមួយ)
ងាយស្រួលក្នុងការគ្រប់គ្រងមេបាក់តេរីក្នុងមន្ទីរពិសោធន៍ជាងការប្រើមេបាក់តេរីចម្រុះ។ ការប្រើ L. acidophilus តែឯងបង្កើតក្លិនជូរខ្លាំងពេក ខណៈពេលដែលការប្រើ L. casei តែឯងធ្វើឱ្យដំណើរការផលិតអាស៊ីតមានសភាពយឺតយ៉ាវ។ មិនសូវទទួលបានការគាំទ្រលើក្លិន និងរសជាតិ បើធៀបនឹងការប្រើប្រាស់មេបាក់តេរីចម្រុះ។

ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការផលិតនេះទាមទារនូវបរិក្ខារមន្ទីរពិសោធន៍ចំណីអាហារខ្នាតតូច និងគ្រឿងផ្សំពិសេសមួយចំនួនដែលចាំបាច់សម្រាប់ការបំប្លែងស្ករ និងការបន្ទុំ។

៣. ការពិនិត្យសម្រាប់បរិបទកម្ពុជា/អាស៊ីអាគ្នេយ៍

ភាពលំអៀងនៃទិន្នន័យ (Data Bias)៖

ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅប្រទេសថៃ (សាកលវិទ្យាល័យ Kasetsart) ដោយប្រើប្រាស់អង្ករម្លិះ ដែលជាប្រភេទអង្ករមានលក្ខណៈប្រហាក់ប្រហែលនឹងអង្ករនៅកម្ពុជា។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ការវាយតម្លៃរសជាតិ (Sensory evaluation) ត្រូវបានធ្វើឡើងដោយអ្នកភ្លក់រសជាតិចំនួន ២០នាក់ប៉ុណ្ណោះ ដែលជាទំហំគំរូតូចអាចមានភាពលម្អៀង។ ប៉ុន្តែវត្ថុធាតុដើមនេះមានភាពស័ក្តិសមខ្លាំងសម្រាប់បរិបទប្រទេសកម្ពុជាដែលសំបូរទៅដោយទិន្នផលស្រូវ និងមានតម្រូវការទីផ្សារសម្រាប់ផលិតផលជំនួសទឹកដោះគោសត្វ។

លទ្ធភាពនៃការអនុវត្ត (Applicability)៖

បច្ចេកទេសផលិតយ៉ាអួពីអង្ករនេះមានសក្តានុពលខ្ពស់សម្រាប់ការអនុវត្តនៅក្នុងវិស័យកសិ-ឧស្សាហកម្ម និងបច្ចេកវិទ្យាម្ហូបអាហារនៅកម្ពុជា។

ជារួម បច្ចេកវិទ្យានេះមិនត្រឹមតែជួយកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើការនាំចូលផលិតផលទឹកដោះគោប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជួយលើកកម្ពស់តម្លៃខ្សែច្រវាក់ផលិតកម្មស្រូវអង្ករនៅកម្ពុជាប្រកបដោយនិរន្តរភាព និងការច្នៃប្រឌិតផងដែរ។

៤. ផែនការសកម្មភាពសម្រាប់និស្សិត (Actionable Roadmap)

ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖

  1. សិក្សាពីដំណើរការបំប្លែងស្ករ (Saccharification Process): ស្វែងយល់ពីរបៀបប្រើប្រាស់អង់ស៊ីម Termamyl និង AMG ដើម្បីបំប្លែងម្សៅអង្ករទៅជាស្ករគ្លុយកូស។ និស្សិតអាចអនុវត្តផ្ទាល់នៅក្នុងមន្ទីរពិសោធន៍គីមីចំណីអាហារ ដោយកំណត់សីតុណ្ហភាព ៥៥°C រយៈពេល ២៤ម៉ោង។
  2. រៀបចំទឹកដោះគោពីអង្ករ (Rice Milk Formulation): អនុវត្តការលាយបន្ថែមសារធាតុចិញ្ចឹមដូចជា Casein (៣%), Soybean oil (៣%) និង Calcium lactate (០.៤%) ទៅក្នុងទឹកអង្ករដែលបានបំប្លែងរួច រួចប្រើឧបករណ៍ Homogenizer ដើម្បីធ្វើឱ្យល្បាយរលោងចូលគ្នាល្អ រួចយកទៅសម្លាប់មេរោគ។
  3. បណ្តុះមេបាក់តេរី និងការបន្ទុំ (Starter Culture & Fermentation): រៀនពីបច្ចេកទេសបណ្តុះមេបាក់តេរីចម្រុះ (Lactobacillus acidophilus និង L. casei) ក្នុងមជ្ឈដ្ឋាន MRS medium រួចធ្វើការបន្ទុំទឹកដោះគោអង្កររយៈពេល ២៤ម៉ោង នៅសីតុណ្ហភាព ៣៧°C ដោយបន្ថែម Beta-glycerophosphate ០.៥%។
  4. ការកែលម្អរសជាតិ និងការវាយតម្លៃ (Flavoring & Sensory Evaluation): បន្ថែមរសជាតិផ្លែឈើ (ឧទាហរណ៍៖ ដំណាប់ស្ត្របឺរី ២០%) និងសារធាតុ Pectin ១% ដើម្បីឱ្យមានសភាពខាប់ល្អ។ បន្ទាប់មករៀបចំការសាកល្បងភ្លក់រសជាតិ (Sensory Panel) ជាមួយអ្នកចូលរួមយ៉ាងតិច ២០នាក់ ដោយប្រើប្រាស់ 9-point hedonic scale
  5. ការធ្វើតេស្តគុណភាព និងអាយុកាលផ្ទុក (Quality Control & Shelf-life Testing): ប្រើប្រាស់ឧបករណ៍ HPLC សម្រាប់វិភាគបរិមាណស្ករ និងធ្វើតេស្តរាប់ចំនួនបាក់តេរីដោយប្រើ Plating method ព្រមទាំងវាស់កម្រិត pH ក្នុងចន្លោះពេល១សប្តាហ៍ម្តង ដើម្បីកំណត់អាយុកាលផ្ទុករហូតដល់ ២០ថ្ងៃ នៅសីតុណ្ហភាព ៤°C។

៥. វាក្យសព្ទបច្ចេកទេស (Technical Glossary)

ពាក្យបច្ចេកទេស ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition)
Saccharification (ការបំប្លែងជាស្ករ) ដំណើរការនៃការបំបែកម៉ូលេគុលម្សៅ (Starch) ដែលមានទំហំធំនិងស្មុគស្មាញនៅក្នុងអង្ករ ឱ្យទៅជាម៉ូលេគុលស្ករសាមញ្ញ (ដូចជាគ្លុយកូស) ដោយប្រើប្រាស់អង់ស៊ីម ដើម្បីអាចយកទៅបន្ទុំបាន។ ដូចជាការកាត់ខ្សែនំប៉័ងវែងៗឱ្យទៅជាកង់តូចៗ ដើម្បីឱ្យមេតំបែរអាចស៊ីនិងរំលាយវាបានងាយស្រួល។
Amylolytic enzymes (អង់ស៊ីមរំលាយម្សៅ) ប្រភេទប្រូតេអ៊ីនពិសេសដែលជួយពន្លឿនប្រតិកម្មគីមីក្នុងការកាត់ផ្តាច់ចំណងម៉ូលេគុលរបស់ម្សៅទៅជាស្ករសាមញ្ញ។ ក្នុងឯកសារនេះគេប្រើអង់ស៊ីម Termamyl និង AMG សម្រាប់កាត់ម្សៅអង្ករ។ ប្រៀបដូចជាកន្ត្រៃដ៏មុតស្រួច ដែលមានតួនាទីកាត់ខ្សែម្សៅវែងៗឱ្យក្លាយជាកម្ទេចស្ករតូចៗ។
Lactic acid fermentation (ការបន្ទុំអាស៊ីតឡាក់ទិក) ដំណើរការបំប្លែងរំលាយជាតិស្ករដោយមេបាក់តេរីក្នុងលក្ខខណ្ឌគ្មានអុកស៊ីសែន ដែលបង្កើតបានជាអាស៊ីតឡាក់ទិក ធ្វើឱ្យផលិតផលមានរសជាតិជូរ និងជួយរក្សាទុកបានយូរដោយការពារការដុះផ្សិតឬបាក់តេរីចង្រៃផ្សេងៗ។ ដូចជាការធ្វើជ្រក់ ឬការធ្វើទឹកដោះគោជូរ ដែលមេបាក់តេរីស៊ីស្ករហើយបញ្ចេញជាតិជូរមកវិញ។
Inoculum size (ទំហំមេបន្ទុំ ឬបរិមាណមេបន្ទុំ) បរិមាណនៃកោសិកាមេបាក់តេរីដំបូង (Starter culture) ដែលត្រូវបានដាក់បញ្ចូលទៅក្នុងវត្ថុធាតុដើម (ទឹកដោះគោអង្ករ) ដើម្បីចាប់ផ្តើមដំណើរការបន្ទុំ។ ដូចជាចំនួនគ្រាប់ពូជដែលយើងសាបព្រោះលើដី ដាក់តិចពេកដុះយឺត ដាក់ល្មមទើបទទួលបានផលល្អនិងលឿន។
Beta glycerophosphate (សារធាតុបេតាគ្លីសេរ៉ូផូស្វាត) សារធាតុគីមីម្យ៉ាងដែលត្រូវបានបន្ថែមទៅក្នុងមជ្ឈដ្ឋានបន្ទុំដើម្បីដើរតួជាអ្នកទប់កម្រិតអាស៊ីត (Buffering agent) ជួយឱ្យបាក់តេរីអាចលូតលាស់បានល្អ និងអាចផលិតអាស៊ីតឡាក់ទិកបានកាន់តែច្រើនដោយមិនងាប់ខ្លួនឯងដោយសារជាតិជូរខ្លាំងពេក។ ដូចជាខែលការពារ ដែលជួយទប់និងកាត់បន្ថយភាពជូរខ្លាំងភ្លាមៗ ធ្វើឱ្យមេបាក់តេរីនៅមានកម្លាំងរស់និងផលិតជាតិជូរបន្តទៀត។
Organoleptic properties (លក្ខណៈសរីរាង្គញ្ញាណ ឬលក្ខណៈរសជាតិក្លិន) លក្ខណៈសម្បត្តិនៃម្ហូបអាហារដែលអាចដឹងបានតាមរយៈវិញ្ញាណទាំងប្រាំរបស់មនុស្ស ដូចជារូបរាង ពណ៌ ក្លិន រសជាតិ និងវាយនភាព (ភាពទន់ រឹង ឬរលោង) នៅពេលបរិភោគ។ ជាការវិនិច្ឆ័យម្ហូបមួយមុខថាឆ្ងាញ់ឬមិនឆ្ងាញ់ ដោយប្រើភ្នែកមើល ច្រមុះហិត និងអណ្តាតភ្លក់។
Probiotics (ប្រូបាយអូទិក ឬបាក់តេរីល្អជួយពោះវៀន) ពពួកមីក្រូសរីរាង្គ ឬបាក់តេរីមានជីវិត (ដូចជាប្រភេទ Lactobacillus) ដែលនៅពេលយើងបរិភោគក្នុងបរិមាណសមស្រប វាផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ដល់សុខភាព ជាពិសេសជួយដល់ប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ និងធ្វើឱ្យពោះវៀនមានសុខភាពល្អ។ ជាកងទ័ពមេអតិសុខុមប្រាណល្អៗ ដែលចូលទៅរស់នៅក្នុងពោះវៀនរបស់យើង ដើម្បីប្រឆាំងនឹងមេរោគអាក្រក់ និងជួយរំលាយអាហារ។

៦. ប្រធានបទពាក់ព័ន្ធ (Further Reading)

អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖

ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖