បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះមានគោលបំណងកំណត់ស្ថានភាពជាក់ស្តែង និងកត្តាធាតុចូលដែលជះឥទ្ធិពលដល់ផលិតកម្មគ្រាប់ពូជស្រូវរបស់កសិករនៅក្នុងឃុំថាម៉ៃ ខេត្តនគរសួគ៌ ប្រទេសថៃ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះបានប្រមូលទិន្នន័យពីកសិករចំនួន ៦៦ នាក់ និងប្រើប្រាស់អនុគមន៍ផលិតកម្មសេដ្ឋកិច្ច ដើម្បីវិភាគរកកត្តាកំណត់ទិន្នផលគ្រាប់ពូជស្រូវ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Cobb-Douglas Production Function (OLS) អនុគមន៍ផលិតកម្មខប់-ឌូក្លាស តាមរយៈវិធីសាស្ត្រការ៉េអប្បបរមាធម្មតា |
អាចកំណត់ពីកម្រិតភាពយឺតនៃផលិតកម្ម (Production Elasticity) និងបង្ហាញពីកត្តាធាតុចូលដែលមានឥទ្ធិពលជាវិជ្ជមានដល់ទិន្នផលដោយផ្អែកលើកម្រិតអត្ថន័យស្ថិតិ (p-value)។ | ទម្រង់នេះសន្មតថាការប្រែប្រួលមានលក្ខណៈថេរ (Constant returns to scale) និងអាចមានមេគុណកម្រិតកំណត់ (R²) ទាបនៅពេលប្រើប្រាស់ជាមួយទិន្នន័យអង្កេតជាក់ស្តែង។ | រកឃើញថាជី (មេគុណ ០.៣៣០) និងផ្ទៃដីដាំដុះគ្រាប់ពូជ (មេគុណ ០.០៤៧) គឺជាកត្តាជម្រុញទិន្នផលយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព ដោយពន្យល់ពីការប្រែប្រួលទិន្នផលបាន ៣០.៨០%។ |
| Descriptive Statistics ស្ថិតិពណ៌នា (មធ្យមភាគ ភាគរយ និងគម្លាតស្តង់ដា) |
ផ្តល់នូវរូបភាពច្បាស់លាស់អំពីស្ថានភាពជាក់ស្តែងរបស់កសិករ ដូចជាការបែងចែកថ្លៃដើម ប្រាក់ចំណេញ និងរចនាសម្ព័ន្ធកម្លាំងពលកម្ម។ | មិនអាចបញ្ជាក់ពីទំនាក់ទំនងហេតុនិងផល (Causal relationship) រវាងធាតុចូល (Inputs) និងទិន្នផល (Outputs) បានឡើយ។ | បង្ហាញថាការចំណាយសរុបមាន ១,៤៩៧.៧០ ដុល្លារ/ហិកតា ដោយថ្លៃពលកម្មគឺជាបន្ទុកចំណាយខ្ពស់បំផុត (៣៨.៦៤% នៃថ្លៃដើមអថេរ)។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ឯកសារនេះបានបញ្ជាក់យ៉ាងលម្អិតអំពីថ្លៃដើម និងធនធានដែលត្រូវការសម្រាប់ផលិតកម្មគ្រាប់ពូជស្រូវក្នុងមួយហិកតានៅតំបន់សិក្សា។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងឃុំថាម៉ៃ ខេត្តនគរសួគ៌ ប្រទេសថៃ ដោយពឹងផ្អែកលើទំហំសំណួរសាកល្បងតូចមួយ (កសិករត្រឹមតែ ៦៦ នាក់) ក្នុងតំបន់ដែលមានប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រ និងការគាំទ្រពីមជ្ឈមណ្ឌលគ្រាប់ពូជស្រូវរដ្ឋរួចជាស្រេច។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា លទ្ធផលនេះអាចមានភាពលម្អៀង ដោយសារកសិករកម្ពុជាភាគច្រើនពឹងផ្អែកលើទឹកភ្លៀង មានកង្វះខាតការគាំទ្របច្ចេកទេសផលិតពូជស្តង់ដារ និងមានរចនាសម្ព័ន្ធថ្លៃដើម (ដូចជាតម្លៃជី និងពលកម្ម) ខុសគ្នាពីប្រទេសថៃ។
វិធីសាស្ត្រ និងរបកគំហើញនៃការសិក្សានេះ មានអត្ថប្រយោជន៍យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ការគាំទ្រដល់ការផ្លាស់ប្តូរទម្លាប់កសិកម្មពីការដាំស្រូវចំណី ទៅជាការផលិតគ្រាប់ពូជនៅកម្ពុជា។
ការប្រើប្រាស់ម៉ូដែលវិភាគសេដ្ឋកិច្ចកសិកម្មនេះ អាចជួយដល់ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធនៅកម្ពុជាក្នុងការតម្រង់ទិសការវិនិយោគចំគោលដៅ (ពិសេសលើជី និងការរៀបចំដី) ដើម្បីកាត់បន្ថយថ្លៃដើម និងបង្កើនគុណភាពគ្រាប់ពូជស្រូវក្នុងស្រុក។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Cobb-Douglas production function (អនុគមន៍ផលិតកម្មខប់-ឌូក្លាស) | ជារូបមន្តគណិតវិទ្យាក្នុងសេដ្ឋកិច្ចដែលប្រើដើម្បីវាស់ស្ទង់ទំនាក់ទំនងរវាងបរិមាណធាតុចូល (ដូចជា ទំហំដី ពលកម្ម ជី) និងបរិមាណផលសម្រេច (ទិន្នផលស្រូវ) ដែលទទួលបាន ដើម្បីរកមើលថាតើធាតុចូលមួយណាមានឥទ្ធិពលខ្លាំងជាងគេ។ | ដូចជារូបមន្តធ្វើនំដែលប្រាប់យើងយ៉ាងច្បាស់ថា បើយើងបន្ថែមម្សៅ ឬស្ករក្នុងបរិមាណណាមួយ តើយើងនឹងទទួលបាននំប៉ុន្មានដុំបន្ថែមទៀត។ |
| Ordinary least square (OLS) (វិធីសាស្ត្រការ៉េអប្បបរមាធម្មតា) | ជាវិធីសាស្ត្រស្ថិតិដែលប្រើសម្រាប់ប៉ាន់ស្មានទំនាក់ទំនងរវាងអថេរ ដោយព្យាយាមគូសបន្ទាត់តំរែតំរង់មួយដែលកាត់បន្ថយគម្លាតខុសឆ្គងរវាងទិន្នន័យជាក់ស្តែង និងទិន្នន័យដែលម៉ូដែលទស្សន៍ទាយឱ្យនៅតិចបំផុត។ | ដូចជាការគូសបន្ទាត់ត្រង់មួយឆ្លងកាត់ចំណុចរាយប៉ាយជាច្រើននៅលើក្រដាស ដើម្បីរកមើលថាតើចំណុចទាំងនោះមានទំនោរដើរទៅរកទិសដៅណារួមគ្នា។ |
| Coefficient of determination (R²) (មេគុណកម្រិតកំណត់) | ជារង្វាស់ស្ថិតិដែលបង្ហាញពីភាគរយនៃការប្រែប្រួលនៃទិន្នផល (អថេរអាស្រ័យ) ដែលអាចពន្យល់បានដោយកត្តាធាតុចូល (អថេរឯករាជ្យ) នៅក្នុងម៉ូដែលវិភាគ។ ឧទាហរណ៍ R² = 0.308 មានន័យថា ៣០.៨% នៃទិន្នផលត្រូវបានកំណត់ដោយការប្រើប្រាស់ជី និងទំហំដី។ | ដូចជាការវាស់ស្ទង់ថា តើលទ្ធផលប្រឡងរបស់អ្នកពឹងផ្អែកលើម៉ោងសិក្សាប៉ុន្មានភាគរយ ហើយពឹងផ្អែកលើកត្តាផ្សេងៗទៀតប៉ុន្មានភាគរយ។ |
| Opportunity cost (ថ្លៃដើមឱកាស) | ជាតម្លៃនៃជម្រើសល្អបំផុតបន្ទាប់ដែលត្រូវបានបោះបង់ចោល នៅពេលដែលយើងសម្រេចចិត្តជ្រើសរើសយកជម្រើសមួយផ្សេងទៀត។ ក្នុងការសិក្សានេះ គឺសំដៅលើតម្លៃដែលអាចទទួលបានពីការជួលដីខ្លួនឯងទៅឱ្យអ្នកដទៃ ដែលត្រូវបាត់បង់នៅពេលកសិករយកដីនោះមកធ្វើស្រូវខ្លួនឯង។ | ដូចជាការដែលអ្នកមានពេលទំនេរមួយម៉ោង ហើយអ្នកជ្រើសរើសយកពេលនោះទៅគេង ជំនួសឱ្យការទៅធ្វើការក្រៅម៉ោងបានលុយ (លុយដែលបាត់បង់មិនបានរកនោះហើយជាថ្លៃដើមឱកាស)។ |
| Production elasticity (ភាពយឺតនៃផលិតកម្ម) | ជារង្វាស់ភាគរយដែលបង្ហាញថា តើទិន្នផលនឹងប្រែប្រួលប៉ុន្មានភាគរយ ប្រសិនបើយើងផ្លាស់ប្តូរបរិមាណធាតុចូលណាមួយចំនួន ១%។ ឧទាហរណ៍ បើថែមជី ១% ធ្វើឱ្យទិន្នផលកើន ០.៣៣% នោះគឺជាភាពយឺតនៃផលិតកម្មធៀបនឹងការប្រើប្រាស់ជី។ | ដូចជាការវាស់ថា តើយើងជាន់ហ្គែរម៉ូតូថែម១ភាគរយ ម៉ូតូនឹងស្ទុះលឿនជាងមុនប៉ុន្មានភាគរយ។ |
| Multistage sampling technique (បច្ចេកទេសជ្រើសរើសគំរូពហុដំណាក់កាល) | ជាវិធីសាស្ត្រជ្រើសរើសគំរូសម្រាប់ការស្រាវជ្រាវ ដោយបែងចែកការជ្រើសរើសជាច្រើនដំណាក់កាលជាបន្តបន្ទាប់ ដូចជាជ្រើសរើសស្រុក បន្ទាប់មកជ្រើសរើសឃុំ ហើយចុងក្រោយទើបជ្រើសរើសគ្រួសារកសិករផ្ទាល់ ដើម្បីធានាបាននូវភាពតំណាងត្រឹមត្រូវ។ | ដូចជាការជ្រើសរើសតំណាងសិស្សទូទាំងប្រទេស ដោយរើសខេត្តមុន រួចរើសសាលា ហើយចុងក្រោយទើបរើសសិស្សម្នាក់ៗក្នុងថ្នាក់នីមួយៗ។ |
| Reliability coefficient (KR20) (មេគុណភាពជឿជាក់ KR20) | ជារង្វាស់ស្ថិតិ (តាមរូបមន្ត Kuder-Richardson 20) ដែលប្រើដើម្បីធ្វើតេស្តភាពត្រឹមត្រូវ និងភាពស្របគ្នានៃកម្រងសំណួរ មុននឹងយកវាទៅប្រើប្រាស់ក្នុងការសម្ភាសន៍ជាក់ស្តែង ដើម្បីធានាថាសំណួរផ្តល់លទ្ធផលថេរ និងអាចទុកចិត្តបាន។ | ដូចជាការល្បងតេស្តជញ្ជីងថ្លឹងគីឡូដោយដាក់ដុំដែកដដែលៗច្រើនដងមុននឹងយកទៅថ្លឹងទំនិញលក់ ដើម្បីឱ្យប្រាកដថាជញ្ជីងនោះមិនលម្អៀង។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
