បញ្ហា (The Problem)៖ ទីផ្សារគីមឈីក្នុងស្រុករបស់កូរ៉េកំពុងរងការគំរាមកំហែងយ៉ាងខ្លាំងពីការកើនឡើងនៃការនាំចូលគីមឈីតម្លៃថោកពីប្រទេសចិន ដែលធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់ចំណែកទីផ្សារ និងអធិបតេយ្យភាពនៃម្ហូបប្រពៃណីរបស់ខ្លួន។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះធ្វើការពិនិត្យ និងវិភាគទៅលើយុទ្ធសាស្ត្រ និងគោលនយោបាយលើកកម្ពស់ឧស្សាហកម្មគីមឈី ដែលរៀបចំដោយក្រសួងកសិកម្ម ស្បៀងអាហារ និងកិច្ចការជនបទ (MAFRA) កូរ៉េ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Price-based Competition (Current Market State) ការប្រកួតប្រជែងផ្អែកលើតម្លៃ (ស្ថានភាពទីផ្សារបច្ចុប្បន្ន) |
មានភាពងាយស្រួលសម្រាប់អ្នកប្រើប្រាស់ទូទៅ និងអាជីវកម្មភោជនីយដ្ឋានក្នុងការកាត់បន្ថយចំណាយលើវត្ថុធាតុដើម។ | ធ្វើឱ្យឧស្សាហកម្មក្នុងស្រុកបាត់បង់ចំណែកទីផ្សារយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ដោយសារមិនអាចប្រកួតប្រជែងជាមួយផលិតផលនាំចូលដែលមានតម្លៃថោកខ្លាំង។ | គីមឈីនាំចូលពីចិនមានតម្លៃថោកជាងគីមឈីកូរ៉េ ៧០% និងបានដណ្តើមយក ៦៩,៦% នៃទីផ្សារភោជនីយដ្ឋានកូរ៉េ។ |
| Quality and Safety Differentiation (MAFRA Fostering Plan) ការធ្វើពិពិធកម្មគុណភាព និងសុវត្ថិភាព (ផែនការលើកកម្ពស់របស់ MAFRA) |
ជួយពង្រឹងទំនុកចិត្តអ្នកប្រើប្រាស់ បង្កើនតម្លៃបន្ថែមដល់ផលិតផល និងអាចការពារកម្មសិទ្ធិបញ្ញាតាមរយៈសូចនាករភូមិសាស្ត្រ។ | ទាមទារការវិនិយោគទុនច្រើនពីរដ្ឋាភិបាលលើការស្រាវជ្រាវ (R&D) និងត្រូវចំណាយពេលយូរក្នុងការកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់។ | កំណត់គោលដៅបង្កើនចំណែកទីផ្សារគីមឈីកូរ៉េឱ្យបាន ៧០% និងពង្រីកទំហំទីផ្សារដល់ ២៨៧,១៣ លានដុល្លារនៅឆ្នាំ ២០២២។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការអនុវត្តផែនការគោលនយោបាយនេះទាមទារការគាំទ្រផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ និងធនធានមនុស្សយ៉ាងច្រើនពីរដ្ឋាភិបាល ជាពិសេសលើការស្រាវជ្រាវ (R&D) និងការគាំទ្រសហគ្រាសក្នុងស្រុក។
ការសិក្សានេះផ្តោតទាំងស្រុងលើទីផ្សារ ឧស្សាហកម្ម និងគោលនយោបាយកសិកម្មរបស់ប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង ដោយប្រៀបធៀបជាមួយផលិតផលនាំចូលពីប្រទេសចិន។ ទិន្នន័យ និងយុទ្ធសាស្ត្រនេះមានសារៈសំខាន់សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ព្រោះកម្ពុជាក៏កំពុងប្រឈមនឹងការហូរចូលនៃផលិតផលកសិកម្ម និងម្ហូបអាហារប្រពៃណីពីប្រទេសជិតខាង (ដូចជាថៃ និងវៀតណាម) ដែលទាមទារឱ្យមានគោលនយោបាយគាំពារ និងលើកស្ទួយអត្តសញ្ញាណជាតិស្រដៀងគ្នានេះ។
យុទ្ធសាស្ត្រនៃការធ្វើពិពិធកម្មគុណភាព និងការគាំទ្រពីរដ្ឋាភិបាលនេះ គឺមានភាពពាក់ព័ន្ធ និងអាចយកមកអនុវត្តបានយ៉ាងល្អសម្រាប់ការពារផលិតផលប្រពៃណីកម្ពុជា។
ជារួម ការផ្លាស់ប្តូរពីយុទ្ធសាស្ត្រប្រកួតប្រជែងតម្លៃ ទៅជាការប្រកួតប្រជែងផ្នែកគុណភាព និងការបង្កើតស្តង់ដារជាតិ គឺជាគន្លឹះដែលអាចជួយការពារអធិបតេយ្យភាពស្បៀងអាហារជាតិរបស់កម្ពុជាប្រកបដោយនិរន្តរភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Starters (មេដំបែ ឬ មេតំណ) | អតិសុខុមប្រាណដែលត្រូវបានដាក់បញ្ចូលដោយចេតនាទៅក្នុងដំណើរការបន្ទុំ (fermentation) ដើម្បីជួយគ្រប់គ្រងគុណភាព រស់ជាតិ និងពន្លឿនការផលិត។ | ដូចជាមេដំបែដែលគេដាក់ចូលក្នុងម្សៅដើម្បីធ្វើនំប៉័ង ឬមេដែលគេដាក់ដើម្បីធ្វើទឹកដោះគោជូរ។ |
| Home Meal Replacement (HMR) (អាហារជំនួសការចម្អិននៅផ្ទះ) | ផលិតផលអាហារដែលត្រូវបានរៀបចំ និងចម្អិនរួចជាស្រេច ឬពាក់កណ្តាលសម្រេច ដែលអនុញ្ញាតឱ្យអ្នកប្រើប្រាស់ងាយស្រួលក្នុងការបរិភោគដោយគ្រាន់តែកម្តៅបន្តិចបន្តួច។ | ដូចជាអាហារប្រអប់ស្រាប់ៗនៅក្នុងម៉ាត ដែលយើងគ្រាន់តែដាក់ចូលម៉ាស៊ីនកម្តៅ រួចអាចញ៉ាំបានភ្លាមៗដោយមិនបាច់ចម្អិន។ |
| Geographical Indication (សូចនាករភូមិសាស្ត្រ) | សញ្ញា ឬឈ្មោះដែលប្រើនៅលើផលិតផលដើម្បីបញ្ជាក់ពីប្រភពដើមភូមិសាស្ត្រជាក់លាក់មួយ ដែលគុណភាព ឬកេរ្តិ៍ឈ្មោះរបស់ផលិតផលនោះមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយទីតាំងនោះ ដើម្បីការពារការលួចចម្លង។ | ដូចជាឈ្មោះ "ម្រេចកំពត" ដែលអាចហៅបានតែម្រេចដែលដាំនៅខេត្តកំពត និងមានស្តង់ដារត្រឹមត្រូវប៉ុណ្ណោះ ម្រេចខេត្តផ្សេងមិនអាចយកឈ្មោះនេះទៅប្រើបានទេ។ |
| Huddle technology (បច្ចេកវិទ្យារួមបញ្ចូលគ្នាក្នុងការពន្យារអាយុកាលអាហារ) | ការប្រើប្រាស់បច្ចេកទេសការពារ និងថែរក្សាអាហារច្រើនមុខរួមបញ្ចូលគ្នា (ដូចជាការកាត់បន្ថយមេរោគ និងការសម្លាប់មេរោគដោយសីតុណ្ហភាពទាប) ក្នុងពេលតែមួយ ដើម្បីទប់ស្កាត់ការលូតលាស់របស់បាក់តេរី និងពន្យារអាយុកាលុកទុករបស់អាហារ។ | ដូចជាការដាក់សោទ្វារផ្ទះផង និងដាក់កាមេរ៉ាសុវត្ថិភាពផង ដើម្បីការពារចោរបានកាន់តែមានប្រសិទ្ធភាព។ |
| Trade balance (ជញ្ជីងពាណិជ្ជកម្ម) | ភាពខុសគ្នារវាងតម្លៃសរុបនៃការនាំចេញ និងការនាំចូលនៃផលិតផលណាមួយរបស់ប្រទេសមួយ ក្នុងរយៈពេលកំណត់ណាមួយ។ ប្រសិនបើនាំចេញច្រើនជាងនាំចូល ជញ្ជីងពាណិជ្ជកម្មមានភាពវិជ្ជមាន។ | ដូចជាការប្រៀបធៀបរវាងលុយដែលយើងរកបានពីការលក់ឥវ៉ាន់ឱ្យគេ និងលុយដែលយើងចំណាយទិញឥវ៉ាន់ពីគេមកវិញ។ |
| Functional food (អាហារមុខងារ) | អាហារដែលត្រូវបានអភិវឌ្ឍ ឬបន្ថែមសារធាតុចិញ្ចឹមពិសេស ដើម្បីផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ដល់សុខភាពលើសពីអាហារូបត្ថម្ភជាមូលដ្ឋាន ដូចជាជួយកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃជំងឺផ្សេងៗ ឬជួយសម្រួលដល់ដំណើរការរាងកាយ។ | ដូចជាទឹកដោះគោដែលគេបន្ថែមជាតិកាល់ស្យូម ឬវីតាមីនជាពិសេស ដើម្បីជួយឱ្យឆ្អឹងរឹងមាំសម្រាប់មនុស្សចាស់។ |
| CAGR (អត្រាកំណើនប្រចាំឆ្នាំជាមធ្យម) | រង្វាស់នៃការលូតលាស់ជាមធ្យមប្រចាំឆ្នាំនៃការវិនិយោគ ឬទំហំទីផ្សារណាមួយ ក្នុងចន្លោះពេលជាក់លាក់មួយ ដោយគិតបញ្ចូលទាំងកំណើនត្រួតស៊ីគ្នាពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំ។ | ដូចជាការវាស់ស្ទង់មើលថាតើប្រាក់សន្សំរបស់យើងកើនឡើងជាមធ្យមប៉ុន្មានភាគរយជារៀងរាល់ឆ្នាំ ក្នុងរយៈពេល៥ឆ្នាំជាប់គ្នា។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
