បញ្ហា (The Problem)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះមានគោលបំណងដោះស្រាយនូវកង្វះខាតនៃការយល់ដឹងអំពីឥទ្ធិពលនៃការប្រែប្រួលអាកាសធាតុតាមរដូវកាល (រដូវប្រាំង និងរដូវវស្សា) ទៅលើទិន្នផល និងគុណភាពប្រេងរបស់ដើមដូងប្រេងពូជឌូរ៉ា (Dura) នៅភាគខាងត្បូងនៃប្រទេសថៃ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះត្រូវបានអនុវត្តដោយប្រៀបធៀបទិន្នន័យសមាសធាតុកញ្ចុំផ្លែ និងការវិភាគទម្រង់អាស៊ីតខ្លាញ់នៅក្នុងមន្ទីរពិសោធន៍ពីសំណាកដូងប្រេងដែលប្រមូលបានក្នុងរដូវវស្សា និងរដូវប្រាំង។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Wet Season Harvesting ការប្រមូលផលក្នុងរដូវវស្សា |
ផ្តល់ទម្ងន់កញ្ចុំផ្លែសរុប (Total bunch weight) និងទម្ងន់ផ្លែសរុបក្នុងមួយដើមខ្ពស់ជាងរដូវប្រាំង។ | ភាគរយនៃផ្លែធៀបនឹងកញ្ចុំមានការថយចុះ ដោយសារទឹកភ្លៀងច្រើនអាចធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់លំអង និងកាត់បន្ថយការបង្កាត់ពូជ។ | ទិន្នផលប្រេងសាច់ដូង (Mesocarp oil yield) ទទួលបានជាមធ្យម ៩,៧ គីឡូក្រាម/ដើម។ |
| Dry Season Harvesting ការប្រមូលផលក្នុងរដូវប្រាំង |
ផ្តល់ភាគរយផ្លែធៀបនឹងកញ្ចុំ និងអត្រាប្រេងខ្ពស់ ព្រមទាំងមានបរិមាណអាស៊ីតខ្លាញ់មិនឆ្អែត (Oleic និង Linoleic) ល្អប្រសើរជាង។ | ទម្ងន់កញ្ចុំផ្លែសរុបមានការថយចុះគួរឱ្យកត់សម្គាល់ ដោយសារកង្វះទឹកកំឡុងពេលលូតលាស់ផ្លែ។ | ទិន្នផលប្រេងសាច់ដូងថយចុះមកត្រឹម ៣,៥ គីឡូក្រាម/ដើម ប៉ុន្តែមានភាគរយប្រេងក្នុងកញ្ចុំខ្ពស់រហូតដល់ ១៧,៤%។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះទាមទារការប្រើប្រាស់បរិក្ខារមន្ទីរពិសោធន៍កម្រិតខ្ពស់សម្រាប់ការទាញយកប្រេង ឧបករណ៍វិភាគសមាសធាតុគីមី និងកម្មវិធីកុំព្យូទ័រសម្រាប់វិភាគទិន្នន័យស្ថិតិធៀបនឹងបរិបទអាកាសធាតុ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងចម្ការរបស់កសិករនៅខេត្ត Chumphon ភាគខាងត្បូងប្រទេសថៃ ដោយពឹងផ្អែកលើសំណាកដើមដូងប្រេងពូជ Dura អាយុ ៧ ឆ្នាំ ចំនួន ១៧ ដើមប៉ុណ្ណោះ។ ទោះបីជាទំហំគំរូមានទំហំតូចក៏ដោយ ប៉ុន្តែលក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុត្រូពិចដែលមានរដូវប្រាំង និងរដូវវស្សាច្បាស់លាស់នេះ គឺមានភាពស្រដៀងគ្នាខ្លាំងទៅនឹងតំបន់ឆ្នេរនៃប្រទេសកម្ពុជា ដែលធ្វើឱ្យទិន្នន័យនេះមានតម្លៃខ្ពស់ក្នុងការយកមកសិក្សាប្រៀបធៀប។
លទ្ធផលនៃការស្រាវជ្រាវនេះមានអត្ថប្រយោជន៍យ៉ាងសំខាន់សម្រាប់ការគ្រប់គ្រង និងអភិវឌ្ឍវិស័យដាំដុះដូងប្រេងនៅប្រទេសកម្ពុជា។
ជារួម ការយល់ដឹងស៊ីជម្រៅពីឥទ្ធិពលនៃបរិមាណទឹកភ្លៀង និងសីតុណ្ហភាពទៅលើអាស៊ីតខ្លាញ់នៃដូងប្រេង នឹងជួយឱ្យអ្នកពាក់ព័ន្ធនៅកម្ពុជាអាចបង្កើនប្រសិទ្ធភាពទាំងទិន្នផលសេដ្ឋកិច្ច និងគុណភាពផលិតផលចុងក្រោយបានយ៉ាងប្រសើរ។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Dura oil palm (ពូជដូងប្រេងឌូរ៉ា) | ជាប្រភេទពូជដូងប្រេងដែលមានលក្ខណៈរូបសាស្ត្រពិសេស គឺមានសំបកគ្រាប់ខាងក្នុងក្រាស់ខ្លាំង និងមានសាច់ផ្លែស្តើង។ នៅក្នុងវិស័យកសិកម្ម គេមិនសូវដាំវាដើម្បីយកប្រេងលក់ទេ តែគេច្រើនប្រើវាជាមេពូជ (ញី) ក្នុងការបង្កាត់ជាមួយពូជ Pisifera គ្មានគ្រាប់ ដើម្បីបង្កើតជាពូជកូនកាត់ Tenera ដែលផ្តល់ទិន្នផលប្រេងខ្ពស់បំផុត។ | ប្រៀបបាននឹងមេមាន់ពូជសុទ្ធដែលគេមិនសូវយកសាច់ តែគេចិញ្ចឹមទុកគ្រាន់តែយកទៅបង្កាត់ជាមួយពូជផ្សេងដើម្បីទទួលបានកូនកាត់ដែលធំលឿននិងសាច់ច្រើនជាងម៉ែវា។ |
| Mesocarp (សាច់ផ្លែដូងប្រេង) | ជាផ្នែកសាច់សរសៃៗនៃផ្លែដូងប្រេង ដែលស្ថិតនៅចន្លោះសំបកខាងក្រៅ និងសំបកគ្រាប់ខាងក្នុង។ ផ្នែកនេះគឺជាប្រភពដ៏សំខាន់បំផុតដែលផ្ទុកទៅដោយប្រេងដូង (Palm Oil) ច្រើនជាងគេ និងត្រូវគេយកទៅកិនពូតយកប្រេងសម្រាប់ប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃ។ | ប្រៀបបានទៅនឹងសាច់ស្វាយទុំដែលយើងញ៉ាំ ប៉ុន្តែសម្រាប់ផ្លែដូងប្រេង សាច់នេះគឺពោរពេញទៅដោយជាតិប្រេងខាប់ៗ។ |
| Cetane index (សន្ទស្សន៍សេតាន) | ជារង្វាស់គណនាប្រយោលមួយសម្រាប់វាស់គុណភាពនៃការឆេះរបស់ប្រេងម៉ាស៊ូត ឬប្រេងជីវៈម៉ាស៊ូត (Biodiesel)។ សន្ទស្សន៍សេតានកាន់តែខ្ពស់ បញ្ជាក់ថាប្រេងនោះងាយឆេះ ឆេះបានសព្វល្អ និងធ្វើឱ្យម៉ាស៊ីនដំណើរការបានរលូនមិនសូវមានសំឡេងរំខាន។ វាក៏រងឥទ្ធិពលពីបរិមាណអាស៊ីតខ្លាញ់ដូចជា Oleic និង Linoleic ផងដែរ។ | វាស្រដៀងនឹងកម្រិតអុកតាន (Octane) នៅក្នុងសាំងដែរ គឺវាបញ្ជាក់ប្រាប់យើងថាប្រេងម៉ាស៊ូតនោះមានគុណភាពឆេះល្អកម្រិតណាពេលចាក់ចូលម៉ាស៊ីនរថយន្ត។ |
| Gas chromatography (ឧស្ម័នក្រូម៉ាតូក្រាហ្វី) | ជាបច្ចេកទេសក្នុងមន្ទីរពិសោធន៍ដ៏ទំនើបមួយ ដែលប្រើសម្រាប់បំបែក និងវិភាគសមាសធាតុគីមីផ្សេងៗដែលងាយហួត (ដូចជាទម្រង់ផ្សេងៗនៃអាស៊ីតខ្លាញ់)។ ឧបករណ៍នេះជួយប្រាប់អ្នកស្រាវជ្រាវឱ្យដឹងច្បាស់ថា តើនៅក្នុងប្រេងដូងមានផ្ទុកអាស៊ីតខ្លាញ់ប្រភេទណាខ្លះ (Oleic, Palmitic, ជាដើម) និងមានក្នុងបរិមាណប៉ុន្មានភាគរយ។ | ដូចជាម៉ាស៊ីនរាប់និងបែងចែកកាក់ ដែលអាចញែកកាក់ ១០០រៀល ៥០០រៀល និង ១០០០រៀល ដែលលាយឡំគ្នាចេញពីគ្នាយ៉ាងសុក្រឹត និងបង្ហាញលទ្ធផលថាកាក់នីមួយៗមានចំនួនប៉ុន្មាន។ |
| Soxhlet extractor (ប្រព័ន្ធទាញយកសុកឡែត) | ជាបរិក្ខារមន្ទីរពិសោធន៍ដែលប្រើប្រាស់សារធាតុរំលាយ (ដូចជា Petroleum ether) ដើម្បីទាញយកសារធាតុរឹងឬខាប់ (ដូចជាប្រេង) ចេញពីវត្ថុធាតុដើម (ដូចជាសាច់ដូងស្ងួត) ដោយធ្វើការបង្ហូររំលាយនិងរំហួតចុះឡើងៗជាច្រើនជុំដោយស្វ័យប្រវត្តិ រហូតទាល់តែប្រេងត្រូវបានទាញចេញអស់ពីសំណាក។ | ប្រៀបបានទៅនឹងការឆុងកាហ្វេតាមម៉ាស៊ីន ដែលបង្ហូរទឹកក្តៅកាត់ម្សៅកាហ្វេបន្តបន្ទាប់គ្នា ដើម្បីទាញយកជាតិកាហ្វេឱ្យអស់ពីកាកវាចូលទៅក្នុងកែវរហូតទាល់តែទឹកប្រែជាថ្លា។ |
| Fatty acid methyl esters / FAME (អេស្ទែរមេទីលអាស៊ីតខ្លាញ់) | ជាទម្រង់គីមីដែលទទួលបានពីការធ្វើប្រតិកម្មផ្លាស់ប្តូររវាងខ្លាញ់ (Lipid) ជាមួយអាល់កុល (ជាទូទៅគឺ មេតាណុល)។ នៅក្នុងការស្រាវជ្រាវនេះ ការបំប្លែងប្រេងទៅជា FAME ធ្វើឡើងដើម្បីងាយស្រួលយកទៅវិភាគក្នុងម៉ាស៊ីន Gas chromatography ព្រោះវាហួតបានលឿនជាងអាស៊ីតខ្លាញ់ធម្មតា។ FAME នេះហើយជាសមាសធាតុចម្បងនៃប្រេងជីវៈម៉ាស៊ូត (Biodiesel) ដែលគេប្រើសម្រាប់ចាក់ឡាន។ | ប្រៀបដូចជាការបំពាក់ស្លាកលេខឱ្យរថយន្តនីមួយៗ ដើម្បីឱ្យម៉ាស៊ីនស្កេនកាមេរ៉ាសុវត្ថិភាព ងាយស្រួលចាប់បាន ចំណាំបានច្បាស់ និងកត់ត្រាពួកវាបានយ៉ាងរហ័ស។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
