បញ្ហា (The Problem)៖ ក្រុមហ៊ុនផលិតគ្រឿងបន្លាស់រថយន្ត ABC កំពុងប្រឈមមុខនឹងអត្រាផលិតផលខូចគុណភាពខ្ពស់ និងការត្អូញត្អែរពីអតិថិជន ដែលបណ្តាលឱ្យខាតបង់ពេលវេលា និងកាត់បន្ថយផលិតភាព។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវចម្រុះ រួមមានការស្រាវជ្រាវសកម្មភាព (Action Research) និងការពិភាក្សាក្រុម (Focus Group) ដោយអនុវត្តតាមវដ្ត PDCA ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Manual Inspection (Vernier Caliper & Visual) ការត្រួតពិនិត្យដោយដៃ (ការប្រើប្រាស់ Vernier និងការពិនិត្យដោយភ្នែក) |
មិនតម្រូវឱ្យមានការចំណាយលើការបង្កើតឧបករណ៍ថ្មី និងអាចបត់បែនបានតាមចំណេះដឹង និងជំនាញរបស់បុគ្គលិកម្នាក់ៗ។ | ចំណាយពេលយូរ ងាយនឹងមានកំហុសដោយសារកម្លាំងសង្កត់របស់មនុស្សខុសគ្នា (ពេលប្រើ Vernier) និងបណ្តាលឱ្យមានផលិតផលខូចធ្លាក់ដល់ដៃអតិថិជន។ | ចំណាយពេលពី ៥ ទៅ ១០ វិនាទីក្នុងមួយដុំ និងមានការត្អូញត្អែរពីអតិថិជនពី ៣ ទៅ ៦ ដង អាស្រ័យលើម៉ូដែលនីមួយៗ។ |
| Custom Jig Gauge Inspection (Lean Approach) ការត្រួតពិនិត្យដោយឧបករណ៍វាស់ស្ទង់ជាក់លាក់ (Jig Gauge) ផ្អែកលើទស្សនទាន Lean |
កាត់បន្ថយពេលវេលាពិនិត្យបានច្រើន ផ្តល់លទ្ធផលច្បាស់លាស់ភ្លាមៗ (Go/No-Go) កាត់បន្ថយចលនាខ្ជះខ្ជាយ និងលុបបំបាត់កំហុសធ្លាក់ដល់ដៃអតិថិជនទាំងស្រុង។ | ទាមទារពេលវេលាក្នុងការរចនា បង្កើតឧបករណ៍ បណ្តុះបណ្តាលបុគ្គលិក និងការថែទាំឧបករណ៍ (Calibration) ជារៀងរាល់ ៣ ខែម្តង។ | ចំណាយពេលត្រឹម ២ ទៅ ៥ វិនាទីក្នុងមួយដុំ លុបបំបាត់ការត្អូញត្អែររបស់អតិថិជនទាំងស្រុង (០ ដង) និងបង្កើនទិន្នផលសរុប (Finish Good)។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការអនុវត្តវិធីសាស្ត្រនេះមិនទាមទារប្រព័ន្ធស្វ័យប្រវត្តិថ្លៃៗនោះទេ ប៉ុន្តែទាមទារការវិនិយោគលើការរចនាឧបករណ៍ ការបណ្តុះបណ្តាល និងការថែទាំជាប្រចាំ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងរោងចក្រផលិតគ្រឿងបន្លាស់រថយន្ត (ក្រុមហ៊ុន ABC) នៅក្នុងប្រទេសថៃ ដោយផ្តោតលើគ្រឿងបន្លាស់លោហៈចំនួន ៣ ប្រភេទប៉ុណ្ណោះ។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ទោះបីជាប្រភេទផលិតផលនៅក្នុងឧស្សាហកម្មអាចមានភាពខុសគ្នា ប៉ុន្តែគោលការណ៍កាត់បន្ថយសំណល់ និងការប្រើប្រាស់ឧបករណ៍ដើម្បីទប់ស្កាត់ចំណុចកំហុសនេះ គឺមានសារៈសំខាន់ខ្លាំងសម្រាប់វិស័យផលិតកម្មកម្ពុជាដែលកំពុងផ្លាស់ប្តូរទៅកាន់បច្ចេកវិទ្យាខ្ពស់ជាងមុន។
វិធីសាស្ត្រនៃការប្រើប្រាស់ការគិតបែប Lean និងឧបករណ៍ត្រួតពិនិត្យងាយៗនេះ មានអត្ថប្រយោជន៍ និងសក្តានុពលខ្ពស់សម្រាប់ការអនុវត្តនៅក្នុងវិស័យផលិតកម្មកម្ពុជា។
ការបំពាក់ឧបករណ៍ត្រួតពិនិត្យរហ័ស (Go/No-Go) និងការបណ្តុះបណ្តាលពីគំនិតបែប Lean គឺជាដំណោះស្រាយដែលមានតម្លៃទាប ប៉ុន្តែអាចជួយរោងចក្រនៅកម្ពុជាបង្កើនស្តង់ដារគុណភាព និងលុបបំបាត់ការបដិសេធទំនិញសម្រាប់ការនាំចេញបានយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Lean thinking | ទស្សនទានលីន គឺជាប្រព័ន្ធនៃការគិតដើម្បីគ្រប់គ្រងផលិតកម្មដោយផ្តោតលើការកាត់បន្ថយភាពខ្ជះខ្ជាយគ្រប់ទម្រង់ និងបង្កើនគុណតម្លៃដល់អតិថិជន ដោយប្រើប្រាស់ធនធានឱ្យមានប្រសិទ្ធភាពបំផុត។ | ដូចជាការរៀបចំផ្ទះបាយដោយបោះចោលរបស់ដែលមិនចាំបាច់ និងរៀបចំសម្ភារៈឱ្យងាយស្រួលយកប្រើ ដើម្បីសន្សំពេលវេលាពេលធ្វើម្ហូប។ |
| 7 Wastes | ជាប្រភេទនៃភាពខ្ជះខ្ជាយ ឬសកម្មភាពទាំង ៧ នៅក្នុងដំណើរការផលិតកម្ម ដែលប្រើប្រាស់ធនធាននិងពេលវេលា ប៉ុន្តែមិនបានបង្កើតតម្លៃបន្ថែមដល់ផលិតផល (ឧទាហរណ៍៖ ការផលិតលើស ការរង់ចាំ ការដឹកជញ្ជូនលើស ជាដើម)។ | ដូចជាការទិញបន្លែមកស្តុកទុកច្រើនពេករហូតដល់រលួយចោល ដែលធ្វើឱ្យខាតបង់ប្រាក់និងកន្លែងទុកដាក់។ |
| Jig gauge | ជាឧបករណ៍ជំនួយកែច្នៃក្នុងផលិតកម្ម ដែលរចនាឡើងជាពិសេសដើម្បីចាប់ទប់ ឬវាស់ស្ទង់ទំហំនិងរូបរាងរបស់ផលិតផលឱ្យបានរហ័ស និងត្រឹមត្រូវ (Go/No-Go) ដោយមិនបាច់ប្រើឧបករណ៍វាស់ខ្នាតស្មុគស្មាញ និងជួយទប់ស្កាត់កំហុសឆ្គង។ | ដូចជាពុម្ពដុតនំ ដែលជួយឱ្យនំខេកចេញមកមានរាង និងទំហំប៉ុនៗគ្នាស្អាតជានិច្ច ដោយមិនបាច់វាស់ខ្នាតម្តងមួយៗ។ |
| PDCA Cycle | វដ្តនៃការគ្រប់គ្រងគុណភាព (Plan-Do-Check-Act) ជាដំណើរការជាប្រព័ន្ធសម្រាប់ដោះស្រាយបញ្ហា និងកែលម្អការងារជាប្រចាំ រួមមាន ការរៀបចំផែនការ អនុវត្តសាកល្បង ត្រួតពិនិត្យលទ្ធផល និងកែសម្រួលដើម្បីដាក់ជាស្តង់ដារ។ | ដូចជាការរៀនជិះកង់៖ គិតចង់ជិះ (Plan) សាកជិះ (Do) ដឹងថាខ្លួនឯងដួលព្រោះអ្វី (Check) ហើយកែសម្រួលលំនឹងខ្លួនឯងដើម្បីកុំឱ្យដួលទៀត (Act)។ |
| Work in Process (WIP) | ជាវត្ថុធាតុដើម ឬផលិតផលដែលកំពុងស្ថិតក្នុងដំណាក់កាលផលិតពាក់កណ្តាលទី មិនទាន់បញ្ចប់ជាផលិតផលសម្រេច។ ការមាន WIP ច្រើនពេក គឺជាការខ្ជះខ្ជាយទីធ្លា និងចងខ្ទប់លំហូរសាច់ប្រាក់។ | ដូចជាអាវដែលទើបតែដេរបានដៃម្ខាង កំពុងរង់ចាំដេរដៃម្ខាងទៀត មិនទាន់អាចយកទៅស្លៀក ឬលក់បាន។ |
| Fishbone diagram | ជាឧបករណ៍វិភាគរចនាសម្ព័ន្ធដើមចមនៃបញ្ហា ដោយបំបែកកត្តាផ្សេងៗដូចជា មនុស្ស ម៉ាស៊ីន វិធីសាស្ត្រ និងវត្ថុធាតុដើម ដើម្បីរកឱ្យឃើញប្រភពពិតប្រាកដដែលធ្វើឱ្យកើតមានកំហុសឆ្គង។ | ដូចជាការរកមូលហេតុដែលធ្វើឱ្យស៊ុបប្រៃ ដោយពិនិត្យមើលទៅលើ អ្នកធ្វើ អំបិលដែលប្រើ ឬរូបមន្តធ្វើម្ហូប ម្តងមួយៗ។ |
| Finish Good | ផលិតផលសម្រេចដែលបានឆ្លងកាត់គ្រប់ដំណាក់កាលនៃដំណើរការផលិត និងការត្រួតពិនិត្យគុណភាពបានត្រឹមត្រូវ រួចរាល់សម្រាប់ការវេចខ្ចប់ និងបញ្ជូនទៅកាន់អតិថិជន។ | ដូចជាម្ហូបដែលចម្អិនឆ្អិន ភ្លក់រសជាតិត្រូវមាត់ ហើយរៀបចំដាក់ចានត្រៀមលើកយកទៅឱ្យភ្ញៀវពិសារ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖