បញ្ហា (The Problem)៖ ឯកសារនេះពិនិត្យមើលបញ្ហាប្រឈម និងលទ្ធភាពនៃការអនុវត្តការអប់រំពីចម្ងាយ ដោយប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាព័ត៌មាន និងសារគមនាគមន៍ (ICT) នៅក្នុងប្រព័ន្ធអប់រំនៃប្រទេសកាមេរូន ដែលកំពុងខ្វះខាតហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះប្រើប្រាស់ការវិភាគបែបអក្សរសិល្ប៍ និងការវាយតម្លៃលើវិធីសាស្ត្រនៃការបង្រៀនផ្សេងៗ ដើម្បីកំណត់ពីភាពអាចទៅរួច និងភាពស័ក្តិសមនៅក្នុងបរិបទប្រទេសកាមេរូន។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Print Media ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយជាការបោះពុម្ព (សៀវភៅ ម៉ូឌុលមេរៀន) |
ងាយស្រួលប្រើប្រាស់ មិនពឹងផ្អែកលើអគ្គិសនី ឬអ៊ីនធឺណិត និងស័ក្តិសមសម្រាប់ការរៀនដោយខ្លួនឯង។ | ខ្វះអន្តរកម្មសង្គមរវាងសិស្សនិងគ្រូ និងមិនសូវអំណោយផលសម្រាប់ការរៀនជាក្រុម។ | ត្រូវបានផ្តល់អនុសាសន៍ថាជាមធ្យោបាយដែលមានភាពប្រាកដប្រជា និងអាចអនុវត្តបានបំផុតសម្រាប់ការអប់រំពីចម្ងាយនាពេលបច្ចុប្បន្ន។ |
| Electronic Media ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយអេឡិចត្រូនិក (ទូរទស្សន៍ កុំព្យូទ័រ អ៊ីនធឺណិត) |
ផ្តល់ភាពងាយស្រួលក្នុងការទទួលបានមេរៀនជាសំឡេង និងរូបភាពពីចម្ងាយ ដែលជួយយកឈ្នះរបាំងភូមិសាស្ត្រ។ | ទាមទារការចំណាយខ្ពស់ ត្រូវការអគ្គិសនីមានស្ថិរភាព និងតម្រូវឱ្យមានចំណេះដឹងផ្នែកបច្ចេកវិទ្យា។ | ជួបប្រទះឧបសគ្គធំធេងក្នុងការអនុវត្ត ដោយសារការគ្របដណ្តប់បណ្តាញទូរគមនាគមន៍មានតិចជាង ៣០%។ |
| Face-to-face contact ការសិក្សាដោយជួបផ្ទាល់ជាមូលដ្ឋានគាំទ្រ |
ផ្តល់ឱកាសក្នុងការសួរសំណួរ វាយតម្លៃសមត្ថភាព និងបង្កើតអន្តរកម្មផ្ទាល់ជាមួយគ្រូនិងមិត្តរួមថ្នាក់។ | មិនអាចប្រើជាមធ្យោបាយចម្បងបានទេ ព្រោះពិបាកក្នុងការគ្រប់គ្រងម៉ោងសិក្សាពេញលេញ និងទាមទារការធ្វើដំណើរ។ | ដើរតួនាទីជាវិធីសាស្ត្របំពេញបន្ថែមដ៏សំខាន់ (Supplementary mode) ដើម្បីគាំទ្រដល់មធ្យោបាយបោះពុម្ព។ |
| Library and Internet Resources ការប្រើប្រាស់ធនធានបណ្ណាល័យ និងអ៊ីនធឺណិត |
ផ្តល់នូវប្រភពឯកសារដ៏សំបូរបែបសម្រាប់ការស្រាវជ្រាវ និងការរៀនសូត្រពេញមួយជីវិត។ | បណ្ណាល័យសាធារណៈជាច្រើននៅខ្វះខាតសម្ភារៈ ហើយសិស្សនៅតំបន់ដាច់ស្រយាលពិបាកចូលទៅដល់។ | ល្អសម្រាប់ការស្រាវជ្រាវបន្ថែម ប៉ុន្តែលទ្ធភាពទទួលបាននៅមានកម្រិតខ្លាំងសម្រាប់សិស្សទូទៅ។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការអនុវត្តការអប់រំពីចម្ងាយប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព ទាមទារការវិនិយោគខ្ពស់ទាំងលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធរូបវន្ត និងធនធានមនុស្ស។
ការសិក្សានេះធ្វើឡើងនៅក្នុងប្រទេសកាមេរូន កាលពីឆ្នាំ២០០៦-២០១៩ ដែលជាប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ មានប្រាក់ចំណូលទាប បណ្តាញទូរគមនាគមន៍គ្របដណ្តប់តិចជាង ៣០% និងអគ្គិសនីមិនរឹងមាំ។ បរិបទនេះមានសារៈសំខាន់សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ព្រោះទោះបីជាបច្ចុប្បន្នកម្ពុជាមានការរីកចម្រើនផ្នែកអ៊ីនធឺណិតលើសពី ៧០% ក៏ដោយ ក៏តំបន់ជនបទដាច់ស្រយាលនៅតែប្រឈមនឹងកង្វះខាតឧបករណ៍សិក្សា និងតម្លៃអ៊ីនធឺណិតខ្ពស់។
គំរូនៃការអប់រំពីចម្ងាយតាមរយៈការប្រើប្រាស់ឯកសារបោះពុម្ពគួបផ្សំជាមួយបច្ចេកវិទ្យា គឺពិតជាមានប្រយោជន៍ និងអាចអនុវត្តបានសម្រាប់ពង្រីកវិសាលភាពនៃការអប់រំនៅកម្ពុជា។
ការអនុវត្តវិធីសាស្ត្រចម្រុះ (Blended approach) ដោយផ្តល់អាទិភាពលើឯកសារបោះពុម្ព និងប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាជាជំនួយ នឹងជួយលើកកម្ពស់ការអប់រំពេញមួយជីវិតនៅកម្ពុជាប្រកបដោយសមធម៌។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Distance education (ការអប់រំពីចម្ងាយ) | វិធីសាស្ត្រនៃការបង្រៀននិងរៀនដែលសិស្ស និងគ្រូមិនស្ថិតនៅក្នុងទីតាំងភូមិសាស្ត្រតែមួយ ហើយពឹងផ្អែកលើប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយផ្សេងៗ (ដូចជាសៀវភៅ ទូរទស្សន៍ ឬអ៊ីនធឺណិត) ដើម្បីធ្វើទំនាក់ទំនងនិងផ្ទេរចំណេះដឹង។ | ដូចជាការរៀនធ្វើម្ហូបតាមរយៈការមើលវីដេអូ YouTube ឬអានសៀវភៅរូបមន្ត ដោយមិនបាច់ទៅរៀនផ្ទាល់នៅសាលា។ |
| Synergy (កម្លាំងចលករ / កម្លាំងរួម) | គំនិតដែលថាការរួមបញ្ចូលគ្នានៃធាតុពីរឬច្រើន (ដូចជាព័ត៌មាន និងបច្ចេកវិទ្យា) បង្កើតបានជាលទ្ធផល ឬអានុភាពធំជាងការបូកបញ្ចូលគ្នានៃធាតុនីមួយៗដាច់ដោយឡែកពីគ្នា។ នៅក្នុងអត្ថបទនេះ វាសំដៅលើការប្រើប្រាស់ ICT ដើម្បីជំរុញប្រសិទ្ធភាពនៃការអប់រំពីចម្ងាយ។ | ដូចជាមនុស្សពីរនាក់សហការគ្នារុញរទេះមួយ ដែលអាចរុញបានលឿននិងឆ្ងាយជាងមនុស្សម្នាក់រុញម្ដងម្នាក់។ |
| Instructional television (ទូរទស្សន៍សម្រាប់បង្រៀន) | ការប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធទូរទស្សន៍ទំហំតូច (Closed-circuit) ឬកម្មវិធីទូរទស្សន៍ដែលផលិតឡើងយ៉ាងជាក់លាក់ ដើម្បីចាក់ផ្សាយមេរៀន ការបង្ហាញផ្ទាល់ ឬកម្មវិធីអប់រំទៅកាន់សិស្សនៅក្នុងថ្នាក់រៀន ឬនៅផ្ទះ។ | ដូចជាកម្មវិធីរៀនពីចម្ងាយនៅលើប៉ុស្តិ៍ទូរទស្សន៍ជាតិ (ទទក) ដែលសិស្សអាចបើកមើលមេរៀនគណិតវិទ្យា ឬអក្សរសាស្ត្របាននៅផ្ទះ។ |
| Open University (សាកលវិទ្យាល័យបើកទូលាយ) | គ្រឹះស្ថានឧត្តមសិក្សាដែលមានគោលការណ៍ទទួលយកនិស្សិតដោយមិនមានការរឹតត្បិតច្រើនលើលក្ខខណ្ឌចូលរៀន ហើយភាគច្រើនផ្តល់ការអប់រំតាមរយៈប្រព័ន្ធសិក្សាពីចម្ងាយសម្រាប់អ្នកដែលមិនអាចមករៀនផ្ទាល់បាន (ដូចជាអ្នកធ្វើការងារពេញម៉ោង)។ | ដូចជាសាលារៀនដែលគ្មានរបង ដែលអនុញ្ញាតឱ្យអ្នកណាក៏ដោយ នៅទីណាក៏ដោយ អាចចុះឈ្មោះរៀនបានតាមរយៈសៀវភៅ ឬប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត។ |
| Print media (ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយជាការបោះពុម្ព) | នៅក្នុងបរិបទនៃការអប់រំពីចម្ងាយ វាសំដៅលើឯកសារមេរៀន សៀវភៅណែនាំ ឬម៉ូឌុលសិក្សាដែលត្រូវបានបោះពុម្ពជាសៀវភៅ ឬក្រដាស ដើម្បីឱ្យសិស្សយកទៅអាននិងរៀនដោយខ្លួនឯង ដោយមិនចាំបាច់ពឹងផ្អែកលើអគ្គិសនី ឬអ៊ីនធឺណិត។ | ដូចជាកញ្ចប់សៀវភៅលំហាត់ និងមេរៀនសង្ខេបដែលគ្រូចែកឱ្យសិស្សយកទៅអាននិងធ្វើនៅផ្ទះក្នុងអំឡុងពេលវិស្សមកាល។ |
| Electronic media (ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយអេឡិចត្រូនិក) | ឧបករណ៍ ឬបច្ចេកវិទ្យាដែលប្រើប្រាស់ថាមពលអគ្គិសនីដើម្បីផ្ទុក និងបញ្ជូនព័ត៌មាន ដូចជាទូរទស្សន៍ វិទ្យុ កុំព្យូទ័រ ស៊ីឌី និងអ៊ីនធឺណិត ដែលជួយសម្រួលដល់ការរៀនសូត្រពីចម្ងាយតាមរយៈសំឡេងនិងរូបភាព។ | ដូចជាការប្រើប្រាស់ទូរស័ព្ទស្មាតហ្វូន ឬកុំព្យូទ័រ ដើម្បីមើលវីដេអូមេរៀន ឬស្តាប់សំឡេងបង្រៀនរបស់គ្រូ។ |
| Telecommunications (ទូរគមនាគមន៍) | ការបញ្ជូនព័ត៌មាន សំឡេង ឬទិន្នន័យក្នុងចម្ងាយឆ្ងាយ តាមរយៈខ្សែ រលកអាកាស អុបទិក ឬប្រព័ន្ធអេឡិចត្រូម៉ាញេទិកផ្សេងៗ ដែលជាមូលដ្ឋានគ្រឹះសម្រាប់ភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងអ៊ីនធឺណិត និងបណ្តាញទូរស័ព្ទ។ | ដូចជាបណ្តាញផ្លូវជាតិដែលភ្ជាប់ពីខេត្តមួយទៅខេត្តមួយ ប៉ុន្តែនេះគឺជាផ្លូវសម្រាប់បញ្ជូនរលកសញ្ញាសំឡេង ឬទិន្នន័យអក្សរ។ |
| Self-instructional form (ទម្រង់ស្វ័យសិក្សា / ទម្រង់រៀនដោយខ្លួនឯង) | ការរចនាឯកសារមេរៀន (ម៉ូឌុល) ឱ្យមានលក្ខណៈងាយយល់ មានការពន្យល់លម្អិត និងមានលំហាត់វាស់ស្ទង់សមត្ថភាពដោយខ្លួនឯង ដែលអនុញ្ញាតឱ្យសិស្សអាចសិក្សាស្វែងយល់បានដោយឯករាជ្យដោយមិនចាំបាច់មានគ្រូបង្រៀននៅក្បែរ។ | ដូចជាសៀវភៅ "រៀនលេងហ្គីតាដោយខ្លួនឯង" ដែលប្រាប់មួយជំហានម្តងៗពីរបៀបចាប់អង្កត់ និងរបៀបដេញខ្សែ រហូតដល់ចេះលេងមួយបទ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
