បញ្ហា (The Problem)៖ តើកំណើនសិស្សចុះឈ្មោះចូលរៀនកើនឡើងយ៉ាងគំហុកដោយសារគោលនយោបាយអប់រំបឋមសិក្សាដោយឥតគិតថ្លៃ (FPE) ជះឥទ្ធិពលយ៉ាងណាដល់បច្ចេកទេសបង្រៀនមុខវិជ្ជាវិទ្យាសាស្ត្រនៅសាលាបឋមសិក្សាក្នុងស្រុក Vihiga ប្រទេសកេនយ៉ា?
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះប្រើប្រាស់ការរចនាការស្រាវជ្រាវបែបស្ទង់មតិពិពណ៌នា (Descriptive survey research design) ដោយប្រមូលទិន្នន័យពីគ្រូបង្រៀនមុខវិជ្ជាវិទ្យាសាស្ត្រនៅកម្រិតបឋមសិក្សា។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Lecture Method ការបង្រៀនបែបធ្វើបទបង្ហាញ (Lecture Method) |
ងាយស្រួលអនុវត្តសម្រាប់ថ្នាក់រៀនដែលមានសិស្សកកកុញ និងជួយគ្រូសន្សំសំចៃពេលវេលាក្នុងការរៀបចំមេរៀន។ | ជាវិធីសាស្ត្រដែលផ្តោតលើគ្រូជាធំ មិនបានជំរុញការគិត ឬជួយអភិវឌ្ឍជំនាញនិងអាកប្បកិរិយាវិទ្យាសាស្ត្ររបស់សិស្សឡើយ។ | គ្រូបង្រៀនបង្កើនការប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រនេះបន្តិចបន្តួច បន្ទាប់ពីមានកំណើនសិស្សចុះឈ្មោះចូលរៀនច្រើន។ |
| Practical Work (Class Experiments) ការបង្រៀនបែបអនុវត្តជាក់ស្តែង (Practical Work) |
ជំរុញការសិក្សាតាមរយៈការស៊ើបអង្កេត ជួយសិស្សឱ្យយល់ដឹងស៊ីជម្រៅ ព្រមទាំងទទួលបានជំនាញវិទ្យាសាស្ត្រពិតប្រាកដ។ | ទាមទារពេលវេលាច្រើនក្នុងការរៀបចំ ព្រមទាំងត្រូវការសម្ភារៈនិងឧបករណ៍ពិសោធន៍គ្រប់គ្រាន់សម្រាប់សិស្ស។ | ភាពញឹកញាប់នៃការប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រនេះបានធ្លាក់ចុះយ៉ាងខ្លាំង ដោយសារកង្វះខាតសម្ភារៈនិងពេលវេលានៅពេលសិស្សច្រើន។ |
| Project Method ការបង្រៀនតាមរយៈគម្រោង (Project Method) |
ផ្តល់ឱកាសឱ្យសិស្សអនុវត្តចំណេះដឹងជាក់ស្តែង និងអភិវឌ្ឍជំនាញស្រាវជ្រាវសម្រាប់ការរីកចម្រើនផ្នែកបច្ចេកវិទ្យា។ | ទាមទារពេលវេលាច្រើន និងត្រូវការថវិកាគាំទ្រគម្រោង ខណៈដែលគ្រូរវល់នឹងការគ្រប់គ្រងសិស្សច្រើនរួចទៅហើយ។ | ការប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រនេះបានថយចុះយ៉ាងខ្លាំងគួរឱ្យកត់សម្គាល់ ដោយសារខ្វះថវិកានិងពេលវេលាគ្របដណ្តប់កម្មវិធីសិក្សា។ |
| Assignment Method ការដាក់កិច្ចការឱ្យធ្វើ (Assignment Method) |
ការផ្តល់កិច្ចការ ការធ្វើតេស្ត និងការផ្តល់មតិកែលម្អញឹកញាប់ ជួយជំរុញឱ្យសមិទ្ធផលសិក្សារបស់សិស្សកាន់តែប្រសើរ។ | នៅពេលសិស្សមានចំនួនច្រើន គ្រូប្រឈមនឹងបន្ទុកការងារយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ និងចំណាយពេលច្រើនក្នុងការកែកិច្ចការសិស្ស។ | ការផ្តល់កិច្ចការសិស្សត្រូវបានកាត់បន្ថយយ៉ាងខ្លាំងដោយសារគ្រូខ្លាចហត់ក្នុងការកែកិច្ចការច្រើនហួសកំណត់។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការអនុវត្តបច្ចេកទេសបង្រៀនមុខវិជ្ជាវិទ្យាសាស្ត្រឱ្យមានប្រសិទ្ធភាព ទាមទារនូវធនធានជាច្រើនដែលសាលារដ្ឋភាគច្រើនកំពុងខ្វះខាត។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងស្រុក Vihiga ប្រទេសកេនយ៉ា ដែលជាតំបន់ជនបទមានដង់ស៊ីតេប្រជាជនខ្ពស់ និងមានអត្រាភាពក្រីក្ររហូតដល់ ៤១.៣%។ ទិន្នន័យនេះផ្តោតជាពិសេសលើឥទ្ធិពលនៃគោលនយោបាយអប់រំបឋមសិក្សាដោយឥតគិតថ្លៃ (FPE) ដែលធ្វើឱ្យចំនួនសិស្សកើនឡើងយ៉ាងគំហុក។ នេះមានភាពពាក់ព័ន្ធយ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ដោយសារសាលារៀននៅតំបន់ជនបទរបស់យើងក៏ជួបប្រទះបញ្ហាកង្វះខាតគ្រូបង្រៀន កង្វះបន្ទប់ពិសោធន៍ និងមានសិស្សកកកុញក្នុងថ្នាក់រៀនផងដែរ។
លទ្ធផលនៃការសិក្សានេះពិតជាមានអត្ថប្រយោជន៍ និងអាចយកមកឆ្លុះបញ្ចាំងជាមួយស្ថានភាពវិស័យអប់រំនៅប្រទេសកម្ពុជា ដើម្បីស្វែងរកដំណោះស្រាយ។
ការយល់ដឹងពីឥទ្ធិពលអវិជ្ជមាននៃទំហំថ្នាក់រៀនធំ នឹងជួយស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធនៅកម្ពុជាធានាបាននូវតុល្យភាពរវាងការទទួលបានការអប់រំដោយឥតគិតថ្លៃ និងគុណភាពនៃការបង្រៀនមុខវិជ្ជាវិទ្យាសាស្ត្រ។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Descriptive survey research design (ការស្រាវជ្រាវបែបស្ទង់មតិពិពណ៌នា) | ជាប្រភេទនៃការស្រាវជ្រាវដែលប្រើប្រាស់កម្រងសំណួរ ឬការសម្ភាសន៍ដើម្បីប្រមូលទិន្នន័យពីមនុស្សមួយក្រុម ក្នុងគោលបំណងពិពណ៌នាពីស្ថានភាព ឬបាតុភូតអ្វីមួយដែលកំពុងកើតមានជាក់ស្តែង ដោយមិនមានការកែប្រែ ឬសាកល្បងបញ្ចាំងឥទ្ធិពលថ្មីអ្វីឡើយ។ | ដូចជាការចុះសួរប្រជាជនក្នុងភូមិថាតើពួកគេចូលចិត្តហូបអ្វីជាងគេ ដើម្បីយកមកសរសេរជារបាយការណ៍ប្រាប់ពីចំណូលចិត្តរបស់ពួកគេ។ |
| Multi-stage sampling (ការជ្រើសរើសគំរូពហុដំណាក់កាល) | ជាវិធីសាស្ត្រជ្រើសរើសអ្នកចូលរួមក្នុងការស្រាវជ្រាវដោយឆ្លងកាត់ច្រើនដំណាក់កាល។ ឧទាហរណ៍៖ ជាដំបូងជ្រើសរើសស្រុក បន្ទាប់មកជ្រើសរើសសាលារៀនក្នុងស្រុកនោះ រួចទើបជ្រើសរើសថ្នាក់រៀន និងសិស្សក្នងថ្នាក់នោះជាចុងក្រោយ។ | ដូចជាការរើសកីឡាករចូលក្រុមជម្រើសជាតិ ដោយត្រូវប្រកួតជម្រុះតាមខេត្តសិន រួចមកប្រកួតថ្នាក់តំបន់ ទើបជ្រើសរើសអ្នកឈ្នះចុងក្រោយ។ |
| Purposive sampling (ការជ្រើសរើសគំរូតាមគោលដៅ) | គឺជាការជ្រើសរើសក្រុមគោលដៅសម្រាប់ការសិក្សាស្រាវជ្រាវ ដោយផ្អែកលើលក្ខណៈវិនិច្ឆ័យជាក់លាក់ណាមួយដែលអ្នកស្រាវជ្រាវចង់បាន និងចាត់ទុកថាពាក់ព័ន្ធបំផុត មិនមែនជ្រើសរើសដោយចៃដន្យ (ចាប់ឆ្នោត) នោះទេ។ | ដូចជាការរើសយកតែអ្នកចេះហែលទឹក ដើម្បីមកសាកល្បងម៉ូតអាវពោងថ្មី ព្រោះគេជាអ្នកដែលពាក់ព័ន្ធផ្ទាល់ និងអាចផ្តល់យោបល់បានល្អបំផុត។ |
| Science process skills (ជំនាញដំណើរការវិទ្យាសាស្ត្រ) | ជាបំណិនមូលដ្ឋានដែលអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រប្រើប្រាស់ដើម្បីស្វែងយល់ពីពិភពលោក និងដោះស្រាយបញ្ហា ដូចជាការសង្កេត ការចាត់ចំណាត់ថ្នាក់ ការវាស់វែង ការទស្សន៍ទាយ ការធ្វើសម្មតិកម្ម និងការធ្វើពិសោធន៍ជាក់ស្តែង។ | ដូចជាប្រអប់ឧបករណ៍ជាងឈើ (ដែលមានញញួរ ដែកគោល ពូថៅ) ដែលសិស្សត្រូវចេះប្រើប្រាស់ដើម្បីសាងសង់ចំណេះដឹងវិទ្យាសាស្ត្រថ្មីៗដោយខ្លួនឯង។ |
| Inquiry approach (វិធីសាស្ត្របង្រៀនតាមបែបស៊ើបអង្កេត) | ជាវិធីសាស្ត្របង្រៀនដែលតម្រូវឱ្យសិស្សដើរតួជាអ្នកស្រាវជ្រាវ ដោយត្រូវចោទសួរ ដោះស្រាយបញ្ហា ស្វែងរកទិន្នន័យ និងទាញសេចក្តីសន្និដ្ឋានដោយខ្លួនឯងតាមរយៈការសង្កេតនិងពិសោធន៍ ជាជាងការអង្គុយស្តាប់គ្រូពន្យល់តែម្ខាង។ | ដូចជាការឱ្យសិស្សដើរតួជាប៉ូលិសស៊ើបអង្កេតដើម្បីរកមុខសញ្ញាឃាតករ តាមរយៈការប្រមូលភស្តុតាងដោយខ្លួនឯង ជាជាងគ្រាន់តែប្រាប់ចម្លើយឱ្យពួកគេទន្ទេញ។ |
| Expository methods (វិធីសាស្ត្របង្រៀនបែបពន្យល់បង្ហាញ) | ជាទម្រង់នៃការបង្រៀនបែបប្រពៃណីដែលគ្រូជាអ្នកដើរតួសំខាន់បំផុត គឺគ្រូជាអ្នករៀបរាប់ ពន្យល់ និងបញ្ជូនចំណេះដឹងទៅសិស្ស ខណៈដែលសិស្សគ្រាន់តែជាអ្នកស្តាប់ និងកត់ត្រាអសកម្ម។ | ដូចជាការមើលព័ត៌មានតាមទូរទស្សន៍ ដែលអ្នកអានព័ត៌មាននិយាយប្រាប់រឿងរ៉ាវ ហើយអ្នកទស្សនាគ្រាន់តែស្តាប់តាម មិនអាចសួរសំណួរទៅវិញបានភ្លាមៗ។ |
| t-statistic (តេស្តស្ថិតិ t) | ជាឧបករណ៍ស្ថិតិទូទៅមួយដែលគេប្រើប្រាស់សម្រាប់ប្រៀបធៀបតម្លៃមធ្យម (Mean) នៃទិន្នន័យក្រុមចំនួនពីរ ដើម្បីដឹងថាតើភាពខុសគ្នារវាងក្រុមទាំងពីរនោះពិតជាមានអត្ថន័យតាមក្បួនស្ថិតិ (Significant) ឬគ្រាន់តែជារឿងចៃដន្យ។ | ដូចជាការប្រើប្រាស់ជញ្ជីងដ៏សុក្រឹតមួយ ដើម្បីទាញសេចក្តីសន្និដ្ឋានឱ្យប្រាកដថា តើថ្នាក់រៀនតូចពិតជាធ្វើឱ្យសិស្សរៀនពូកែជាងថ្នាក់រៀនធំប្រាកដមែន ឬក៏អត់។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖