Original Title: การพัฒนาผลิตภัณฑ์หอยตลับปรุงรสรสต้มยำเสริมสมุนไพรพร้อมบริโภคเพื่อชุมชนชาวประมงในจังหวัดตรัง
Disclaimer: Summary generated by AI based on the provided document. Please refer to the original paper for full scientific accuracy.

ការអភិវឌ្ឍផលិតផលងាវរសជាតិតុងយ៉ាំងបន្ថែមឱសថបុរាណសម្រាប់សហគមន៍នេសាទក្នុងខេត្តត្រាំង

ចំណងជើងដើម៖ การพัฒนาผลิตภัณฑ์หอยตลับปรุงรสรสต้มยำเสริมสมุนไพรพร้อมบริโภคเพื่อชุมชนชาวประมงในจังหวัดตรัง

អ្នកនិពន្ធ៖ Chompunooch Somalee, Donrudee Pichairat

ឆ្នាំបោះពុម្ព៖ 2017 Rajamangala University of Technology Srivijaya Research Journal

វិស័យសិក្សា៖ Food Science

១. សេចក្តីសង្ខេបប្រតិបត្តិ (Executive Summary)

បញ្ហា (The Problem)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះមានគោលបំណងបង្កើត និងអភិវឌ្ឍរូបមន្តផលិតផលងាវប្រឡាក់រសជាតិតុងយ៉ាំង ដែលអាចបរិភោគបានភ្លាមៗ ដើម្បីជួយបង្កើនតម្លៃបន្ថែម និងចំណូលដល់សហគមន៍នេសាទក្នុងខេត្តត្រាំង។

វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ អ្នកស្រាវជ្រាវបានធ្វើការសាកល្បងរូបមន្តទឹកប្រឡាក់តុងយ៉ាំង សមាមាត្រសាច់ងាវ អត្រាឱសថបុរាណ និងវិធីសាស្ត្រនៃការវេចខ្ចប់ ដើម្បីស្វែងរកលក្ខខណ្ឌដែលល្អបំផុត។

លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖

២. ការវិភាគលើប្រសិទ្ធភាព និងដែនកំណត់ (Performance & Constraints)

វិធីសាស្ត្រ (Method) គុណសម្បត្តិ (Pros) គុណវិបត្តិ (Cons) លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result)
Vacuum Packaging with Oxygen Absorber (Vy)
ការវេចខ្ចប់បែបសុញ្ញកាសដោយប្រើសារធាតុស្រូបយកអុកស៊ីហ្សែន
រក្សាគុណភាពបានយូរបំផុត (៦ សប្តាហ៍) ការពារការឡើងក្លិនស្អុយ (កាត់បន្ថយការឡើងកម្រិត TBA) និងកាត់បន្ថយការលូតលាស់របស់បាក់តេរីបានយ៉ាងល្អប្រសើរ។ ចំណាយដើមទុនខ្ពស់ជាងការវេចខ្ចប់ធម្មតា ដោយសារត្រូវទិញថង់សុញ្ញកាស ម៉ាស៊ីនបូមខ្យល់ និងសារធាតុស្រូបអុកស៊ីហ្សែន។ អតិសុខុមប្រាណសរុបមានត្រឹម 2.86 × 10³ CFU/g ក្នុងសប្តាហ៍ទី៦ ដែលស្ថិតក្នុងកម្រិតមានសុវត្ថិភាព។
Aluminum Foil with Oxygen Absorber (Fy)
ការវេចខ្ចប់ក្នុងថង់អាលុយមីញ៉ូមដោយប្រើសារធាតុស្រូបយកអុកស៊ីហ្សែន
ការពារពន្លឺបានល្អ និងជួយរក្សាគុណភាពផលិតផលបានក្នុងកម្រិតមធ្យម ងាយស្រួលរកទិញនៅលើទីផ្សារ។ មិនមានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ដូចការបូមយកខ្យល់ចេញ (សុញ្ញកាស) នោះទេ បរិមាណសំណើមនៅតែកើនឡើងលឿនជាង។ មានអត្រាអតិសុខុមប្រាណ 1.19 × 10⁴ CFU/g ក្នុងសប្តាហ៍ទី៦ ដែលលើសកម្រិតស្តង់ដារដែលអនុញ្ញាតបន្តិច។
Plastic Bag without Oxygen Absorber (Pn)
ការវេចខ្ចប់ក្នុងថង់ប្លាស្ទិកធម្មតាដោយមិនប្រើសារធាតុស្រូបយកអុកស៊ីហ្សែន (វិធីសាស្ត្រធម្មតា)
ចំណាយដើមទុនទាបបំផុត និងងាយស្រួល និងរហ័សបំផុតក្នុងការវេចខ្ចប់។ ផលិតផលខូចគុណភាពយ៉ាងលឿន ឡើងក្លិនស្អុយ (តម្លៃ TBA កើនឡើងយ៉ាងគំហុក) និងមានការកើនឡើងសំណើមខ្ពស់ដែលធ្វើឲ្យខូចសាច់ងាវ។ មានអត្រាអតិសុខុមប្រាណកើនឡើងដល់ 4.24 × 10⁶ CFU/g ក្នុងសប្តាហ៍ទី៦ ដែលជាកម្រិតមិនអាចបរិភោគបាន។

ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះតម្រូវឱ្យមានការប្រើប្រាស់គ្រឿងផ្សំក្នុងស្រុក ឧបករណ៍កែច្នៃអាហារខ្នាតតូច និងឧបករណ៍ពិសោធន៍សម្រាប់ត្រួតពិនិត្យគុណភាពបច្ចេកទេស។

៣. ការពិនិត្យសម្រាប់បរិបទកម្ពុជា/អាស៊ីអាគ្នេយ៍

ភាពលំអៀងនៃទិន្នន័យ (Data Bias)៖

ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងសហគមន៍នេសាទក្នុងខេត្តត្រាំង ប្រទេសថៃ ដោយប្រើប្រាស់ងាវប្រភេទសមុទ្រ (Meretrix casta) និងអ្នកសាកល្បងរសជាតិក្នុងតំបន់។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ទិន្នន័យនេះមានអត្ថប្រយោជន៍ខ្លាំងណាស់ ដោយសារកម្ពុជាមានខេត្តតំបន់ឆ្នេរដែលសម្បូរធនធានងាវស្រដៀងគ្នា ហើយចំណូលចិត្តរបស់អ្នកបរិភោគទៅលើរសជាតិជូរអែមហឹរ (តុងយ៉ាំង) គឺមានប្រជាប្រិយភាពដូចគ្នា។

លទ្ធភាពនៃការអនុវត្ត (Applicability)៖

បច្ចេកទេសនៃការកែច្នៃរូបមន្ត និងការវេចខ្ចប់នេះមានអត្ថប្រយោជន៍យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ការបង្កើនតម្លៃបន្ថែមដល់ផលិតផលជលផលនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។

សរុបមក ការអនុវត្តវិធីសាស្ត្រនេះនឹងជួយលើកកម្ពស់ជីវភាពសហគមន៍នេសាទកម្ពុជា និងលើកកម្ពស់ស្តង់ដារផលិតកម្មចំណីអាហារក្នុងស្រុកឱ្យកាន់តែមានភាពប្រកួតប្រជែង។

៤. ផែនការសកម្មភាពសម្រាប់និស្សិត (Actionable Roadmap)

ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖

  1. សិក្សាពីប្រភពវត្ថុធាតុដើម និងស្វែងរករូបមន្តស្តង់ដារ: ស្វែងរកប្រភពផ្គត់ផ្គង់ងាវនៅតាមតំបន់ឆ្នេរ (ឧ. កែប ឬកោះកុង) រួចសាកល្បងលាយរូបមន្តដោយប្រើវិធីសាស្ត្រ Sensory Evaluation (9-point hedonic scale) ជាមួយអតិថិជនគោលដៅ ដើម្បីស្វែងរកសមាមាត្រដែលស័ក្តិសមបំផុត (ឧ. សាច់ងាវ ១ ភាគ ធៀបនឹងទឹកប្រឡាក់ ១.៥ ភាគ)។
  2. បំពាក់ឧបករណ៍កែច្នៃខ្នាតតូចមូលដ្ឋាន: រៀបចំទិញឡសម្ងួត (Drying Oven) ដែលអាចគ្រប់គ្រងសីតុណ្ហភាពបានថេរ (៥០-៦០°C) ចង្ក្រានបំពងកម្តៅខ្ពស់ និងម៉ាស៊ីនវេចខ្ចប់ Vacuum Sealer ដើម្បីចាប់ផ្តើមខ្សែសង្វាក់ផលិតកម្មខ្នាតតូច (Pilot Scale)។
  3. អនុវត្តបច្ចេកទេសវេចខ្ចប់ពន្យារអាយុកាលកម្រិតខ្ពស់: ត្រូវទិញ និងប្រើប្រាស់ថង់វេចខ្ចប់ប្រភេទ Vacuum Bags គួបផ្សំជាមួយការប្រើប្រាស់សារធាតុស្រូបយកអុកស៊ីហ្សែន (Oxygen Absorber) ដាក់ក្នុងថង់នីមួយៗ ដើម្បីទប់ស្កាត់ប្រតិកម្មអុកស៊ីតកម្មនៃជាតិខ្លាញ់ដែលបណ្តាលឲ្យមានក្លិនស្អុយ។
  4. ធ្វើតេស្តគុណភាព និងសុំវិញ្ញាបនបត្រសុវត្ថិភាពចំណីអាហារ: សហការជាមួយវិទ្យាស្ថានស្តង់ដារកម្ពុជា (ISC) ឬមន្ទីរពិសោធន៍នានា (ដូចជា វិទ្យាស្ថានប៉ាស្ទ័រ) ដើម្បីធ្វើតេស្តរកបរិមាណសំណើម កម្រិតទឹកសកម្ម (Water Activity - Aw) និងការវិភាគមេរោគ (Total Plate Count) ធានាថាមិនលើសពី 1x10⁴ CFU/g មុននឹងបញ្ចេញលក់លើទីផ្សារ។

៥. វាក្យសព្ទបច្ចេកទេស (Technical Glossary)

ពាក្យបច្ចេកទេស ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition)
9-point hedonic scale វិធីសាស្ត្រវាយតម្លៃអារម្មណ៍ចំណូលចិត្តរបស់អ្នកបរិភោគ ដោយប្រើមាត្រដ្ឋានពីលេខ១ (មិនចូលចិត្តខ្លាំងបំផុត) ដល់លេខ៩ (ចូលចិត្តខ្លាំងបំផុត) ដើម្បីវាស់ស្ទង់ការទទួលយកផលិតផលថ្មីផ្នែករូបរាង ក្លិន រសជាតិ និងភាពទាក់ទាញរួម។ ដូចជាការអោយពិន្ទុម្ហូបពី ១ ដល់ ៩ ដែលពិន្ទុ ៩ គឺឆ្ងាញ់លេខមួយ ហើយ ១ គឺអាក្រក់បំផុត។
Water activity (Aw) កម្រិតនៃទឹកសកម្មនៅក្នុងចំណីអាហារ ដែលមិនជាប់ចំណងគីមី ហើយអតិសុខុមប្រាណ (ដូចជាបាក់តេរី ឬផ្សិត) អាចយកទៅប្រើប្រាស់សម្រាប់ការលូតលាស់ និងបង្កឱ្យអាហារខូចគុណភាព។ ដូចជាការវាស់មើលថាមាន 'ទឹកទំនេរ' ប៉ុន្មាននៅក្នុងអេប៉ុង បើមានច្រើន មេរោគក៏ងាយស្រួលរស់នៅនិងបន្តពូជ។
TBA ការធ្វើតេស្តគីមី (Thiobarbituric Acid) ដើម្បីវាស់ស្ទង់កម្រិតនៃការខូចគុណភាពនៃជាតិខ្លាញ់ (ប្រតិកម្មអុកស៊ីតកម្ម) ដែលបណ្តាលឱ្យផលិតផលអាហារ (ជាពិសេសអាហារបំពង) មានក្លិនស្អុយខារ។ ដូចជាឧបករណ៍ពិនិត្យមើលកម្រិតនៃការឡើងច្រែះរបស់ដែក អញ្ចឹងដែរ TBA ត្រូវបានគេប្រើសម្រាប់វាស់កម្រិតភាពស្អុយខាររបស់ខ្លាញ់ក្នុងម្ហូប។
Oxygen absorber កញ្ចប់សារធាតុ (ជាទូទៅមានផ្ទុកម្សៅដែក) ដែលគេដាក់ចូលក្នុងថង់វេចខ្ចប់ ដើម្បីស្រូបយកឧស្ម័នអុកស៊ីហ្សែនចេញ ទប់ស្កាត់ការដុះផ្សិត ការលូតលាស់របស់មេរោគ និងការឡើងក្លិនស្អុយនៃអាហារ។ ដូចជាម៉ាស៊ីនបូមធូលីខ្នាតតូចដែលបូមយកតែខ្យល់អុកស៊ីហ្សែនចេញពីថង់បិទជិត ដើម្បីកុំឱ្យមេរោគមានខ្យល់ដកដង្ហើម។
Total variable count ការធ្វើតេស្តមីក្រូជីវសាស្ត្រដើម្បីរាប់ចំនួនអតិសុខុមប្រាណសរុប (ដែលនៅមានជីវិត) នៅក្នុងសំណាកអាហារ ដើម្បីបញ្ជាក់ថាអាហារនោះមានអនាម័យ និងសុវត្ថិភាពសម្រាប់ការបរិភោគឬទេ។ ដូចជាការធ្វើជំរឿនប្រជាជន ដើម្បីរាប់មើលថាមានមេរោគប៉ុន្មាននាក់កំពុងរស់នៅក្នុងភូមិ (ម្ហូបអាហារ) នេះ។
RCBD ការរចនាការពិសោធន៍បែបប្លុកចៃដន្យពេញលេញ (Randomized Complete Block Design) ដែលជួយកាត់បន្ថយភាពល្អៀងនៃលទ្ធផល ដោយបែងចែកវត្ថុពិសោធន៍ជាប្លុកៗ ដើម្បីធានាភាពសុក្រឹតនៃការវាយតម្លៃលើរូបមន្តអាហារ។ ដូចជាការចែកសិស្សជាក្រុមតូចៗស្មើៗគ្នា ដើម្បីប្រឡងប្រណាំង ដោយធានាថាគ្រប់ក្រុមមានសិស្សពូកែ និងខ្សោយចម្រុះគ្នា ដើម្បីកុំឲ្យមានភាពលម្អៀង។
Meretrix casta ឈ្មោះវិទ្យាសាស្ត្ររបស់ងាវសមុទ្រប្រភេទសំបកក្រាស់ (ងាវស) ដែលគេនិយមយកមកកែច្នៃជាអាហារ និងមានតម្លៃសេដ្ឋកិច្ចខ្ពស់សម្រាប់សហគមន៍នេសាទ។ ជាលេខអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណអន្តរជាតិរបស់សត្វងាវប្រភេទនេះ ដើម្បីឱ្យអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រទូទាំងពិភពលោកហៅឈ្មោះបានត្រូវគ្នាតែមួយ។

៦. ប្រធានបទពាក់ព័ន្ធ (Further Reading)

អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖

ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖