បញ្ហា (The Problem)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះដោះស្រាយបញ្ហាកង្វះខាតទិន្នន័យទែរម៉ូឌីណាមិច (Thermodynamic data) សម្រាប់ចំហេះនៃប្រេងជីវៈម៉ាស Rapeseed Methyl Ester (RME) ដែលមានភាពចាំបាច់សម្រាប់ការវិភាគ និងការធ្វើម៉ូដែលចំហេះក្នុងម៉ាស៊ីនម៉ាស៊ូត។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ អ្នកស្រាវជ្រាវបានប្រើប្រាស់ម៉ូដែលវិភាគបែបសាមញ្ញ ដើម្បីកំណត់សមាសភាពឧស្ម័នឆេះ និងគណនាលក្ខណៈទែរម៉ូឌីណាមិចដោយផ្អែកលើស្ថានភាពលំនឹងគីមី។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Analytical Model for RME Combustion (Proposed) ម៉ូដែលវិភាគសម្រាប់ចំហេះប្រេងជីវៈម៉ាស (RME) |
អនុញ្ញាតឱ្យមានការទស្សន៍ទាយតាមទ្រឹស្តីនូវលក្ខណៈទែរម៉ូឌីណាមិចនៃឧស្ម័នឆេះ សម្រាប់ប្រេងឥន្ធនៈដែលមានអុកស៊ីសែន (Biodiesel) ដោយមិនចាំបាច់ធ្វើតេស្តម៉ាស៊ីនជាក់ស្តែងដែលចំណាយខ្ពស់។ | ជាម៉ូដែលសាមញ្ញដែលសន្មតថាចំហេះស្ថិតក្នុងភាពលំនឹង និងបានបោះបង់ចោលនូវឧស្ម័នបន្ទាប់បន្សំដូចជា CO, H2 និងការបញ្ចេញឧស្ម័នពុល (NOx, PAH) ។ | រកឃើញថាកម្ដៅម៉ាស (Specific heat) នៃឧស្ម័នឆេះ RME មានកម្រិតខ្ពស់ជាងប្រេងម៉ាស៊ូតធម្មតា (ULSD) ដោយសារតែមានបរិមាណកាបូនឌីអុកស៊ីត និងចំហាយទឹកខ្ពស់ជាង។ |
| Standard Hydrocarbon Combustion Model (Baseline - Heywood, 1988) ម៉ូដែលចំហេះអ៊ីដ្រូកាបូនស្តង់ដារ (Isooctane/ULSD) |
ជាវិធីសាស្ត្រដែលត្រូវបានចងក្រងទុកជាឯកសារយោងស្តង់ដារ និងត្រូវបានប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយសម្រាប់ប្រេងឥន្ធនៈហ្វូស៊ីលប្រពៃណី។ | មិនអាចយកមកគណនាដោយផ្ទាល់ ឬផ្តល់លទ្ធផលសុក្រឹតសម្រាប់ប្រេងឥន្ធនៈជំនួស (Bio-fuels) ដែលមានសមាសធាតុអុកស៊ីសែននៅក្នុងម៉ូលេគុលនោះទេ។ | បង្ហាញពីខ្សែកោងទែរម៉ូឌីណាមិចខុសពីប្រេង RME ជាពិសេសមានកម្ដៅម៉ាសទាបជាងនៅសីតុណ្ហភាពដូចគ្នា (ឧទាហរណ៍ 1500 K) ។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះមិនតម្រូវឱ្យមានឧបករណ៍ពិសោធន៍ធំដុំ ឬកុំព្យូទ័រកំពូលនោះទេ ប៉ុន្តែទាមទារនូវចំណេះដឹងគណិតវិទ្យា និងមូលដ្ឋានទិន្នន័យទែរម៉ូឌីណាមិចស្តង់ដារ។
ការសិក្សានេះផ្អែកលើទិន្នន័យមេគុណគីមីនៃប្រេង Rapeseed Methyl Ester (RME) ដែលជារុក្ខជាតិពេញនិយមនៅតំបន់អឺរ៉ុប។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ប្រេងជីវៈម៉ាសមានសក្តានុពលខ្ពស់អាចចម្រាញ់ពីប្រេងដូង ឬកៅស៊ូ ដែលមានរូបមន្តគីមី (Empirical formula) ផ្សេងពីនេះ ដូច្នេះដើម្បីយកមកប្រើប្រាស់ គេត្រូវធ្វើការផ្លាស់ប្តូររូបមន្តគីមីគោលនៅក្នុងម៉ូដែលនេះ។
វិធីសាស្ត្រនៃការធ្វើម៉ូដែលនេះ មានភាពបត់បែនខ្ពស់ និងមានប្រយោជន៍ខ្លាំងសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍវិស័យប្រេងជីវៈម៉ាសនៅប្រទេសកម្ពុជា។
ជារួម ម៉ូដែលវិភាគនេះផ្តល់នូវឧបករណ៍ដ៏មានតម្លៃក្នុងការស្រាវជ្រាវប្រេងឥន្ធនៈជំនួសក្នុងតម្លៃថោក ដែលជួយជម្រុញការស្រាវជ្រាវថាមពលស្អាតនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Rapeseed methyl ester (RME) (រ៉េបស៊ីតមេទីលអេស្ទែរ / ប្រេងជីវៈម៉ាស RME) | ប្រភេទប្រេងជីវៈម៉ាស (Biodiesel) ម៉្យាងដែលផលិតចេញពីប្រេងគ្រាប់រុក្ខជាតិ Rapeseed តាមរយៈប្រតិកម្មគីមី ដើម្បីប្រើប្រាស់ជាប្រេងឥន្ធនៈជំនួសប្រេងម៉ាស៊ូតក្នុងគោលបំណងកាត់បន្ថយការបំពុលបរិស្ថាន។ | ដូចជាការយកប្រេងពីរុក្ខជាតិមកកែច្នៃធ្វើជាប្រេងម៉ាស៊ូតសម្រាប់ចាក់ឡាន ដើម្បីកាត់បន្ថយផ្សែងពុល។ |
| Fuel-lean conditions (លក្ខខណ្ឌប្រេងឥន្ធនៈស្តើង) | ស្ថានភាពចំហេះដែលម៉ាស៊ីនដំណើរការដោយមានបរិមាណខ្យល់ (អុកស៊ីសែន) លើសពីតម្រូវការចាំបាច់ (λ > 1) សម្រាប់ដុតបំផ្លាញប្រេងទាំងស្រុង ដែលជារឿយៗជួយកាត់បន្ថយការប្រើប្រាស់ប្រេង។ | ដូចជាការដុតចង្ក្រានដែលមានខ្យល់ផ្លុំចូលខ្លាំងពេក ដែលមានខ្យល់លើសពីអ្វីដែលភ្លើងត្រូវការ ដើម្បីឱ្យប្រេងឆេះអស់ល្អ។ |
| Relative air/fuel ratio (សមាមាត្រខ្យល់និងប្រេងឥន្ធនៈធៀប / λ) | ជាផលធៀបរវាងសមាមាត្រខ្យល់-ប្រេងជាក់ស្តែង ទៅនឹងសមាមាត្រខ្យល់-ប្រេងបរិបូណ៌ (ស្តូក្យូមេទ្រី)។ បើតម្លៃវាធំជាង ១ មានន័យថាជាលក្ខខណ្ឌប្រេងស្តើង (ខ្យល់ច្រើន)។ | ជារង្វាស់ប្រាប់យើងថា តើពេលម៉ាស៊ីនឆេះ ម៉ាស៊ីនបឺតខ្យល់ចូលច្រើនជាង ឬតិចជាងចំនួនខ្យល់ដែលត្រូវការជាចាំបាច់បំផុតដើម្បីឱ្យប្រេងឆេះអស់។ |
| Exhaust gas recirculation (EGR) (ប្រព័ន្ធបង្វិលឧស្ម័នបញ្ចេញចោល) | បច្ចេកវិទ្យាក្នុងម៉ាស៊ីនដែលទាញយកផ្សែងបញ្ចេញចោលមួយផ្នែក បញ្ចូលត្រឡប់ទៅក្នុងបន្ទប់ចំហេះ (ស៊ីឡាំង) វិញ ដើម្បីបញ្ចុះសីតុណ្ហភាពចំហេះ និងកាត់បន្ថយការបង្កើតឧស្ម័នពុលអាសូតអុកស៊ីត (NOx)។ | ដូចជាការយកផ្សែងឡានដែលទើបតែបញ្ចេញចោលមួយផ្នែក បញ្ជូនចូលទៅក្នុងម៉ាស៊ីនវិញដើម្បីឱ្យម៉ាស៊ីនត្រជាក់ជាងមុន និងកាត់បន្ថយជាតិពុល។ |
| Specific heat (កម្ដៅម៉ាស) | បរិមាណថាមពលកម្ដៅដែលចាំបាច់ក្នុងការដំឡើងសីតុណ្ហភាពនៃសារធាតុមួយឯកតាម៉ាស ឱ្យកើនឡើងមួយអង្សាសេ ឬ កែលវិន (Kelvin)។ | ដូចជាចំនួនកម្ដៅដែលយើងត្រូវដុតដើម្បីធ្វើឱ្យទឹកមួយលីត្រក្ដៅឡើងមួយអង្សាសេ វត្ថុខុសគ្នាត្រូវការកម្ដៅខុសគ្នា។ |
| Enthalpy (អង់តាល់ពី) | រង្វាស់នៃថាមពលកម្ដៅសរុបនៅក្នុងប្រព័ន្ធទែរម៉ូឌីណាមិច ដែលរួមបញ្ចូលទាំងថាមពលខាងក្នុងនៃសារធាតុ និងថាមពលដែលបណ្តាលមកពីការប្រែប្រួលសម្ពាធ និងមាឌនៃឧស្ម័ន។ | ដូចជាចំនួនកម្លាំងសរុបដែលផ្ទុកនៅក្នុងឧស្ម័នក្តៅដែលអាចយកទៅរុញពីស្តុងម៉ាស៊ីនឡានឱ្យបង្វិលកង់បាន។ |
| Entropy (អង់ត្រុពី) | រង្វាស់នៃភាពអនាធិបតេយ្យ (Disorder) ឬការបាត់បង់ថាមពលកម្ដៅដែលមិនអាចយកមកបំលែងទៅជាថាមពលមេកានិច ឬទាញយកមកប្រើប្រាស់វិញបាននៅក្នុងប្រព័ន្ធទែរម៉ូឌីណាមិច។ | ដូចជារង្វាស់ប្រាប់ថាឧស្ម័នបានរាលដាលពាសពេញបរិយាកាស ដែលយើងមិនអាចប្រមូលវាមកផ្តុំ ដើម្បីទាញយកកម្លាំងវិញបានទៀតទេ។ |
| Stoichiometric combustion (ចំហេះស្តូក្យូមេទ្រី / ចំហេះបរិបូណ៌) | ដំណើរការចំហេះគីមីតាមទ្រឹស្តី ដែលបរិមាណអុកស៊ីសែននិងប្រេងឥន្ធនៈមានសមាមាត្រត្រឹមត្រូវឥតខ្ចោះ ធ្វើឱ្យប្រេងឆេះអស់ទាំងស្រុងដោយគ្មានសល់អុកស៊ីសែនឬប្រេងសំណល់។ | ដូចជាការផ្គូផ្គងគូស្រករឥតខ្ចោះ ដែលបរិមាណអុកស៊ីសែននិងប្រេងមានចំនួនល្មមម៉ាច់ ឆេះអស់គ្មានសល់អ្វីទាំងអស់ក្រៅពីផ្សែង។ |
| Transesterification (ប្រតិកម្មត្រង់អេស្ទែរ) | ដំណើរការគីមីដែលប្រើដើម្បីបំលែងប្រេងរុក្ខជាតិ ឬខ្លាញ់សត្វ ទៅជាប្រេងជីវៈម៉ាស (Biodiesel) ដែលមានភាពរាវនិងងាយឆេះ ដោយឱ្យវាមានប្រតិកម្មជាមួយអាល់កុលនិងកាតាលីករ។ | ដូចជាការបំបែកម៉ូលេគុលប្រេងឆាដែលខាប់អន្ធិល ឱ្យក្លាយជាប្រេងរាវថ្លាដើម្បីអាចយកទៅចាក់ក្នុងម៉ាស៊ីនឡានបានដោយមិនស្ទះ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
