បញ្ហា/ប្រធានបទ (The Problem/Topic)៖ របាយការណ៍នេះដោះស្រាយបញ្ហានៃការកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ និងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចជនបទដោយផ្តោតលើភាពចាំបាច់ក្នុងការគាំទ្រដល់សហគ្រាសកសិ-ឧស្សាហកម្មខ្នាតតូច (SSAI) តាមរយៈគោលនយោបាយ និងកម្មវិធីអន្តរាគមន៍នានាពីស្ថាប័នរដ្ឋ និងអង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាល។
វិធីសាស្ត្រ (Approach)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះត្រូវបានធ្វើឡើងតាមរយៈការពិនិត្យឡើងវិញនូវឯកសារទាក់ទងនឹងកម្មវិធីអន្តរជាតិ និងការធ្វើវិភាគស៊ីជម្រៅលើករណីសិក្សាជាក់ស្តែងធំៗចំនួនបីនៅប្រទេសប្រេស៊ីល។
សេចក្តីសន្និដ្ឋានសំខាន់ៗ (Key Conclusions)៖
របាយការណ៍នេះបង្ហាញពីភាពជោគជ័យនៃគោលនយោបាយ និងកម្មវិធីរបស់រដ្ឋាភិបាលប្រេស៊ីល ក្នុងការលើកកម្ពស់កសិ-ឧស្សាហកម្មខ្នាតតូច (SSAI) តាមរយៈការរួមបញ្ចូលគ្នានូវឥណទាន ជំនួយបច្ចេកទេស និងការធ្វើសមាហរណកម្មស្ថាប័ន។ កម្មវិធីទាំងនេះបានជួយបង្កើតការងារ បង្កើនប្រាក់ចំណូល និងជំរុញការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចជនបទយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព ដោយប្រែក្លាយកសិករជាអ្នកផលិតវត្ថុធាតុដើម ទៅជាសហគ្រិនកែច្នៃ។
| ការរកឃើញ (Finding) | ព័ត៌មានលម្អិត (Detail) | ភស្តុតាង (Evidence) |
|---|---|---|
| កម្មវិធីគាំទ្រថ្នាក់ជាតិ PRONAF-Agroindustry (National Support Program) | រដ្ឋាភិបាលសហព័ន្ធបានបង្កើតកម្មវិធីគោលដៅជាក់លាក់សម្រាប់កសិ-ឧស្សាហកម្មខ្នាតតូច ដែលផ្តល់ទាំងឥណទាន ការកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងសេវាកម្មសាធារណៈ ដោយជួយកសិករជាច្រើនឱ្យអាចពង្រីកអាជីវកម្មកែច្នៃរបស់ខ្លួន។ | ត្រឹមឆ្នាំ ២០០៤ កម្មវិធី PRONAF-Agroindustry បានគាំទ្រដល់កសិ-ឧស្សាហកម្មខ្នាតតូច (SSAI) ចំនួន ១,៦៩០ កន្លែង និងបានទម្លាក់ទុនឥណទានជនបទចំនួន ១៨ លានដុល្លារអាមេរិក។ |
| ភាពជោគជ័យនៃកម្មវិធីកម្រិតរដ្ឋ Fábrica do Agricultor (State-level Program Success) | នៅរដ្ឋ Paraná កម្មវិធីនេះបានជួយដល់ការធ្វើទំនើបកម្ម និងការបង្កើតកសិ-ឧស្សាហកម្មថ្មីៗ តាមរយៈការកាត់បន្ថយភាពស្មុគស្មាញនៃច្បាប់ ការជួយផ្នែកទីផ្សារ និងការបង្កើតកញ្ចប់ឧបករណ៍ជំរុញអាជីវកម្ម (Kit Agilidade) ដែលកាត់បន្ថយពេលចុះបញ្ជីពី ២ខែ មកត្រឹម ៤០ថ្ងៃ។ | ក្នុងឆ្នាំ ២០០២ កម្មវិធីនេះមានសហគ្រាសប្រតិបត្តិការចំនួន ១,២៦២ កន្លែង បង្កើតការងារបាន ៦,៣៤៦ កន្លែង និងផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់គ្រួសារកសិករចំនួន ៨២៥ គ្រួសារ។ |
| ប្រសិទ្ធភាពនៃការចងក្រងបណ្តាញ (Effectiveness of Networking and Cooperatives) | សហគ្រាសទោលជួបការលំបាកក្នុងការប្រកួតប្រជែង ដូច្នេះការបង្កើតបណ្តាញសហករណ៍ (Agroindustrial Condominiums/Networks) ដូចជាករណី AGRECO និង UCAF បានជួយកាត់បន្ថយថ្លៃដើមផលិតកម្ម ការដឹកជញ្ជូន ព្រមទាំងងាយស្រួលរកទីផ្សាររួម និងការកសាងម៉ាកយីហោ។ | កម្មវិធី DESENVOLVER នៅរដ្ឋ Santa Catarina បានគ្របដណ្តប់លើក្រុងចំនួន ៤១ ដោយគាំទ្រដល់បណ្តាញផលិតកម្មចំនួន ២៣៤ កន្លែង និងផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ដល់ ១,០៧៦ គ្រួសារ។ |
| ឧបសគ្គចម្បងៗក្នុងការអភិវឌ្ឍកសិ-ឧស្សាហកម្ម (Main Bottlenecks for SSAIs) | ទោះបីជាមានការគាំទ្រ បញ្ហាប្រឈមធំៗនៅតែមាន ដូចជាកង្វះជំនាញសហគ្រិនភាព ការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាទាប ប្រព័ន្ធទីផ្សារមិនមានប្រសិទ្ធភាព និងច្បាប់ស្តីពីអនាម័យនិងការចុះបញ្ជីដែលមានភាពស្មុគស្មាញពេកសម្រាប់សហគ្រាសខ្នាតតូច។ | ការស្រាវជ្រាវបឋម (Initial Diagnosis) របស់កម្មវិធី Fábrica do Agricultor បានរកឃើញថាសហគ្រាសប្រមាណ ៦០% ក្នុងចំណោមអាជីវកម្ម ១,៣០០ មិនបានចុះបញ្ជីស្របច្បាប់នោះទេ ទោះបីជាមានទុនវិនិយោគដល់ទៅ ៧ម៉ឺនដុល្លារក៏ដោយ។ |
ផ្អែកលើបទពិសោធន៍នៅប្រេស៊ីល របាយការណ៍នេះបានផ្តល់នូវអនុសាសន៍សំខាន់ៗដើម្បីធានាបាននូវភាពជោគជ័យនិងនិរន្តរភាពនៃការអភិវឌ្ឍកសិ-ឧស្សាហកម្មខ្នាតតូច៖
| គោលដៅ (Target) | សកម្មភាព (Action) | អាទិភាព (Priority) |
|---|---|---|
| រាជរដ្ឋាភិបាល (Government) | រៀបចំគោលនយោបាយ និងមូលនិធិគាំទ្រផ្តោតផ្ទាល់លើកសិ-ឧស្សាហកម្ម (មិនមែនត្រឹមតែកសិកម្មទូទៅ) ព្រមទាំងសម្រួលនីតិវិធីច្បាប់ចុះបញ្ជី និងស្តង់ដារអនាម័យ (Sanitary Inspection) ឱ្យស្របតាមទំហំ និងលទ្ធភាពរបស់អាជីវកម្មខ្នាតតូច។ | ខ្ពស់ (High) |
| ស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុ និងរដ្ឋ (Financial Institutions and State) | ផ្តល់ជម្រើសឥណទានដែលមានលក្ខណៈអំណោយផលសម្រាប់កសិ-ឧស្សាហកម្មខ្នាតតូច (SSAI) រួមទាំងឥណទានដើមទុនបង្វិល និងមូលនិធិធានាឥណទាន (Fiduciary Funds) ដែលមានអត្រាការប្រាក់ទាប និងងាយស្រួលទទួលបាន។ | ខ្ពស់ (High) |
| ក្រសួងពាក់ព័ន្ធ និង អង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាល (Ministries and NGOs) | ពង្រឹងសេវាកម្មអភិវឌ្ឍន៍អាជីវកម្ម (Business Development Services - BDS) តាមរយៈការផ្តល់អ្នកជំនាញបច្ចេកទេស ជួយរៀបចំគម្រោងអាជីវកម្ម ផ្តល់ការបណ្តុះបណ្តាលបច្ចេកវិទ្យាកែច្នៃ និងអភិវឌ្ឍន៍ទីផ្សារ។ | មធ្យម (Medium) |
| សហគមន៍កសិកម្ម (Farming Communities) | ចងក្រងគ្នាជាបណ្តាញ ឬសហករណ៍កសិ-ឧស្សាហកម្ម ដើម្បីប្រើប្រាស់រួមគ្នានូវម៉ាស៊ីនកែច្នៃ យន្តការដឹកជញ្ជូន និងកសាងម៉ាកយីហោរួម (Joint Trademarks) ដើម្បីងាយស្រួលផ្គត់ផ្គង់ទៅកាន់ទីផ្សារទំនើប និងផ្សាររដ្ឋ។ | មធ្យម (Medium) |
បទពិសោធន៍របស់ប្រទេសប្រេស៊ីលមានភាពពាក់ព័ន្ធយ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ដែលភាគច្រើនពឹងផ្អែកលើវិស័យកសិកម្ម និងមានកសិករខ្នាតតូចជាច្រើន។ ការគាំទ្រការកែច្នៃកសិផលខ្នាតតូច (SSAI) គឺជាគន្លឹះក្នុងការបង្កើនតម្លៃបន្ថែមដល់ផលិតផលកសិកម្មក្នុងស្រុក កាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើការនាំចេញវត្ថុធាតុដើម កាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ និងបង្កើតការងារនៅតំបន់ជនបទ។
ការអនុវត្តយុទ្ធសាស្ត្រគាំទ្ររួមបញ្ចូលគ្នាទាំងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ បច្ចេកទេស និងការសម្រួលបទដ្ឋានគតិយុត្ត នឹងជួយប្រែក្លាយកសិករកម្ពុជា ទៅជាសហគ្រិនកសិ-ឧស្សាហកម្មខ្នាតតូចប្រកបដោយភាពប្រកួតប្រជែង ធានាបាននូវសន្តិសុខស្បៀង និងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចមូលដ្ឋាន។
ដើម្បីអនុវត្តតាមអនុសាសន៍នៃរបាយការណ៍នេះ គួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Small Scale Agro-industries (SSAI) | សហគ្រាសកែច្នៃកសិផលខ្នាតតូចនៅតំបន់ជនបទ ដែលប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាសាមញ្ញ និងកម្លាំងពលកម្មក្នុងស្រុក ឬលក្ខណៈគ្រួសារ ដើម្បីបង្កើតតម្លៃបន្ថែមលើផលិតផលកសិកម្ម ជៀសវាងការលក់តែវត្ថុធាតុដើម។ | ដូចជាសិប្បកម្មកែច្នៃផ្លែឈើជាដំណាប់ ឬធ្វើទឹកត្រីនៅតាមភូមិ ដែលជួយកសិករឱ្យលក់បានប្រាក់ចំណេញច្រើនជាងការលក់កសិផលស្រស់។ |
| Rural Non Farm Economy (RNFE) | សកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចទាំងអស់នៅតំបន់ជនបទ ដែលមិនមែនជាការដាំដុះ ឬការចិញ្ចឹមសត្វផ្ទាល់ ដូចជាការកែច្នៃកសិផល ទេសចរណ៍ជនបទ ការលក់ដូរ ឬសិប្បកម្ម ដើម្បីបង្កើតប្រាក់ចំណូលបន្ថែម។ | ដូចជាកសិករដែលឆ្លៀតពេលពីការធ្វើស្រែ មកត្បាញកន្ត្រក ឬបើកកន្លែងកែច្នៃសាច់ក្រកលក់ ដើម្បីរកចំណូលបន្ថែម។ |
| Business Development Services (BDS) | សេវាកម្មគាំទ្រអាជីវកម្មដែលមិនមែនជាហិរញ្ញវត្ថុ ដូចជាការបណ្តុះបណ្តាល ការប្រឹក្សាយោបល់ ការគាំទ្របច្ចេកទេស និងការជួយស្វែងរកទីផ្សារ ដើម្បីធានាភាពជោគជ័យ និងនិរន្តរភាពនៃសហគ្រាស។ | ដូចជាការបញ្ជូនគ្រូបង្វឹកមកជួយណែនាំអ្នកលក់ដូរពីរបៀបវេចខ្ចប់ និងធ្វើទីផ្សារ ជំនួសឱ្យការគ្រាន់តែឱ្យលុយឱ្យពួកគេរកស៊ី។ |
| Agroindustrial condominiums | ទម្រង់នៃការចងក្រងគ្នារបស់កសិករខ្នាតតូចជាក្រុម (ពី២ទៅ២០គ្រួសារ) ដើម្បីចូលរួមវិនិយោគ និងប្រើប្រាស់រួមគ្នានូវរោងចក្រ ឬកន្លែងកែច្នៃកសិផលតែមួយ ដែលជួយកាត់បន្ថយចំណាយដើមទុន។ | ដូចជាអ្នកភូមិ៥គ្រួសារចូលលុយគ្នាទិញម៉ាស៊ីនកិនស្រូវមួយគ្រឿង ហើយប្រើប្រាស់វាដោយចែករំលែកគ្នា ដើម្បីចំណេញប្រាក់ និងធ្វើការរួមគ្នា។ |
| Fiduciary fund | មូលនិធិធានាឥណទានដែលរដ្ឋ ឬអង្គការបង្កើតឡើង ដើម្បីជួយកសិករដែលគ្មានទ្រព្យបញ្ចាំ ឬមិនមានលទ្ធភាពសងត្រលប់ក្នុងករណីប្រធានសក្តិ ឱ្យអាចទទួលបានប្រាក់កម្ចីពីធនាគារ។ | ដូចជាអាណាព្យាបាលដែលឈរឈ្មោះធានាអះអាងឱ្យកូនខ្ចីលុយពីធនាគារ ដើម្បីយកមករកស៊ី ដោយធានាសងជំនួសបើខាតបង់។ |
| SIMPLES mechanism | យន្តការគោលនយោបាយរបស់រដ្ឋាភិបាលប្រេស៊ីល ដែលជួយសម្រួលការចុះបញ្ជី ការបង់ពន្ធ និងការអនុវត្តច្បាប់នានាឱ្យមានភាពងាយស្រួល និងចំណាយតិច សម្រាប់សហគ្រាសធុនតូច និងមីក្រូ។ | ដូចជាការអនុញ្ញាតឱ្យបង់ពន្ធម៉ៅការរបៀបសាមញ្ញ ដែលមិនតម្រូវឱ្យម្ចាស់តូបតូចៗត្រូវជួលគណនេយ្យករជំនាញមកធ្វើបញ្ជីរាយការណ៍ស្មុគស្មាញនោះទេ។ |
| Vertical Production | ការធ្វើសមាហរណកម្មខ្សែចង្វាក់ផលិតកម្ម ដោយកសិករមិនត្រឹមតែដាំដុះវត្ថុធាតុដើមប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងកែច្នៃ វេចខ្ចប់ និងចែកចាយលក់ទៅកាន់ទីផ្សារដោយខ្លួនឯង ដើម្បីទទួលបានតម្លៃបន្ថែមពេញលេញ។ | ដូចជាអ្នកដាំស្វាយ ដែលមិនត្រឹមតែបេះស្វាយលក់ឱ្យឈ្មួញកណ្តាល តែយកស្វាយនោះមកធ្វើជាដំណាប់ និងវេចខ្ចប់លក់ដោយខ្លួនឯងដល់អ្នកហូបផ្ទាល់តែម្តង។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
