បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះដោះស្រាយបញ្ហានៃការខ្វះខាតការយល់ដឹងអំពីតម្រូវការ ចំណូលចិត្ត និងអាកប្បកិរិយារបស់អ្នកប្រើប្រាស់សាច់គោនៅក្នុងតំបន់ខ្ពង់រាបនៃខេត្ត Dien Bien ប្រទេសវៀតណាម ដែលជាទិន្នន័យដ៏សំខាន់សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍវិស័យផលិតកម្មគោសាច់ក្នុងស្រុក។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះបានប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រចម្រុះដោយរួមបញ្ចូលការប្រមូលទិន្នន័យបរិមាណនិងគុណភាពពីទីផ្សារទីក្រុង និងតំបន់ពាក់កណ្តាលទីក្រុង។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Quantitative Consumer Survey ការស្ទង់មតិអ្នកប្រើប្រាស់បែបបរិមាណ |
ផ្តល់ទិន្នន័យជាតួលេខច្បាស់លាស់ដែលអាចយកទៅប្រៀបធៀបបាន ងាយស្រួលក្នុងការធ្វើតេស្តស្ថិតិដើម្បីស្វែងរកទំនាក់ទំនងរវាងអថេរ។ | អាចខ្វះជម្រៅនៃការយល់ដឹងពីមូលហេតុស៊ីជម្រៅនៅពីក្រោយជម្រើស ឬទម្លាប់ជាក់លាក់របស់អ្នកប្រើប្រាស់។ | បានបង្ហាញថាអតិថិជនជិត ៧០% សុខចិត្តបង់ប្រាក់បន្ថែមរហូតដល់ ១៥,០០០ ដុង/គីឡូក្រាម សម្រាប់សាច់គោដែលមានសុវត្ថិភាព។ |
| Focus Group Discussions (FGD) ការពិភាក្សាក្រុមគោលដៅ |
ជួយឱ្យអ្នកស្រាវជ្រាវស្វែងយល់ស៊ីជម្រៅពីវប្បធម៌ និងហេតុផលលម្អិតដែលនាំឱ្យមានចំណូលចិត្តខុសៗគ្នា (ឧ. ការប្រើប្រាស់សាច់គ្រប់ផ្នែកសម្រាប់មុខម្ហូបប្រពៃណីរបស់ជនជាតិ Thai)។ | ទាមទារពេលវេលាច្រើនក្នុងការសម្របសម្រួលទាញយកព័ត៌មាន និងពិបាកធ្វើទូទៅកម្ម (Generalization) ទៅកាន់ប្រជាជនទាំងមូលដោយសារទំហំសំណាកតូច។ | បានបញ្ជាក់ថាអតិថិជនវាយតម្លៃខ្ពស់លើទំនាក់ទំនងជាមួយអ្នកលក់ និងមានចំណូលចិត្តខ្លាំងលើសាច់គោក្នុងស្រុកស្រស់ៗ។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះពឹងផ្អែកជាចម្បងលើការចុះប្រមូលទិន្នន័យផ្ទាល់នៅទីតាំងគោលដៅ និងទាមទារចំណេះដឹងផ្នែកស្ថិតិដើម្បីវិភាគចំណូលចិត្តអ្នកប្រើប្រាស់។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅខេត្ត Dien Bien ភាគពាយ័ព្យនៃប្រទេសវៀតណាម ដោយផ្តោតលើទំហំសំណាកតូចត្រឹម ១០៨ នាក់ និងប្រៀបធៀបតែក្រុមជនជាតិ Kinh និង Thai។ លទ្ធផលអាចមានភាពលំអៀងទៅនឹងបរិបទតំបន់ភ្នំ ដែលនេះមានសារៈសំខាន់សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជាក្នុងការប្រើប្រាស់ជាគំរូសម្រាប់សិក្សានៅតំបន់ខ្ពង់រាប ឬតំបន់ដែលមានជនជាតិដើមភាគតិច ដែលពឹងផ្អែកលើទីផ្សារប្រពៃណី (Wet markets)។
វិធីសាស្រ្ត និងរបកគំហើញនៃការសិក្សានេះមានប្រយោជន៍យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍខ្សែច្រវាក់តម្លៃគោសាច់ និងការកែលម្អសុវត្ថិភាពចំណីអាហារនៅកម្ពុជា។
ការយល់ដឹងពីចំណូលចិត្តអ្នកប្រើប្រាស់និងកម្រិតនៃការយល់ដឹងអំពីអនាម័យ គឺជាជំហានដំបូងដ៏រឹងមាំមុននឹងរៀបចំគោលនយោបាយដំឡើងកម្រិតខ្សែច្រវាក់ត្រជាក់ (Cold Chain) ឬកែលម្អទីតាំងពិឃាតសត្វ។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Market-intercept method (វិធីសាស្ត្រស្ទាក់សួរតាមទីផ្សារ) | វិធីសាស្ត្រជ្រើសរើសសំណាកដោយចៃដន្យតាមរយៈការជួបសម្ភាសន៍អតិថិជនផ្ទាល់នៅកន្លែងដែលពួកគេកំពុងទិញទំនិញ (ដូចជាទីផ្សារ ឬផ្សារទំនើប) ដើម្បីស្ទង់មតិភ្លាមៗ។ | ដូចជាអ្នកសារព័ត៌មានដើរស្ទាក់សួរមតិអ្នកដើរផ្សារនៅនឹងកន្លែងលក់ផ្ទាល់ ជំនួសឲ្យការហៅទូរស័ព្ទទៅសួរនៅផ្ទះ។ |
| Willingness to pay (ឆន្ទៈក្នុងការបង់ប្រាក់) | ចំនួនទឹកប្រាក់អតិបរមាដែលអតិថិជនម្នាក់ៗស្ម័គ្រចិត្តចំណាយបន្ថែម ដើម្បីទទួលបានផលិតផលមួយដែលមានលក្ខណៈសម្បត្តិប្រសើរជាងមុន ដូចជាសាច់ដែលមានសុវត្ថិភាពជាង ឬគុណភាពល្អជាង។ | ដូចជាការដែលអ្នកសុខចិត្តថែមលុយ ១ដុល្លារទៀតដើម្បីទិញកាហ្វេម៉ាកល្បី ដែលស្អាតនិងមានអនាម័យ ជំនួសឲ្យការទិញកាហ្វេរទេះរុញតាមផ្លូវ។ |
| Cross-contamination (ការចម្លងរោគខ្វែង) | ការចម្លងបាក់តេរី ឬមេរោគពីអាហារមួយ (ជាទូទៅអាហារឆៅ ដូចជាសាច់ឆៅ) ទៅអាហារមួយទៀត (អាហារឆ្អិន ឬអាហារដែលបរិភោគផ្ទាល់) តាមរយៈការប្រើប្រាស់សម្ភារៈផ្ទះបាយរួមគ្នា ដូចជាជ្រញ់ ឬកាំបិតតែមួយ។ | ដូចជាការយកកន្សែងជូតជើងទៅជូតមុខបន្ត ដែលធ្វើឱ្យមេរោគពីជើងឆ្លងមកមុខដោយប្រយោល។ |
| Traceability (ប្រព័ន្ធតាមដានប្រវត្តិផលិតផល) | សមត្ថភាពក្នុងការតាមដានប្រវត្តិ និងប្រភពដើមនៃផលិតផល (ដូចជាសាច់គោ) ពីកសិដ្ឋានចិញ្ចឹម រហូតដល់កន្លែងសត្តឃាត និងទីផ្សារលក់រាយ ដើម្បីធានាសុវត្ថិភាពចំណីអាហារ។ | ដូចជាការមានសំបុត្រកំណើតនិងប្រវត្តិរូបសង្ខេបសម្រាប់សាច់មួយដុំ ដែលប្រាប់ថាសាច់នេះមកពីណា និងឆ្លងកាត់ដៃអ្នកណាខ្លះមុនមកដល់ចានរបស់យើង។ |
| Focus group discussions / FGDs (ការពិភាក្សាក្រុមគោលដៅ) | វិធីសាស្ត្រប្រមូលទិន្នន័យគុណភាពដោយប្រមូលផ្តុំមនុស្សមួយក្រុមតូច (ជាទូទៅ ៦ ទៅ ១០ នាក់) ដើម្បីពិភាក្សាស៊ីជម្រៅលើប្រធានបទ ឬចំណូលចិត្តណាមួយ ក្រោមការសម្របសម្រួលរបស់អ្នកស្រាវជ្រាវ។ | ដូចជាការហៅមិត្តភក្តិមួយវង់មកអង្គុយជុំគ្នាផឹកកាហ្វេ រួចសួរមតិពួកគេថាតើកាហ្វេមួយណាង្ងុយជាងគេ និងហេតុអ្វី។ |
| Marbling (ខ្លាញ់ជ្រៀតសាច់ ឬខ្លាញ់សរសៃស) | បរិមាណខ្លាញ់ពណ៌សដែលជ្រៀតចូលជាសរសៃៗក្នុងសាច់ដុំរបស់សត្វ ដែលធ្វើឱ្យសាច់មានសភាពទន់ ផុយ និងមានរសជាតិឆ្ងាញ់ជាងមុនពេលចម្អិន ដែលជាធម្មតាមានតម្លៃថ្លៃ។ | ដូចជាសរសៃថ្មម៉ាបដែលមានលាយពណ៌សកាត់លើសាច់ពណ៌ក្រហម ដែលធ្វើឲ្យសាច់នោះពេលអាំងទៅរលាយចូលគ្នាឆ្ងាញ់។ |
| Cold chain (ខ្សែច្រវាក់ត្រជាក់) | ប្រព័ន្ធផ្គត់ផ្គង់និងដឹកជញ្ជូនដែលរក្សាសីតុណ្ហភាពទាបជាប់ជានិច្ច ពីកន្លែងផលិតរហូតដល់កន្លែងលក់រាយ ដើម្បីការពារកុំឱ្យទំនិញងាយខូច (ដូចជាសាច់ស្រស់) ខូចគុណភាព ឬឆ្លងមេរោគ។ | ដូចជាការរត់បណ្តាក់ដែលអ្នករត់ម្នាក់ៗត្រូវកាន់ដុំទឹកកកកុំឱ្យរលាយ រហូតទាល់តែដល់គោលដៅចុងក្រោយ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
