បញ្ហា (The Problem)៖ កសិករថៃជួបប្រទះបញ្ហាសំណើមខ្ពស់នៅក្នុងគ្រាប់ស្រូវក្រោយពេលប្រមូលផល ដែលបណ្តាលឱ្យខូចគុណភាព និងពិបាកក្នុងការរក្សាទុក។ ការស្រាវជ្រាវនេះមានគោលបំណងកែច្នៃជង្រុកស្តុកស្រូវប្រពៃណីឱ្យមានសមត្ថភាពអាចសម្ងួតស្រូវបានផង និងស្តុកទុកបានផងក្នុងពេលតែមួយ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះបានរចនាជង្រុកសម្ងួតប្រភេទបញ្ចេញខ្យល់កាំ (Radial type) និងធ្វើការសាកល្បងសម្ងួតស្រូវក្នុងលក្ខខណ្ឌសីតុណ្ហភាពផ្សេងៗគ្នាដើម្បីវាស់ស្ទង់អត្រាថយចុះនៃសំណើម។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Traditional Sun Drying ការហាលស្រូវតាមបែបធម្មជាតិ |
មិនតម្រូវឱ្យមានការចំណាយលើឧបករណ៍ ម៉ាស៊ីន ឬប្រេងឥន្ធនៈឡើយ។ | ត្រូវការទីធ្លាធំ ចំណាយកម្លាំងពលកម្មច្រើន ហើយងាយរងការខូចខាតនៅពេលមានភ្លៀងធ្លាក់ ឬអាកាសធាតុមិនអំណោយផល។ | ប្រឈមនឹងការខូចគុណភាពស្រូវ និងអត្រាដុះផ្សិតខ្ពស់ ប្រសិនបើមិនអាចហាលបានស្ងួតទាន់ពេលវេលា។ |
| Ambient Air Radial Drying ការសម្ងួតដោយខ្យល់កាំប្រើសីតុណ្ហភាពធម្មតា |
ចំណាយដើមទាប ងាយស្រួលថែទាំ មិនត្រូវការប្រភពកម្តៅបន្ថែម និងកាត់បន្ថយការខូចខាតគ្រាប់ស្រូវ។ | ប្រើប្រាស់ពេលវេលាយូរជាងការប្រើខ្យល់ក្តៅ (ប្រមាណ ៩ ម៉ោង) ហើយប្រសិទ្ធភាពអាស្រ័យលើសំណើមបរិយាកាសខាងក្រៅ។ | អាចបន្ថយសំណើមស្រូវ ៤ តោន ពី ២៣% ទៅ ១៤% ក្នុងអត្រា ១% ក្នុងមួយម៉ោង។ |
| Heated Air Radial Drying (60°C) ការសម្ងួតដោយខ្យល់កាំប្រើខ្យល់កម្តៅ ៦០°C |
ដំណើរការសម្ងួតមានល្បឿនលឿនទ្វេដង និងមិនពឹងផ្អែកលើស្ថានភាពអាកាសធាតុខាងក្រៅ។ | តម្រូវឱ្យមានប្រដាប់បញ្ចេញកម្តៅបន្ថែម ដែលបង្កើនភាពស្មុគស្មាញ និងការចំណាយលើប្រេងឥន្ធនៈ ឬអគ្គិសនី។ | អាចបន្ថយសំណើមក្នុងអត្រា ២% ក្នុងមួយម៉ោង សម្រាប់បរិមាណស្រូវ ៤ តោនដូចគ្នា។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការចំណាយលើការសាងសង់និងប្រតិបត្តិការមានកម្រិតទាបបំផុត ដោយសារការប្រើប្រាស់សម្ភារៈក្នុងស្រុកនិងប្រព័ន្ធម៉ាស៊ីនសាមញ្ញ ដែលស័ក្តិសមសម្រាប់កសិករជាលក្ខណៈគ្រួសារ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងប្រទេសថៃ (តំបន់ Nakhon Pathom) ក្នុងទសវត្សរ៍ទី ៨០ ដោយប្រើប្រាស់ពូជស្រូវនិងលក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុនៅទីនោះ។ ទោះជាយ៉ាងណាក្តី ដោយសារប្រទេសកម្ពុជាមានអាកាសធាតុត្រូពិកក្ដៅសើម និងទម្លាប់នៃការដាំដុះស្រូវស្រដៀងគ្នា ទិន្នន័យនិងការរចនានេះនៅតែមានតម្លៃ និងអាចយកមកអនុវត្តបានយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាពសម្រាប់បរិបទកសិករខ្មែរ។
បច្ចេកវិទ្យាជង្រុកសម្ងួតប្រភេទខ្យល់កាំនេះ មានសារៈប្រយោជន៍យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់វិស័យកសិកម្មនៅកម្ពុជា ជាពិសេសក្នុងការកាត់បន្ថយការខាតបង់ក្រោយពេលប្រមូលផលនៅរដូវវស្សា។
ជារួម នេះគឺជាដំណោះស្រាយបច្ចេកវិទ្យាសមស្រប (Appropriate Technology) ដែលមានតម្លៃថោក ងាយស្រួលសាងសង់ និងផ្តល់ផលចំណេញខ្ពស់សម្រាប់កសិករខ្នាតតូចនិងមធ្យមនៅកម្ពុជា។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Moisture content (Wet basis) (កម្រិតសំណើមធៀបនឹងទម្ងន់សើម) | ការវាស់បរិមាណទឹកនៅក្នុងគ្រាប់ស្រូវ ដោយគិតជាភាគរយធៀបនឹងទម្ងន់សរុបនៃគ្រាប់ស្រូវទាំងមូល (រួមទាំងសាច់ស្រូវនិងជាតិទឹក)។ តាមស្តង់ដារ ស្រូវគួរមានសំណើមត្រឹម ១៤% ដើម្បីអាចស្តុកទុកបានយូរដោយមិនខូចគុណភាព។ | ដូចជាការថ្លឹងអេប៉ុងសើមមួយ ហើយគណនាថាមានជាតិទឹកប៉ុន្មានភាគរយនៃទម្ងន់អេប៉ុងសើមនោះទាំងមូល។ |
| Radial type dryer (ម៉ាស៊ីនសម្ងួតប្រភេទខ្យល់កាំ) | ប្រព័ន្ធម៉ាស៊ីនសម្ងួតដែលរចនាឡើងដោយបញ្ចេញខ្យល់តាមបំពង់កណ្តាលនៃជង្រុក ហើយឱ្យខ្យល់នោះសាយភាយចេញគ្រប់ទិសទី (តាមទម្រង់កាំរង្វង់) ឆ្លងកាត់គំនរស្រូវទៅរកជញ្ជាំងខាងក្រៅដើម្បីនាំយកសំណើមចេញ។ | ប្រៀបដូចជាការផ្លុំខ្យល់ចូលក្នុងប៉េងប៉ោងដែលមានប្រហោងតូចៗជុំវិញ ធ្វើឱ្យខ្យល់ភាយចេញមកក្រៅគ្រប់ទិសទីស្មើៗគ្នា។ |
| Static pressure (សម្ពាធថេរ ឬសម្ពាធស្តាទិក) | កម្លាំងរុញច្រានរបស់ខ្យល់ដែលកង្ហារបង្កើតឡើង ដើម្បីទប់ទល់នឹងកម្លាំងរាំងស្ទះរបស់គ្រាប់ស្រូវនៅក្នុងជង្រុក។ បើគំនរស្រូវកាន់តែក្រាស់ ឬណែន សម្ពាធខ្យល់ត្រូវតែខ្លាំងដើម្បីអាចរុញខ្យល់ឆ្លងកាត់វាបាន។ | ដូចជាកម្លាំងដែលយើងត្រូវប្រឹងផ្លុំទឹកតាមទុយោដែលវែងនិងមានកាកសំណល់ស្ទះខាងក្នុង បើស្ទះកាន់តែខ្លាំង យើងត្រូវប្រឹងផ្លុំកាន់តែខ្លាំង។ |
| Equilibrium moisture content (សំណើមសមតុល្យ) | កម្រិតសំណើមចុងក្រោយរបស់គ្រាប់ស្រូវដែលនៅថេរ មិនកើនឡើង និងមិនថយចុះទៀតឡើយ នៅពេលដែលវាស្ថិតក្នុងបរិយាកាសដែលមានសីតុណ្ហភាព និងសំណើមជាក់លាក់ណាមួយជាប្រចាំ។ | ដូចជាការដាក់កែវទឹកកកក្នុងបន្ទប់មួយ វានឹងរលាយដល់ចំណុចមួយដែលសីតុណ្ហភាពទឹក និងបន្ទប់ស្មើគ្នា ហើយវាឈប់ប្រែប្រួលទៀត។ |
| Centrifugal blower (កង្ហារផ្លុំខ្យល់ប្រភេទខ្យង) | ប្រភេទកង្ហារដែលបឺតខ្យល់ចូលតាមអ័ក្សកណ្តាល ហើយប្រើកម្លាំងបង្វិល (Centrifugal force) ដើម្បីបោះខ្យល់ចេញទៅតាមបំពង់បញ្ចេញ ក្នុងល្បឿននិងសម្ពាធខ្ពស់ ដែលស័ក្តិសមសម្រាប់ការរុញខ្យល់កាត់គំនរស្រូវក្រាស់ៗ។ | ដូចជាម៉ាស៊ីនបូមទឹកកសិកម្មដែលមានរាងដូចខ្យង ដែលបឺតទឹកចូលពីកណ្តាល ហើយរុញចេញមកក្រៅយ៉ាងខ្លាំងតាមទុយោ។ |
| Relative humidity (សំណើមរ៉ឺឡាទីប ឬសំណើមបរិយាកាសធៀប) | ភាគរយនៃបរិមាណចំហាយទឹកដែលមានជាក់ស្តែងក្នុងខ្យល់ ធៀបនឹងបរិមាណចំហាយទឹកអតិបរមាដែលខ្យល់អាចផ្ទុកបាននៅសីតុណ្ហភាពនោះ។ បើសំណើមបរិយាកាសខ្ពស់ ការសម្ងួតស្រូវដោយប្រើខ្យល់ធម្មតានឹងមិនសូវមានប្រសិទ្ធភាពឡើយ។ | ដូចជាក្រណាត់ជូតតុដែលជិតឆ្អែតទឹក (សំណើមខ្ពស់) វាមិនអាចជូតស្រូបយកទឹកពីលើតុបានល្អដូចក្រណាត់ដែលស្ងួត (សំណើមទាប) នោះទេ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
