បញ្ហា (The Problem)៖ និក្ខេបបទនេះស៊ើបអង្កេតអំពីកត្តាដែលជះឥទ្ធិពលដល់ចេតនារបស់គ្រួសារកសិករនៅទីក្រុង Can Tho ក្នុងការអនុវត្តបច្ចេកវិទ្យាខ្ពស់សម្រាប់ការចិញ្ចឹមត្រីប្រា ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហានៃអត្រាអនុវត្តដែលនៅមានកម្រិតទាប។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រចម្រុះ ដោយរួមបញ្ចូលការសម្ភាសន៍អ្នកជំនាញបែបគុណភាព និងការស្ទង់មតិបែបបរិមាណដើម្បីសាកល្បងសម្មតិកម្ម។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Exploratory Factor Analysis (EFA) ការវិភាគកត្តាស្វែងរក (EFA) |
ជួយកាត់បន្ថយអថេរច្រើនឱ្យនៅសល់ត្រឹមក្រុមចំនួនតិចតួច ដែលធ្វើឱ្យងាយស្រួលក្នុងការទាញសេចក្តីសន្និដ្ឋាន។ វាជួយស្វែងរកទំនាក់ទំនងលាក់កំបាំងរវាងអថេរនានា។ | ទាមទារទំហំគំរូធំ (ទិន្នន័យច្រើន) ដើម្បីធានាបាននូវភាពជឿជាក់។ វាមិនអាចបញ្ជាក់ពីទំនាក់ទំនងនៃហេតុនិងផលបានឡើយ។ | បានបង្រួមអថេរសង្កេតចំនួន ៤៨ ទៅជាកត្តាធំៗចំនួន ៨ សម្រាប់ការវិភាគបន្ត។ |
| Multiple Linear Regression ការវិភាគតំរែតំរង់លីនេអ៊ែរពហុគុណ |
អាចវាស់ស្ទង់ទំហំ និងទិសដៅនៃឥទ្ធិពលរបស់កត្តាឯករាជ្យនីមួយៗទៅលើអថេរអាស្រ័យបានយ៉ាងច្បាស់លាស់។ ងាយស្រួលបកស្រាយលទ្ធផលសម្រាប់អ្នកធ្វើគោលនយោបាយ។ | អាចប្រឈមនឹងបញ្ហាអថេរត្រួតស៊ីគ្នា (Multicollinearity) និងមិនអាចវាស់ស្ទង់ឥទ្ធិពលប្រយោល (Indirect effects) បានល្អដូចម៉ូដែលសមីការរចនាសម្ព័ន្ធ (SEM) នោះទេ។ | រកឃើញថាកត្តាអត្ថប្រយោជន៍បច្ចេកវិទ្យាមានឥទ្ធិពលវិជ្ជមានខ្លាំងជាងគេ (២៨,៣%) និងកត្តាដើមទុនមានឥទ្ធិពលអវិជ្ជមានខ្លាំងជាងគេ (-២៦,៥%) លើចេតនាអនុវត្ត។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះទាមទារធនធានជាមូលដ្ឋានសម្រាប់ការប្រមូលទិន្នន័យនៅទីវាល និងផ្នែកទន់សម្រាប់ការវិភាគស្ថិតិសេដ្ឋកិច្ច។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងទីក្រុង Can Tho ប្រទេសវៀតណាម ដោយផ្តោតលើកសិករចំនួន ២៥០ គ្រួសារ ដែលភាគច្រើនមានអាយុវ័យកណ្តាល (មធ្យម ៤២ឆ្នាំ) និងមានកម្រិតវប្បធម៌ថ្នាក់អនុវិទ្យាល័យ។ ទិន្នន័យនេះឆ្លុះបញ្ចាំងពីបរិបទនៃតំបន់ដីសណ្ដទន្លេមេគង្គវៀតណាម ដែលមានសារៈសំខាន់សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ព្រោះកម្ពុជាមានប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីទន្លេមេគង្គស្រដៀងគ្នា និងកំពុងជំរុញការអភិវឌ្ឍវិស័យវារីវប្បកម្មដូចគ្នា។
ការស្រាវជ្រាវនេះមានអត្ថប្រយោជន៍យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍវិស័យវារីវប្បកម្មនៅប្រទេសកម្ពុជា ជាពិសេសក្នុងការស្វែងយល់ពីបញ្ហាប្រឈមរបស់កសិករ។
ការយល់ដឹងពីកត្តាទាំងនេះជួយដល់អ្នកធ្វើគោលនយោបាយ និងវិស័យឯកជនកម្ពុជាក្នុងការរចនាកម្មវិធីគាំទ្រដែលចំគោលដៅ ដើម្បីបង្កើនការទទួលយកបច្ចេកវិទ្យាកសិកម្មទំនើប។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Theory of Planned Behavior (TPB) | ទ្រឹស្តីដែលពន្យល់ថា ការសម្រេចចិត្តធ្វើអ្វីមួយរបស់មនុស្ស (ដូចជាការអនុវត្តបច្ចេកវិទ្យាថ្មី) គឺត្រូវបានជំរុញដោយកត្តា៣យ៉ាង៖ អាកប្បកិរិយាផ្ទាល់ខ្លួន សម្ពាធពីសង្គមអ្នកជុំវិញខ្លួន និងការយល់ឃើញពីសមត្ថភាពផ្ទាល់ខ្លួនក្នុងការគ្រប់គ្រងការងារនោះ។ | ប្រៀបដូចជាការគិតមុននឹងទិញឧបករណ៍កសិកម្មថ្មី៖ អ្នកចូលចិត្តវាមែន (អាកប្បកិរិយា) អ្នកជិតខាងណែនាំឱ្យទិញ (សម្ពាធសង្គម) ហើយអ្នកមានលុយទិញនិងចេះប្រើវា (សមត្ថភាពគ្រប់គ្រង)។ |
| Technology Acceptance Model (TAM) | ម៉ូដែលទ្រឹស្តីដែលវាស់ស្ទង់ពីមូលហេតុដែលមនុស្សម្នាក់ព្រមទទួលយកបច្ចេកវិទ្យាថ្មីមកប្រើប្រាស់ ដោយផ្តោតសំខាន់លើកត្តាពីរគឺ៖ តើបច្ចេកវិទ្យានោះមានប្រយោជន៍ដល់គាត់កម្រិតណា និងតើវាងាយស្រួលប្រើប្រាស់កម្រិតណា។ | ប្រៀបដូចជាការសម្រេចចិត្តប្រើកម្មវិធីធនាគារលើទូរស័ព្ទ៖ អ្នកនឹងប្រើវាលុះត្រាតែវាជួយចំណេញពេល (មានប្រយោជន៍) និងមិនស្មុគស្មាញក្នុងការចុច (ងាយស្រួលប្រើ)។ |
| Exploratory Factor Analysis (EFA) | ជាវិធីសាស្ត្រស្ថិតិដែលប្រើសម្រាប់បង្រួមអថេរ (សំណួរស្ទង់មតិ) ច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់ ឱ្យនៅសល់ត្រឹមកត្តាធំៗចំនួនតិចតួចដែលមានទំនាក់ទំនងគ្នា ដើម្បីធ្វើឱ្យងាយស្រួលក្នុងការវិភាគទិន្នន័យ។ | ដូចជាការរៀបចំសៀវភៅរាប់រយក្បាលដែលរាយប៉ាយ ដាក់ចូលទៅក្នុងទូដោយបែងចែកជាជួរៗតាមប្រភេទមុខវិជ្ជា ដើម្បីងាយស្រួលស្វែងរក។ |
| Recirculating Aquaculture System (RAS) | ប្រព័ន្ធចិញ្ចឹមវារីសត្វបែបបិទជិត ដែលប្រើប្រាស់ម៉ាស៊ីនបូម បន្សុទ្ធទឹក និងច្រោះកាកសំណល់ ដើម្បីអាចយកទឹកនោះមកប្រើប្រាស់ឡើងវិញបាន ដោយមិនចាំបាច់ផ្លាស់ប្តូរទឹកថ្មីញឹកញាប់ និងជួយកាត់បន្ថយហានិភ័យមេរោគពីខាងក្រៅ។ | ដូចជាអាងហែលទឹកដែលមានប្រព័ន្ធចម្រោះទឹកស្អាតវិលជុំ ដែលអនុញ្ញាតឱ្យគេអាចហែលទឹកបានរាល់ថ្ងៃដោយមិនចាំបាច់បូមទឹកចាស់ចោលហើយដាក់ទឹកថ្មីរាល់ថ្ងៃឡើយ។ |
| Biofloc | ជាបច្ចេកវិទ្យាចិញ្ចឹមវារីសត្វដោយការបង្កើតពពួកមីក្រូសរីរាង្គល្អៗនៅក្នុងទឹក ដើម្បីជួយបំបែកកាកសំណល់ពុល (លាមកត្រី) ឱ្យទៅជាប្រូតេអ៊ីន ដែលត្រីអាចស៊ីជាចំណីត្រឡប់មកវិញបាន។ | ប្រៀបដូចជាការបំពាក់រោងចក្រកែច្នៃសំរាមខ្នាតតូចនៅក្នុងអាងទឹក ដែលប្រែក្លាយលាមកត្រីឱ្យទៅជាចំណីត្រីឡើងវិញតែម្តង។ |
| Feed Conversion Ratio (FCR) | ជារង្វាស់នៃប្រសិទ្ធភាពក្នុងការបំប្លែងចំណីឱ្យទៅជាសាច់សត្វ ដើម្បីគណនាថាតើត្រូវប្រើប្រាស់ចំណីចំនួនប៉ុន្មានគីឡូក្រាម ទើបអាចធ្វើឱ្យសត្វចិញ្ចឹម (ត្រី) ឡើងទម្ងន់បាន ១ គីឡូក្រាម។ | ដូចជាការគណនាថាតើម៉ូតូរបស់អ្នកត្រូវចាក់សាំងប៉ុន្មានលីត្រទើបអាចជិះបានចម្ងាយ ១០០ គីឡូម៉ែត្រអញ្ចឹងដែរ។ |
| Internet of Things (IoT) | ជាប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យាដែលតភ្ជាប់ឧបករណ៍ប្រើប្រាស់នានា (ដូចជាម៉ាស៊ីនវាស់គុណភាពទឹក ឬម៉ាស៊ីនផ្តល់ចំណីត្រី) ទៅកាន់អ៊ីនធឺណិត ដើម្បីអាចតាមដាន គ្រប់គ្រង និងបញ្ជាវាពីចម្ងាយតាមរយៈទូរស័ព្ទដៃឬកុំព្យូទ័របាន។ | ដូចជាការដែលអ្នកអាចចុចបញ្ជាបិទបើកម៉ាស៊ីនត្រជាក់ ឬកាមេរ៉ាសុវត្ថិភាពនៅផ្ទះរបស់អ្នកតាមរយៈទូរស័ព្ទដៃ ទោះបីជាអ្នកកំពុងនៅកន្លែងធ្វើការក៏ដោយ។ |
| Multiple Linear Regression | ម៉ូដែលគណិតវិទ្យាដែលប្រើដើម្បីសិក្សាពីឥទ្ធិពលរួមគ្នានៃអថេរឯករាជ្យជាច្រើន (ឧ. ដើមទុន ការអប់រំ គោលនយោបាយ) ទៅលើអថេរអាស្រ័យតែមួយ (ឧ. ឆន្ទៈក្នុងការប្រើបច្ចេកវិទ្យា) ថាតើកត្តាមួយណាមានឥទ្ធិពលខ្លាំងជាងគេ។ | ដូចជាការថ្លឹងទម្ងន់មើលថាតើ ការញ៉ាំច្រើន ការគេងច្រើន និងការមិនហាត់ប្រាណ មួយណាដែលធ្វើឱ្យអ្នកឡើងទម្ងន់លឿនជាងគេ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖