បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះវាយតម្លៃពីប្រសិទ្ធភាពផលិតកម្ម និងកត្តាសេដ្ឋកិច្ចសង្គមដែលជះឥទ្ធិពលដល់ការចិញ្ចឹមជ្រូកស្រុក ឬជ្រូកបាន (Ban pig) ក្នុងទ្រង់ទ្រាយតូចនៅភាគពាយ័ព្យប្រទេសវៀតណាម។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ អ្នកស្រាវជ្រាវបានប្រមូលទិន្នន័យពីកសិករចំនួន ១៧១ នាក់ ដោយបានប្រើប្រាស់ការវិភាគអត្ថប្រយោជន៍-ចំណាយ រួមជាមួយនឹងម៉ូដែលមុខងារផលិតកម្មព្រំដែនស្តូកាស្ទិក (Stochastic frontier production function)។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Farrow-to-finish Operation Strategy យុទ្ធសាស្រ្តចិញ្ចឹមជ្រូកពីកើតរហូតដល់លក់សាច់ |
ទទួលបានប្រាក់ចំណេញសុទ្ធខ្ពស់បំផុតក្នុងមួយសំបុក បើប្រៀបធៀបទៅនឹងការចិញ្ចឹមប្រភេទផ្សេង។ | ទាមទារចំណាយថ្លៃដើមសរុបខ្ពស់ ជាពិសេសគឺការចំណាយទៅលើចំណីជ្រូក។ | ប្រាក់ចំណេញសុទ្ធទទួលបាន ២១៣,៧១ អឺរ៉ូ/សំបុក និងសមាមាត្រអត្ថប្រយោជន៍-ចំណាយ (BCR) ១,២៨។ |
| Mixed Farm Operation Strategy យុទ្ធសាស្រ្តចិញ្ចឹមចម្រុះ (លក់កូនផង និងលក់សាច់ផង) |
ប្រើប្រាស់ធនធាននិងធាតុចូលបានយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាពបំផុត និងមានអត្រាទទួលបានផលត្រឡប់មកវិញខ្ពស់ជាងគេ។ | ប្រាក់ចំណេញសុទ្ធតិចជាងការចិញ្ចឹមផ្តោតលើការលក់សាច់តែមួយមុខ។ | មានសមាមាត្រអត្ថប្រយោជន៍-ចំណាយ (BCR) ខ្ពស់ជាងគេគឺ ១,៣៥ និងប្រាក់ចំណេញសុទ្ធ ២០៤,៤៧ អឺរ៉ូ/សំបុក។ |
| Farrow-to-nursery Operation Strategy យុទ្ធសាស្រ្តចិញ្ចឹមជ្រូកពីកើតរហូតដល់លក់កូន (ផ្តាច់ដោះ) |
ចំណាយថ្លៃដើម និងថ្លៃថែទាំសរុបតិចតួចបំផុត ដែលស័ក្តិសមសម្រាប់កសិករមានដើមទុនតូច។ | ទទួលបានប្រាក់ចំណេញ និងអត្រាផលត្រឡប់មកវិញទាបបំផុតក្នុងចំណោមយុទ្ធសាស្ត្រទាំងបី។ | ទទួលបានប្រាក់ចំណេញសុទ្ធត្រឹមតែ ៧១,៦៦ អឺរ៉ូ/សំបុក និងសមាមាត្រអត្ថប្រយោជន៍-ចំណាយ (BCR) ១,១៧។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះពឹងផ្អែកជាចម្បងលើការប្រមូលទិន្នន័យបឋមតាមរយៈការស្ទង់មតិផ្ទាល់នៅតាមទីវាល និងការប្រើប្រាស់កម្មវិធីកុំព្យូទ័រសម្រាប់ការវិភាគទិន្នន័យសេដ្ឋកិច្ចកសិកម្ម។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅតំបន់ភ្នំភាគពាយ័ព្យនៃប្រទេសវៀតណាម ដោយផ្តោតលើពូជជ្រូកស្រុក (Ban pig) ក្នុងទ្រង់ទ្រាយតូច។ លក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុ ភូមិសាស្ត្រ និងធនធានអាចមានលក្ខណៈស្រដៀងនឹងតំបន់ភ្នំនៅកម្ពុជា ប៉ុន្តែរចនាសម្ព័ន្ធទីផ្សារ និងកម្រិតនៃការគាំទ្រពីផ្នែកបសុពេទ្យអាចមានភាពខុសគ្នា។ វាមានសារៈសំខាន់សម្រាប់កម្ពុជាក្នុងការយល់ដឹងពីដែនកំណត់ទាំងនេះមុននឹងយកគំរូនេះមកអនុវត្តទាំងស្រុង។
វិធីសាស្ត្រ និងលទ្ធផលនៃការសិក្សានេះមានអត្ថប្រយោជន៍ខ្លាំងសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍវិស័យចិញ្ចឹមសត្វខ្នាតតូច និងការកែលម្អជីវភាពកសិករនៅតំបន់ជនបទនៃប្រទេសកម្ពុជា។
សរុបមក ការអនុវត្តវិធីសាស្ត្រវិភាគសេដ្ឋកិច្ចនេះនឹងជួយឱ្យអ្នកធ្វើគោលនយោបាយ និងកសិករកម្ពុជាអាចកំណត់អត្តសញ្ញាណចំណុចខ្សោយក្នុងខ្សែច្រវាក់ផលិតកម្ម ដើម្បីបង្កើនប្រាក់ចំណេញពីការចិញ្ចឹមសត្វក្នុងស្រុកប្រកបដោយនិរន្តរភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Stochastic frontier production function (អនុគមន៍ផលិតកម្មព្រំដែនស្តូកាស្ទិក) | ជាម៉ូដែលស្ថិតិសេដ្ឋកិច្ចមួយដែលប្រើដើម្បីវាស់ស្ទង់ប្រសិទ្ធភាពបច្ចេកទេសរបស់កសិដ្ឋាន ដោយធៀបទិន្នផលជាក់ស្តែងទៅនឹងទិន្នផលអតិបរមាដែលអាចធ្វើទៅបាន (ព្រំដែនផលិតកម្ម) ក្រោមលក្ខខណ្ឌបច្ចេកវិទ្យាដូចគ្នា ដោយមានគិតបញ្ចូលនូវកត្តារំខានដែលមិនអាចគ្រប់គ្រងបាន ដូចជាជំងឺ ឬអាកាសធាតុ។ | ដូចជាការវាស់ស្ទង់ថាតើសិស្សម្នាក់ប្រឡងបានពិន្ទុល្អកម្រិតណាធៀបនឹងសមត្ថភាពពិតរបស់គេ ដោយមានបូកបញ្ចូលទាំងកត្តាចៃដន្យដូចជាអាការៈឈឺក្បាលនៅថ្ងៃប្រឡង។ |
| Technical efficiency (ប្រសិទ្ធភាពបច្ចេកទេស) | សមត្ថភាពរបស់កសិដ្ឋានឬអ្នកផលិតក្នុងការបង្កើតទិន្នផលបានច្រើនបំផុតពីបរិមាណធនធាននិងធាតុចូល (ដូចជាចំណី កម្លាំងពលកម្ម ដី) ដែលមានស្រាប់។ កម្រិតវាមានពី ០ ដល់ ១ ដែល ១ គឺមានន័យថាវាមានប្រសិទ្ធភាពឥតខ្ចោះ។ | ដូចជាការចម្អិនម្ហូប ដែលមេចុងភៅចំណានអាចធ្វើម្ហូបបានច្រើននិងឆ្ងាញ់ជាង ដោយប្រើបរិមាណសាច់និងបន្លែស្មើគ្នានឹងអ្នកដែលមិនសូវចេះធ្វើ។ |
| Cost-benefit analysis (ការវិភាគអត្ថប្រយោជន៍-ចំណាយ) | ជានីតិវិធីដែលប្រើដើម្បីវាយតម្លៃប្រាក់ចំណេញនៃអាជីវកម្ម ឬគម្រោងកសិកម្មណាមួយ ដោយធ្វើការប្រៀបធៀបរវាងចំណូលសរុបដែលទទួលបាន (អត្ថប្រយោជន៍) និងការចំណាយសរុបទាំងដើមទុននិងប្រតិបត្តិការ (ចំណាយ)។ | ដូចជាការគិតលេខមុននឹងបើកតូបលក់កាហ្វេ ថាតើលុយដែលយើងលក់បាន ច្រើនជាងលុយដែលយើងចំណាយទិញគ្រាប់កាហ្វេ ជួលតូប និងទិញម៉ាស៊ីនដែរឬទេ? បើច្រើនជាងគឺចំណេញ។ |
| Cobb-Douglas production function (អនុគមន៍ផលិតកម្មកូប-ឌូគ្លាស) | ជារូបមន្តគណិតវិទ្យាក្នុងការវិភាគសេដ្ឋកិច្ចដែលបង្ហាញពីទំនាក់ទំនងរវាងបរិមាណធាតុចូលជាច្រើន (ដូចជាពលកម្ម ចំណីសត្វ និងដើមទុន) និងបរិមាណទិន្នផលដែលផលិតបាន ដើម្បីមើលថាតើធាតុចូលណាមួយដែលជួយជំរុញទិន្នផលបានខ្លាំងជាងគេ។ | ដូចជារូបមន្តផ្សំថ្នាំ ដែលប្រាប់យើងថាបើថែមធាតុផ្សំកម្រិតនេះ វានឹងធ្វើឱ្យប្រសិទ្ធភាពថ្នាំកើនឡើងប៉ុន្មានភាគរយ។ |
| Benefit-cost ratio (សមាមាត្រអត្ថប្រយោជន៍-ចំណាយ) | សូចនាករដែលបង្ហាញពីផលធៀបរវាងចំណូលសរុបនិងចំណាយសរុប។ ប្រសិនបើសមាមាត្រនេះធំជាង ១ មានន័យថាអាជីវកម្មនោះទទួលបានប្រាក់ចំណេញ ប៉ុន្តែបើវាតូចជាង ១ គឺមានន័យថាខាតបង់។ | ដូចជាការដាក់ទុន ១០០រៀល បើយើងបានមកវិញ ១២៤រៀល មានន័យថាសមាមាត្រនេះគឺ ១,២៤ គឺយើងចំណេញបាន ២៤រៀល។ |
| Farrow-to-finish (ការចិញ្ចឹមពីកើតរហូតដល់លក់សាច់) | ប្រព័ន្ធនៃការចិញ្ចឹមជ្រូកដែលកសិដ្ឋានរក្សាមេជ្រូកសម្រាប់បង្កាត់និងបង្កើតកូន ហើយបន្តចិញ្ចឹមកូនជ្រូកនោះរហូតដល់ធំអាចលក់ជាសាច់បាន ដោយមិនមានការលក់ចេញនៅវគ្គពាក់កណ្តាលទីឡើយ។ | ដូចជាការដាំដើមឈើហូបផ្លែពីគ្រាប់ រហូតដល់វាធំចេញផ្លែទើបបេះយកទៅលក់ មិនមែនបណ្តុះត្រឹមជាកូនឈើហើយលក់នោះទេ។ |
| Farrow-to-nursery (ការចិញ្ចឹមពីកើតរហូតដល់ផ្តាច់ដោះ) | ប្រព័ន្ធចិញ្ចឹមជ្រូកដែលកសិករផ្តោតតែលើការបង្កាត់ពូជ និងថែទាំកូនជ្រូករហូតដល់អាយុផ្តាច់ដោះ ឬរឹងមាំបន្តិច រួចលក់កូនជ្រូកទាំងនោះទៅឱ្យកសិដ្ឋានផ្សេងទៀតដើម្បីចិញ្ចឹមយកសាច់បន្ត។ | ដូចជាការបណ្តុះកូនរុក្ខជាតិក្នុងថ្នាលឱ្យដុះឫសរឹងមាំ រួចលក់កូនឈើនោះទៅឱ្យអ្នកផ្សេងយកទៅដាំបន្ត។ |
| Gross margin (ប្រាក់ចំណេញដុល) | ប្រាក់ចំណូលសរុបដកនឹងការចំណាយអថេរ (Variable costs) ដូចជាថ្លៃចំណី កម្លាំងពលកម្ម និងថ្នាំ ដោយមិនទាន់គិតបញ្ចូលការចំណាយថេរ (Fixed costs) ដូចជារំលស់ទ្រុង ឬឧបករណ៍ចិញ្ចឹមសត្វនោះទេ។ | ដូចជាអ្នករត់តាក់ស៊ីដែលយកលុយរកបានប្រចាំថ្ងៃ ដកតែថ្លៃចាក់សាំង និងថ្លៃបាយ ដោយមិនទាន់ទូទាត់រំលស់ថ្លៃឡានប្រចាំខែចេញនៅឡើយ។ |
| Nursery interval (ចន្លោះពេលថែទាំកូនជ្រូក) | រយៈពេលគិតជាថ្ងៃ ដែលកសិករត្រូវការដើម្បីថែទាំកូនជ្រូក បន្ទាប់ពីវាផ្តាច់ដោះរហូតដល់វាធំល្មមអាចផ្ទេរទៅដំណាក់កាលបំប៉នយកសាច់បាន។ ការចំណាយពេលកាន់តែយូរក្នុងវគ្គនេះ ធ្វើឱ្យប្រសិទ្ធភាពនៃការផលិតកាន់តែធ្លាក់ចុះ។ | ដូចជារយៈពេលដែលក្មេងតូចត្រូវរៀនថ្នាក់មត្តេយ្យ មុននឹងអាចឡើងទៅរៀនថ្នាក់បឋមសិក្សាបាន បើយូរពេកគឺខាតពេលនិងខាតលុយ។ |
| Snowball sampling (ការជ្រើសរើសគំរូតាមបែបបាល់ព្រិល) | វិធីសាស្ត្រក្នុងការស្រាវជ្រាវដែលអ្នកប្រមូលទិន្នន័យស្វែងរកអ្នកផ្តល់ព័ត៌មានដំបូង (ឧទាហរណ៍៖ កសិករម្នាក់) រួចពឹងពាក់អ្នកនោះឱ្យណែនាំ ឬចង្អុលបង្ហាញទៅកាន់អ្នកផ្សេងទៀតដែលមានមុខរបរឬលក្ខណៈសម្បត្តិស្រដៀងគ្នាជាបន្តបន្ទាប់។ | ដូចជាពេលយើងចង់រកជាងជួសជុលម៉ាស៊ីនត្រជាក់ យើងសួរមិត្តភក្តិម្នាក់ រួចមិត្តភក្តិនោះណែនាំយើងឱ្យស្គាល់ជាងម្នាក់ទៀត ដោយមានការប្រាប់តៗគ្នាបែបនេះឯង។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
