បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះធ្វើការវាយតម្លៃលើកម្រិតប្រសិទ្ធភាព និងហានិភ័យនៅក្នុងប្រតិបត្តិការខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់ស្វាយនៅក្នុងខេត្ត Chachoengsao ដែលជួបប្រទះការប្រែប្រួលបរិមាណទិន្នផល និងបញ្ហាទីផ្សារដោយសារអាកាសធាតុ និងសត្វល្អិត។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវគុណភាពតាមរយៈការសម្ភាសន៍ពាក់កណ្តាលរចនាសម្ព័ន្ធជាមួយភាគីពាក់ព័ន្ធសំខាន់ៗចំនួន២ក្រុម។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Cooperative Society Supply Chain Model ម៉ូដែលខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់តាមរយៈសហករណ៍ (សហករណ៍អ្នកដាំស្វាយ) |
អង្គភាពមានគោលដៅស្វែងរកប្រាក់ចំណេញ ដែលអាចលក់ធាតុចូលកសិកម្មក្នុងតម្លៃសមរម្យដល់សមាជិក និងធានាការទិញយកកសិផលដើម្បីលក់បន្តទៅទីផ្សារក្នុងស្រុកនិងអន្តរជាតិ។ កសិករទទួលបានភាគលាភត្រឡប់មកវិញ។ | ទាមទារការគ្រប់គ្រងស្មុគស្មាញ និងមានហានិភ័យខ្ពស់លើថ្លៃដើមប្រតិបត្តិការរួម ព្រមទាំងត្រូវរ៉ាប់រងការគ្រប់គ្រងស្តុកកសិផលដោយផ្ទាល់។ | ថ្លៃដើមផលិតរួមមានមធ្យម 14.46 បាត/គ.ក និងទទួលបានប្រាក់ចំណេញសុទ្ធ 42.54 បាត/គ.ក (ផ្អែកលើទិន្នន័យជាក់ស្តែងនៃការសិក្សា)។ |
| Community Enterprise Supply Chain Model ម៉ូដែលខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់តាមរយៈសហគ្រាសសហគមន៍ (សហគ្រាសសហគមន៍នាំចេញស្វាយ) |
ជាអង្គភាពមិនស្វែងរកប្រាក់ចំណេញ ផ្តោតលើការប្រមូលផ្តុំកសិករដើម្បីចែករំលែកបច្ចេកទេស និងបង្កើនអំណាចតថ្លៃដោយផ្ទាល់ជាមួយឈ្មួញ ដែលជួយកាត់បន្ថយថ្លៃដើមផលិត។ | មិនមានការប្រមូលទិញកសិផលដោយផ្ទាល់ពីកសិករទេ កសិករត្រូវទទួលបន្ទុកស្វែងរកទីផ្សារលក់ផ្ទាល់ទៅឱ្យឈ្មួញ ឬក្រុមហ៊ុននាំចេញដែលអាចជួបហានិភ័យពេលកសិផលលើសតម្រូវការ។ | ថ្លៃដើមផលិតរួមទាបជាងគឺត្រឹម 7.55 បាត/គ.ក និងទទួលបានប្រាក់ចំណេញសុទ្ធ 48.23 បាត/គ.ក។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះផ្អែកលើការស្រាវជ្រាវគុណវិស័យ (Qualitative Research) ដូច្នេះមិនតម្រូវឱ្យមានការចំណាយលើបច្ចេកវិទ្យាថ្លៃៗនោះទេ ប៉ុន្តែទាមទារពេលវេលាសម្រាប់ការចុះប្រមូលទិន្នន័យ និងចំណេះដឹងផ្នែកវិភាគ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងផ្តាច់មុខនៅក្នុងខេត្ត Chachoengsao ប្រទេសថៃ ដោយផ្តោតលើកសិករដាំស្វាយពូជ Nam Dok Mai។ បរិបទភូមិសាស្ត្រ ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធដឹកជញ្ជូន និងការគាំទ្រពីរដ្ឋាភិបាលថៃ អាចមានភាពខុសគ្នាពីប្រទេសកម្ពុជា។ ទោះជាយ៉ាងណាក្តី បញ្ហាប្រឈមជាមូលដ្ឋានដូចជា ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ សត្វល្អិត និងបញ្ហាទីផ្សារ គឺជាកត្តាស្រដៀងគ្នាដែលអាចយកមកប្រៀបធៀបបាន។
វិធីសាស្ត្រវាយតម្លៃហានិភ័យនិងប្រសិទ្ធភាពខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់នេះ គឺមានសារៈសំខាន់និងអាចយកមកអនុវត្តបានយ៉ាងល្អសម្រាប់វិស័យកសិកម្មនៅកម្ពុជា។
ជារួម ការរៀបចំខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់ឱ្យមានលក្ខណៈជាប្រព័ន្ធ មិនត្រឹមតែជួយកាត់បន្ថយថ្លៃដើម និងហានិភ័យខូចខាតប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងធានាបាននូវនិរន្តរភាពប្រាក់ចំណេញសម្រាប់កសិករកម្ពុជា។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Supply Chain (ខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់) | ដំណើរការទាំងមូលនៃការផលិតចាប់តាំងពីការទិញវត្ថុធាតុដើម (ជី ថ្នាំ) ការដាំដុះ ការប្រមូលផល ការវេចខ្ចប់ រហូតដល់ការដឹកជញ្ជូនផ្លែស្វាយទៅដល់ដៃអ្នកប្រើប្រាស់ចុងក្រោយឬទីផ្សារនាំចេញ។ | ដូចជាការរត់បណ្តាក់គ្នា ដោយម្នាក់ៗត្រូវហុចឈើបន្តបន្ទាប់គ្នារហូតដល់ទីព្រ័ត្រ បើមានម្នាក់យឺត គឺយឺតការងារទាំងអស់។ |
| Risk Assessment (ការវាយតម្លៃហានិភ័យ) | ការវាស់វែងនិងកំណត់កម្រិតគ្រោះថ្នាក់ដែលទីផ្សារ អាកាសធាតុ ឬសត្វល្អិតអាចបង្កការខូចខាតដល់ការដាំដុះនិងការលក់ស្វាយ ដោយផ្អែកលើឱកាសនៃការកើតឡើង (Probability) និងទំហំនៃផលប៉ះពាល់ (Impact)។ | ដូចជាការមើលមេឃមុនពេលហាលខោអាវ បើមេឃងងឹតខ្លាំង យើងវាយតម្លៃដឹងថាមានហានិភ័យភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំង ទើបយើងមិនហាលវា។ |
| Qualitative Research (ការស្រាវជ្រាវគុណវិស័យ) | វិធីសាស្ត្រប្រមូលទិន្នន័យដោយផ្តោតលើការយល់ដឹងពីអត្ថន័យ ទស្សនៈ និងបទពិសោធន៍របស់អ្នកចូលរួម តាមរយៈការសម្ភាសន៍ស៊ីជម្រៅ ជាជាងការប្រើប្រាស់តួលេខឬស្ថិតិសុទ្ធសាធដើម្បីវិភាគ។ | ដូចជាការសួរបុគ្គលម្នាក់ឱ្យរៀបរាប់ពីមូលហេតុដែលគាត់ចូលចិត្តញ៉ាំស្វាយ ជាជាងគ្រាន់តែរាប់ចំនួនផ្លែស្វាយដែលគាត់ញ៉ាំ។ |
| Cooperative Society (សហគមន៍សហករណ៍) | អង្គភាពអាជីវកម្មដែលបង្កើតឡើងដោយក្រុមមនុស្ស (ដូចជាកសិករ) ដែលរួមគ្នាធ្វើការទិញចូលវត្ថុធាតុដើមក្នុងតម្លៃបោះដុំ និងលក់ចេញកសិផលដើម្បីទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍រួម ព្រមទាំងចែករំលែកប្រាក់ចំណេញ (ភាគលាភ) ត្រឡប់ទៅសមាជិកវិញ។ | ដូចជាការប្រមូលលុយគ្នាក្នុងភូមិទិញអង្កររាប់តោនមកចែកគ្នា ដើម្បីបានតម្លៃថោកជាងការទៅទិញរាយម្នាក់ឯងនៅផ្សារ។ |
| Community Enterprise (សហគ្រាសសហគមន៍) | ការចងក្រងគ្នារបស់កសិករក្នុងសហគមន៍ ដើម្បីចែករំលែកចំណេះដឹង បច្ចេកទេស និងបង្កើនអំណាចតថ្លៃជាមួយឈ្មួញ ប៉ុន្តែជាទូទៅមិនមែនជាអង្គភាពដែលផ្តោតលើការស្វែងរកប្រាក់ចំណេញដើម្បីយកមកចែកគ្នានោះទេ។ | ដូចជាក្រុមសិស្សដែលជួបជុំគ្នារៀនគួរ និងជួយពន្យល់មេរៀនគ្នាទៅវិញទៅមក ដើម្បីឱ្យប្រឡងជាប់ទាំងអស់គ្នា មិនមែនដើម្បីបានលុយទេ។ |
| Snowball Sampling (ការជ្រើសរើសគំរូតាមបែបបណ្តាញ) | បច្ចេកទេសជ្រើសរើសអ្នកចូលរួមក្នុងការស្រាវជ្រាវ ដោយចាប់ផ្តើមពីអ្នកស្គាល់គ្នាមួយចំនួនតូច រួចពឹងឱ្យពួកគេណែនាំបន្តទៅកាន់មនុស្សផ្សេងទៀតដែលមានលក្ខណៈសម្បត្តិស្រដៀងគ្នានៅក្នុងបណ្តាញរបស់ពួកគេ។ | ដូចជាការរមៀលដុំព្រិលពីកំពូលភ្នំ ដែលដំបូងតូច តែពេលរមៀលចុះក្រោម វាប្រមូលផ្តុំព្រិលផ្សេងទៀតធ្វើឱ្យវាកាន់តែធំទៅៗ។ |
| Good Agriculture Practices: GAP (ការអនុវត្តកសិកម្មល្អ) | ស្តង់ដារគោលការណ៍ណែនាំសម្រាប់ការដាំដុះកសិកម្ម ដែលធានាថាផលិតផលមានសុវត្ថិភាព គ្មានសារធាតុគីមីពុលកម្រិតខ្ពស់ មិនប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថាន និងមានគុណភាពស្របតាមស្តង់ដារទីផ្សារអន្តរជាតិសម្រាប់ការនាំចេញ។ | ដូចជាសៀវភៅបញ្ជីក្បួនអនាម័យនិងសុវត្ថិភាពសម្រាប់ចុងភៅ ដើម្បីធានាថាម្ហូបដែលធ្វើចេញមកឆ្ងាញ់ ស្អាត និងមិនធ្វើឱ្យអ្នកញ៉ាំឈឺពោះ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
