បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះមានគោលបំណងស៊ើបអង្កេតទំនាក់ទំនងរវាងភាពស៊ីសង្វាក់គ្នានៃអត្តសញ្ញាណខ្លួនឯង (Self-congruence) បទពិសោធន៍ ការពេញចិត្ត និងភាពស្មោះត្រង់របស់អ្នកចូលរួមក្នុងពិធីបុណ្យវប្បធម៌ក្នុងខេត្តខនកែន ប្រទេសថៃ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះគឺជាការស្រាវជ្រាវបែបបរិមាណ (Quantitative research) ដោយប្រមូលទិន្នន័យពីអ្នកចូលរួម និងវិភាគសម្មតិកម្មដោយប្រើម៉ូដែលសមីការរចនាសម្ព័ន្ធ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Structural Equation Modeling (SEM) with Two-step Approach ការធ្វើម៉ូដែលសមីការរចនាសម្ព័ន្ធ ដោយប្រើវិធីសាស្ត្រពីរជំហាន (CFA និង SEM) |
អាចវិភាគទំនាក់ទំនងស្មុគស្មាញរវាងអថេរច្រើនក្នុងពេលតែមួយ និងបញ្ជាក់ពីឥទ្ធិពលប្រយោល (Mediation effect) បានយ៉ាងច្បាស់លាស់។ វាស័ក្តិសមបំផុតសម្រាប់ការធ្វើតេស្តទ្រឹស្តីចិត្តសាស្ត្រសង្គម។ | ទាមទារឱ្យមានទិន្នន័យធំ (សំណាកលើសពី ៣០០) ដើម្បីធានាបាននូវភាពត្រឹមត្រូវនៃម៉ូដែល។ តម្រូវឱ្យប្រើប្រាស់កម្មវិធីស្ថិតិឯកទេស និងមានចំណេះដឹងផ្នែកស្ថិតិកម្រិតខ្ពស់។ | ម៉ូដែលនេះអាចពន្យល់ពីអថេរនៃភាពស្មោះត្រង់ (Loyalty) បានរហូតដល់ ៩៦% (R² = 0.96) និងការពេញចិត្ត (Satisfaction) បាន ៩៣%។ |
| Harman's Single Factor Test ការធ្វើតេស្តកត្តាតែមួយរបស់ Harman |
ងាយស្រួល និងមានភាពរហ័សក្នុងការត្រួតពិនិត្យភាពលម្អៀងនៃវិធីសាស្ត្រវាស់វែង (Common Method Bias) មុននឹងបន្តទៅការវិភាគធំ។ | មិនមែនជាម៉ូដែលសម្រាប់ពន្យល់ទំនាក់ទំនងអថេរ ឬព្យាករណ៍លទ្ធផលនោះទេ វាគ្រាន់តែជាការធ្វើតេស្តសុពលភាពនៃទិន្នន័យប៉ុណ្ណោះ។ | បង្ហាញថាម៉ូដែល ៤ កត្តា (Proposed Model) មានប្រសិទ្ធភាព និងស៊ីសង្វាក់ជាមួយទិន្នន័យជាងម៉ូដែលកត្តាតែមួយ (គ្មានបញ្ហាភាពលម្អៀងនៃទិន្នន័យ)។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះត្រូវការធនធានជាមូលដ្ឋានលើការប្រមូលទិន្នន័យផ្ទាល់ពីអ្នកចូលរួម និងកម្មវិធីកុំព្យូទ័រសម្រាប់វិភាគស្ថិតិកម្រិតខ្ពស់។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងពិធីបុណ្យវប្បធម៌ក្នុងខេត្តខនកែន ប្រទេសថៃ ដោយប្រមូលទិន្នន័យពីអ្នកចូលរួមចំនួន ៥០០ នាក់ ដែលភាគច្រើនជាស្ត្រី (៦១.៦០%) និងមានអាយុយុវវ័យចន្លោះពី ២១-៣០ ឆ្នាំ។ នេះមានសារៈសំខាន់សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ព្រោះកម្ពុជាមានព្រឹត្តិការណ៍វប្បធម៌ស្រដៀងគ្នា ប៉ុន្តែអាកប្បកិរិយា និងការឆ្លើយតបរបស់អ្នកចូលរួមអាចខុសគ្នាអាស្រ័យលើបរិបទវប្បធម៌ និងប្រជាសាស្ត្រក្នុងស្រុក ដែលទាមទារឱ្យមានការសិក្សាផ្ទៀងផ្ទាត់ឡើងវិញនៅក្នុងបរិបទកម្ពុជា។
វិធីសាស្ត្រ និងលទ្ធផលនៃការសិក្សានេះមានប្រយោជន៍យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ការគ្រប់គ្រង និងទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរក្នុងវិស័យទេសចរណ៍វប្បធម៌នៅប្រទេសកម្ពុជា។
ជារួម ការអនុវត្តម៉ូដែលនៃការសិក្សានេះនឹងជួយឱ្យអ្នករៀបចំកម្មវិធីវប្បធម៌នៅកម្ពុជាអាចរចនាព្រឹត្តិការណ៍ដែលចំគោលដៅ បង្កើនការចូលរួមរបស់អ្នកទេសចរ និងធានាបាននូវភាពជោគជ័យប្រកបដោយចីរភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Self-congruence | ភាពស៊ីសង្វាក់គ្នានៃអត្តសញ្ញាណខ្លួនឯង គឺជាគំនិតដែលពន្យល់ពីការយល់ឃើញរបស់បុគ្គលម្នាក់ៗដែលមើលឃើញថាព្រឹត្តិការណ៍ គោលដៅទេសចរណ៍ ឬផលិតផលណាមួយមានលក្ខណៈស្រដៀង ឬឆ្លើយតបទៅនឹងអត្តសញ្ញាណ បុគ្គលិកលក្ខណៈ ឬចំណង់ចំណូលចិត្តផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ពួកគេ។ | ដូចជាការដែលយើងចូលចិត្តពាក់អាវយឺតពណ៌ខ្មៅ ព្រោះវាស័ក្តិសមនឹងស្ទីលតែងខ្លួនប្រចាំថ្ងៃរបស់យើង។ |
| Structural Equation Modeling (SEM) | ម៉ូដែលសមីការរចនាសម្ព័ន្ធ គឺជាបច្ចេកទេសស្ថិតិកម្រិតខ្ពស់ដែលប្រើសម្រាប់វិភាគនិងវាស់វែងទំនាក់ទំនងស្មុគស្មាញរវាងអថេរច្រើនក្នុងពេលតែមួយ ជាពិសេសអថេរដែលមិនអាចវាស់វែងបានដោយផ្ទាល់ដោយប្រើឧបករណ៍វាស់ (ដូចជា ការពេញចិត្ត ឬភាពស្មោះត្រង់)។ | ដូចជាការគូរប្លង់បណ្ដាញទឹកក្នុងផ្ទះ ដើម្បីមើលថាទឹកហូរពីកន្លែងណាទៅកន្លែងណា ហើយមានឥទ្ធិពលលើគ្នាទៅវិញទៅមកយ៉ាងដូចម្តេចខ្លះ។ |
| Confirmatory Factor Analysis (CFA) | ការវិភាគកត្តាបញ្ជាក់ គឺជាវិធីសាស្ត្រស្ថិតិដែលប្រើមុនពេលធ្វើ SEM ដើម្បីផ្ទៀងផ្ទាត់ថាតើសំណុំនៃសូចនាករ ឬកម្រងសំណួរដែលយើងបានបង្កើតឡើង ពិតជាអាចវាស់វែងគោលគំនិតដែលយើងចង់វាស់វែងបានត្រឹមត្រូវនិងស៊ីសង្វាក់គ្នាឬអត់។ | ដូចជាការត្រួតពិនិត្យមើលគ្រឿងផ្សំនៃសម្លម្ជូរគ្រឿង ដើម្បីបញ្ជាក់ថាវាពិតជាអាចប្រមូលផ្តុំគ្នាបង្កើតបានជារសជាតិសម្លម្ជូរគ្រឿងពិតមែនឬអត់។ |
| Full Mediation | អន្តរការីពេញលេញ គឺជាស្ថានភាពដែលអថេរឯករាជ្យ (កត្តាដើម) មិនមានឥទ្ធិពលដោយផ្ទាល់ទៅលើអថេរអាស្រ័យ (លទ្ធផល) នោះទេ ប៉ុន្តែវាត្រូវតែឆ្លងកាត់អថេរកណ្តាល (អន្តរការី) ជាមុនសិន ទើបអាចបង្កើតជាលទ្ធផលបាន។ ក្នុងក្រដាសនេះ ភាពស៊ីសង្វាក់គ្នានៃខ្លួនឯង ត្រូវឆ្លងកាត់ 'បទពិសោធន៍' ជាមុនសិន ទើបឈានដល់ 'ការពេញចិត្ត'។ | ដូចជាការផ្ញើលុយតាមធនាគារ អ្នកមិនអាចហុចលុយផ្ទាល់ដៃទៅអ្នកទទួលទេ ប៉ុន្តែត្រូវផ្ញើកាត់តាមភ្នាក់ងារធនាគារ (អន្តរការី) ទើបលុយអាចទៅដល់អ្នកទទួល។ |
| Social Exchange Theory | ទ្រឹស្តីនៃការផ្លាស់ប្តូរសង្គម ពន្យល់ថាអាកប្បកិរិយារបស់មនុស្សកើតចេញពីដំណើរការវាយតម្លៃអត្ថប្រយោជន៍ និងការខាតបង់ ដោយរំពឹងថានឹងទទួលបានផលតបស្នងមកវិញឱ្យសមស្របទៅនឹងការវិនិយោគ (ទាំងពេលវេលា និងថវិកា) ដែលពួកគេបានចំណាយ។ | ដូចជាពាក្យចាស់ពោលថា "ទំពក់វាទៅ ទើបផ្លែព្នៅវាហុចមក" ពោលគឺយើងចំណាយលុយនិងពេលវេលាទៅចូលរួមកម្មវិធី ដោយរំពឹងថានឹងទទួលបានបទពិសោធន៍សប្បាយរីករាយត្រលប់មកវិញ។ |
| Common Method Bias | ភាពលម្អៀងនៃវិធីសាស្ត្រវាស់វែង កើតឡើងនៅពេលដែលលទ្ធផលស្រាវជ្រាវមានភាពលម្អៀង ឬខុសប្រក្រតី ដោយសារតែការប្រើប្រាស់កម្រងសំណួរ ឬវិធីសាស្ត្រប្រមូលទិន្នន័យតែមួយមុខ ឬពីប្រភពតែមួយ ដែលអាចធ្វើឱ្យអ្នកឆ្លើយមានទំនោរឆ្លើយតបស្រដៀងៗគ្នាហួសហេតុដោយមិនឆ្លុះបញ្ចាំងពីការពិត។ | ដូចជាការសួរក្មេងសិស្សសាលាថា "តើគ្រូរបស់អ្នកបង្រៀនល្អទេ?" ខណៈពេលដែលគ្រូនោះកំពុងឈរនៅក្បែរ ដែលធ្វើឱ្យចម្លើយរបស់ពួកគេអាចលម្អៀងទៅរកការសរសើរទាំងអស់។ |
| Cronbach's Alpha | មេគុណ Cronbach's Alpha គឺជារង្វាស់ស្ថិតិដែលប្រើសម្រាប់វាស់ស្ទង់ភាពជឿជាក់ (Reliability) នៃកម្រងសំណួរ ដើម្បីធានាថាសំណួរទាំងអស់នៅក្នុងក្រុមតែមួយពិតជាកំពុងវាស់វែងពីគោលគំនិតតែមួយ ហើយមានភាពស៊ីសង្វាក់គ្នា (ជាទូទៅត្រូវមានតម្លៃលើសពី ០.៧០)។ | ដូចជាការថ្លឹងគីឡូរបស់របរមួយដោយប្រើជញ្ជីងដដែល ៥ ដង ប្រសិនបើវាបង្ហាញទម្ងន់ដូចគ្នាទាំង ៥ ដង នោះមានន័យថាជញ្ជីងនោះអាចជឿទុកចិត្តបានយ៉ាងពិតប្រាកដ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
