បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះដោះស្រាយបញ្ហាការប្រើប្រាស់ការវេចខ្ចប់តែមួយដង (One-way packaging) សម្រាប់គ្រឿងបន្លាស់អេឡិចត្រូនិច ដែលបណ្តាលឱ្យមានបញ្ហាគុណភាពទំនិញ និងបង្កើនថ្លៃដើមភស្តុភារនៅក្នុងរោងចក្រឧស្សាហកម្ម។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះអនុវត្តតាមរយៈការគណនាតម្រូវការវេចខ្ចប់ថ្មីដោយផ្អែកលើការព្យាករណ៍ និងការប្រៀបធៀបថ្លៃដើមរវាងប្រព័ន្ធចាស់និងថ្មី ដើម្បីវាយតម្លៃប្រសិទ្ធភាពសេដ្ឋកិច្ច។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| One-way Packaging ការវេចខ្ចប់តែមួយដង (ការប្រើប្រាស់ប្រអប់ក្រដាសកាតុង) |
ងាយស្រួលរកទិញ និងមិនតម្រូវឱ្យមានប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងស្មុគស្មាញសម្រាប់ការប្រមូលសំបកប្រអប់ត្រឡប់មកវិញទេ។ | ប្រអប់ក្រដាសងាយជ្រាបសំណើម ធូលី និងងាយរហែក ដែលបណ្តាលឱ្យទំនិញ (គ្រឿងបន្លាស់) ខាងក្នុងខូចខាត បង្កើនថ្លៃដើមបោះចោល និងប៉ះពាល់បរិស្ថានយ៉ាងខ្លាំង។ | ការចំណាយសរុបប្រចាំឆ្នាំស្ថិតក្នុងកម្រិតខ្ពស់រហូតដល់ 4,075,571 បាត (ភាគច្រើនដោយសារការខូចខាតទំនិញ)។ |
| Returnable Packaging ការវេចខ្ចប់វិលជុំ (ការប្រើប្រាស់ប្រអប់ជ័រ PP Conductive) |
អាចការពារការប៉ះទង្គិច សំណើម និងធូលីបានយ៉ាងល្អកាត់បន្ថយការខូចខាតផលិតផល និងកាត់បន្ថយការចំណាយសរុបក្នុងរយៈពេលវែងដោយសារតែវាអាចប្រើប្រាស់ឡើងវិញបានច្រើនដង។ | ត្រូវការទុនវិនិយោគដំបូងខ្ពស់សម្រាប់ការបញ្ជាទិញប្រអប់ ទាមទារឱ្យមានប្រព័ន្ធត្រួតពិនិត្យចេញចូលច្បាស់លាស់ដើម្បីការពារការបាត់បង់ និងមានការកើនឡើងនូវការចំណាយលើការដឹកជញ្ជូនសំបកប្រអប់ទទេត្រឡប់វិញ។ | ការចំណាយសរុបប្រចាំឆ្នាំធ្លាក់ចុះមកត្រឹម 1,212,440 បាត (ជួយសន្សំសំចៃការចំណាយបានចំនួន 2,863,131 បាតក្នុងមួយឆ្នាំ)។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការអនុវត្តប្រព័ន្ធនេះទាមទារការវិនិយោគដំបូងទៅលើការបញ្ជាទិញប្រអប់វេចខ្ចប់ថ្មី និងការរៀបចំប្រព័ន្ធកត់ត្រាទិន្នន័យដើម្បីគ្រប់គ្រងការវិលជុំឱ្យមានប្រសិទ្ធភាព។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងរោងចក្រផលិតគ្រឿងបន្លាស់អេឡិចត្រូនិចមួយនៅប្រទេសថៃ ដោយផ្អែកលើទិន្នន័យប្រមូលបានក្នុងរយៈពេលត្រឹមតែ ៥ ខែ (វិច្ឆិកា ២០១៤ ដល់ មីនា ២០១៥)។ ទោះបីជាមានទំហំគំរូតូច និងផ្តោតលើប្រភេទគ្រឿងបន្លាស់តែ ២ ប្រភេទ (PCB SUB & INSIDE SUB) ក៏ដោយ លទ្ធផលនេះអាចឆ្លុះបញ្ចាំងពីបញ្ហាទូទៅនៅក្នុងសង្វាក់ផលិតកម្ម។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ការសិក្សានេះមានតម្លៃយ៉ាងខ្លាំងដោយសារវិស័យឧស្សាហកម្មផលិតកម្មកំពុងតែមានសន្ទុះរីកចម្រើនខ្លាំង។
វិធីសាស្ត្រក្នុងការគ្រប់គ្រងការវេចខ្ចប់វិលជុំនេះ មានអត្ថប្រយោជន៍ និងភាពស័ក្តិសមខ្ពស់ណាស់សម្រាប់រោងចក្រឧស្សាហកម្មនានានៅកម្ពុជាដែលចង់កាត់បន្ថយការចំណាយភស្តុភារ។
ជារួម ការរៀបចំប្រព័ន្ធវេចខ្ចប់វិលជុំ (Returnable Packaging) មិនត្រឹមតែជួយទប់ស្កាត់ការខាតបង់ប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងលើកកម្ពស់សង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់បៃតង ដែលជាស្ដង់ដារប្រកួតប្រជែងថ្មីសម្រាប់រោងចក្រនៅកម្ពុជាដើម្បីទាក់ទាញវិនិយោគិនអន្តរជាតិ។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Returnable Packaging | ប្រភេទនៃការវេចខ្ចប់ (ដូចជាប្រអប់ជ័រ ឬដែក) ដែលត្រូវបានរចនាឡើងដើម្បីប្រើប្រាស់ឡើងវិញបានច្រើនដងក្នុងសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់ ជំនួសឱ្យការប្រើប្រាស់តែម្ដងហើយបោះចោល ដែលជួយកាត់បន្ថយថ្លៃដើមរយៈពេលវែងនិងការពារបរិស្ថាន។ | ដូចជាការប្រើប្រាស់ប្រអប់បាយ (Tupperware) វិលជុំជាប្រចាំ ជំនួសឱ្យការប្រើប្រអប់ស្នោដែលញ៉ាំហើយបោះចោល។ |
| One-way Packaging | ការវេចខ្ចប់ដែលប្រើប្រាស់បានតែមួយដងប៉ុណ្ណោះ ឧទាហរណ៍ដូចជាប្រអប់ក្រដាសកាតុង ដែលក្រោយពីប្រើសម្រាប់ដឹកជញ្ជូនរួចត្រូវបោះចោល ឬកែច្នៃឡើងវិញ មិនអាចយកមកវេចខ្ចប់ម្ដងទៀតបានទេ។ | ដូចជាថង់ប្លាស្ទិក ឬប្រអប់ស្នោ ដែលយើងប្រើតែម្ដងហើយបោះចោលក្នុងធុងសំរាម។ |
| Buffer Stock | ស្តុកបម្រុងដែលត្រូវរក្សាទុកដើម្បីការពារបញ្ហាខ្វះខាតនៅក្នុងសង្វាក់ផលិតកម្ម នៅពេលដែលមានការពន្យារពេលនៃការដឹកជញ្ជូន ឬមានតម្រូវការកើនឡើងភ្លាមៗ។ | ដូចជាការទិញអង្ករ ឬត្រីខស្តុកទុកបម្រុងក្នុងផ្ទះ ដើម្បីកុំឲ្យដាច់ស្បៀងពេលមានអាសន្ន។ |
| Rework | ដំណើរការនៃការយកផលិតផល ឬគ្រឿងបន្លាស់ដែលខូចខាត ឬមិនស្របតាមស្តង់ដារ មកជួសជុល ឬកែច្នៃឡើងវិញដើម្បីឲ្យវាមានគុណភាពអាចប្រើប្រាស់ និងបញ្ជូនទៅវគ្គបន្ទាប់បាន។ | ដូចជាការដោះអាវដែលដេរខុសថ្នេរមកដេរឡើងវិញដើម្បីឲ្យស្អាតអាចពាក់បាន។ |
| Eco-design | ការរចនាផលិតផល ឬការវេចខ្ចប់ដោយគិតគូរពីផលប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថាន និងសេដ្ឋកិច្ច ចាប់ពីការជ្រើសរើសវត្ថុធាតុដើម រហូតដល់ការចោល ឬកែច្នៃឡើងវិញពេលវាអស់អាយុកាល។ | ដូចជាការរចនាដបទឹកសុទ្ធដែលអាចរមួលបង្រួមបានតូចក្រោយពេលផឹករួច ដើម្បីកាត់បន្ថយទំហំសំរាម។ |
| RFID (Radio Frequency Identification) | ប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យាដែលប្រើប្រាស់រលកវិទ្យុដើម្បីកំណត់អត្តសញ្ញាណ និងតាមដានទីតាំងរបស់វត្ថុ ឬប្រអប់វេចខ្ចប់ដោយស្វ័យប្រវត្តិ និងក្នុងបរិមាណច្រើនក្នុងពេលតែមួយ ដោយមិនចាំបាច់ប្រើមនុស្សស្កេនផ្ទាល់។ | ដូចជាកាតកាត់លុយស្វ័យប្រវត្តិពេលបើកបរឆ្លងកាត់បញ្ជរផ្លូវល្បឿនលឿន (Expressway) ដែលប្រព័ន្ធកាត់លុយដោយមិនបាច់ឲ្យឡានឈប់។ |
| FIFO (First In, First Out) | វិធីសាស្ត្រគ្រប់គ្រងស្តុកឃ្លាំង ដែលកំណត់ថាទំនិញ ឬវត្ថុធាតុដើមដែលចូលមកមុន ត្រូវតែប្រើប្រាស់ ឬបញ្ចេញទៅមុន ដើម្បីការពារកុំឱ្យទំនិញចាស់សល់ហួសកាលកំណត់ ឬខូចគុណភាព។ | ដូចជាការរៀបចំទឹកដោះគោក្នុងទូទឹកកក ដោយយកទឹកដោះគោជិតអស់កាលបរិច្ឆេទមកដាក់មុខគេដើម្បីញ៉ាំមុនគេ។ |
| Delivery Cost | ការចំណាយសរុបដែលពាក់ព័ន្ធនឹងការដឹកជញ្ជូនទំនិញ ឬសំបកប្រអប់វេចខ្ចប់ ពីអ្នកផ្គត់ផ្គង់ (Supplier) ទៅកាន់អតិថិជន ឬរោងចក្រ រួមមានថ្លៃប្រេងឥន្ធនៈ ថ្លៃរថយន្ត និងថ្លៃពលកម្ម។ | ដូចជាលុយថ្លៃសេវាដឹកជញ្ជូនដែលយើងត្រូវបង់ឲ្យអ្នកដឹកទំនិញ (Delivery man) ពេលបញ្ជាទិញឥវ៉ាន់តាមអនឡាញ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
