បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះដោះស្រាយបញ្ហានៃការវាយតម្លៃភាពត្រឹមត្រូវ និងប្រសិទ្ធភាពនៃវិធីសាស្ត្រវាយតម្លៃផ្សេងៗគ្នាក្នុងកម្មវិធីសិក្សាពេទ្យ ដើម្បីស្វែងរកចំណុចខ្សោយផ្នែកសិក្សារបស់និស្សិតនៅក្នុងមុខវិជ្ជាកាយវិភាគវិទ្យា (Anatomy)។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះបានប្រើប្រាស់ការវិភាគទិន្នន័យថយក្រោយ (Retrospective cohort study) លើនិស្សិតពេទ្យឆ្នាំទី៣ ចំនួន ៦៦នាក់ ដោយប្រៀបធៀបពិន្ទុនៃការប្រឡងតាមទម្រង់ផ្សេងៗគ្នាដើម្បីរកមើលទំនាក់ទំនង។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Practical Examination (Steeple-chase) ការប្រឡងអនុវត្តជាក់ស្តែង |
ឆ្លុះបញ្ចាំងពីសមត្ថភាពជាក់ស្តែងបានល្អបំផុត និងជួយវាស់ស្ទង់ការចងចាំទម្រង់រាងកាយពិតប្រាកដ។ | ត្រូវការពេលវេលា និងធនធានច្រើនក្នុងការរៀបចំ (ដូចជាសាកសព ឬគំរូកាយវិភាគវិទ្យា) ព្រមទាំងត្រូវការអ្នកត្រួតពិនិត្យច្រើន។ | ទទួលបានពិន្ទុមធ្យមខ្ពស់បំផុត (59.8 ± 14.0) និងមានទំនាក់ទំនងទស្សន៍ទាយខ្ពស់បំផុតជាមួយលទ្ធផលសរុប (r = 0.891, P< 0.001)។ |
| Multiple-Choice Questions (MCQ) ការប្រឡងសំណួរពហុជម្រើស |
ងាយស្រួលក្នុងការកែ ផ្តល់ពិន្ទុរហ័ស មានភាពសុក្រឹតខ្ពស់ និងអាចវាយតម្លៃចំណេះដឹងបានទូលំទូលាយ។ | មិនអាចវាស់ស្ទង់ការគិតស៊ីជម្រៅ ឬសមត្ថភាពបកស្រាយរបស់និស្សិតបានល្អឥតខ្ចោះនោះទេ។ | ទទួលបានពិន្ទុមធ្យម (51.9 ± 11.8) និងមានទំនាក់ទំនងខ្ពស់លំដាប់ទី២ ជាមួយលទ្ធផលសរុប (r = 0.833, P< 0.001)។ |
| Short Essays Question (SEQ) ការប្រឡងសំណួរសរសេរតែងសេចក្តីខ្លី |
អាចវាយតម្លៃការគិតស៊ីជម្រៅ ព្រមទាំងអាចទស្សន៍ទាយពីទិដ្ឋភាពអាកប្បកិរិយា និងសង្គមវិទ្យារបស់និស្សិតបាន។ | ចំណាយពេលយូរក្នុងការកែ និងអាចមានភាពលំអៀងពីអ្នកដាក់ពិន្ទុអាស្រ័យលើការយល់ឃើញ។ | ទទួលបានពិន្ទុមធ្យម (54.9 ± 13.9) និងមានទំនាក់ទំនងល្អជាមួយលទ្ធផលសរុប (r = 0.722, P< 0.001) ប៉ុន្តែ t-value មិនសូវលេចធ្លោ។ |
| End-incourse Assessment ការវាយតម្លៃជាបន្តបន្ទាប់ក្នុងវគ្គសិក្សា |
ជំរុញឱ្យនិស្សិតសិក្សាជាប្រចាំ ជៀសវាងការទន្ទេញចាំមាត់តែពេលជិតប្រឡង និងតាមដានការវិវត្តបានល្អ។ | និស្សិតច្រើនតែមិនសូវយកចិត្តទុកដាក់លើការប្រឡងនេះ ដែលបណ្តាលឱ្យលទ្ធផលជាទូទៅមានកម្រិតទាប។ | ទទួលបានពិន្ទុមធ្យមទាបបំផុត (16.6 ± 4.6) និងមានទំនាក់ទំនងខ្សោយជាងគេជាមួយលទ្ធផលសរុប (r = 0.450)។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះមិនបានបញ្ជាក់លម្អិតពីទំហំថវិកានោះទេ ប៉ុន្តែបានបង្ហាញពីតម្រូវការចាំបាច់នូវធនធានសម្ភារៈ បច្ចេកវិទ្យា និងធនធានមនុស្សសម្រាប់គាំទ្រដល់ការវាយតម្លៃនីមួយៗ។
ការសិក្សានេះធ្វើឡើងនៅសាកលវិទ្យាល័យ Lagos State University (LASUCOM) ក្នុងប្រទេសនីហ្សេរីយ៉ា ជាមួយនឹងទំហំសំណាកតូចពោលគឺនិស្សិតពេទ្យត្រឹមតែ ៦៦នាក់ ក្នុងកំឡុងឆ្នាំ២០០០។ នេះជាចំណុចខ្សោយមួយ ដោយសារទិន្នន័យអាចហួសសម័យ និងប្រព័ន្ធអប់រំនៅទីនោះអាចមានភាពខុសគ្នាពីកម្ពុជា ទោះបីជាស្ថិតក្នុងបរិបទប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ដូចគ្នាក៏ដោយ។ ទោះយ៉ាងណា វាផ្តល់ជាគំរូដ៏មានតម្លៃសម្រាប់វាយតម្លៃកម្មវិធីសិក្សាពេទ្យ។
វិធីសាស្ត្រនៃការវាយតម្លៃពហុទម្រង់នេះមានភាពចាំបាច់ និងអាចយកមកអនុវត្តបានយ៉ាងល្អសម្រាប់ស្ថាប័នបណ្តុះបណ្តាលវេជ្ជសាស្ត្រនៅប្រទេសកម្ពុជា។
ការរួមបញ្ចូលគ្នានៃការវាយតម្លៃទ្រឹស្តី (MCQ, SEQ) ជាមួយនឹងការជំរុញការអនុវត្តជាក់ស្តែង គឺជាគន្លឹះឆ្ពោះទៅរកការកសាងសមត្ថភាពគ្រូពេទ្យកម្ពុជាឱ្យកាន់តែមានស្តង់ដារ។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Convergent validity (សុពលភាពរួម) | ជាគោលគំនិតស្ថិតិដែលបញ្ជាក់ថា ឧបករណ៍វាស់ស្ទង់ ឬទម្រង់នៃការប្រឡងផ្សេងៗគ្នាដែលបង្កើតឡើងដើម្បីវាស់ស្ទង់សមត្ថភាពតែមួយ (ឧទាហរណ៍៖ ចំណេះដឹងកាយវិភាគវិទ្យា) ទទួលបានលទ្ធផលស្រដៀងគ្នា និងមានទំនាក់ទំនងគ្នាទៅវិញទៅមកយ៉ាងជិតស្និទ្ធ។ | ដូចជាការប្រើជញ្ជីងពីរផ្សេងគ្នាដើម្បីថ្លឹងទម្ងន់មនុស្សម្នាក់ ហើយទទួលបានលទ្ធផលប្រហាក់ប្រហែលគ្នា ដែលបញ្ជាក់ថាជញ្ជីងទាំងពីរនោះដំណើរការបានត្រឹមត្រូវដូចគ្នា។ |
| Steeple-chase / Practical examination (ការប្រឡងអនុវត្តជាក់ស្តែង) | ជាទម្រង់នៃការប្រឡងក្នុងមុខវិជ្ជាកាយវិភាគវិទ្យា ដែលតម្រូវឱ្យនិស្សិតផ្លាស់ទីពីស្ថានីយមួយទៅស្ថានីយមួយទៀតតាមពេលវេលាកំណត់ (ឧទាហរណ៍៖ ៤០ វិនាទីក្នុងមួយស្ថានីយ) ដើម្បីកំណត់អត្តសញ្ញាណសរីរាង្គ ឬឆ្លើយសំណួរទាក់ទងនឹងសាកសព ឆ្អឹង ឬគំរូកាយវិភាគវិទ្យាផ្សេងៗ។ | ដូចជាការលេងល្បែងរាវរកវត្ថុតាមស្ថានីយនីមួយៗ ដែលអ្នកចូលរួមមានពេលត្រឹមតែប៉ុន្មានវិនាទីប៉ុណ្ណោះសម្រាប់ឆ្លើយសំណួរមុននឹងត្រូវរត់ទៅស្ថានីយបន្ទាប់។ |
| Multiple-Choice Questions / MCQ (សំណួរពហុជម្រើស) | ជាទម្រង់នៃការប្រឡងទ្រឹស្តីដែលតម្រូវឱ្យនិស្សិតជ្រើសរើសចម្លើយដែលត្រឹមត្រូវបំផុតពីជម្រើសជាច្រើនដែលបានផ្តល់ឱ្យ ដែលវិធីនេះជួយវាស់ស្ទង់ចំណេះដឹងបានទូលំទូលាយ និងអាចកែផ្តល់ពិន្ទុបានលឿនដោយគ្មានភាពលម្អៀង។ | ដូចជាការលេងហ្គេមឆ្លើយសំណួរដែលគេមានចម្លើយ A, B, C, D ឱ្យយើងជ្រើសរើសយកតែមួយណាដែលត្រឹមត្រូវជាងគេ។ |
| Short Essays Question / SEQ (សំណួរសរសេរតែងសេចក្តីខ្លី) | ជាប្រភេទសំណួរប្រឡងដែលតម្រូវឱ្យនិស្សិតសរសេរបកស្រាយ ឬពន្យល់ពីដំណើរការ និងយន្តការនានាដោយប្រើការយល់ដឹងផ្ទាល់ខ្លួន ដើម្បីវាស់ស្ទង់ការគិតស៊ីជម្រៅ សមត្ថភាពវិភាគ និងការចងចាំលម្អិត។ | ដូចជាការសរសេរសំបុត្រខ្លីមួយរៀបរាប់ពីហេតុផលដែលធ្វើឱ្យយើងចូលចិត្តមុខម្ហូបណាមួយ ជាជាងគ្រាន់តែគូសរើសឈ្មោះម្ហូបនៅលើម៉ឺនុយ។ |
| End-incourse assessment (ការវាយតម្លៃចុងបញ្ចប់វគ្គសិក្សារង) | ជាការប្រឡង ឬការវាយតម្លៃដែលធ្វើឡើងជាបន្តបន្ទាប់នៅពេលបញ្ចប់ផ្នែក ឬម៉ូឌុលនីមួយៗនៃកម្មវិធីសិក្សា មុននឹងឈានដល់ការប្រឡងបញ្ចប់សរុប (Professional examination) ដើម្បីជួយតាមដានការវិវឌ្ឍរបស់និស្សិតជាប្រចាំ។ | ដូចជាការប្រឡងប្រចាំខែ ឬប្រចាំមេរៀននីមួយៗ ដើម្បីដឹងថាសិស្សយល់មេរៀនបានកម្រិតណា មុននឹងឈានដល់ការប្រឡងឆមាសធំ។ |
| Blinded cohort retrospective study (ការសិក្សាថយក្រោយលើក្រុមដោយបិទបាំងអត្តសញ្ញាណ) | ជាវិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវដែលអ្នកវិភាគប្រមូលទិន្នន័យចាស់ៗដែលបានកើតឡើងរួចមកហើយ (ដូចជាពិន្ទុប្រឡងរបស់និស្សិតជំនាន់មុន) មកសិក្សា ដោយលុបបំបាត់ឈ្មោះ ឬអត្តសញ្ញាណផ្ទាល់ខ្លួន ដើម្បីការពារភាពលម្អៀង និងគោរពសិទ្ធិឯកជនភាព។ | ដូចជាការយកកិច្ចការសិស្សចាស់ៗមកវិភាគរកមើលចំណុចខ្សោយរួម ដោយបិទឈ្មោះសិស្សចោលមិនឱ្យអ្នកស្រាវជ្រាវដឹងថាជារបស់អ្នកណាឡើយ។ |
| Pearson’s product moment of correlation (មេគុណទំនាក់ទំនង Pearson) | ជារង្វាស់ស្ថិតិដែលត្រូវបានប្រើប្រាស់សម្រាប់វាស់កម្រិតទំនាក់ទំនងជាលីនេអ៊ែរ រវាងអថេរចំនួនពីរ (ឧទាហរណ៍៖ ពិន្ទុប្រឡងអនុវត្ត និងពិន្ទុប្រឡងសរុប) ថាតើវាមានទិសដៅស្របគ្នា ឬផ្ទុយគ្នាក្នុងកម្រិតណា។ | ដូចជាការគណនាមើលថា តើអ្នកដែលចំណាយពេលហាត់ប្រាណកាន់តែច្រើន ពិតជាមានសុខភាពកាន់តែល្អក្នុងកម្រិតណា បើធៀបនឹងអ្នកដែលមិនបានហាត់។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖