បញ្ហា (The Problem)៖ ឯកសារនេះពិនិត្យមើលបញ្ហាប្រឈមនានាដែលនាយកសាលានៅស្រុក Busia, Bunyala និង Samia ក្នុងប្រទេសកេនយ៉ា ជួបប្រទះក្នុងការបញ្ចូលការអប់រំពីជំងឺអេដស៍ (AIDS education) ទៅក្នុងកម្មវិធីសិក្សារបស់សាលាមធ្យមសិក្សា។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះប្រើប្រាស់ការស្រាវជ្រាវបែបពិពណ៌នាស្ទង់មតិ (Descriptive survey research) ដោយប្រមូលទិន្នន័យពីនាយកសាលា គ្រូបង្រៀន និងសិស្សតាមរយៈកម្រងសំណួរ ការសម្ភាសន៍ និងការវិភាគឯកសារ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Integration/Infusion Approach វិធីសាស្ត្រសមាហរណកម្ម (បញ្ចូលខ្លឹមសារទៅក្នុងមុខវិជ្ជាផ្សេងៗ) |
ជួយសន្សំសំចៃពេលវេលាក្នុងតារាងវិភាគទិន្នន័យសាលា ដោយមិនចាំបាច់បង្កើតម៉ោងសិក្សាថ្មី និងប្រើប្រាស់គ្រូដែលមានស្រាប់។ | គ្មានគោលបំណងជាក់លាក់ ខ្លឹមសាររាយប៉ាយ ធ្វើឱ្យគ្រូចាត់ទុកថាជាបន្ទុកបន្ថែម និងមិនសូវមានចេញក្នុងការប្រឡងថ្នាក់ជាតិ។ | នាយកសាលា ៩៥% បានបញ្ជាក់ថាការធ្វើសមាហរណកម្មនេះគឺជាបញ្ហាប្រឈមដ៏ធំមួយក្នុងការអនុវត្ត។ |
| Standalone Subject Approach (Recommended) វិធីសាស្ត្របង្រៀនជាមុខវិជ្ជាឯករាជ្យ (ជាអនុសាសន៍) |
មានគោលបំណងមេរៀនច្បាស់លាស់ ងាយស្រួលក្នុងការវាយតម្លៃ និងអនុញ្ញាតឱ្យមានការបណ្តុះបណ្តាលគ្រូជំនាញជាក់លាក់។ | ទាមទារការរៀបចំកម្មវិធីសិក្សាឡើងវិញ ការបន្ថែមម៉ោងសិក្សា និងត្រូវការកញ្ចប់ថវិកាដាច់ដោយឡែក។ | ការសិក្សាបានផ្តល់អនុសាសន៍ឱ្យប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រនេះ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាកង្វះគោលបំណងមេរៀន (១០០% នៃអ្នកឆ្លើយតប)។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះមិនបានបញ្ជាក់ពីការចំណាយលើប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យាទេ ប៉ុន្តែបានសង្កត់ធ្ងន់យ៉ាងខ្លាំងលើតម្រូវការធនធានសម្ភារៈសិក្សា ថវិកា និងធនធានមនុស្សដើម្បីអនុវត្តកម្មវិធីសិក្សាដោយជោគជ័យ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងស្រុកចំនួន៣ (Busia, Bunyala, Samia) ក្នុងប្រទេសកេនយ៉ា ដែលមានអត្រាអ្នកផ្ទុកមេរោគអេដស៍ខ្ពស់ និងមានបញ្ហាភាពក្រីក្រ (ឧទាហរណ៍៖ ក្មេងស្រីបោះបង់ការសិក្សាទៅរៀបការជាមួយអ្នកនេសាទ) ដោយមានសាលាចូលរួមត្រឹមតែ១៩ប៉ុណ្ណោះ។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា នេះមានសារៈសំខាន់ណាស់ ពីព្រោះទោះបីជាបរិបទភូមិសាស្ត្រខុសគ្នា ប៉ុន្តែបញ្ហាប្រឈមនៅតាមតំបន់ជនបទដូចជា ភាពក្រីក្រ ការរើសអើងសង្គម និងការយល់ដឹងអំពីការអប់រំផ្លូវភេទរបស់យុវជន គឺមានលក្ខណៈស្រដៀងគ្នាដែលទាមទារការយកចិត្តទុកដាក់។
លទ្ធផលនៃការសិក្សានេះមានប្រយោជន៍យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់អ្នករៀបចំគោលនយោបាយ និងនាយកសាលានៅប្រទេសកម្ពុជា ក្នុងការកែលម្អកម្មវិធីសិក្សាអប់រំសុខភាព និងការអប់រំផ្លូវភេទ។
ការផ្លាស់ប្តូរពីការបញ្ចូលខ្លឹមសារតិចតួចរាយប៉ាយ ទៅជាការបង្រៀនដែលមានគោលដៅច្បាស់លាស់ គួបផ្សំនឹងការបណ្តុះបណ្តាលគ្រូ នឹងធានាបាននូវប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ក្នុងការផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបថរបស់យុវជនកម្ពុជា។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Descriptive survey research design (ការរចនាការស្រាវជ្រាវបែបស្ទង់មតិពិពណ៌នា) | ជាវិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវដែលប្រមូលទិន្នន័យពីមនុស្សមួយក្រុមតាមរយៈកម្រងសំណួរ ឬការសម្ភាសន៍ ដើម្បីពិពណ៌នាអំពីស្ថានភាព អាកប្បកិរិយា ឬលក្ខណៈរបស់ប្រជាជននៅពេលបច្ចុប្បន្ន ដោយមិនមានការកែប្រែ ឬបង្កើតបរិយាកាសសិប្បនិម្មិតអ្វីឡើយ។ | ដូចជាការចុះទៅសួរអ្នកភូមិផ្ទាល់ពីបញ្ហាខ្វះទឹក ដើម្បីយកចម្លើយមកសរសេរជារបាយការណ៍ប្រាប់ពីការពិតជាក់ស្តែង ដោយមិនបានសាកល្បងចែកទឹកឱ្យពួកគេប្រើឡើយ។ |
| Stratified random sampling (ការជ្រើសរើសគំរូដោយចៃដន្យជាស្រទាប់) | ជាបច្ចេកទេសជ្រើសរើសសំណាកសម្រាប់ធ្វើការស្រាវជ្រាវ ដោយបែងចែកប្រជាជនគោលដៅជាក្រុមតូចៗ (ស្រទាប់) ដែលមានលក្ខណៈស្រដៀងគ្នាជាមុនសិន បន្ទាប់មកទើបជ្រើសរើសដោយចៃដន្យពីក្រុមនីមួយៗនោះ ដើម្បីធានាថាក្រុមតំណាងមានសមាមាត្រត្រឹមត្រូវ និងតំណាងឱ្យគ្រប់ផ្នែកទាំងអស់។ | ដូចជាការចង់ភ្លក់មុខម្ហូបក្នុងពិធីជប់លៀងមួយដោយសុក្រឹត អ្នកត្រូវបែងចែកម្ហូបជាក្រុមសិន (សម្ល ឆា បង្អែម) រួចទើបបិទភ្នែកចង្អុលរើសមួយមុខៗពីក្រុមនីមួយៗមកភ្លក់។ |
| Infusion of curriculum (ការធ្វើសមាហរណកម្មកម្មវិធីសិក្សា / ការបញ្ចូលខ្លឹមសារ) | គឺជាការយកប្រធានបទ ឬមេរៀនណាមួយ (ដូចជាការអប់រំពីជំងឺអេដស៍) ទៅបញ្ចូលលាយឡំគ្នានៅក្នុងមុខវិជ្ជាផ្សេងៗដែលមានស្រាប់នៅក្នុងកម្មវិធីសិក្សា (ដូចជា ជីវវិទ្យា ឬសីលធម៌) ជាជាងការបង្កើតវាជាមុខវិជ្ជាថ្មីមួយដាច់ដោយឡែក។ | ដូចជាការយកវីតាមីនទៅលាយបញ្ចូលក្នុងទឹកដោះគោ ឬអាហារ ដើម្បីឱ្យក្មេងញ៉ាំទទួលបានទាំងជីវជាតិអាហារផង និងវីតាមីនផងក្នុងពេលតែមួយ។ |
| Stigmatization (ការរើសអើង / ការមាក់ងាយ) | ជាសកម្មភាពផ្លូវចិត្ត និងសង្គមដែលចាត់ទុកបុគ្គល ឬក្រុមណាមួយថាមានភាពអវិជ្ជមាន គួរឱ្យខ្មាសអៀន ឬមិនគួរឱ្យរាប់រក ដោយសារតែពួកគេមានលក្ខណៈសម្បត្តិ ជំងឺ ឬស្ថានភាពជាក់លាក់ណាមួយ (ឧទាហរណ៍៖ ការផ្ទុកមេរោគអេដស៍) ដែលធ្វើឱ្យអ្នកនោះរងការផ្តាច់ខ្លួនពីសង្គម។ | ដូចជាការដែលមិត្តភក្តិក្នុងថ្នាក់នាំគ្នាឈប់លេងជាមួយសិស្សម្នាក់ គ្រាន់តែព្រោះតែសិស្សនោះមានជំងឺសើស្បែក ដែលធ្វើឱ្យគាត់មានអារម្មណ៍ឯកោ និងខ្មាសគេ។ |
| Instructional leaders (អ្នកដឹកនាំការបង្រៀននិងរៀន) | នៅក្នុងបរិបទអប់រំ ពាក្យនេះសំដៅលើតួនាទីរបស់នាយកសាលាដែលមិនត្រឹមតែធ្វើការងាររដ្ឋបាលប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងត្រូវចូលរួមផ្ទាល់ក្នុងការជួយណែនាំ តាមដាន វាយតម្លៃ និងលើកកម្ពស់គុណភាពនៃការបង្រៀនរបស់គ្រូ និងការរៀនរបស់សិស្សនៅក្នុងសាលា។ | ដូចជាគ្រូបង្វឹកកីឡាបាល់ទាត់ដែលមិនត្រឹមតែរៀបចំកាលវិភាគហ្វឹកហាត់ទេ តែត្រូវចុះទីលានផ្ទាល់ដើម្បីប្រាប់កីឡាករពីតិចនិចទាត់បាល់ឱ្យចូលទី។ |
| Pedagogic effectiveness (ប្រសិទ្ធភាពនៃគរុកោសល្យ) | គឺជាកម្រិតនៃភាពជោគជ័យដែលគ្រូបង្រៀនម្នាក់អាចប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រ សម្ភារៈ និងសិល្បៈនៃការបង្រៀនរបស់ខ្លួន ដើម្បីជួយឱ្យសិស្សចាប់បានរហ័ស យល់បានស៊ីជម្រៅ និងផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបថទៅតាមគោលបំណងនៃមេរៀនដែលបានកំណត់យ៉ាងពិតប្រាកដ។ | ដូចជាជាងចម្លាក់ដ៏ចំណានម្នាក់ដែលអាចប្រើប្រាស់ឧបករណ៍ និងតិចនិចរបស់គាត់ ដើម្បីឆ្លាក់ដុំឈើធម្មតាឱ្យក្លាយជារូបចម្លាក់ដ៏រស់រវើកក្នុងរយៈពេលខ្លី និងមានសោភ័ណភាពខ្ពស់។ |
| Baseline information (ព័ត៌មានមូលដ្ឋាន) | ជាទិន្នន័យចំណុចចាប់ផ្តើម ឬស្ថានភាពដើមនៃបញ្ហាណាមួយដែលត្រូវបានប្រមូលមុនពេល ឬនៅដំណាក់កាលដំបូងនៃការអនុវត្តគម្រោង ដើម្បីយកទៅប្រៀបធៀបជាមួយទិន្នន័យនៅពេលក្រោយ សម្រាប់វាស់ស្ទង់ការវិវឌ្ឍ ឬផលប៉ះពាល់។ | ដូចជាការថ្លឹងគីឡូរបស់ខ្លួនឯងកត់ទុកមុនពេលចាប់ផ្តើមហាត់ប្រាណ ដើម្បីដឹងថាតើខែក្រោយយើងស្រកបានប៉ុន្មានគីឡូ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
