បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះដោះស្រាយបញ្ហានៃការខ្វះខាតការណែនាំច្បាស់លាស់សម្រាប់ការអនុវត្តការអប់រំ STEAM នៅក្នុងកម្មវិធីសិក្សាជាតិសម្រាប់កុមារតូច (ECE) នៅប្រទេសវៀតណាម ទោះបីជាមានការទទួលស្គាល់ជាសកលអំពីសារៈសំខាន់របស់វាក្នុងការអភិវឌ្ឍជំនាញកុមារក៏ដោយ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ អ្នកស្រាវជ្រាវបានប្រើប្រាស់វិធីសាស្រ្តវិភាគឯកសារ (Document Analysis) ជាលក្ខណៈគុណវិស័យ ដើម្បីពិនិត្យមើលភាពស្របគ្នារវាងកម្មវិធីសិក្សាជាតិបច្ចុប្បន្ន និងគោលការណ៍នៃការអប់រំ STEAM ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Level 1: Integrated STEAM Activities កម្រិតទី ១៖ ការបញ្ចូលសកម្មភាព STEAM ទៅក្នុងមេរៀន |
អនុញ្ញាតឱ្យសាលារៀនចាប់ផ្តើមភ្ជាប់មុខវិជ្ជាផ្សេងៗគ្នា ដោយមិនចាំបាច់មានគម្រោងធំដុំ ឬការផ្លាស់ប្តូររចនាសម្ព័ន្ធកម្មវិធីសិក្សាទាំងមូល។ | ការតភ្ជាប់រវាងមុខវិជ្ជាអាចនៅមានកម្រិត ហើយមិនទាន់មានលក្ខណៈជាប្រព័ន្ធពេញលេញ។ | ស័ក្តិសមសម្រាប់សាលាដែលមានធនធានតិច ដើម្បីចាប់ផ្តើមស៊ាំជាមួយគំនិត STEAM។ |
| Level 2: Project-Based Learning (PBL) កម្រិតទី ២៖ ការរៀនតាមបែបគម្រោង |
កុមារទទួលបានជំនាញដោះស្រាយបញ្ហានិងអាកប្បកិរិយាវិជ្ជមានតាមរយៈការចូលរួមក្នុងគម្រោងតូច ឬធំ។ | ទាមទារឱ្យមានការរៀបចំផែនការ និងពេលវេលាច្រើនជាងការបង្រៀនធម្មតា។ | បង្កើនការចូលរួមរបស់កុមារ និងផ្តល់ឱកាសឱ្យពួកគេអនុវត្តជំនាញជាក់ស្តែង។ |
| Level 3: Full STEAM Curriculum កម្រិតទី ៣៖ កម្មវិធីសិក្សា STEAM ពេញលេញ |
បំពេញតាមគោលបំណងនៃក្របខ័ណ្ឌកម្មវិធីសិក្សាជាតិយ៉ាងពេញលេញ និងមានមូលដ្ឋានច្បាស់លាស់។ | ត្រូវការធនធានមនុស្ស (គ្រូបង្រៀនដែលមានជំនាញ) និងសម្ភារៈឧបទេសគ្រប់គ្រាន់។ | បង្កើតមូលដ្ឋានគ្រឹះរឹងមាំបំផុតសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍជំនាញសតវត្សទី២១ របស់កុមារ។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការអនុវត្តទាមទារធនធានសំខាន់ៗដូចជាថវិកា សម្ភារៈ និងឧបករណ៍ ប៉ុន្តែការសិក្សានេះបានស្នើឱ្យប្រើប្រាស់ 'Loose Parts' ដើម្បីកាត់បន្ថយការចំណាយ។
ការសិក្សានេះធ្វើឡើងដោយផ្អែកលើការវិភាគឯកសារកម្មវិធីសិក្សាជាតិរបស់ប្រទេសវៀតណាម (Vietnamese National ECE curriculum) និងឯកសារស្រាវជ្រាវអន្តរជាតិ។ សម្រាប់កម្ពុជា នេះគឺជាចំណុចល្អព្រោះបរិបទសេដ្ឋកិច្ចសង្គម និងរចនាសម្ព័ន្ធអប់រំនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍មានភាពស្រដៀងគ្នា។
វិធីសាស្ត្រនេះមានប្រយោជន៍ខ្លាំងណាស់សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ជាពិសេសក្នុងការកែទម្រង់ការអប់រំកុមារតូច ដោយមិនចាំបាច់រង់ចាំបច្ចេកវិទ្យាទំនើប។
ការអនុវត្តតាមដំណាក់កាល និងការប្រើប្រាស់ធនធានដែលមានស្រាប់ គឺជាគន្លឹះសម្រាប់ជោគជ័យនៃការអប់រំ STEAM នៅកម្ពុជា។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| STEAM education | ជាវិធីសាស្ត្រអប់រំដែលធ្វើសមាហរណកម្មវិទ្យាសាស្ត្រ (Science) បច្ចេកវិទ្យា (Technology) វិស្វកម្ម (Engineering) សិល្បៈ (Arts) និងគណិតវិទ្យា (Mathematics) ចូលគ្នាដើម្បីបង្រៀនសិស្សឱ្យចេះត្រិះរិះពិចារណា និងដោះស្រាយបញ្ហា។ | ដូចជាការធ្វើនំខេក ដែលត្រូវការការវាស់វែង (គណិត) ការដឹងពីកម្តៅ (វិទ្យាសាស្ត្រ) និងការតុបតែងឱ្យស្អាត (សិល្បៈ) ក្នុងពេលតែមួយ។ |
| Loose parts | សម្ភារៈដែលអាចរុះរើ ផ្លាស់ទី ផ្គុំចូលគ្នា ឬកែច្នៃបានតាមរបៀបផ្សេងៗគ្នាដោយសេរី (ដូចជា មែកឈើ ថ្ម គម្របដប ឬប្រអប់កែច្នៃ) ដែលជួយជំរុញគំនិតច្នៃប្រឌិតរបស់កុមារ។ | ដូចជាការលេងដុំឥដ្ឋ Lego ដែលអាចសង់ជារូបអ្វីក៏បាន ខុសពីការលេងឡានជ័រដែលលេងបានតែមួយរបៀប។ |
| Project-based learning | វិធីសាស្ត្របង្រៀនដែលអនុញ្ញាតឱ្យកុមាររៀនតាមរយៈការចូលរួមយ៉ាងសកម្មនៅក្នុងគម្រោងជាក់ស្តែង និងស្មុគស្មាញក្នុងរយៈពេលមួយ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហា ឬបង្កើតអ្វីមួយ។ | ដូចជាការឱ្យកុមារដាំសួនបន្លែផ្ទាល់ដៃដើម្បីរៀនពីធម្មជាតិ ជាជាងគ្រាន់តែឱ្យពួកគេមើលរូបភាពបន្លែក្នុងសៀវភៅ។ |
| Document analysis | វិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវបែបគុណវិស័យ (Qualitative) ដែលអ្នកស្រាវជ្រាវប្រមូល ពិនិត្យ និងបកស្រាយឯកសារដែលមានស្រាប់ (ដូចជាឯកសារគោលនយោបាយ ឬកម្មវិធីសិក្សា) ដើម្បីទាញរកចម្លើយ។ | ដូចជាអ្នកស៊ើបអង្កេតដែលអានកំណត់ត្រាចាស់ៗដើម្បីស្វែងរកចម្លើយនៃរឿងក្តី ដោយមិនចាំបាច់ទៅសួរមនុស្សផ្ទាល់។ |
| Holistic development | គោលបំណងនៃការអប់រំដែលផ្តោតលើការអភិវឌ្ឍកុមារឱ្យគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ រួមមានផ្នែករាងកាយ បញ្ញា ស្មារតី និងសង្គម មិនមែនផ្តោតតែលើចំណេះដឹងតែមួយមុខនោះទេ។ | ដូចជាការសាងសង់ផ្ទះមួយឱ្យរឹងមាំ ដែលត្រូវការទាំងគ្រឹះ ជញ្ជាំង ដំបូល និងប្រព័ន្ធទឹកភ្លើង មិនមែនសង់តែសសរមួយដើមនោះទេ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
