បញ្ហា (The Problem)៖ ឯកសារនេះដោះស្រាយបញ្ហាការខ្វះការចូលរួមរបស់និស្សិតនៅក្នុងថ្នាក់បង្រៀនសុទិដ្ឋិកម្មវិស្វកម្ម ដោយផ្លាស់ប្តូរពីការស្តាប់ដោយអកម្មទៅជាបរិយាកាសសិក្សាដែលមានការសហការគ្នាកាន់តែច្រើន។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ អ្នកស្រាវជ្រាវបានអនុវត្តវិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវសកម្មភាព (Action Research) ដោយប្រើប្រាស់សកម្មភាពរៀនសូត្រអន្តរកម្មនៅក្នុងថ្នាក់ និងធ្វើការវាយតម្លៃតាមរយៈកម្រងសំណួរចុងវគ្គ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Traditional Lecturing (Passive Learning) ការបង្រៀនបែបប្រពៃណី (ការសិក្សាដោយអកម្ម - ឆ្នាំ២០១៨) |
ងាយស្រួលសម្រាប់សាស្ត្រាចារ្យក្នុងការរៀបចំ និងអាចបង្រៀនគ្របដណ្តប់លើខ្លឹមសារមេរៀនបានច្រើនក្នុងរយៈពេលខ្លី។ | និស្សិតស្តាប់ដោយអកម្ម មិនសូវមានការចូលរួមសួរសំណួរ ហើយអត្រានៃការប្រឡងធ្លាក់មានកម្រិតខ្ពស់។ | ពិន្ទុវាយតម្លៃការបង្រៀនពីនិស្សិតទទួលបានត្រឹម ៣.១០/៥ ហើយមាននិស្សិតដល់ទៅ ១៩នាក់ ដែលប្រឡងធ្លាក់។ |
| Think-pair-share យុទ្ធសាស្ត្រគិត-ចាប់គូ-ចែករំលែក |
ផ្តល់ឱកាសឱ្យនិស្សិតផ្លាស់ប្តូរការគិតជាមួយមិត្តភក្តិ ជំរុញការពិភាក្សាយ៉ាងសកម្ម និងជួយឱ្យយល់ស៊ីជម្រៅពីគោលគំនិត។ | ទាមទារពេលវេលាច្រើនក្នុងថ្នាក់រៀន និងជួនកាលមានការលំបាកក្នុងការបញ្ឈប់ការពិភាក្សារបស់និស្សិតដើម្បីបន្តមេរៀន។ | ទទួលបានការកោតសរសើរខ្ពស់ជាងគេពីនិស្សិត ដោយទទួលបានពិន្ទុវាយតម្លៃមធ្យម ៤.១៤/៥។ |
| Digital Polling (Mentimeter/Socrative) ការសួរសំណួរតាមប្រព័ន្ធឌីជីថល (Mentimeter/Socrative) |
ជួយស្វែងរកចំណុចខ្វះខាតនៃការយល់ដឹងទូទៅរបស់សិស្ស និងផ្តល់ព័ត៌មានត្រឡប់ (Feedback) ភ្លាមៗដល់សាស្ត្រាចារ្យ។ | ទាមទារឱ្យមានការរៀបចំសំណួរទុកជាមុននៅលើប្រព័ន្ធ និងត្រូវការឱ្យនិស្សិតមានឧបករណ៍ភ្ជាប់អ៊ីនធឺណិត។ | ឧបករណ៍គាំទ្រទាំងនេះទទួលបានការគាំទ្រខ្ពស់ ដោយទទួលបានពិន្ទុលើសពី ៤.០/៥ គ្រប់ឧបករណ៍ទាំងអស់។ |
| Minute Papers ក្រដាសកត់ត្រារយៈពេលមួយនាទី |
ជាមធ្យោបាយសម្រាប់ឱ្យនិស្សិតបញ្ចេញមតិ ឬលើកឡើងពីបញ្ហាលំបាកនានាដោយអនាមិក។ | មិនសូវមានប្រសិទ្ធភាពជាក់ស្តែង ព្រោះនិស្សិតចូលចិត្តសួរសំណួរផ្ទាល់នៅម៉ោងសម្រាកជាងការសរសេរ។ | ត្រូវបានដកចេញវិញបន្ទាប់ពីអនុវត្តបាន ៣សប្តាហ៍ ដោយសារនិស្សិតមិនសូវចាប់អារម្មណ៍ប្រើប្រាស់វា។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការអនុវត្តវិធីសាស្ត្រនេះមិនតម្រូវឱ្យមានចំណាយហិរញ្ញវត្ថុខ្ពស់នោះទេ ប៉ុន្តែវាទាមទារការផ្លាស់ប្តូររចនាសម្ព័ន្ធមេរៀន ពេលវេលារៀបចំ និងបច្ចេកវិទ្យាគាំទ្រមូលដ្ឋានមួយចំនួន។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅសាកលវិទ្យាល័យបច្ចេកវិទ្យា Chalmers (ប្រទេសស៊ុយអែត) លើក្រុមនិស្សិតថ្នាក់អនុបណ្ឌិតចំនួន ៤០នាក់ ក្នុងមុខវិជ្ជាសុទិដ្ឋិកម្មវិស្វកម្ម។ ទិន្នន័យនេះអាចមានភាពលម្អៀងទៅរកបរិបទប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍ ដែលនិស្សិតមានភាពស៊ាំនឹងបច្ចេកវិទ្យា និងការសិក្សាដោយឯករាជ្យ។ ទោះជាយ៉ាងណា នេះជាគំរូដ៏ល្អសម្រាប់បរិបទអប់រំនៅកម្ពុជា ដែលកំពុងព្យាយាមផ្លាស់ប្តូរពីការរៀនដោយទន្ទេញចាំមាត់ មកជាការរៀនដោយប្រើការត្រិះរិះពិចារណា។
វិធីសាស្ត្រសិក្សាសកម្មនេះមានអត្ថប្រយោជន៍យ៉ាងខ្លាំង និងអាចអនុវត្តបានសម្រាប់គ្រឹះស្ថានឧត្តមសិក្សានៅកម្ពុជា ជាពិសេសក្នុងមុខវិជ្ជា STEM ដើម្បីបង្កើនការចូលរួម និងកាត់បន្ថយអត្រាធ្លាក់។
ជារួម ការកែប្រែទម្លាប់នៃការបង្រៀនតែបន្តិចបន្តួចដោយបន្ថែមសំណួរពិភាក្សានិងការស្ទង់មតិខ្លីៗ អាចនាំមកនូវលទ្ធផលជាវិជ្ជមានយ៉ាងធំធេងចំពោះគុណភាពនៃការរៀនសូត្ររបស់និស្សិតកម្ពុជា ដោយមិនតម្រូវឱ្យមានការវិនិយោគច្រើននោះទេ។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Active learning | ការរៀនសូត្រដែលសិស្សត្រូវចូលរួមធ្វើសកម្មភាពផ្ទាល់ (ដូចជាពិភាក្សា ដោះស្រាយបញ្ហា ឆ្លើយសំណួរ) ជាជាងការអង្គុយស្តាប់គ្រូបង្រៀនតែម្ខាង។ | ដូចជាការរៀនជិះកង់ដោយការធាក់កង់ផ្ទាល់ ជាជាងការអង្គុយមើលគេជិះ។ |
| Engineering optimisation | ដំណើរការស្វែងរកដំណោះស្រាយល្អបំផុត (ដូចជាការកាត់បន្ថយចំណាយ ឬបង្កើនប្រសិទ្ធភាពអតិបរមា) សម្រាប់ប្រព័ន្ធវិស្វកម្មដោយប្រើប្រាស់គណិតវិទ្យា។ | ដូចជាការរៀបចំអីវ៉ាន់ចូលក្នុងវ៉ាលីឱ្យបានច្រើនបំផុត តែមានទម្ងន់ស្រាលបំផុត ដើម្បីងាយស្រួលយួរអូស។ |
| Think-pair-share | វិធីសាស្ត្របង្រៀនដែលតម្រូវឱ្យសិស្សគិតម្នាក់ឯងជាមុន បន្ទាប់មកចាប់គូពិភាក្សាជាមួយមិត្តភក្តិ រួចទើបចែករំលែកចម្លើយទៅកាន់ថ្នាក់ទាំងមូល។ | ដូចជាការភ្លក់ម្ហូបម្នាក់ឯងសិន រួចសួរមិត្តភក្តិថាឆ្ងាញ់ឬអត់ មុននឹងប្រាប់ចុងភៅថារសជាតិយ៉ាងម៉េច។ |
| CDIO initiative | ក្របខ័ណ្ឌអប់រំវិស្វកម្មអន្តរជាតិ ដែលសង្កត់ធ្ងន់លើការបង្កើត (Conceive) ការរចនា (Design) ការអនុវត្ត (Implement) និងការប្រតិបត្តិការ (Operate) នូវប្រព័ន្ធពិតប្រាកដ។ | ដូចជារូបមន្តធ្វើនំដែលប្រាប់យើងតាំងពីការគិតរករសជាតិថ្មី រហូតដល់ការដុតនំ និងការយកទៅលក់នៅហាងផ្ទាល់។ |
| Action research | ការស្រាវជ្រាវដែលអ្នកអនុវត្ត (ដូចជាគ្រូបង្រៀន) ធ្វើការសាកល្បងវិធីសាស្ត្រថ្មីៗដោយផ្ទាល់ ប្រមូលទិន្នន័យវាយតម្លៃ និងកែលម្អការងាររបស់ខ្លួនជាប្រចាំនៅក្នុងថ្នាក់រៀនពិតៗ។ | ដូចជាជាងជួសជុលឡានដែលសាកល្បងប្តូរគ្រឿងបន្លាស់ថ្មី រួចបើកសាកមើលភ្លាមៗ ដើម្បីដឹងថាវាដើរស្រួលជាងមុនឬអត់។ |
| Formative feedback | ការផ្តល់ព័ត៌មានត្រឡប់ ឬការណែនាំពីគ្រូទៅសិស្សក្នុងអំឡុងពេលកំពុងសិក្សា ដើម្បីជួយកែលម្អចំណុចខ្វះខាតជាបន្តបន្ទាប់ ជាជាងការចាំកាត់ក្តីយកពិន្ទុនៅពេលប្រឡងចប់។ | ដូចជាគ្រូបង្វឹកបាល់ទាត់ស្រែកប្រាប់កីឡាករឱ្យរត់កាត់មុខទីក្នុងពេលកំពុងប្រកួត ជាជាងចាំប្រាប់ពេលចប់ការប្រកួតដែលមិនអាចកែប្រែបាន។ |
| Minute paper | ការវាយតម្លៃខ្លីនៅចុងម៉ោង ដែលសិស្សសរសេរក្នុងរយៈពេលមួយនាទី ដើម្បីប្រាប់គ្រូពីអ្វីដែលពួកគេបានយល់ និងអ្វីដែលនៅតែមានចម្ងល់។ | ដូចជាការសរសេរសារខ្លីចូលក្នុងប្រអប់សំបុត្រប្រាប់អ្នកគ្រប់គ្រងហាងថាសេវាកម្មថ្ងៃនេះមានអ្វីល្អ និងមានអ្វីខ្វះខាតមុនពេលដើរចេញ។ |
| Experiential learning | ដំណើរការនៃការរៀនសូត្រតាមរយៈការឆ្លងកាត់បទពិសោធន៍ផ្ទាល់ និងការឆ្លុះបញ្ចាំងពីអ្វីដែលបានធ្វើ ដើម្បីបង្កើតការយល់ដឹងស៊ីជម្រៅ។ | ដូចជាការរៀនហែលទឹកដោយការលោតចូលទឹក និងព្យាយាមបណ្តែតខ្លួន ជាជាងការអានសៀវភៅពីរបៀបហែលទឹក។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
