បញ្ហា (The Problem)៖ ឯកសារនេះដោះស្រាយលើការវាយតម្លៃបរិបទបច្ចុប្បន្ន និងបញ្ហានៃការគ្រប់គ្រងដោយផ្អែកលើលទ្ធផល (Result-based Management) របស់អ្នកគ្រប់គ្រងសាលារៀននៅក្នុងស្រុក Mae La Noi ក៏ដូចជាការស្វែងរកគោលការណ៍ណែនាំដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាប្រតិបត្តិការទាំងនេះ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រចម្រុះ (Mixed-method research) ដោយប្រមូលទិន្នន័យបរិមាណពីគ្រូបង្រៀន និងទិន្នន័យគុណភាពពីអ្នកជំនាញក្នុងវិស័យអប់រំ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Result-Based Management (RBM) ការគ្រប់គ្រងផ្អែកលើលទ្ធផល |
ផ្តោតលើលទ្ធផលជាក់ស្តែង មានការចូលរួមពីគ្រប់ភាគី និងជួយឱ្យការវាយតម្លៃអداءការងារមានតម្លាភាព។ | ទាមទារការប្តេជ្ញាចិត្តខ្ពស់ ពេលវេលាច្រើនក្នុងការតាមដាន និងអាចមានបញ្ហាបើប្រព័ន្ធផ្តល់រង្វាន់មិនយុត្តិធម៌។ | ការអនុវត្តបច្ចុប្បន្នស្ថិតក្នុងកម្រិតខ្ពស់ (មធ្យមភាគ ៣.៩៤) ប៉ុន្តែការផ្តល់រង្វាន់មានបញ្ហាប្រឈមកម្រិតមធ្យម (មធ្យមភាគ ៣.២៥)។ |
| Traditional / Centralized Management ការគ្រប់គ្រងបែបប្រពៃណី ឬប្រមូលផ្តុំ |
ងាយស្រួលក្នុងការគ្រប់គ្រងនិងដាក់បទបញ្ជាពីថ្នាក់លើ និងមានភាពឯកសណ្ឋានក្នុងការអនុវត្តគោលនយោបាយជាតិ។ | មិនឆ្លើយតបនឹងបរិបទជាក់ស្តែងរបស់សាលារៀននៅតំបន់ដាច់ស្រយាល ធ្វើឱ្យគ្រូខ្វះការលើកទឹកចិត្តនិងកង្វះភាពបត់បែន។ | ត្រូវបានលើកឡើងថាជាឧបសគ្គ ដោយសារការផ្លាស់ប្តូរគោលនយោបាយញឹកញាប់ និងការបែងចែកថវិកាដែលមិនស្របតាមតម្រូវការជាក់ស្តែង។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការអនុវត្តវិធីសាស្ត្រនេះទាមទារការបែងចែកថវិកា និងធនធានមនុស្សឱ្យបានត្រឹមត្រូវ ជាពិសេសសម្រាប់ការលើកទឹកចិត្ត និងបរិក្ខារសាលារៀន។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងផ្តាច់មុខនៅក្នុងស្រុក Mae La Noi ខេត្ត Mae Hong Son ដែលជាតំបន់ភ្នំខ្ពស់ ដាច់ស្រយាល និងមានសាលារៀនខ្នាតតូចខ្វះខាតបុគ្គលិកព្រមទាំងមានសិស្សជាជនជាតិដើមភាគតិចច្រើន។ ទិន្នន័យនេះមានសារៈសំខាន់សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ដោយសារតំបន់ជនបទនិងតំបន់ភ្នំនៅក្នុងប្រទេសយើងមានលក្ខណៈភូមិសាស្ត្រ និងបញ្ហាប្រឈមធនធានស្រដៀងគ្នានេះ។
វិធីសាស្ត្រនិងគោលការណ៍ណែនាំនៅក្នុងការស្រាវជ្រាវនេះ ពិតជាមានភាពស័ក្តិសម និងមានប្រយោជន៍សម្រាប់ការកែលម្អប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងសាលារៀននៅកម្ពុជា។
ការផ្លាស់ប្តូរទៅរកការគ្រប់គ្រងផ្អែកលើលទ្ធផល រួមផ្សំនឹងប្រព័ន្ធវាយតម្លៃប្រកបដោយយុត្តិធម៌ នឹងជួយលើកកម្ពស់គុណភាពអប់រំ និងជំរុញទឹកចិត្តគ្រូបង្រៀននៅទូទាំងប្រទេសកម្ពុជា។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Result-Based Management (RBM) | គឺជាវិធីសាស្ត្រគ្រប់គ្រងដែលផ្តល់អាទិភាពខ្ពស់ទៅលើលទ្ធផលចុងក្រោយនៃការងារ ជាងការផ្តោតតែលើសកម្មភាព ឬធនធានដែលបានចំណាយ ដោយតម្រូវឲ្យមានការកំណត់គោលដៅ សូចនាករវាស់វែង និងការវាយតម្លៃលទ្ធផលច្បាស់លាស់។ | ដូចជាការវាយតម្លៃកសិករម្នាក់ដោយមើលលើបរិមាណនិងគុណភាពស្រូវដែលគាត់ប្រមូលផលបាន ជាជាងមើលតែលើចំនួនម៉ោងដែលគាត់ធ្វើការនៅលើវាលស្រែ។ |
| Key Performance Indicators (KPIs) | គឺជាសូចនាករ ឬរង្វាស់ជាក់លាក់ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដើម្បីតាមដាន និងវាយតម្លៃថាតើការអនុវត្តការងាររបស់បុគ្គលិក ឬស្ថាប័នមួយ កំពុងដំណើរការទៅមុខស្របតាមគោលដៅដែលបានគ្រោងទុកក្នុងកម្រិតណា។ | ដូចជានាឡិកាវាស់ល្បឿនរថយន្ត និងកុងទ័រសាំង ដែលប្រាប់យើងថាយើងកំពុងបើកបរលឿនប៉ុនណា ហើយមានសាំងគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីទៅដល់គោលដៅឬទេ។ |
| Strategic Planning | គឺជាដំណើរការនៃការកំណត់ទិសដៅវែងឆ្ងាយរបស់ស្ថាប័ន ដោយធ្វើការវិភាគលើស្ថានភាពបរិស្ថានបច្ចុប្បន្ន (ទាំងចំណុចខ្លាំងនិងចំណុចខ្សោយ) កំណត់ចក្ខុវិស័យ និងរៀបចំយុទ្ធសាស្ត្រជាក់លាក់ដើម្បីសម្រេចគោលដៅទាំងនោះ។ | ដូចជាការគូសផែនទីនិងរៀបចំផែនការមុនពេលចេញដំណើរស្វែងរកកំណប់ ដោយគិតទុកជាមុនពីឧបសគ្គនិងផ្លូវកាត់នានា។ |
| Stakeholders | សំដៅលើបុគ្គល ក្រុមមនុស្ស ឬស្ថាប័ននានាដែលមានការពាក់ព័ន្ធ ទទួលរងផលប៉ះពាល់ ឬមានផលប្រយោជន៍ផ្ទាល់ឬប្រយោលពីគម្រោង សកម្មភាព និងការសម្រេចចិត្តរបស់ស្ថាប័នណាមួយ (ឧទាហរណ៍៖ គ្រូ សិស្ស មាតាបិតា សហគមន៍)។ | ដូចជាអ្នកដំណើរទាំងអស់នៅលើទូកតែមួយ ដែលរាល់ការសម្រេចចិត្តរបស់អ្នកបើកទូកនឹងជះឥទ្ធិពលដល់គោលដៅនិងសុវត្ថិភាពរបស់ពួកគេទាំងអស់គ្នា។ |
| Merit Pay | គឺជាប្រព័ន្ធនៃការបើកប្រាក់បៀវត្សរ៍ ឬការផ្តល់រង្វាន់លើកទឹកចិត្តដែលពឹងផ្អែកទាំងស្រុងទៅលើសមត្ថភាព និងសមិទ្ធផលការងារជាក់ស្តែងរបស់បុគ្គលិកម្នាក់ៗ ជាជាងផ្អែកលើអតីតភាពការងារ ឬរយៈពេលបម្រើការងារ។ | ដូចជាការផ្តល់រង្វាន់បន្ថែមដល់សិស្សដែលខិតខំប្រឡងបានលេខ១ ដើម្បីជំរុញឲ្យពួកគេនិងមិត្តភក្តិផ្សេងទៀតខិតខំរៀនសូត្របន្តទៀត។ |
| Content Analysis | ជាវិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវបែបគុណភាព ដែលអ្នកស្រាវជ្រាវធ្វើការអាន ស្តាប់ ឬវិភាគទិន្នន័យ (ដូចជាអត្ថបទកត់ត្រា ឬបទសម្ភាសន៍) ដើម្បីទាញយកអត្ថន័យ ស៊ីជម្រៅ និងបែងចែកប្រធានបទជាក្រុមៗសម្រាប់ងាយស្រួលរកដំណោះស្រាយ។ | ដូចជាការស្តាប់រឿងនិទានមួយ រួចទាញយកតែអត្ថន័យអប់រំសំខាន់ៗមកកត់ត្រាទុកនិងចាត់ជាជំពូកៗ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
