បញ្ហា (The Problem)៖ ទឹកកខ្វក់ពីកសិដ្ឋានចិញ្ចឹមជ្រូកមានផ្ទុកនូវសារធាតុសរីរាង្គ និងសារធាតុចិញ្ចឹម (អាសូត ផូស្វ័រ) ក្នុងកម្រិតខ្ពស់ ដែលបង្កការគំរាមកំហែងយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដល់បរិស្ថានទឹក ប្រសិនបើមិនបានព្យាបាលឲ្យបានត្រឹមត្រូវ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះបានប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធចម្រោះភក់រុញច្រានឡើងលើ (USBF) ដែលបានកែលម្អ ដើម្បីវាយតម្លៃប្រសិទ្ធភាពនៃការព្យាបាលទឹកកខ្វក់ ក្នុងប្រព័ន្ធបិទជិតរយៈពេល១០០ថ្ងៃ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Advanced USBF with Moving Bed Biofilm (Proposed) ប្រព័ន្ធ USBF កែលម្អរួមបញ្ចូលជាមួយស្រទាប់ជីវសាស្រ្តចល័ត |
មានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ក្នុងការកម្ចាត់សារធាតុសរីរាង្គនិងសារធាតុចិញ្ចឹម (N, P) សន្សំសំចៃទីតាំងដោយរួមបញ្ចូលថតចំនួន៣បញ្ចួលគ្នាតែមួយ មិនសូវមានក្លិនស្អុយ និងកាត់បន្ថយភក់សំណល់។ | ទាមទារការគ្រប់គ្រងយ៉ាងប្រុងប្រយ័ត្ននូវរយៈពេលរក្សាទឹក (HRT) និងបន្ទុកសារធាតុសរីរាង្គ (OLR) ដើម្បីរក្សាប្រសិទ្ធភាពអតិបរមា។ | ប្រសិទ្ធភាពកម្ចាត់ BOD5 (94.2%), COD (93.3%), អាសូតសរុប (79.7%) និងផូស្វ័រសរុប (85.1%) នៅពេល HRT=12 ម៉ោង។ |
| Traditional Activated Sludge ប្រព័ន្ធភក់សកម្មបែបប្រពៃណី |
ជាបច្ចេកវិទ្យាចាស់ទុំដែលត្រូវបានគេប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយ មានភាពងាយស្រួលក្នុងការស្វែងរកឧបករណ៍និងអ្នកបច្ចេកទេស។ | ទាមទារផ្ទៃដីធំសម្រាប់សាងសង់អាងច្រើនដាច់ដោយឡែកពីគ្នា និងមានប្រសិទ្ធភាពទាបក្នុងការស្រូបយកផូស្វ័រប្រសិនបើមិនប្រើប្រាស់សារធាតុគីមីជំនួយ។ | សមត្ថភាពកម្ចាត់ផូស្វ័រតាមបែបជីវសាស្រ្តទាបជាងប្រព័ន្ធ USBF កែលម្អ (យោងតាមការប្រៀបធៀបក្នុងអត្ថបទ)។ |
| Anaerobic Hybrid USBF ប្រព័ន្ធ USBF បែបកូនកាត់ប្រើមេរោគអត់ខ្យល់ (Anaerobic) |
មានសមត្ថភាពខ្ពស់ក្នុងការកម្ចាត់បន្ទុក COD ខ្ពស់ និងស័ក្តិសមសម្រាប់ទឹកកខ្វក់ដែលមានកំហាប់សារធាតុសរីរាង្គធ្ងន់ធ្ងរ។ | ត្រូវការរយៈពេលរក្សាទឹក (HRT) យូរជាងមុន ដើម្បីសម្រេចបានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់បំផុត។ | សម្រេចបានការកម្ចាត់ COD ៩២% នៅរយៈពេលរក្សាទឹក (HRT) ១៦ម៉ោង។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះតម្រូវឱ្យមានការរៀបចំប្រព័ន្ធរ៉េអាក់ទ័រមន្ទីរពិសោធន៍ច្បាស់លាស់ និងឧបករណ៍វាស់ស្ទង់គុណភាពទឹកកម្រិតខ្ពស់។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងលក្ខខណ្ឌមន្ទីរពិសោធន៍ (Lab-scale) នៅប្រទេសវៀតណាម ដោយប្រើប្រាស់សំណាកទឹកកខ្វក់ពីកសិដ្ឋានចិញ្ចឹមជ្រូកជាក់ស្តែងនៅទីនោះ។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា លក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុ កំហាប់សំណល់ដោយសារប្រភេទចំណីសត្វ និងការប្រើប្រាស់ទឹកនៅតាមកសិដ្ឋានអាចមានភាពខុសគ្នា ដែលទាមទារឲ្យមានការធ្វើតេស្តសាកល្បងជាក់ស្តែង (Pilot scale) ក្នុងស្រុកជាមុនសិនមុននឹងអនុវត្តទ្រង់ទ្រាយធំ។
បច្ចេកវិទ្យា USBF កែលម្អនេះមានសក្តានុពលខ្ពស់ណាស់ក្នុងការកាត់បន្ថយការបំពុលបរិស្ថានពីវិស័យកសិកម្ម និងការចិញ្ចឹមសត្វនៅប្រទេសកម្ពុជា។
សរុបមក ប្រព័ន្ធ USBF ផ្តល់នូវដំណោះស្រាយប្រកបដោយនិរន្តរភាព និងចំណាយទីតាំងតិច ដែលស័ក្តិសមបំផុតសម្រាប់ការគ្រប់គ្រងកាកសំណល់រាវក្នុងវិស័យកសិ-ឧស្សាហកម្មកម្ពុជា ដែលកំពុងមានការរីកចម្រើន។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Upflow Sludge Blanket Filtration (USBF) | ប្រព័ន្ធចម្រោះភក់រុញច្រានឡើងលើ គឺជាបច្ចេកវិទ្យាព្យាបាលទឹកកខ្វក់ដែលរួមបញ្ចូលតំបន់អត់ខ្យល់ (anoxic) តំបន់មានខ្យល់ (aerobic) និងតំបន់រងថ្លា (settling) ក្នុងធុងតែមួយ ដោយប្រើចរន្តទឹកហូរឡើងលើកាត់ស្រទាប់ភក់ដើម្បីចម្រោះកាកសំណល់។ | ដូចជាការច្រោះទឹកល្អក់ដោយប្រើចរន្តទឹករុញពីក្រោមឡើងលើកាត់ស្បៃច្រោះ ដើម្បីឲ្យកាកសំណល់ទាក់ជាប់នៅខាងក្រោមហើយទឹកស្អាតហៀរចេញមកលើ។ |
| Hydraulic Retention Time (HRT) | រយៈពេលរក្សាទឹក គឺជាពេលវេលាគិតជាមធ្យមដែលទឹកកខ្វក់ស្ថិតនៅក្នុងធុងចម្រោះមុនពេលហូរចេញមកក្រៅ ដែលវាមានសារៈសំខាន់ក្នុងការកំណត់ឲ្យមីក្រូសរីរាង្គមានពេលគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីរំលាយកាកសំណល់។ | ដូចជារយៈពេលដែលយើងត្រាំសាច់ក្នុងទឹកជ្រលក់ ដើម្បីឲ្យជាតិចូលសព្វសាច់ល្អ។ |
| Solid Retention Time (SRT) | រយៈពេលរក្សាភក់ ឬអាយុកាលភក់ គឺជាពេលវេលាមធ្យមដែលមីក្រូសរីរាង្គ (ភក់សកម្ម) ស្ថិតនៅក្នុងប្រព័ន្ធមុនពេលត្រូវបានបូមចេញ ដែលជួយរក្សាបរិមាណមេរោគឲ្យនៅកម្រិតសមស្របដើម្បីរំលាយសំណល់សរីរាង្គ។ | ដូចជាការរក្សាមេដំបែក្នុងក្រឡសម្រាប់ការធ្វើនំប៉័ងដោយមិនបោះចោលភ្លាមៗ ដើម្បីឲ្យវាអាចបន្តធ្វើការបញ្ចេញមេបានយូរថ្ងៃ។ |
| Mixed Liquor Suspended Solids (MLSS) | កំហាប់សារធាតុរឹងអណ្តែតក្នុងល្បាយ គឺជារង្វាស់នៃបរិមាណមីក្រូសរីរាង្គ (ភក់សកម្ម) និងសារធាតុរឹងដទៃទៀតដែលមាននៅក្នុងធុងប្រតិកម្ម ដែលបង្ហាញពីសមត្ថភាពនៃការព្យាបាលទឹក។ | ដូចជាការវាស់ចំនួនកម្លាំងកម្មករដែលមាននៅក្នុងរោងចក្រ ថាតើមានចំនួនគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីបំពេញការងារសម្អាតឬទេ?។ |
| Organic Loading Rate (OLR) | អត្រាបន្ទុកសារធាតុសរីរាង្គ គឺជាបរិមាណនៃសារធាតុសរីរាង្គ (គិតជាតម្រូវការអុកស៊ីហ្សែនគីមី COD) ដែលត្រូវបានបញ្ចូលទៅក្នុងធុងប្រតិកម្មក្នុងមួយថ្ងៃធៀបនឹងទំហំមាឌធុង។ វាជួយឲ្យដឹងថាប្រព័ន្ធត្រូវធ្វើការធ្ងន់កម្រិតណា។ | ដូចជាការថ្លឹងទម្ងន់ទំនិញដែលត្រូវផ្ទុកលើរថយន្តក្នុងមួយថ្ងៃ ដើម្បីកំណត់មិនឲ្យផ្ទុកលើសចំណុះដែលម៉ាស៊ីនអាចទាញរួច។ |
| Moving Bed Biofilm | ស្រទាប់តម្លៃជីវសាស្រ្តចល័ត គឺជាបំណែកជ័រតូចៗ (Polyethylene) ដែលដាក់ចូលក្នុងទឹកដើម្បីឲ្យបាក់តេរីតោងរស់នៅនិងកើនចំនួនបានច្រើន បន្ទាប់មកបំណែកទាំងនោះចល័តពេញធុងតាមរលកសំពាធខ្យល់ដើម្បីស៊ីសំណល់។ | ដូចជាការដាក់ផ្ទះបណ្តែតទឹកតូចៗជាច្រើនឲ្យត្រីជ្រក ដើម្បីឲ្យមានត្រីរស់នៅបានច្រើនក្នុងស្រះតែមួយតូចដោយមិនចង្អៀត។ |
| Sludge Volume Index (SVI) | សន្ទស្សន៍មាឌភក់ គឺជាសូចនាករសម្រាប់វាស់ស្ទង់ថាតើភក់សកម្មងាយរងថ្លា ឬស្រុតចុះកម្រិតណាក្នុងរយៈពេល៣០នាទី។ តម្លៃ SVI ទាបមានន័យថាភក់ស្រុតបានលឿននិងបំបែកពីទឹកបានល្អ។ | ដូចជាការរង់ចាំមើលកាកកាហ្វេក្នុងកែវរងថ្លាធ្លាក់ដល់បាត ថាតើវាធ្លាក់លឿននិងចាប់ដុំគ្នាបានល្អប៉ុណ្ណា។ |
| Nitrification and Denitrification | ដំណើរការនីទ្រីតកម្មនិងកាត់នីទ្រីតកម្ម គឺជាការបំប្លែងសារធាតុអាម៉ូញ៉ាក់ដែលមានជាតិពុលទៅជានីត្រាតដោយប្រើអុកស៊ីហ្សែន រួចបំប្លែងបន្តទៅជាឧស្ម័នអាសូត (N2) ហោះទៅក្នុងបរិយាកាសវិញក្នុងលក្ខខណ្ឌអត់ខ្យល់។ | ដូចជារោងចក្រកែច្នៃផ្សែងពុលឲ្យទៅជាខ្យល់បរិសុទ្ធវិញជាដំណាក់កាលៗ មុននឹងបញ្ចេញចោលទៅក្រៅបរិយាកាស។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
