បញ្ហា (The Problem)៖ ឯកសារនេះសិក្សាពីលក្ខណៈរូប និងអុបទិកនៃសន្លឹកក្រដាសដែលផលិតពីកាកសរសៃក្រដាសកែច្នៃ និងឥរិយាបថនៃការរួញឡើងរបស់ក្រដាសដោយសារកម្តៅនៃប្រតិបត្តិការបោះពុម្ពឡាស៊ែរ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះបានរៀបចំសន្លឹកក្រដាសសាកល្បងដោយលាយសរសៃក្រដាសប្រភេទឈើរឹង ឈើទន់ និងកាកសរសៃក្រដាសកែច្នៃក្នុងសមាមាត្រផ្សេងៗ រួចធ្វើតេស្តបោះពុម្ពឡាស៊ែរ និងវាស់ស្ទង់លក្ខណៈរូបកាយ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Virgin Pulp (Hardwood & Softwood) ការប្រើប្រាស់សរសៃក្រដាសដើម (ឈើរឹង និងឈើទន់) |
ផ្តល់នូវកម្លាំងទាញ (Tensile strength) និងដង់ស៊ីតេខ្ពស់បំផុត។ សរសៃមានគុណភាពល្អសម្រាប់ការភ្ជាប់គ្នា។ | ទាមទារវត្ថុធាតុដើមថ្មីពីធម្មជាតិ ដែលអាចមានតម្លៃខ្ពស់ និងប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថានប្រសិនបើមិនមានការគ្រប់គ្រងព្រៃឈើល្អ។ | សន្លឹកក្រដាសមានកម្លាំងទាញខ្ពស់រហូតដល់ប្រមាណ ៦៦ Nm/g និងបរិមាណផេះទាបបំផុត (<0.4%)។ |
| Unwashed Recycled Pulp (WWFSs) Mixed with Virgin Pulp ល្បាយកាកសរសៃក្រដាសកែច្នៃមិនបានលាង (WWFSs) |
ផ្តល់នូវពន្លឺ (Brightness) និងភាពស្រអាប់ (Opacity) ខ្ពស់ ដោយសារតែមានផ្ទុកសារធាតុអសរីរាង្គ (ផេះ) ច្រើន។ ការកើនឡើងនៃសារធាតុផេះជួយកាត់បន្ថយការរួញរបស់ក្រដាសពេលបោះពុម្ពឡាស៊ែរ។ | កាត់បន្ថយកម្លាំងទាញ និងដង់ស៊ីតេរបស់ក្រដាសយ៉ាងខ្លាំង ដោយសារសារធាតុអសរីរាង្គរំខានដល់ការភ្ជាប់គ្នានៃសរសៃក្រដាស។ | ក្រដាសមានបរិមាណផេះខ្ពស់ ដែលជួយកាត់បន្ថយកម្រិតនៃការរួញ (Curl) ប៉ុន្តែកម្លាំងទាញធ្លាក់ចុះដល់ចន្លោះ ៤៧-៦១ Nm/g អាស្រ័យលើសមាមាត្រ។ |
| Washed Recycled Pulp (Washed-WWFSs) Mixed with Virgin Pulp ល្បាយកាកសរសៃក្រដាសកែច្នៃដែលបានលាងសម្អាត (Washed-WWFSs) |
ផលិតបានសន្លឹកក្រដាសដែលមានដង់ស៊ីតេ និងកម្លាំងទាញខ្ពស់ជាងការប្រើក្រដាសកែច្នៃមិនបានលាង ដោយសារតែការកាត់បន្ថយសារធាតុរំខាន។ | ផ្តល់ពន្លឺ និងភាពស្រអាប់ទាបជាងក្រដាសកែច្នៃមិនបានលាងបន្តិច ហើយសរសៃក្រដាសនៅតែមានភាពរឹង (Hornified) ដែលធ្វើឱ្យកម្លាំងទាញនៅតែទាបជាងក្រដាសដើម១០០%។ | បរិមាណផេះត្រូវបានកាត់បន្ថយ កម្លាំងទាញមានភាពប្រសើរឡើងជាងការប្រើ WWFSs ធម្មតា ប៉ុន្តែក្រដាសអាចមានការរួញច្រើនជាងបន្តិចដោយសារខ្វះសារធាតុផេះទប់ទល់។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ទោះបីជាឯកសារមិនបានបញ្ជាក់ពីតម្លៃជាទឹកប្រាក់ក៏ដោយ ការសិក្សានេះទាមទារនូវឧបករណ៍មន្ទីរពិសោធន៍ជំនាញ និងស្តង់ដារសម្រាប់ការផលិត និងធ្វើតេស្តលក្ខណៈរូបរបស់ក្រដាស។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងមន្ទីរពិសោធន៍នៃសាកលវិទ្យាល័យ Kasetsart ប្រទេសថៃ ដោយប្រើប្រាស់ប្រភពក្រដាសកែច្នៃប្រភេទ WWFSs (កម្ទេចក្រដាសសដែលគ្មានសំណល់ឈើ)។ នេះមានសារៈសំខាន់សម្រាប់កម្ពុជា ពីព្រោះប្រភពសំណល់ក្រដាសនៅកម្ពុជាអាចមានសមាសធាតុទឹកខ្មៅ ឬសារធាតុបន្ថែម (Fillers) ខុសពីនេះ ដែលទាមទារឱ្យមានការធ្វើតេស្តផ្ទាល់លើប្រភពក្នុងស្រុកដើម្បីទទួលបានលទ្ធផលជាក់លាក់។
បច្ចេកទេសនៃការស្វែងរកសមាមាត្រលាយសរសៃក្រដាសនេះ មានអត្ថប្រយោជន៍យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍឧស្សាហកម្មកែច្នៃក្រដាសនៅកម្ពុជា។
ការអនុវត្តរូបមន្តលាយកាកសរសៃក្រដាសយ៉ាងត្រឹមត្រូវ នឹងជួយកម្ពុជាកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើការនាំចូលក្រដាសថ្មី និងជំរុញសេដ្ឋកិច្ចចរន្ត (Circular Economy) ក្នុងស្រុកយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Handsheets (សន្លឹកក្រដាសសាកល្បង) | ជាសន្លឹកក្រដាសគំរូដែលត្រូវបានផលិតឡើងនៅក្នុងមន្ទីរពិសោធន៍តាមស្តង់ដារជាក់លាក់ ដើម្បីធ្វើតេស្តវាយតម្លៃគុណភាព និងលក្ខណៈរូបរបស់សរសៃក្រដាស មុននឹងឈានដល់ការផលិតទ្រង់ទ្រាយធំក្នុងរោងចក្រ។ | ដូចជាការដុតនំគំរូមួយបន្ទះតូចសិន ដើម្បីភ្លក់រសជាតិមុននឹងសម្រេចចិត្តដុតនំមួយថាសធំសម្រាប់លក់។ |
| Apparent density (ដង់ស៊ីតេជាក់ស្តែង) | ជារង្វាស់នៃការប្រមូលផ្តុំសរសៃក្រដាសនៅក្នុងទំហំជាក់លាក់ណាមួយនៃសន្លឹកក្រដាស ដែលប៉ះពាល់ដល់ភាពហាប់ណែន និងកម្លាំងរបស់វា។ ការថយចុះដង់ស៊ីតេមានន័យថាក្រដាសមានចន្លោះខ្យល់ច្រើន។ | ដូចជាការញាត់សំឡីចូលក្នុងដប បើអ្នកញាត់កាន់តែច្រើន សំឡីនោះកាន់តែហាប់ណែន និងមានដង់ស៊ីតេខ្ពស់។ |
| Ash content (បរិមាណផេះ / សារធាតុអសរីរាង្គ) | ជាបរិមាណនៃសារធាតុអសរីរាង្គ (ដូចជាម្សៅថ្ម ថ្នាំពណ៌ ឬសារធាតុបន្ថែមផ្សេងៗ) ដែលនៅសេសសល់ក្នុងក្រដាសបន្ទាប់ពីដុត។ វាកំណត់កម្រិតសារធាតុដែលជួយឱ្យក្រដាសស និងមិនងាយរួញដោយកម្តៅ តែវាធ្វើឱ្យចំណងសរសៃក្រដាសខ្សោយ និងងាយដាច់។ | ដូចជាការលាយខ្សាច់ចូលក្នុងបាយអរ បើលាយខ្សាច់ច្រើនពេក វាធ្វើឱ្យជញ្ជាំងងាយបាក់ ទោះបីជាវាជួយសន្សំស៊ីម៉ងត៍ និងរក្សារាងបានល្អក៏ដោយ។ |
| Tensile strength (កម្លាំងទាញ) | ជាសមត្ថភាពរបស់សន្លឹកក្រដាសក្នុងការទប់ទល់នឹងកម្លាំងទាញរហូតដល់ដាច់ ដែលវាបង្ហាញពីកម្រិតនៃការភ្ជាប់គ្នាយ៉ាងស្អិតរមួតរវាងសរសៃក្រដាស។ | ដូចជាការទាញសរសៃកៅស៊ូ ដែលយើងវាស់ថាតើត្រូវប្រើយកម្លាំងប៉ុន្មានទើបទាញកៅស៊ូនោះឱ្យដាច់បាន។ |
| Hornified fibers / Hornification (ភាពរឹងនៃសរសៃក្រដាស) | ជាបាតុភូតដែលសរសៃក្រដាសប្រែជារឹង និងបាត់បង់សមត្ថភាពស្រូបទឹក ឬហើមឡើងវិញ បន្ទាប់ពីវាត្រូវបានសម្ងួត និងកែច្នៃឡើងវិញម្តងហើយម្តងទៀត ដែលធ្វើឱ្យការតោងភ្ជាប់គ្នានៃសរសៃក្រដាសចុះខ្សោយ។ | ដូចជាអេប៉ុងលាងចានដែលត្រូវគេហាលថ្ងៃរហូតដល់ស្ងួតក្រៀម ហើយរឹង នៅពេលយកទៅត្រាំទឹកវិញ វាមិនងាយរីកធំ និងទន់ដូចដើមនោះទេ។ |
| White wood-free shavings / WWFSs (កម្ទេចក្រដាសសគ្មានសំណល់ឈើ) | ជាប្រភេទក្រដាសសំណល់ដែលមានគុណភាពខ្ពស់ ផលិតពីសរសៃក្រដាសសុទ្ធដែលបានកម្ចាត់សារធាតុ Lignin ចេញ (ធ្វើឱ្យវាមិនមានពណ៌លឿងនៅពេលទុកយូរ) និងតែងតែត្រូវបានប្រើប្រាស់ជាវត្ថុធាតុដើមក្នុងការផលិតក្រដាសការិយាល័យកែច្នៃ។ | ដូចជាក្រណាត់សកប្បាសសុទ្ធ១០០% ដែលគេកាត់សល់ពីរោងចក្រកាត់ដេរ ហើយប្រមូលយកមកត្បាញជាអាវថ្មី។ |
| Opacity (ភាពស្រអាប់) | ជាលក្ខណៈរបស់ក្រដាសដែលរារាំងពន្លឺមិនឱ្យឆ្លងកាត់ ដែលមានសារៈសំខាន់សម្រាប់ក្រដាសបោះពុម្ពសងខាង ដើម្បីកុំឱ្យមើលឃើញឆ្លុះអក្សរពីម្ខាងទៀត។ វាពឹងផ្អែកលើសារធាតុផេះ និងចន្លោះខ្យល់ក្នុងក្រដាសដែលជួយបំបែកពន្លឺ។ | ដូចជាការប្រៀបធៀបរវាងកញ្ចក់ថ្លា និងកញ្ចក់ដុសខាត់មុខ ដែលពន្លឺមិនអាចជះឆ្លងកាត់បានងាយស្រួល ធ្វើឱ្យយើងមើលមិនធ្លុះ។ |
| Interfiber bonding (ការភ្ជាប់គ្នារវាងសរសៃក្រដាស) | ជាចំណុចតភ្ជាប់គ្នា (ភាគច្រើនតាមរយៈចំណងអ៊ីដ្រូសែន) រវាងសរសៃសែលុយឡូសនៅក្នុងទម្រង់សន្លឹកក្រដាស ដែលជាកត្តាចម្បងកំណត់ពីភាពរឹងមាំ កម្លាំងទាញ និងគុណភាពរួមរបស់ក្រដាស។ | ដូចជាមនុស្សជាច្រើនចាប់ដៃគ្នាបង្កើតជាបណ្តាញដ៏ធំមួយ បើអ្នកកាន់តែចាប់ដៃគ្នាជាប់ បណ្តាញនោះកាន់តែរឹងមាំមិនងាយដាច់ចេញពីគ្នា។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
