បញ្ហា (The Problem)៖ ទីក្រុង Pattaya កំពុងប្រឈមមុខនឹងបញ្ហាកកស្ទះចរាចរណ៍កាន់តែធ្ងន់ធ្ងរនៅលើបណ្តាញផ្លូវធំៗ ជាពិសេសផ្លូវ Sukhumvit ដែលអាចប៉ះពាល់យ៉ាងខ្លាំងដល់វិស័យទេសចរណ៍ និងសេដ្ឋកិច្ចក្នុងតំបន់ ប្រសិនបើគ្មានដំណោះស្រាយទាន់ពេលវេលា។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះបានប្រមូលទិន្នន័យចរាចរណ៍ជាក់ស្តែង និងប្រើប្រាស់កម្មវិធីកុំព្យូទ័រដើម្បីក្លែងធ្វើ និងវាយតម្លៃជម្រើសនៃផែនការគ្រប់គ្រងចរាចរណ៍ចំនួន ៤ ផ្សេងគ្នា។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Re-signalization of all intersections (Alternative 1) ការកែសម្រួលភ្លើងសញ្ញាចរាចរណ៍នៅគ្រប់ផ្លូវបំបែក (ជម្រើសទី១) |
កាត់បន្ថយការពន្យារពេល ប្រវែងជួររថយន្ត និងការប្រើប្រាស់ប្រេងឥន្ធនៈបានច្រើនជាងគេបំផុតសម្រាប់បណ្តាញផ្លូវទាំងមូល។ | ទាមទារការសហការយ៉ាងស្អិតរមួតរវាងអាជ្ញាធរ និងប៉ូលីសចរាចរណ៍ដើម្បីគ្រប់គ្រងប្រព័ន្ធ (ATC) ឱ្យស៊ីសង្វាក់គ្នា។ | ការពន្យារពេលថយចុះ ៣៤.០៨% ប្រេងឥន្ធនៈថយចុះ ៧១.៨៣% និងជួររថយន្តថយចុះ ៤៦.៩១% នាពេលព្រឹកថ្ងៃចុងសប្តាហ៍។ |
| Re-signalization on Sukhumvit Road only (Alternative 2) ការកែសម្រួលភ្លើងសញ្ញាចរាចរណ៍តែលើផ្លូវ Sukhumvit (ជម្រើសទី២) |
ជួយកាត់បន្ថយពេលវេលាធ្វើដំណើរលើខ្សែផ្លូវធំ (ផ្លូវជាតិ) បានលឿន ដោយមិនប៉ះពាល់ដល់ផ្លូវតូចៗក្នុងទីក្រុង។ | មិនអាចដោះស្រាយបញ្ហាកកស្ទះនៅផ្លូវខ្វែងផ្សេងៗទៀតក្នុងតំបន់សិក្សាបានរលូនឡើយ។ | ជួយបន្ថយពេលវេលាធ្វើដំណើរបានចន្លោះពី ៣% ទៅ ៤២% អាស្រ័យលើទិសដៅ និងពេលវេលា។ |
| Lane Management for Non-stop Passing (Alternative 3) ការគ្រប់គ្រងគន្លងផ្លូវមិនបាច់រង់ចាំភ្លើងក្រហម (ជម្រើសទី៣) |
ជួយឲ្យចរាចរណ៍ហូរបានលឿនដោយមិនចាំបាច់រង់ចាំភ្លើងសញ្ញាចរាចរណ៍នៅផ្លូវបំបែក។ | ត្រូវការទំហំផ្លូវធំទូលាយគ្រប់គ្រាន់ ដើម្បីរៀបចំគន្លងដាច់ដោយឡែកដោយមិនបង្កគ្រោះថ្នាក់។ | ពេលវេលាធ្វើដំណើរថយចុះយ៉ាងច្រើន ជាពិសេសក្នុងម៉ោងក្រៅមមាញឹក (ថយចុះរហូតដល់ ៧៤.២១% ក្នុងពេលថ្ងៃចុងសប្តាហ៍)។ |
| Roadside Parking Management (Alternative 4) ការគ្រប់គ្រងការចតយានយន្តតាមដងផ្លូវ (ជម្រើសទី៤) |
ដោះស្រាយបញ្ហាកកស្ទះនៅក្នុងទីក្រុងតូចៗ ឬតំបន់ពាណិជ្ជកម្មដែលមានការចតរថយន្តរាំងស្ទះគន្លងផ្លូវ។ | ពិបាកក្នុងការអនុវត្តច្បាប់តឹងរ៉ឹង និងអាចប៉ះពាល់ដល់អាជីវកម្មតាមដងផ្លូវក្នុងរយៈពេលខ្លី។ | ជួយបង្កើនល្បឿនមធ្យមនៃយានយន្តបានពី ៣០% ទៅ ៥៥% លើកំណាត់ផ្លូវកណ្តាលទីក្រុងដែលធ្លាប់មានបញ្ហា។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះទាមទារកម្មវិធីកុំព្យូទ័រសម្រាប់ការក្លែងធ្វើ និងការចុះប្រមូលទិន្នន័យចរាចរណ៍ជាក់ស្តែងយ៉ាងច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់សម្រាប់ការវិភាគ។
ការសិក្សានេះធ្វើឡើងនៅទីក្រុងប៉ាតាយ៉ា ប្រទេសថៃ ដែលជាទីក្រុងទេសចរណ៍ដ៏ធំ មានលក្ខណៈចរាចរណ៍ខុសពីទីក្រុងធម្មតា (ឧ. មានឡានក្រុងទេសចរណ៍ច្រើន និងមានចរាចរណ៍មមាញឹកខ្លាំងនៅចុងសប្តាហ៍)។ នេះមានសារៈសំខាន់សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ព្រោះយើងអាចយកគំរូនេះទៅអនុវត្តនៅតាមខេត្តទេសចរណ៍ធំៗដែលមានចរិតលក្ខណៈស្រដៀងគ្នា។
វិធីសាស្ត្រនៃការប្រើប្រាស់កម្មវិធីក្លែងធ្វើចរាចរណ៍នេះ គឺមានប្រយោជន៍ខ្លាំងណាស់សម្រាប់ការរៀបចំផែនការចរាចរណ៍នៅតាមទីក្រុងធំៗរបស់កម្ពុជា។
ការប្រើប្រាស់គំរូក្លែងធ្វើ (Simulation) មុនពេលអនុវត្តផ្ទាល់ ជួយឲ្យរដ្ឋាភិបាលសម្រេចចិត្តបានត្រឹមត្រូវ និងចំណេញថវិកាជាតិយ៉ាងច្រើនក្នុងការរៀបចំហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Microscopic traffic simulation | វាជាបច្ចេកទេសប្រើប្រាស់កម្មវិធីកុំព្យូទ័រ (ដូចជាកម្មវិធី AIMSUN) ដើម្បីចម្លង និងវិភាគសកម្មភាពនៃការបើកបររបស់យានយន្តនីមួយៗនៅលើដងផ្លូវ ដូចជាការប្ដូរគន្លងផ្លូវ ល្បឿន និងការរង់ចាំភ្លើងស្តុប ដើម្បីវាយតម្លៃប្រសិទ្ធភាពនៃដំណោះស្រាយចរាចរណ៍ណាមួយមុនពេលយកទៅអនុវត្តផ្ទាល់។ | វាប្រៀបដូចជាការលេងហ្គេមសង់ទីក្រុង (SimCity) ដែលយើងអាចសាកល្បងបិទ ឬបើកផ្លូវ ដើម្បីមើលថាតើឡានតូចៗក្នុងហ្គេមនោះនឹងកកស្ទះឬអត់។ |
| Travel Demand Management (TDM) | គឺជាការប្រើប្រាស់យុទ្ធសាស្ត្រផ្សេងៗដើម្បីផ្លាស់ប្តូរទម្លាប់នៃការធ្វើដំណើររបស់ប្រជាជន ក្នុងគោលបំណងកាត់បន្ថយតម្រូវការប្រើប្រាស់រថយន្តផ្ទាល់ខ្លួន (ដូចជាការជិះរថយន្តក្រុង ការជិះឡានរួមគ្នា ឬការប្តូរម៉ោងធ្វើការ) ជាជាងការចំណាយលុយសាងសង់ផ្លូវថ្មីបន្ថែម។ | វាដូចជាការបញ្ចុះបញ្ចូលឱ្យសិស្សានុសិស្សញ៉ាំអាហារនៅម៉ោងខុសៗគ្នា ដើម្បីកុំឱ្យកន្លែងទិញបាយក្នុងសាលារៀនមានការកកស្ទះមនុស្សតម្រង់ជួរប្រជ្រៀតគ្នាតែក្នុងម៉ោងចេញលេងតែមួយ។ |
| Saturation Flow Rate | គឺជាអត្រាអតិបរមានៃចំនួនយានយន្តដែលអាចបើកឆ្លងកាត់ផ្លូវបំបែកមួយក្នុងរយៈពេល១ម៉ោង ប្រសិនបើភ្លើងសញ្ញាចរាចរណ៍បើកពណ៌បៃតងជាប់រហូត។ វាជារង្វាស់ដ៏សំខាន់សម្រាប់គណនាសមត្ថភាពទ្រទ្រង់ចរាចរណ៍របស់ផ្លូវបំបែកនីមួយៗ។ | វាដូចជាការវាស់បរិមាណទឹកអតិបរមាដែលអាចហូរចេញពីទុយោក្នុងរយៈពេលមួយម៉ោង ប្រសិនបើយើងបើកក្បាលរ៉ូប៊ីណេឱ្យធំបំផុតមិនបិទសោះ។ |
| Control Delay | គឺជាពេលវេលាដែលអ្នកបើកបរត្រូវខាតបង់ ឬរង់ចាំនៅលើដងផ្លូវ ដែលបណ្តាលមកពីការរារាំងដោយឧបករណ៍គ្រប់គ្រងចរាចរណ៍ (ដូចជាភ្លើងស្តុប ឬផ្លាកសញ្ញាឈប់) បូករួមទាំងពេលវេលាដែលប្រើសម្រាប់ការបន្ថយល្បឿន និងការចាប់ផ្តើមបង្កើនល្បឿនឡើងវិញ។ | វាប្រៀបដូចជាពេលវេលាដែលអ្នកត្រូវខាតបង់នៅពេលឈប់តម្រង់ជួររង់ចាំគេឆែកសំបុត្រមុនពេលដើរចូលទៅមើលកុនអញ្ចឹងដែរ។ |
| Cycle Length | គឺជាពេលវេលាសរុបនៃវដ្តភ្លើងសញ្ញាចរាចរណ៍មួយជុំពេញ ដែលរាប់ចាប់ពីភ្លើងពណ៌បៃតងរបស់ទិសដៅណាមួយ វិលរហូតមកដល់ពេលដែលភ្លើងពណ៌បៃតងរបស់ទិសដៅដដែលនោះលោតភ្លឺម្តងទៀត។ | វាដូចជារយៈពេលដែលម៉ាស៊ីនបោកខោអាវដំណើរការមួយជុំពេញ ចាប់ពីចាប់ផ្តើមបោកគក់ រហូតដល់ពូតស្ងួត ហើយត្រៀមចាប់ផ្តើមវដ្តបោកគក់ម្តងទៀត។ |
| Area Traffic Control (ATC) | គឺជាប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងភ្លើងសញ្ញាចរាចរណ៍កម្រិតខ្ពស់ ដែលតភ្ជាប់និងធ្វើសមកាលកម្ម (Sync) ភ្លើងស្តុបនៅតាមផ្លូវបំបែកជាច្រើនក្នុងតំបន់មួយបញ្ចូលគ្នា ដើម្បីធ្វើឱ្យចរាចរណ៍មានលំហូរល្អ និងកាត់បន្ថយការឈប់រង់ចាំភ្លើងក្រហមច្រើនដង។ | វាដូចជាអ្នកដឹកនាំវង់ភ្លេងដែលបញ្ជាឱ្យអ្នកលេងឧបករណ៍តន្ត្រីទាំងអស់លេងស៊ីចង្វាក់គ្នា ដើម្បីបង្កើតជាបទភ្លេងដ៏រលូន។ |
| Re-signalization | គឺជាដំណើរការនៃការវាយតម្លៃ និងរៀបចំពេលវេលានៃការភ្លឺនៃភ្លើងសញ្ញាចរាចរណ៍ឡើងវិញ (ដូចជាប្តូររយៈពេលភ្លើងបៃតង និងភ្លើងក្រហម) ដើម្បីឲ្យសមស្របទៅនឹងទំហំចរាចរណ៍ជាក់ស្តែងនាពេលបច្ចុប្បន្ន ក្នុងគោលបំណងកាត់បន្ថយការកកស្ទះ។ | វាដូចជាការតំឡើងម៉ោងរោទ៍នាឡិការបស់អ្នកឡើងវិញ ឱ្យស្របតាមកាលវិភាគការងារថ្មីរបស់អ្នក ដើម្បីកុំឱ្យយឺតពេលអញ្ចឹងដែរ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
