បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះដោះស្រាយបញ្ហានៃការស្វែងរកប្រភេទគ្រាប់ធញ្ញជាតិដែលស័ក្តិសមបំផុតសម្រាប់ការបណ្តុះផ្សិត Cordyceps militaris ដើម្បីទទួលបានទិន្នផលខ្ពស់ និងមានផ្ទុកសារធាតុសកម្ម (Cordycepin និង Adenosine) ខ្ពស់។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះបានប្រើប្រាស់ការរចនាពិសោធន៍បែប Randomized Complete Block Design (RCBD) ដោយធ្វើការប្រៀបធៀបគ្រាប់ធញ្ញជាតិចំនួន ៧ ប្រភេទ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Job's tears (Coix lacryma-jobi) ការបណ្តុះលើគ្រាប់យាអុង (Job's tears) |
ផ្តល់ទិន្នផលទម្ងន់ស្រស់និងស្ងួតខ្ពស់បំផុត ព្រមទាំងមានបរិមាណសារធាតុសកម្ម (Cordycepin និង Adenosine) ខ្ពស់ជាងគេ។ មានប្រសិទ្ធភាពជីវសាស្ត្រ (B.E.) រហូតដល់ ២០១.៨៦%។ | មានថ្លៃដើមផលិតកម្មខ្ពស់ជាងគេបន្តិច (៦.២២ បាត/ដប) បើធៀបនឹងអង្ករប្រភេទផ្សេងៗទៀត។ | បរិមាណសារធាតុ Cordycepin ៣៧.៥១ g/kg និងប្រសិទ្ធភាពជីវសាស្ត្រខ្ពស់បំផុត ២០១.៨៦%។ |
| Riceberry Rice ការបណ្តុះលើអង្ករ Riceberry |
ផ្តល់ចំនួនដើមផ្សិតច្រើន និងមានបរិមាណសារធាតុ Cordycepin ខ្ពស់លំដាប់ទី២។ | ទិន្នផលទម្ងន់សរុប និងប្រសិទ្ធភាពជីវសាស្ត្រនៅមានកម្រិតមធ្យម បើធៀបនឹងគ្រាប់យាអុង។ | បរិមាណសារធាតុ Cordycepin ២៣.៣៤ g/kg និងប្រសិទ្ធភាពជីវសាស្ត្រ ៧០.០៨%។ |
| Sao Hai white rice ការបណ្តុះលើអង្ករសសៅហៃ |
មានថ្លៃដើមផលិតកម្មទាបជាងគេបំផុតត្រឹមតែ ៥.៤៧ បាត/ដប។ | ផ្តល់ទិន្នផលទាប និងមានបរិមាណសារធាតុ Adenosine តិចបំផុតនៅក្នុងមជ្ឈដ្ឋានបណ្តុះ។ | ថ្លៃដើមទាប ៥.៤៧ បាត/ដប ប៉ុន្តែប្រសិទ្ធភាពជីវសាស្ត្រទាប (៤៨.៥៧%)។ |
| RD 43 Rice ការបណ្តុះលើពូជស្រូវ RD 43 |
មានថ្លៃដើមផលិតកម្មកម្រិតមធ្យម ងាយស្រួលរកនៅលើទីផ្សារ។ | ផ្តល់ទិន្នផលទម្ងន់ស្រស់និងស្ងួតទាបបំផុត ព្រមទាំងមានបរិមាណសារធាតុសកម្មទាបជាងគេ ដោយសារវាមានសន្ទស្សន៍ជាតិស្ករ (Glycemic index) ទាប។ | ប្រសិទ្ធភាពជីវសាស្ត្រទាបបំផុត ៤៧.៧៦% និង Cordycepin ត្រឹមតែ ១៦.៨៥ g/kg។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះបានបញ្ជាក់យ៉ាងលម្អិតអំពីថ្លៃដើមផលិតកម្មក្នុងការបណ្តុះផ្សិតមួយដប (ចន្លោះពី ៥.៤៦ ទៅ ៦.២២ បាត) ដែលរួមបញ្ចូលទាំងថ្លៃវត្ថុធាតុដើម និងប្រតិបត្តិការ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅមជ្ឈមណ្ឌលស្រាវជ្រាវសាកវប្បកម្មឈៀងរ៉ាយ ប្រទេសថៃ ដោយប្រើប្រាស់ពូជស្រូវ និងគ្រាប់ធញ្ញជាតិដែលមានក្នុងស្រុករបស់គេ។ លក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុ និងប្រភេទកសិផលមានភាពស្រដៀងគ្នាខ្លាំងទៅនឹងប្រទេសកម្ពុជា ដែលធ្វើឱ្យលទ្ធផលនេះអាចយកមកប្រៀបធៀបបាន។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ កម្ពុជាគប្បីធ្វើការធ្វើតេស្តសាកល្បងបន្ថែមជាមួយពូជស្រូវក្នុងស្រុក (ដូចជា ផ្ការំដួល) ដើម្បីបញ្ជាក់ពីកម្រិតប្រសិទ្ធភាពជីវសាស្ត្រជាក់ស្តែង។
វិធីសាស្ត្រនៃការប្រើប្រាស់គ្រាប់ធញ្ញជាតិក្នុងស្រុកដើម្បីបណ្តុះផ្សិត Cordyceps militaris នេះ មានសក្តានុពលខ្លាំងសម្រាប់ការអនុវត្តនៅកម្ពុជា ដើម្បីបង្កើតផលិតផលកសិកម្មដែលមានតម្លៃខ្ពស់។
ការជ្រើសរើសគ្រាប់យាអុង (Job's tears) ជាមជ្ឈដ្ឋានបណ្តុះ អាចជួយកសិករ និងសហគ្រិនកម្ពុជាបង្កើនតម្លៃបន្ថែមយ៉ាងខ្ពស់លើផលិតផលកសិកម្ម និងបង្កើតប្រភពចំណូលថ្មីស្របតាមស្តង់ដារគុណភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Cordyceps militaris (ផ្សិតដង្កូវមាស) | ជាប្រភេទផ្សិតឱសថមួយប្រភេទដែលមានតម្លៃខ្ពស់លើទីផ្សារ ត្រូវបានគេស្គាល់ថាមានផ្ទុកសារធាតុសកម្មដែលអាចជួយដល់សុខភាពមនុស្ស ដូចជាប្រព័ន្ធដង្ហើម និងប្រព័ន្ធភាពស៊ាំ។ នៅក្នុងការស្រាវជ្រាវនេះ វាត្រូវបានគេបណ្តុះនៅលើគ្រាប់ធញ្ញជាតិជំនួសឱ្យការបណ្តុះលើសត្វល្អិត។ | ដូចជាឱសថប៉ូវកម្លាំងធម្មជាតិដែលគេអាចដាំបាននៅក្នុងដបកែវ ដោយប្រើគ្រាប់អង្ករ ឬសណ្តែកធ្វើជាចំណី។ |
| Cordycepin (សារធាតុខ័រឌីសេពីន) | ជាសារធាតុសកម្មជីវសាស្ត្រដ៏សំខាន់បំផុតដែលចម្រាញ់បានពីផ្សិត Cordyceps។ វាមានលក្ខណៈសម្បត្តិប្រឆាំងនឹងដុំសាច់មហារីក ប្រឆាំងអុកស៊ីតកម្ម និងជួយបង្កើនប្រសិទ្ធភាពនៃការប្រើប្រាស់អុកស៊ីហ្សែននៅក្នុងរាងកាយ។ | ដូចជា "វីតាមីនទិព្វ" នៅក្នុងផ្សិតដែលធ្វើឱ្យផ្សិតនេះមានតម្លៃថ្លៃ និងពូកែស័ក្តិសិទ្ធិក្នុងការព្យាបាលជំងឺ។ |
| Adenosine (សារធាតុអាដេណូស៊ីន) | ជាសមាសធាតុសរីរាង្គមួយប្រភេទទៀតដែលមាននៅក្នុងផ្សិត ដែលដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការផ្ទេរថាមពលក្នុងកោសិកា ព្រមទាំងជួយសម្រួលដល់ចរន្តឈាមរត់ និងប្រព័ន្ធសរសៃប្រសាទ។ | ដូចជា "ថាមពលថ្ម" សម្រាប់កោសិការបស់យើង ដើម្បីឱ្យរាងកាយមានកម្លាំង និងដំណើរការបានល្អ។ |
| Biological Efficiency / B.E. (ប្រសិទ្ធភាពជីវសាស្ត្រ) | ជាសូចនាករសម្រាប់វាស់ស្ទង់សមត្ថភាពរបស់ផ្សិតក្នុងការបំប្លែងសារធាតុចិញ្ចឹមពីមជ្ឈដ្ឋានបណ្តុះ (ដូចជាគ្រាប់ធញ្ញជាតិ) ទៅជាទិន្នផលផ្សិត។ វាត្រូវបានគណនាដោយយកទម្ងន់ផ្សិតស្រស់ដែលប្រមូលផលបាន ចែកនឹងទម្ងន់វត្ថុធាតុដើមស្ងួតដែលបានប្រើប្រាស់។ | ដូចជាការវាស់ថាតើសត្វគោមួយក្បាលស៊ីស្មៅអស់ប៉ុន្មានគីឡូ ទើបអាចឡើងសាច់បានមួយគីឡូអញ្ចឹងដែរ។ |
| High Performances Liquid Chromatography / HPLC (ម៉ាស៊ីនវិភាគក្រូម៉ាតូក្រាហ្វីរាវកម្រិតខ្ពស់) | ជាបច្ចេកទេសក្នុងមន្ទីរពិសោធន៍ដែលប្រើសម្រាប់បំបែក កំណត់អត្តសញ្ញាណ និងវាស់បរិមាណសមាសធាតុនីមួយៗនៅក្នុងល្បាយមួយ។ ក្នុងបរិបទនេះ គេប្រើវាដើម្បីវាស់ថាតើក្នុងផ្សិតមានសារធាតុ Cordycepin ប៉ុន្មានភាគរយយ៉ាងជាក់លាក់។ | ដូចជាម៉ាស៊ីនរែងដ៏ឆ្លាតវៃ ដែលមិនត្រឹមតែអាចញែកគ្រាប់ខ្សាច់និងគ្រាប់គ្រួសចេញពីគ្នាទេ តែថែមទាំងអាចរាប់ចំនួនគ្រាប់នីមួយៗបានយ៉ាងច្បាស់លាស់ទៀតផង។ |
| Job's tears (គ្រាប់យាអុង / ស្មៅពក) | ជាប្រភេទគ្រាប់ធញ្ញជាតិម្យ៉ាងដែលមានសំបករឹង ផ្ទុកទៅដោយកាបូអ៊ីដ្រាត និងប្រូតេអ៊ីនខ្ពស់ ដែលតាមការស្រាវជ្រាវនេះបង្ហាញថាវាជាជម្រើសដ៏ល្អបំផុតសម្រាប់ផ្តល់ចំណីដល់ផ្សិតដង្កូវមាសឱ្យលូតលាស់បានល្អ និងផ្តល់សារធាតុសកម្មខ្ពស់។ | ដូចជាអាហារបំប៉នដ៏មានឱជារសនិងជីវជាតិបំផុត ដែលផ្សិតចូលចិត្តស៊ីជាងគេ ដើម្បីលូតលាស់បានធំធាត់លឿន។ |
| Randomized Complete Block Design / RCB (ការរចនាពិសោធន៍ចៃដន្យជាប្លុក) | ជាវិធីសាស្ត្ររៀបចំការធ្វើតេស្តក្នុងស្រាវជ្រាវកសិកម្ម ដោយបែងចែកវត្ថុសាកល្បងជាក្រុមៗ (ប្លុក) ហើយចាត់តាំងការព្យាបាល (ឧទាហរណ៍ ប្រភេទអង្ករផ្សេងៗគ្នា) ដោយចៃដន្យនៅក្នុងប្លុកនីមួយៗ ដើម្បីកាត់បន្ថយលម្អៀងពីកត្តាខាងក្រៅ។ | ដូចជាការចាប់ឆ្នោតចែកសិស្សទៅតាមក្រុមផ្សេងៗគ្នា ដើម្បីប្រាកដថាការប្រកួតប្រជែងមានភាពយុត្តិធម៌ និងមិនលម្អៀង។ |
| Modified Melin-Norkarn medium / MMN (មជ្ឈដ្ឋានចិញ្ចឹម MMN កែច្នៃ) | ជាប្រភេទសូលុយស្យុងសារធាតុចិញ្ចឹមរាវដែលផ្សំឡើងពីអំបិលខនិជ គ្លុយកូស និងវីតាមីន ដែលគេលាយបន្ថែមចូលទៅក្នុងដបគ្រាប់ធញ្ញជាតិ ដើម្បីជំរុញការលូតលាស់សរសៃផ្សិតឱ្យកាន់តែលឿននិងរឹងមាំ។ | ដូចជាទឹកស៊ីរ៉ូផ្សំពីវីតាមីនចម្រុះ ដែលគេស្រោចពីលើបាយ ដើម្បីឱ្យក្មេងញ៉ាំទៅឆាប់ធំធាត់។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
