បញ្ហា (The Problem)៖ ឯកសារនេះដោះស្រាយបញ្ហានៃការបំផ្លាញដំណាំស្រូវដោយមមាចត្នោត (Brown planthopper) និងការកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិតគីមី ដែលបង្កឱ្យមានភាពស៊ាំរបស់សត្វល្អិតនិងប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថាន តាមរយៈការអភិវឌ្ឍថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិតជីវសាស្ត្រជំនួសវិញ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះត្រូវបានអនុវត្តដោយការចម្រាញ់និងបំប្លែងប្រេងសំខាន់ទៅជាទម្រង់ណានូ (Nanoemulsion) រួចធ្វើតេស្តប្រសិទ្ធភាពសម្លាប់ និងបណ្តេញសត្វល្អិត ទាំងនៅក្នុងមន្ទីរពិសោធន៍ រោងកញ្ចក់ និងវាលស្រែជាក់ស្តែង។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Nano Essential Oil (nI1C3 - Star Anise & Lemon Grass) ប្រេងសំខាន់ណានូចម្រុះ (ផ្កាចាន់ និងស្លឹកគ្រៃ អត្រា ១:៣) |
មានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ក្នុងការសម្លាប់និងបណ្តេញសត្វល្អិត។ មិនប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថាន និងជួយបង្កើនទិន្នផលស្រូវបានល្អជាងថ្នាំគីមី។ | ត្រូវការបច្ចេកទេសស្មុគស្មាញ និងម៉ាស៊ីនកាត់បន្ថយទំហំភាគល្អិតដើម្បីផលិត។ អាចឆាប់បាត់បង់ប្រសិទ្ធភាពនៅពេលត្រូវពន្លឺព្រះអាទិត្យយូរដោយសារវាជាសារធាតុធម្មជាតិ។ | សម្លាប់មមាចត្នោតបាន ១០០% ក្នុងរយៈពេល ៧ ថ្ងៃ (ក្នុងរោងកញ្ចក់) និងផ្តល់ទិន្នផលស្រូវ ១,១១១.១១ គីឡូក្រាម/រ៉ៃ (ប្រហែល ១៦០០ម៉ែត្រការ៉េ) ខ្ពស់ជាងគេ។ |
| Chemical Insecticide (Imidacloprid 0.5%) ថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិតគីមី (Imidacloprid 0.5%) |
ងាយស្រួលរកទិញនៅលើទីផ្សារ និងងាយស្រួលក្នុងការប្រើប្រាស់សម្រាប់កសិករទូទៅ។ មានប្រសិទ្ធភាពសម្លាប់លឿននៅដំណាក់កាលដំបូង។ | បន្សល់ទុកសារធាតុពុលក្នុងបរិស្ថាន និងប៉ះពាល់សុខភាពមនុស្ស។ ធ្វើឱ្យសត្វល្អិត (មមាចត្នោត) បង្កើតភាពស៊ាំនឹងថ្នាំនៅពេលប្រើរយៈពេលយូរ។ | ផ្តល់ទិន្នផលស្រូវត្រឹមតែ ៩៦០.០០ គីឡូក្រាម/រ៉ៃ និងនៅសល់វត្តមានសត្វល្អិតមមាចត្នោតខ្លះៗធៀបនឹងការប្រើប្រេងណានូ។ |
| Standard Essential Oil with Surfactant (EO2T) ប្រេងសំខាន់ធម្មតាលាយសារធាតុរំលាយអត្រាគុណនឹងពីរ |
ងាយស្រួលលាយនិងរៀបចំជាងប្រេងណានូ ដោយមិនត្រូវការម៉ាស៊ីនបំបែកភាគល្អិតសម្ពាធខ្ពស់។ មានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ក្នុងការសម្លាប់ភ្លាមៗនៅកំហាប់ខ្ពស់។ | ទាមទារកំហាប់ប្រេង និងសារធាតុរំលាយ (Surfactant) ច្រើនជាងទម្រង់ណានូ។ ប្រសិទ្ធភាពក្នុងការបណ្តេញ (Repellent) មានកម្រិតទាបជាងទម្រង់ណានូនៅរយៈពេលយូរ។ | សម្លាប់មមាចត្នោតបាន ១០០% ដែរ ប៉ុន្តែទាមទារកំហាប់ខ្ពស់រហូតដល់ ០.៦% ក្នុងការធ្វើតេស្តបាញ់ផ្ទាល់។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះទាមទារឧបករណ៍មន្ទីរពិសោធន៍កម្រិតខ្ពស់សម្រាប់បំប្លែងប្រេងទៅជាទម្រង់ណានូ និងធនធានកសិកម្មសម្រាប់ការសាកល្បងជាក់ស្តែង។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងប្រទេសថៃ (ខេត្ត Ang Thong និង Pathum Thani) លើពូជស្រូវថៃ និងមមាចត្នោតក្នុងតំបន់នោះ។ នេះជារឿងសំខាន់សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ព្រោះទោះបីជាលក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុស្រដៀងគ្នាក៏ពិតមែន ប៉ុន្តែភាពស៊ាំរបស់មមាចត្នោតក្នុងស្រុក និងការឆ្លើយតបនៃពូជស្រូវកម្ពុជាអាចមានភាពខុសប្លែកគ្នា ដែលទាមទារឱ្យមានការធ្វើតេស្តសាកល្បងឡើងវិញក្នុងស្រុក។
បច្ចេកទេសនេះមានសក្តានុពលខ្ពស់សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ក្នុងការឆ្ពោះទៅរកកសិកម្មសរីរាង្គ និងកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើថ្នាំគីមីនាំចូល។
ការអភិវឌ្ឍនិងប្រើប្រាស់ថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិតប្រភេទណានូពីធម្មជាតិ នឹងជួយធានាសុវត្ថិភាពស្បៀង បង្កើនប្រាក់ចំណូលកសិករ និងការពារប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីនៅកម្ពុជាបានយ៉ាងមានចីរភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Nano-emulsion | វាជាទម្រង់នៃសារធាតុរាវ (ដូចជាប្រេងនិងទឹក) ដែលត្រូវបានលាយបញ្ចូលគ្នាដោយបំបែកភាគល្អិតប្រេងឱ្យទៅជាទំហំតូចបំផុតកម្រិតណានូម៉ែត្រ (១ ណានូម៉ែត្រ = ១ភាគពាន់លានម៉ែត្រ) ដែលធ្វើឱ្យវាមិនងាយបំបែកស្រទាប់គ្នា និងអាចជ្រាបចូលទៅក្នុងខ្លួនសត្វល្អិតបានយ៉ាងលឿននិងមានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់។ | ប្រៀបដូចជាការកិនដុំស្ករតាំងម៉ែឱ្យម៉ត់ខួចរហូតដល់រលាយបាត់ទៅក្នុងទឹក ដែលធ្វើឱ្យស្រមោចងាយស្រូបយកជាងការស៊ីទាំងដុំ។ |
| Surfactant | ជាសារធាតុគីមី ដែលប្រើសម្រាប់កាត់បន្ថយភាពតានតឹងផ្ទៃរវាងប្រេងនិងទឹក ជួយឱ្យសារធាតុទាំងពីរដែលធម្មតាមិនងាយចូលគ្នា អាចលាយបញ្ចូលគ្នាបានល្អ និងរក្សាភាពនឹងនរមិនឱ្យកកបែកស្រទាប់។ | ប្រៀបដូចជាសាប៊ូលាងចាន ដែលជួយរំលាយខ្លាញ់សាច់ជ្រូកឱ្យរលាយបន្ស៊ីចូលគ្នាជាមួយទឹកបានយ៉ាងងាយស្រួល។ |
| High Pressure Homogenizer | ជាម៉ាស៊ីនដែលប្រើសម្ពាធយ៉ាងខ្លាំងដើម្បីរុញកៀបសារធាតុរាវឆ្លងកាត់ប្រហោងតូចៗ ក្នុងគោលបំណងបំបែកទំហំភាគល្អិតនៃប្រេងឱ្យទៅជាទំហំតូចកម្រិតណានូ ដើម្បីបង្កើតជាសារធាតុណានូអុីម៉ាល់សិន។ | ប្រៀបដូចជាម៉ាស៊ីនបាញ់ទឹកលាងឡានកម្លាំងខ្លាំង ដែលបាញ់បំបែកដុំភក់ធំៗឱ្យក្លាយជាធូលីទឹកតូចៗហុយពេញអាកាស។ |
| LC50 | ជារង្វាស់កំហាប់នៃសារធាតុពុល ឬថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិតដែលត្រូវការចាំបាច់ដើម្បីសម្លាប់សត្វល្អិតគោលដៅឱ្យស្លាប់ពាក់កណ្តាល (៥០%) នៃចំនួនសរុបនៅក្នុងការធ្វើតេស្ត។ កម្រិត LC50 កាន់តែទាប មានន័យថាថ្នាំនោះកាន់តែពុលខ្លាំង។ | ប្រៀបដូចជាការស្វែងរកបរិមាណថ្នាំសន្លប់ប៉ុន្មានដំណក់ទើបអាចធ្វើឱ្យមនុស្សពាក់កណ្តាលក្នុងបន្ទប់ដេកលក់បាន។ |
| Zeta Potential | ជារង្វាស់នៃបន្ទុកអគ្គិសនីនៅលើផ្ទៃនៃភាគល្អិតណានូ។ ការវាស់តម្លៃនេះជួយឱ្យអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រដឹងពីស្ថិរភាពនៃសូលុយស្យុង ពោលគឺប្រសិនបើភាគល្អិតមានបន្ទុកអគ្គិសនីរុញច្រានគ្នាខ្លាំង វានឹងមិនងាយកកស្ទះ ឬតោងជាប់គ្នាឡើយ ធ្វើឱ្យថ្នាំរក្សាគុណភាពបានយូរ។ | ប្រៀបដូចជាមេដែកដែលមានប៉ូលដូចគ្នា បើប៉ូលវាកាន់តែខ្លាំង វានឹងរុញច្រានគ្នាមិនឱ្យផ្តុំចូលគ្នាជាដុំធំៗបានឡើយ។ |
| Residual contact method | ជាវិធីសាស្ត្រសាកល្បងជាតិពុល ដោយការស្រោចឬបាញ់សារធាតុសាកល្បងទៅលើផ្ទៃណាមួយ (ដូចជាក្រដាសចម្រោះ) ទុកឱ្យស្ងួត រួចទើបលែងសត្វល្អិតឱ្យដើរទាក់ទងផ្ទាល់លើផ្ទៃនោះ ដើម្បីវាស់ស្ទង់ថាតើសារធាតុដែលសេសសល់នោះអាចសម្លាប់សត្វល្អិតបានកម្រិតណា។ | ប្រៀបដូចជាការលាបថ្នាំពុលលើឥដ្ឋការ៉ូ រួចរង់ចាំមើលថាតើសត្វកន្លាតដើរកាត់វាហើយងាប់ឬក៏អត់។ |
| Hopperburn | ជាអាការៈខូចខាតដំណាំស្រូវដែលបង្កឡើងដោយការជញ្ជក់ទឹកដមសំបកដើមស្រូវពីសំណាក់មមាចត្នោតយ៉ាងច្រើន ស្លឹកស្រូវប្រែពណ៌ទៅជាលឿង រួចស្ងួតខ្លោច ដូចជាត្រូវទឹកក្ដៅស្រុះ ឬភ្លើងឆេះជាកွက်ៗ រហូតធ្វើឱ្យស្រូវងាប់ទាំងស្រុង។ | ប្រៀបដូចជាដើមឈើដែលត្រូវគេបូមយកជ័រអស់ពីខ្លួន ធ្វើឱ្យស្ងួតខ្លោចងាប់តែម្តង។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
