Original Title: Production of Health Products from Mangosteen Juice
Source: doi.org/10.14456/thaidoa-agres.2015.15
Disclaimer: Summary generated by AI based on the provided document. Please refer to the original paper for full scientific accuracy.

ការផលិតផលិតផលសុខភាពពីទឹកមង្ឃុត

ចំណងជើងដើម៖ Production of Health Products from Mangosteen Juice

អ្នកនិពន្ធ៖ Supamas Klinkajorn (Postharvest and Processing Research and Development Division, Department of Agriculture, Thailand), Nareerat Soonthorntham (Postharvest and Processing Research and Development Division, Department of Agriculture, Thailand), Patchana Supasoon (Plant Standard and Certification Division, Department of Agriculture, Thailand), Supreeya Sukhasem (Postharvest and Processing Research and Development Division, Department of Agriculture, Thailand)

ឆ្នាំបោះពុម្ព៖ 2015, Thai Agricultural Research Journal

វិស័យសិក្សា៖ Food Science and Technology

១. សេចក្តីសង្ខេបប្រតិបត្តិ (Executive Summary)

បញ្ហា (The Problem)៖ ឯកសារនេះដោះស្រាយបញ្ហានៃការកែច្នៃផ្លែមង្ឃុតដែលមានតម្លៃអាហារូបត្ថម្ភខ្ពស់ ទៅជាផលិតផលអាហារ និងភេសជ្ជៈថ្មីៗ ដើម្បីបង្កើនតម្លៃបន្ថែម ការពារការខូចគុណភាព និងផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ដល់សុខភាពអ្នកបរិភោគ។

វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះបានធ្វើតេស្តវិធីសាស្ត្រចម្រាញ់ទឹកមង្ឃុត និងអភិវឌ្ឍរូបមន្តផលិតផលចំនួន ៤ ប្រភេទ ដោយវាយតម្លៃលើគុណភាពរូបវន្ត គីមី និងការទទួលយកពីអ្នកបរិភោគ។

លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖

២. ការវិភាគលើប្រសិទ្ធភាព និងដែនកំណត់ (Performance & Constraints)

វិធីសាស្ត្រ (Method) គុណសម្បត្តិ (Pros) គុណវិបត្តិ (Cons) លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result)
Hydraulic pressing
ការគាបដោយប្រើម៉ាស៊ីនអុីដ្រូលីក
ផ្តល់ទិន្នផលខ្ពស់ ទឹកមង្ឃុតមានពណ៌ថ្លាល្អ និងមិនមានរសជាតិចត់ក្រោយពេលកម្ដៅសម្លាប់មេរោគ។ ទាមទារការវិនិយោគលើម៉ាស៊ីនគាបអុីដ្រូលីកដែលមានតម្លៃថ្លៃជាងឧបករណ៍ធម្មតា។ ទទួលបានទិន្នផល ៦៥% នៃសាច់មង្ឃុត។
Blending
ការកិន ឬក្រឡុកសាច់មង្ឃុត
ងាយស្រួលអនុវត្ត និងមិនត្រូវការឧបករណ៍ស្មុគស្មាញ (អាចប្រើម៉ាស៊ីនក្រឡុកធម្មតា)។ ទឹកមង្ឃុតទទួលបានមានលក្ខណៈល្អក់ ខាប់ស្អិត និងលេចចេញរសជាតិចត់ក្រោយពេលឆ្លងកាត់កម្ដៅ។ ទទួលបានទិន្នផល ៥៥% នៃសាច់មង្ឃុត។
Pressing through strainer
ការកិនសាច់មង្ឃុតឆ្លងកាត់កន្ត្រង
មិនបណ្តាលឱ្យមានរសជាតិចត់ក្រោយពេលកម្ដៅសម្លាប់មេរោគ។ ទទួលបានទិន្នផលទាបបំផុត ហើយទឹកមង្ឃុតនៅតែមានលក្ខណៈល្អក់ និងខាប់ស្អិតដដែល។ ទទួលបានទិន្នផលត្រឹមតែ ៥០% នៃសាច់មង្ឃុត។
Stabilizing with Xanthan Gum (0.3%)
ការរក្សាលំនឹងដោយប្រើប្រាស់ Xanthan Gum ០.៣%
ជួយឱ្យទឹកសាឡាដមានសាច់ម៉ត់ខាប់ល្អ និងទប់ស្កាត់ការបំបែកស្រទាប់ប្រេងប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ បើធៀបនឹង Pectin ឬ Carrageenan។ ទាមទារការវាស់ថ្លឹងបរិមាណឱ្យបានសុក្រឹតដើម្បីជៀសវាងការខាប់ខ្លាំងពេក។ ការពារការបំបែកស្រទាប់ប្រេងក្នុងទឹកសាឡាដបានយូរជាង ១ ខែ នៅសីតុណ្ហភាព ៤ អង្សាសេ។

ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ទោះបីជាឯកសារមិនបានបញ្ជាក់ពីការចំណាយជាថវិកាផ្ទាល់ក៏ដោយ ប៉ុន្តែដំណើរការស្រាវជ្រាវនេះទាមទារនូវឧបករណ៍មន្ទីរពិសោធន៍ ម៉ាស៊ីនកែច្នៃ និងសារធាតុបន្ថែមមួយចំនួន។

៣. ការពិនិត្យសម្រាប់បរិបទកម្ពុជា/អាស៊ីអាគ្នេយ៍

ភាពលំអៀងនៃទិន្នន័យ (Data Bias)៖

ការសិក្សានេះត្រូវបានអនុវត្តដោយនាយកដ្ឋានកសិកម្មនៃប្រទេសថៃ ដោយប្រើប្រាស់មង្ឃុតនិងអ្នកសាកល្បងរសជាតិក្នុងស្រុករបស់ពួកគេ។ ទោះបីជាប្រទេសកម្ពុជាមានលក្ខណៈអាកាសធាតុ និងប្រភេទមង្ឃុតស្រដៀងគ្នាក៏ដោយ ប៉ុន្តែចំណូលចិត្តរសជាតិរបស់អ្នកបរិភោគខ្មែរអាចមានភាពខុសគ្នាបន្តិចបន្តួច ដែលទាមទារឱ្យមានការសាកល្បងរសជាតិឡើងវិញមុនពេលផលិតលក់លើទីផ្សារពិតប្រាកដ។

លទ្ធភាពនៃការអនុវត្ត (Applicability)៖

បច្ចេកវិទ្យាកែច្នៃ និងរូបមន្តទាំងនេះមានសក្តានុពលខ្ពស់ និងអាចយកមកអនុវត្តបានយ៉ាងល្អនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដើម្បីបង្កើនតម្លៃបន្ថែមដល់កសិផល។

សរុបមក ការអនុវត្តរូបមន្តនិងវិធីសាស្ត្រទាំងនេះនឹងជួយកាត់បន្ថយការខ្ជះខ្ជាយផ្លែឈើតាមរដូវកាល ព្រមទាំងបង្កើតឱកាសធុរកិច្ចថ្មីៗ ប្រកបដោយនវានុវត្តន៍ក្នុងវិស័យចំណីអាហារនៅកម្ពុជា។

៤. ផែនការសកម្មភាពសម្រាប់និស្សិត (Actionable Roadmap)

ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖

  1. រៀបចំនិងរារាំងប្រតិកម្មអង់ស៊ីម (Enzyme Inhibition): យកសាច់មង្ឃុតទៅចំហុយនឹងចំហាយទឹកពុះរយៈពេល ១៥ នាទី ដើម្បីបញ្ឈប់សកម្មភាពរបស់អង់ស៊ីម Polyphenol oxidase ដែលជួយការពារកុំឱ្យទឹកមង្ឃុតប្រែពណ៌ទៅជាត្នោត។
  2. ចម្រាញ់យកទឹកមង្ឃុតប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព: ប្រើប្រាស់ម៉ាស៊ីនគាប Hydraulic press ដើម្បីគាបយកទឹកមង្ឃុត ព្រោះវាផ្តល់ទិន្នផលខ្ពស់ ទឹកថ្លាល្អ និងមិនធ្វើឱ្យមានរសជាតិចត់ ជៀសវាងការប្រើម៉ាស៊ីនក្រឡុកធម្មតា។
  3. អភិវឌ្ឍរូបមន្តទឹកសាឡាដ (Salad Dressing): លាយទឹកមង្ឃុតដែលចម្រាញ់បានក្នុងបរិមាណ ៣៥% ជាមួយទឹកខ្មេះ ១៥% និងបន្ថែមសារធាតុ Xanthan gum ចំនួន ០.៣% ដើម្បីការពារការបំបែកស្រទាប់ប្រេង និងរក្សាសាច់ទឹកសាឡាដឱ្យម៉ត់ខាប់ល្អ។
  4. អភិវឌ្ឍភេសជ្ជៈប៉ូវកម្លាំង និងបន្ថែមជាតិសរសៃ: រៀបចំរូបមន្តភេសជ្ជៈដោយប្រើស្ករ ១៤.៥% និងអាស៊ីតស៊ីទ្រិច ០.៥% រួចបន្ថែមម្សៅជាតិសរសៃដែលចម្រាញ់ចេញពីគ្រាប់ជី Ocimum citriodorum ចំនួន ០.៣% ដើម្បីបង្កើនគុណតម្លៃអាហារូបត្ថម្ភនិងមុខងារប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ។
  5. ធ្វើតេស្តរសជាតិ និងតាមដានអាយុកាលរក្សាទុក: រៀបចំការវាយតម្លៃរសជាតិជាមួយអ្នកបរិភោគគោលដៅ និងរក្សាទុកផលិតផលសាកល្បងក្នុងទូទឹកកកនៅសីតុណ្ហភាព ៤°C ដោយតាមដានគុណភាព (ដូចជាការបំបែកស្រទាប់ ឬកម្រិតមេរោគ) រយៈពេល ៤ សប្តាហ៍។

៥. វាក្យសព្ទបច្ចេកទេស (Technical Glossary)

ពាក្យបច្ចេកទេស ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition)
Polyphenol oxidase (អង់ស៊ីមប៉ូលីហ្វេណុលអុកស៊ីដាស) ជាអង់ស៊ីមដែលមាននៅក្នុងផ្លែឈើ (ដូចជាមង្ឃុត) ដែលបង្កឱ្យមានប្រតិកម្មអុកស៊ីតកម្មនៅពេលប៉ះនឹងខ្យល់អុកស៊ីហ្សែន ធ្វើឱ្យសាច់ផ្លែឈើ ឬទឹកផ្លែឈើប្រែពណ៌ទៅជាត្នោត ឬខ្មៅ។ នៅក្នុងការកែច្នៃ គេត្រូវប្រើកម្ដៅចំហុយដើម្បីបញ្ឈប់សកម្មភាពរបស់វា។ ដូចជាផ្លែប៉ោមដែលយើងចិតទុកចោលហើយប្រែជាពណ៌ត្នោតដោយសារខ្យល់អញ្ចឹង អង់ស៊ីមនេះគឺជាភ្នាក់ងារដែលធ្វើឱ្យវាប្រែពណ៌។
Hydraulic pressing (ការគាបដោយម៉ាស៊ីនអុីដ្រូលីក) គឺជាវិធីសាស្ត្រចម្រាញ់យកទឹកពីវត្ថុធាតុដើមដោយប្រើប្រាស់សម្ពាធទឹក ឬប្រេងដើម្បីសង្កត់ទៅលើសាច់ផ្លែឈើ។ វិធីនេះជួយឱ្យទឹកផ្លែឈើចេញមកបានច្រើន ថ្លាល្អ និងមិនរលាយសារធាតុចត់ចេញពីសំបកឬគ្រាប់ ដូចការកិនក្រឡុកឡើយ។ ប្រៀបដូចជាការប្រើដូយឡានដើម្បីសង្កត់គាបយកទឹកពីអេប៉ុងយ៉ាងខ្លាំង ដោយមិនធ្វើឱ្យអេប៉ុងនោះរហែកកម្ទេច។
Xanthan gum (ស្ករកៅស៊ូសានថាន) ជាសារធាតុបន្ថែមក្នុងម្ហូបអាហារ (Food additive) ដែលចម្រាញ់ចេញពីបាក់តេរី ប្រើសម្រាប់រក្សាលំនឹង និងបង្កើតភាពខាប់។ នៅក្នុងការផលិតទឹកសាឡាដ វាជួយការពារយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាពមិនឱ្យទឹកនិងប្រេងបំបែកស្រទាប់ចេញពីគ្នា។ ដូចជាកាវពិសេសមួយប្រភេទដែលអាចចាប់ក្រសោបទឹក និងប្រេងឱ្យនៅលាយឡំចូលគ្នាជាសាច់តែមួយដោយមិនឱ្យរបូតចេញពីគ្នា។
Total Soluble Solid / Brix (បរិមាណសារធាតុរឹងរលាយសរុប / អង្សាប៊្រីក) ជារង្វាស់នៃបរិមាណសារធាតុរឹងដែលរលាយនៅក្នុងទឹក (ជាទូទៅគឺស្ករ) ដែលត្រូវបានប្រើដើម្បីកំណត់កម្រិតភាពផ្អែមរបស់ទឹកផ្លែឈើ ឬភេសជ្ជៈ។ រង្វាស់នេះសំខាន់ណាស់ក្នុងការកំណត់ស្តង់ដាររូបមន្តទឹកស៊ីរ៉ូមង្ឃុត (Squash)។ ដូចជាការវាស់មើលថាតើមានស្ករប៉ុន្មានភាគរយដែលត្រូវបានរលាយចូលទៅក្នុងទឹកមួយកែវ។
Pseudoplastic flow (លំហូរប្រភេទស៊ូដូប្លាស្ទិក) ជាលក្ខណៈរូបវន្តនៃវត្ថុរាវ ដែលភាពខាប់របស់វានឹងថយចុះ (រាវជាងមុន) នៅពេលដែលមានកម្លាំងសង្កត់ ការកូរ ឬការរង្គើ ប៉ុន្តែវានឹងត្រលប់មកខាប់ស្អិតវិញនៅពេលដែលយើងទុកវានៅស្ងៀម។ ដូចជាទឹកប៉េងប៉ោះកំប៉ុង (Ketchup) ដែលខាប់ជាប់បាតដប តែនៅពេលយើងគោះ ឬក្រឡុកខ្លាំងៗ វានឹងរាវធ្លាក់ចុះមកក្រោមយ៉ាងងាយស្រួល។
Antioxidant activity (សកម្មភាពប្រឆាំងអុកស៊ីតកម្ម) ជាសមត្ថភាពរបស់សារធាតុណាមួយ (ដែលមានច្រើនក្នុងមង្ឃុត) ក្នុងការទប់ស្កាត់ ឬពន្យឺតការខូចខាតកោសិកាក្នុងរាងកាយ ដែលបង្កឡើងដោយរ៉ាឌីកាល់សេរី។ នៅក្នុងការស្រាវជ្រាវនេះ គេវាស់វាជាខ្នាត Trolox Equivalent (TE)។ ប្រៀបដូចជាខែលការពារច្រេះ ដែលជួយការពារដែក (កោសិការាងកាយ) មិនឱ្យពុកផុយដោយសារទឹកនិងខ្យល់ (រ៉ាឌីកាល់សេរី)។
Syneresis (ការបំបែកស្រទាប់ទឹក ឬ ការច្រោះទឹក) គឺជាបាតុភូតនៃការបំបែកខ្លួនរបស់ទឹក ឬអង្គធាតុរាវចេញពីសារធាតុខាប់ (Gel) ដែលធ្វើឱ្យផលិតផលអាហារបាត់បង់ទម្រង់ដើម មើលទៅលែងគួរឱ្យចង់ទទួលទាន និងកាត់បន្ថយអាយុកាលរក្សាទុក។ ដូចជាទឹកដោះគោជូរ (Yogurt) ដែលយើងទុកចោលយូរ ហើយឃើញមានទឹកថ្លាៗដាច់ជ្រាបចេញមកលើផ្ទៃរបស់វានោះឯង។
Mucilage (ជាតិរំអិល ឬ ជាតិសរសៃរលាយ) ជាជាតិសរសៃដែលអាចរលាយក្នុងទឹក និងមានសមត្ថភាពស្រូបយកជាតិទឹកបានយ៉ាងច្រើន (ដូចជាស្រទាប់ខាងក្រៅរបស់គ្រាប់ជី) បង្កើតបានជាទម្រង់ខាប់អន្ធិលៗ ដែលជួយសម្រួលដល់ប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ និងធ្វើឱ្យឆ្អែតបានយូរ។ ដូចជាអេប៉ុងដែលស្រូបទឹកឡើងប៉ោង ហើយប្រែជាទន់រអិលៗ ជួយបោសសម្អាតកាកសំណល់នៅក្នុងពោះវៀនរបស់យើង។

៦. ប្រធានបទពាក់ព័ន្ធ (Further Reading)

អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖

ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖