បញ្ហា (The Problem)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះមានគោលបំណងវាយតម្លៃគុណភាពជីវិត និងប្រៀបធៀបកម្រិតគុណភាពជីវិតផ្អែកលើកត្តាប្រជាសាស្ត្ររបស់កសិករចិញ្ចឹមត្រីនៅក្នុងឃុំ Bang Sao Thong ខេត្ត Samut Prakan ប្រទេសថៃ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវបរិមាណ (Quantitative Research) ដោយប្រមូលទិន្នន័យតាមរយៈកម្រងសំណួរពីកសិករ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Descriptive Statistics ស្ថិតិពិពណ៌នា (ប្រេកង់, ភាគរយ, មធ្យមភាគ, គម្លាតស្តង់ដារ) |
មានភាពងាយស្រួលក្នុងការសង្ខេបទិន្នន័យប្រជាសាស្ត្រ និងបង្ហាញរូបភាពរួមនៃកម្រិតគុណភាពជីវិត។ | មិនអាចស្វែងរកទំនាក់ទំនងស៊ីជម្រៅ ឬធ្វើការទាញសេចក្តីសន្និដ្ឋានប្រៀបធៀបរវាងក្រុមអថេរបានទេ។ | កសិករភាគច្រើនជាបុរស (៩២.៦៤%) មានអាយុ ៤១-៥០ ឆ្នាំ ហើយមានគុណភាពជីវិតទូទៅក្នុងកម្រិតល្អ ជាពិសេសលើផ្នែករាងកាយ។ |
| Inferential Statistics (t-test & One-way ANOVA) ស្ថិតិអនុមាន (ការសាកល្បង t-test និង ANOVA ឯកទិស) |
អនុញ្ញាតឱ្យមានការធ្វើតេស្តសម្មតិកម្ម ដើម្បីប្រៀបធៀបភាពខុសគ្នានៃគុណភាពជីវិតរវាងក្រុមប្រជាសាស្ត្រផ្សេងៗគ្នា។ | ទាមទារការបំពេញលក្ខខណ្ឌនៃការចែកចាយទិន្នន័យធម្មតា (Normal Distribution) និងភាពស្មើគ្នានៃវ៉ារ្យង់ (Levene's test) មុននឹងវិភាគ។ | មិនមានភាពខុសគ្នាជាទីគាប់ចិត្តតាមផ្លូវស្ថិតិ (p > 0.05) លើគុណភាពជីវិតរវាងកសិករដែលមានយេនឌ័រ អាយុ ចំណូល ឬទំហំកសិដ្ឋានខុសគ្នាឡើយ។ |
| WHOQOL-BREF-THAI Questionnaire កម្រងសំណួរវាស់ស្ទង់គុណភាពជីវិតរបស់អង្គការសុខភាពពិភពលោក (កែសម្រួលជាភាសាថៃ) |
ជាឧបករណ៍ស្តង់ដារអន្តរជាតិដែលមានភាពជឿជាក់ខ្ពស់ និងគ្របដណ្តប់លើទិដ្ឋភាពសំខាន់ៗទាំង៤ នៃជីវិត។ | ទិន្នន័យផ្អែកលើការរាយការណ៍ដោយខ្លួនឯង (Self-reported) ដែលអាចមានភាពលម្អៀងអាស្រ័យលើអារម្មណ៍កសិករនៅពេលឆ្លើយ។ | កំណត់បានថាផ្នែកទំនាក់ទំនងសង្គមមានកសិករខ្លះ (២.៦០%) ស្ថិតក្នុងកម្រិតមធ្យម ដែលត្រូវការការយកចិត្តទុកដាក់បន្ថែម។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះទាមទារធនធានជាមូលដ្ឋានសម្រាប់ការចុះប្រមូលទិន្នន័យនៅទីវាល និងការប្រើប្រាស់កម្មវិធីកុំព្យូទ័រសម្រាប់ការវិភាគស្ថិតិ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងឃុំ Bang Sao Thong ខេត្ត Samut Prakan ដែលជាតំបន់ពាក់កណ្តាលទីក្រុង និងឧស្សាហកម្មនៅជិតទីក្រុងបាងកក ដោយមានប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រ និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធល្អ។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ទិន្នន័យនេះប្រហែលជាមិនឆ្លុះបញ្ចាំងទាំងស្រុងពីស្ថានភាពកសិករចិញ្ចឹមត្រីនៅតំបន់ជនបទដាច់ស្រយាល ដែលតែងតែជួបប្រទះបញ្ហាខ្វះខាតប្រភពទឹក បច្ចេកទេស និងកង្វះទីផ្សារនោះទេ។
ទោះបីជាបរិបទភូមិសាស្ត្រខុសគ្នាក៏ដោយ ក្របខណ្ឌវាស់ស្ទង់គុណភាពជីវិតនេះគឺមានប្រយោជន៍ និងអាចយកមកអនុវត្តបានយ៉ាងល្អសម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា។
ជារួម ការអនុវត្តវិធីសាស្ត្រនេះនឹងជួយឱ្យអ្នកតាក់តែងគោលនយោបាយនៅកម្ពុជា អាចរៀបចំផែនការអភិវឌ្ឍន៍សហគមន៍កសិកម្មបានចំគោលដៅ និងប្រកបដោយបរិយាប័ន្ន ដោយមិនផ្តោតតែលើប្រាក់ចំណូល តែគ្របដណ្តប់លើសុខុមាលភាពផ្លូវចិត្ត និងសង្គមផងដែរ។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| WHOQOL-BREF-THAI | ជាកម្រងសំណួរខ្នាតអន្តរជាតិរបស់អង្គការសុខភាពពិភពលោក (កែសម្រួលជាភាសាថៃ) ដែលមាន ២៦ សំណួរ សម្រាប់វាស់ស្ទង់គុណភាពជីវិតលើផ្នែករាងកាយ ផ្លូវចិត្ត ទំនាក់ទំនងសង្គម និងបរិស្ថានរបស់មនុស្សម្នាក់ៗ។ | ដូចជាតារាងពិនិត្យសុខភាពរួមមួយ ដែលសួរថាតើអ្នកមានក្ដីសុខ និងពេញចិត្តនឹងជីវិតខ្លួនឯងកម្រិតណាក្នុងរយៈពេលកន្លងមកនេះ។ |
| One-way ANOVA | ជាវិធីសាស្ត្រស្ថិតិប្រើសម្រាប់ប្រៀបធៀបមធ្យមភាគនៃអថេរចំនួន ៣ ក្រុម ឬច្រើនជាងនេះ ដើម្បីពិនិត្យមើលថាតើពួកវាមានភាពខុសគ្នាជារួមដែរឬទេ (ឧទាហរណ៍៖ ប្រៀបធៀបគុណភាពជីវិតរវាងកសិករមានកម្រិតវប្បធម៌ទាប មធ្យម និងខ្ពស់)។ | ដូចជាការថ្លឹងទម្ងន់ផ្លែឈើ៣កន្ត្រកផ្សេងគ្នា ដើម្បីមើលថាតើកន្ត្រកណាធ្ងន់ជាងគេ ឬក៏វាមានទម្ងន់ប្រហាក់ប្រហែលគ្នាទាំងអស់។ |
| t-test | ជាការធ្វើតេស្តស្ថិតិដែលប្រើដើម្បីប្រៀបធៀបមធ្យមភាគនៃក្រុមពីរដែលឯករាជ្យពីគ្នា ថាតើវាមានភាពខុសគ្នាដែលអាចកត់សម្គាល់បានតាមផ្លូវស្ថិតិឬទេ (ឧទាហរណ៍៖ ប្រៀបធៀបគុណភាពជីវិតរវាងបុរស និងស្ត្រី)។ | ដូចជាការប្រកួតទាញព្រ័ត្ររវាងក្រុម២ ដើម្បីរកមើលថាតើក្រុមមួយណាមានកម្លាំងខ្លាំងជាងដាច់ ឬក៏មានកម្លាំងស្មើគ្នា។ |
| Cronbach's alpha coefficient | ជារង្វាស់ស្ថិតិសម្រាប់វាយតម្លៃភាពជឿជាក់ (Reliability) ឬភាពស៊ីចង្វាក់គ្នាខាងក្នុងនៃកម្រងសំណួរ ដោយធានាថាសំណួរទាំងអស់នៅក្នុងក្រុមតែមួយពិតជាកំពុងវាស់ស្ទង់គំនិតតែមួយយ៉ាងត្រឹមត្រូវ។ | ដូចជាការសាកល្បងបាញ់កាំភ្លើងទៅកាន់ផ្ទាំងស៊ីបជាច្រើនដង ប្រសិនបើគ្រាប់កាំភ្លើងបាញ់ចំកន្លែងដដែលៗ មានន័យថាកាំភ្លើងនោះមានភាពត្រឹមត្រូវគួរឱ្យទុកចិត្ត។ |
| Yamane formula | ជារូបមន្តគណិតវិទ្យាដ៏ពេញនិយម (Taro Yamane) ដែលអ្នកស្រាវជ្រាវប្រើដើម្បីកំណត់ទំហំសំណាក (Sample Size) គោលដៅពីចំនួនប្រជាជនសរុប ដើម្បីធានាថាទិន្នន័យតំណាងឱ្យប្រជាជនទាំងមូលបានល្អជាមួយកម្រិតលម្អៀងជាក់លាក់។ | ដូចជាការភ្លក់ទឹកស៊ុបមួយស្លាបព្រាពីក្នុងឆ្នាំងធំ ដើម្បីដឹងថាទឹកស៊ុបទាំងមូលមានរសជាតិយ៉ាងណា ដោយមិនចាំបាច់ផឹកវាទាំងអស់។ |
| Objective indicator | ជាសូចនាករដែលអាចវាស់វែងបានយ៉ាងច្បាស់លាស់ដោយផ្អែកលើការពិតជាក់ស្តែង ស្ថិតិ ឬទិន្នន័យរូបវន្ត (ឧទាហរណ៍៖ ប្រាក់ចំណូលជាក់ស្តែង អាយុ កម្រិតវប្បធម៌) ដោយមិនពឹងផ្អែកលើអារម្មណ៍ ឬការយល់ឃើញផ្ទាល់ខ្លួន។ | ដូចជាការប្រើម៉ែត្រដើម្បីវាស់កម្ពស់មនុស្សម្នាក់ ដែលផ្តល់លទ្ធផលច្បាស់លាស់ជារង្វាស់ ផ្ទុយពីការគ្រាន់តែសម្លឹងមើលហើយទាយថាគាត់ "ខ្ពស់" ឬ "ទាប"។ |
| Self concept | ជាការយល់ឃើញ អារម្មណ៍ ឬគំនិតដែលបុគ្គលម្នាក់ៗមានចំពោះខ្លួនឯង ដែលរួមបញ្ចូលការទទួលស្គាល់ពីតម្លៃ សមត្ថភាព និងរូបរាងរាងកាយរបស់ខ្លួនឯងនៅក្នុងសង្គម។ | ដូចជាការឆ្លុះកញ្ចក់មើលខ្លួនឯង មិនត្រឹមតែឃើញរូបរាងក្រៅទេ តែឃើញនិងវាយតម្លៃទាំងចំណុចខ្លាំង ចំណុចខ្សោយ និងភាពជឿជាក់ខាងក្នុងរបស់ខ្លួនឯង។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
