Original Title: Shelf-life Extension of Refrigerated Soft Shell Mud Crab (Scylla serrata Forskal) by Ozone Water and Storage under Air and Modified Atmosphere Packaging
Source: li01.tci-thaijo.org
Disclaimer: Summary generated by AI based on the provided document. Please refer to the original paper for full scientific accuracy.

ការពន្យារអាយុកាលរក្សាទុកក្តាមថ្មសកសំបកទន់ក្នុងទូរទឹកកក (Scylla serrata Forskal) ដោយប្រើទឹកអូហ្សូន និងការរក្សាទុកក្នុងខ្យល់ធម្មតា ព្រមទាំងការវេចខ្ចប់ដោយកែប្រែបរិយាកាស

ចំណងជើងដើម៖ Shelf-life Extension of Refrigerated Soft Shell Mud Crab (Scylla serrata Forskal) by Ozone Water and Storage under Air and Modified Atmosphere Packaging

អ្នកនិពន្ធ៖ Nathapol Phapinyo (Rajabhat Suan Dusit University), Tawirat Chaowalit (Rajabhat Suan Dusit University), Aiyakarn Tanpipattanakul (Rajabhat Suan Dusit University), Kijja Sooknet (Rajabhat Suan Dusit University), Aekarat Kumthong (Rajabhat Suan Dusit University), Wanchai Worawattanamateekul (Kasetsart University), Jim P. Smith (McGill University)

ឆ្នាំបោះពុម្ព៖ 2007 Kasetsart J. (Nat. Sci.)

វិស័យសិក្សា៖ Food Science

១. សេចក្តីសង្ខេបប្រតិបត្តិ (Executive Summary)

បញ្ហា (The Problem)៖ ផលិតផលគ្រឿងសមុទ្រស្រស់ ជាពិសេសក្តាមថ្មសកសំបកទន់ ងាយនឹងខូចគុណភាពយ៉ាងឆាប់រហ័សដោយសារកំណើនមេរោគ ដែលទាមទារឱ្យមានបច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗដើម្បីពន្យារអាយុកាលរក្សាទុកប្រកបដោយសុវត្ថិភាព។

វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះបានវាយតម្លៃប្រសិទ្ធភាពនៃការរួមបញ្ចូលគ្នារវាងការប្រើប្រាស់ទឹកអូហ្សូន និងបច្ចេកទេសវេចខ្ចប់ក្នុងបរិយាកាសកែប្រែ (MAP) លើការរក្សាគុណភាពក្តាមថ្មសកក្នុងទូរទឹកកក។

លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖

២. ការវិភាគលើប្រសិទ្ធភាព និងដែនកំណត់ (Performance & Constraints)

វិធីសាស្ត្រ (Method) គុណសម្បត្តិ (Pros) គុណវិបត្តិ (Cons) លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result)
Water Dipping + Aerobic Packaging (Control)
ការត្រាំទឹកធម្មតា និងការវេចខ្ចប់ក្នុងខ្យល់ (វិធីសាស្ត្រត្រួតពិនិត្យ)
ងាយស្រួលអនុវត្ត ចំណាយដើមទុនតិចតួចបំផុត និងមិនទាមទារបរិក្ខារបច្ចេកទេសស្មុគស្មាញ។ មិនអាចរារាំងកំណើនបាក់តេរីបានល្អ ធ្វើឱ្យសាច់ក្តាមឆាប់ខូចគុណភាព និងមានក្លិនស្អុយលឿន។ អាយុកាលរក្សាទុកនៅសីតុណ្ហភាព ៤°C បានត្រឹមតែ ៣ ថ្ងៃប៉ុណ្ណោះ។
Ozone Water + Modified Atmosphere Packaging (MAP)
ការត្រាំទឹកអូហ្សូន រួមជាមួយការវេចខ្ចប់ដោយកែប្រែបរិយាកាស (MAP)
ឧស្ម័ន CO2 ជួយទប់ស្កាត់ការលូតលាស់របស់បាក់តេរីយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព ចំណែកទឹកអូហ្សូនជួយសម្លាប់មេរោគដោយមិនបន្សល់សារធាតុគីមី។ ទាមទារការវិនិយោគខ្ពស់លើម៉ាស៊ីនបង្កើតអូហ្សូន ម៉ាស៊ីនបញ្ចូលឧស្ម័ន និងការផ្គត់ផ្គង់ឧស្ម័ន CO2/N2 ជាប្រចាំ។ អាយុកាលរក្សាទុកកើនឡើងរហូតដល់យ៉ាងហោចណាស់ ១១ ថ្ងៃ ដោយរក្សាបាននូវក្លិន និងគុណភាពល្អ។
Ozone Water + Vacuum Packaging
ការត្រាំទឹកអូហ្សូន រួមជាមួយការវេចខ្ចប់បែបបូមខ្យល់ចេញ (Vacuum)
ការបូមខ្យល់ចេញជួយកាត់បន្ថយអុកស៊ីសែនយ៉ាងខ្លាំង ដែលការពារការលូតលាស់នៃបាក់តេរីត្រូវការខ្យល់អាកាស និងរក្សាគុណភាពទូទៅបានល្អ។ អាចជំរុញឱ្យមានការកើនឡើងនៃបាក់តេរីផលិតអាស៊ីតឡាក់ទិក (Lactic acid bacteria) ដែលអាចធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់កម្រិត pH របស់សាច់ក្តាមបន្តិចបន្តួចនៅចុងបញ្ចប់នៃការរក្សាទុក។ អាយុកាលរក្សាទុកកើនឡើងរហូតដល់យ៉ាងហោចណាស់ ១១ ថ្ងៃ ដោយមានចំនួនអតិសុខុមប្រាណទាបអាចទទួលយកបាន។

ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការអនុវត្តបច្ចេកទេសនេះទាមទារឱ្យមានការវិនិយោគលើបរិក្ខារម៉ាស៊ីនទំនើប និងសម្ភារៈប្រើប្រាស់ពិសេសមួយចំនួន។

៣. ការពិនិត្យសម្រាប់បរិបទកម្ពុជា/អាស៊ីអាគ្នេយ៍

ភាពលំអៀងនៃទិន្នន័យ (Data Bias)៖

ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងប្រទេសថៃ ដោយប្រើប្រាស់កូនក្តាមថ្មពីកសិដ្ឋានចិញ្ចឹមក្តាមសក Andaman ក្នុងខេត្ត Ranong។ ទោះបីជាការសិក្សាធ្វើនៅក្រៅប្រទេស ប៉ុន្តែប្រភេទក្តាមថ្ម Scylla serrata និងលក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុគឺស្រដៀងគ្នាខ្លាំងទៅនឹងតំបន់ឆ្នេរនៃប្រទេសកម្ពុជា ដែលធ្វើឱ្យទិន្នន័យនេះមានភាពពាក់ព័ន្ធ និងអាចយកមកអនុវត្តបានដោយផ្ទាល់។

លទ្ធភាពនៃការអនុវត្ត (Applicability)៖

បច្ចេកទេសចម្រុះនេះមានសក្តានុពលខ្ពស់ក្នុងការផ្លាស់ប្តូរ និងពង្រឹងខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់គ្រឿងសមុទ្រស្រស់នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។

ការធ្វើសមាហរណកម្មប្រព័ន្ធលាងសម្អាតដោយទឹកអូហ្សូន រួមជាមួយបច្ចេកវិទ្យាវេចខ្ចប់ MAP នឹងផ្តល់តម្លៃបន្ថែមយ៉ាងធំធេងដល់ផលិតផលគ្រឿងសមុទ្រកម្ពុជា ឆ្លើយតបទៅនឹងស្តង់ដារទីផ្សារអន្តរជាតិ។

៤. ផែនការសកម្មភាពសម្រាប់និស្សិត (Actionable Roadmap)

ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖

  1. សិក្សាពីការផលិត និងការប្រើប្រាស់ទឹកអូហ្សូន: ស្វែងយល់អំពីសុវត្ថិភាព កម្រិតកំហាប់ និងការគ្រប់គ្រងម៉ាស៊ីន Ozonator ដើម្បីផលិតទឹកអូហ្សូនកំហាប់ ១.០ ppm សម្រាប់ត្រាំសម្លាប់មេរោគលើគ្រឿងសមុទ្រដោយប្រសិទ្ធភាព និងមិនប៉ះពាល់ដល់សាច់។
  2. អនុវត្តបច្ចេកទេសវេចខ្ចប់ចំណីអាហារ: អនុវត្តការប្រើប្រាស់ម៉ាស៊ីន Vacuum Sealer សម្រាប់បូមខ្យល់ចេញ និងការលាយឧស្ម័នសម្រាប់ Modified Atmosphere Packaging (MAP) ក្នុងសមាមាត្រ CO2 ៨០% និង N2 ២០%។
  3. ជ្រើសរើសប្រភេទសំបកវេចខ្ចប់: ស្រាវជ្រាវ និងស្វែងរកប្រភពផ្គត់ផ្គង់ថង់វេចខ្ចប់ដែលអាចរារាំងការជ្រាបចូលនៃអុកស៊ីសែន ដូចជា LDPE/PA/LDPE barrier pouches ដើម្បីធានាថាឧស្ម័នដែលត្រូវបានបញ្ចូល (MAP) មិនងាយលេចធ្លាយចេញក្រៅ។
  4. តាមដាន និងវិភាគអតិសុខុមប្រាណ: បង្កើតគម្រោងសាកល្បងដោយរក្សាទុកផលិតផលនៅសីតុណ្ហភាព ៤°C ហើយធ្វើការវិភាគរកបរិមាណបាក់តេរីដោយប្រើប្រាស់ Plate Count Agar (PCA) និងឧបករណ៍ O2/CO2 Analyzer ដើម្បីតាមដានបម្រែបម្រួលបរិយាកាសក្នុងថង់វេចខ្ចប់។

៥. វាក្យសព្ទបច្ចេកទេស (Technical Glossary)

ពាក្យបច្ចេកទេស ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition)
Modified Atmosphere Packaging (ការវេចខ្ចប់ដោយកែប្រែបរិយាកាស) គឺជាបច្ចេកទេសវេចខ្ចប់ដោយបូមខ្យល់ធម្មតាចេញ ហើយបញ្ចូលឧស្ម័នចម្រុះ (ដូចជាឧស្ម័នកាបូនិក និងនីត្រូសែន) ចូលទៅក្នុងថង់ជំនួសវិញ ដើម្បីរារាំងការដកដង្ហើម និងការលូតលាស់របស់មេរោគ ដែលជួយរក្សាម្ហូបអាហារឱ្យទុកបានយូរ។ ដូចជាការដាក់អាហារក្នុងបន្ទប់ដែលមានខ្យល់ពិសេសម្យ៉ាង ដែលធ្វើឱ្យមេរោគដកដង្ហើមមិនរួច និងមិនអាចកើនចំនួនបាន។
Ozone Water (ទឹកអូហ្សូន) គឺជាទឹកដែលមានរំលាយឧស្ម័នអូហ្សូន (O3) នៅក្នុងនោះ ដែលវាដើរតួជាសារធាតុប្រឆាំងអុកស៊ីតកម្មយ៉ាងខ្លាំងក្លា សម្រាប់សម្លាប់បាក់តេរី វីរុស និងមេរោគផ្សេងៗលើផ្ទៃអាហារ ដោយមិនបន្សល់ទុកនូវសារធាតុគីមីពុលឡើយ។ ដូចជាការប្រើប្រាស់ទឹកសាវែលសម្រាប់លាងសម្អាតមេរោគដែរ ប៉ុន្តែវាជាទឹកធម្មជាតិដែលពេលសម្លាប់មេរោគរួច វាសាយភាយទៅជាអុកស៊ីសែនវិញដោយសុវត្ថិភាព។
Psychrotrophic bacteria (បាក់តេរីលូតលាស់ក្នុងសីតុណ្ហភាពត្រជាក់) គឺជាប្រភេទបាក់តេរីដែលអាចរស់រានមានជីវិត និងលូតលាស់បានយ៉ាងល្អនៅក្នុងបរិយាកាសត្រជាក់ (ដូចជាក្នុងទូរទឹកកក) ហើយពួកវាគឺជាភ្នាក់ងារចម្បងដែលធ្វើឱ្យសាច់ និងគ្រឿងសមុទ្រខូចគុណភាពនៅពេលរក្សាទុកក្នុងទូត្រជាក់។ ដូចជាសត្វខ្លាឃ្មុំទឹកកក ដែលអាចរស់រាន និងស្វែងរកចំណីបានយ៉ាងងាយស្រួលទោះបីជានៅក្នុងបរិយាកាសត្រជាក់ខ្លាំងក៏ដោយ។
Total Viable Counts (ចំនួនអតិសុខុមប្រាណសរុប) គឺជារង្វាស់នៃការរាប់ចំនួនមេរោគ (បាក់តេរី ផ្សិត មេដំបែ) ដែលនៅមានជីវិត និងកំពុងលូតលាស់នៅក្នុងសំណាកម្ហូបអាហារ ដើម្បីវាយតម្លៃកម្រិតគុណភាព និងសុវត្ថិភាពនៃអាហារនោះមុនពេលបរិភោគ។ ដូចជាការចុះធ្វើជំរឿនប្រជាជន ដើម្បីដឹងថាតើមានមេរោគប៉ុន្មានក្បាលកំពុងរស់នៅ និងបង្កើតកូនចៅនៅលើសាច់ក្តាមនោះ។
Lactic acid bacteria (បាក់តេរីអាស៊ីតឡាក់ទិក) គឺជាក្រុមបាក់តេរីដែលអាចបំប្លែងជាតិស្ករឱ្យទៅជាអាស៊ីតឡាក់ទិក។ នៅក្នុងការវេចខ្ចប់បែបបូមខ្យល់ ឬ MAP ដែលគ្មានអុកស៊ីសែន ពួកវានឹងកើនឡើងខ្លាំង ហើយផលិតអាស៊ីតដែលធ្វើឱ្យសាច់ក្តាមធ្លាក់ចុះកម្រិត pH និងមានក្លិនជូរស្អុយ។ ដូចជាចុងភៅដែលចូលចិត្តចម្អិនអាហារឱ្យមានរសជាតិជូរ ដែលនៅពេលមានពួកវាច្រើនពេក វាធ្វើឱ្យសាច់ក្តាមជូរ និងខូចគុណភាព។
Lag phase (ដំណាក់កាលសម្ងំ) គឺជាដំណាក់កាលដំបូងនៃការលូតលាស់របស់បាក់តេរី ដែលពួកវាកំពុងសម្របខ្លួនទៅនឹងបរិស្ថានថ្មី ហើយមិនទាន់មានការបំបែកខ្លួនកើនចំនួនលឿននៅឡើយ។ បច្ចេកទេសរក្សាទុកអាហារតែងតែព្យាយាមពន្យារដំណាក់កាលនេះឱ្យបានយូរបំផុត។ ដូចជាពេលដែលកងទ័ពទើបតែមកដល់ទីតាំងថ្មី ហើយកំពុងសម្ងំរៀបចំជំរុំមុនពេលចាប់ផ្តើមវាយលុក (កើនចំនួនពាសពេញសាច់អាហារ)។
Pseudomonas species (ប្រភេទបាក់តេរីស៊ូដូម៉ូណាស) គឺជាក្រុមបាក់តេរីត្រូវការអុកស៊ីសែន (Aerobic) ដែលជាមេរោគចម្បងបង្កការខូចខាតយ៉ាងលឿនដល់គ្រឿងសមុទ្រស្រស់ៗនៅក្នុងទូរទឹកកក ដោយបង្កើតឱ្យមានក្លិនស្អុយ និងទឹករំអិល ប៉ុន្តែពួកវាអាចត្រូវទប់ស្កាត់បានដោយបរិយាកាសមានឧស្ម័ន CO2 ខ្ពស់។ ដូចជាក្រុមចោរឯកទេសបំផ្លាញគ្រឿងសមុទ្រស្រស់ ដែលចូលចិត្តខ្យល់អុកស៊ីសែន ប៉ុន្តែខ្លាចញញើតនឹងឧស្ម័នកាបូនិក (CO2) នៅក្នុងថង់វេចខ្ចប់។

៦. ប្រធានបទពាក់ព័ន្ធ (Further Reading)

អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖

ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖