Original Title: THEORETICAL ISSUES AND POLICY RECOMMENDATIONS TO DEVELOPE THE AGRICULTURAL TOURISM VALUE CHAIN IN VIETNAM
Source: doi.org/10.58902/tcnckhpt.v3i3.169
Disclaimer: Summary generated by AI based on the provided document. Please refer to the original paper for full scientific accuracy.

បញ្ហាទ្រឹស្តី និងអនុសាសន៍គោលនយោបាយដើម្បីអភិវឌ្ឍខ្សែច្រវាក់តម្លៃទេសចរណ៍កសិកម្មនៅប្រទេសវៀតណាម

ចំណងជើងដើម៖ THEORETICAL ISSUES AND POLICY RECOMMENDATIONS TO DEVELOPE THE AGRICULTURAL TOURISM VALUE CHAIN IN VIETNAM

អ្នកនិពន្ធ៖ Phung Thi Hang (National Economics University)

ឆ្នាំបោះពុម្ព៖ 2024, JOURNAL OF SCIENTIFIC RESEARCH AND DEVELOPMENT

វិស័យសិក្សា៖ Tourism Economics

១. សេចក្តីសង្ខេបប្រតិបត្តិ (Executive Summary)

បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះដោះស្រាយបញ្ហានៃការអភិវឌ្ឍខ្សែច្រវាក់តម្លៃទេសចរណ៍កសិកម្មនៅប្រទេសវៀតណាម ដែលបច្ចុប្បន្ននៅតែជួបប្រទះការលំបាកដោយសារកង្វះហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ កង្វះធនធានមនុស្ស និងភាពខ្សោយនៃការតភ្ជាប់រវាងភាគីពាក់ព័ន្ធ។

វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រចម្រុះ រួមមានការប្រមូលទិន្នន័យបន្ទាប់បន្សំ ការសង្កេតផ្ទាល់ និងការសម្ភាសន៍ស៊ីជម្រៅជាមួយតួអង្គពាក់ព័ន្ធ។

លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖

២. ការវិភាគលើប្រសិទ្ធភាព និងដែនកំណត់ (Performance & Constraints)

វិធីសាស្ត្រ (Method) គុណសម្បត្តិ (Pros) គុណវិបត្តិ (Cons) លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result)
Current Agricultural Tourism Model (Vietnam)
ម៉ូដែលទេសចរណ៍កសិកម្មបច្ចុប្បន្ន (នៅវៀតណាម)
ប្រើប្រាស់ធនធានកសិកម្មដែលមានស្រាប់ វប្បធម៌ប្រពៃណី និងចំណាយដើមទុនតិចតួចសម្រាប់ការចាប់ផ្តើមអាជីវកម្មខ្នាតតូច។ ផលិតផលមានភាពសាមញ្ញ មិនមានការច្នៃប្រឌិត ខ្វះការតភ្ជាប់រវាងភាគីពាក់ព័ន្ធ និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធខ្សោយ។ មិនទាន់ទាញយកសក្តានុពលបានពេញលេញ ហើយអត្រានៃការត្រលប់មកវិញរបស់ភ្ញៀវទេសចរមានកម្រិតទាប។
Proposed Integrated Value Chain Model
ម៉ូដែលខ្សែច្រវាក់តម្លៃចម្រុះដែលបានស្នើឡើង
ជួយបង្កើនតម្លៃបន្ថែម លើកកម្ពស់ជីវភាពសហគមន៍ បង្កើតនិរន្តរភាព និងទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរតាមរយៈផលិតផលច្នៃប្រឌិត (ដូចជា OCOP)។ ទាមទារការវិនិយោគខ្ពស់លើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ការបណ្តុះបណ្តាលធនធានមនុស្សជំនាញ និងកិច្ចសហការស្អិតរមួតពីរដ្ឋាភិបាលនិងវិស័យឯកជន។ រំពឹងថានឹងជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចតំបន់ជនបទប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព និងអភិវឌ្ឍទេសចរណ៍ប្រកបដោយចីរភាព។

ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះមិនបានបញ្ជាក់ពីទំហំថវិកា ឬធនធានជាក់លាក់ជាតួលេខនោះទេ ប៉ុន្តែបានសង្កត់ធ្ងន់យ៉ាងខ្លាំងលើតម្រូវការចាំបាច់ក្នុងការអភិវឌ្ឍធនធានមនុស្ស និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ។

៣. ការពិនិត្យសម្រាប់បរិបទកម្ពុជា/អាស៊ីអាគ្នេយ៍

ភាពលំអៀងនៃទិន្នន័យ (Data Bias)៖

ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងប្រទេសវៀតណាម ដោយពឹងផ្អែកលើការសម្ភាសន៍ភាគីពាក់ព័ន្ធចំនួនត្រឹមតែ ១២រូប និងការសង្កេតនៅតំបន់គោលដៅដូចជា Sapa, Moc Chau, និង Da Lat។ ទោះបីជាទំហំសំណាកមានទំហំតូច ប៉ុន្តែបញ្ហាប្រឈមដែលបានលើកឡើងគឺមានភាពស្រដៀងគ្នាខ្លាំងទៅនឹងបរិបទនៃប្រទេសកម្ពុជា ដែលសម្បូរទៅដោយសក្តានុពលកសិកម្មតែនៅខ្វះខាតហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងការចងក្រងខ្សែច្រវាក់តម្លៃ។

លទ្ធភាពនៃការអនុវត្ត (Applicability)៖

វិធីសាស្ត្រនៃការវិភាគ និងគំរូអភិវឌ្ឍន៍ខ្សែច្រវាក់តម្លៃនេះ គឺមានសារៈសំខាន់ និងអាចអនុវត្តបានយ៉ាងល្អសម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ដើម្បីជំរុញសេដ្ឋកិច្ចសហគមន៍។

សរុបមក ការរៀបចំខ្សែច្រវាក់តម្លៃទេសចរណ៍កសិកម្មឱ្យមានលក្ខណៈជាប្រព័ន្ធ នឹងជួយកម្ពុជាប្រែក្លាយសក្តានុពលកសិកម្មប្រពៃណី ឱ្យទៅជាប្រភពចំណូលដ៏មាននិរន្តរភាព និងលើកកម្ពស់កម្រិតជីវភាពប្រជាជននៅតំបន់ជនបទ។

៤. ផែនការសកម្មភាពសម្រាប់និស្សិត (Actionable Roadmap)

ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖

  1. សិក្សាមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃខ្សែច្រវាក់តម្លៃទេសចរណ៍: និស្សិតត្រូវស្វែងយល់ពីទ្រឹស្តីខ្សែច្រវាក់តម្លៃរបស់ Michael Porter (1985) និងការអនុវត្តវាក្នុងវិស័យទេសចរណ៍ ដោយផ្តោតលើសកម្មភាពចម្បង (Primary Activities) និងសកម្មភាពគាំទ្រ (Support Activities)។
  2. ធ្វើការវាយតម្លៃតំបន់សក្តានុពលជាក់ស្តែង (Site Assessment): ចុះធ្វើការអង្កេតផ្ទាល់នៅតំបន់គោលដៅទេសចរណ៍កសិកម្មណាមួយក្នុងប្រទេសកម្ពុជា (ឧទាហរណ៍៖ ចម្ការម្រេចកំពត) ដោយប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រសម្ភាសន៍ស៊ីជម្រៅ (In-depth Interviews) ជាមួយកសិករ និងម្ចាស់អាជីវកម្មទេសចរណ៍ដើម្បីប្រមូលទិន្នន័យ។
  3. វិភាគគម្លាត និងកំណត់ភាគីពាក់ព័ន្ធ (Gap & Stakeholder Analysis): ប្រើប្រាស់ឧបករណ៍ Stakeholder Mapping ដើម្បីកំណត់ពីតួអង្គពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ (រដ្ឋ ឯកជន សហគមន៍) រួចវិភាគរកមើលភាពខ្វះខាតនៅក្នុងខ្សែច្រវាក់តម្លៃ ដូចជាបញ្ហាហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ឬការផ្សព្វផ្សាយ។
  4. រៀបចំយុទ្ធសាស្ត្រធ្វើទីផ្សារឌីជីថល និងនវានុវត្តន៍ផលិតផល: រៀបចំផែនការអភិវឌ្ឍន៍ផលិតផលទេសចរណ៍ថ្មីៗដែលផ្សារភ្ជាប់នឹងកសិកម្ម (ឧ. កញ្ចប់កសិ-ទេសចរណ៍អប់រំ) រួចប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យាដូចជា Facebook, TikTokWebsite Platforms ដើម្បីផ្សព្វផ្សាយទៅកាន់ទីផ្សារជាតិនិងអន្តរជាតិ។
  5. ចងក្រងជារបាយការណ៍គោលនយោបាយ (Policy Brief): សរសេរជារបាយការណ៍សង្ខេបដើម្បីផ្តល់ជាអនុសាសន៍ដល់ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ (ដូចជាក្រសួងទេសចរណ៍ និងក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ) ដើម្បីជំរុញការបង្កើតកិច្ចសហការរវាងរដ្ឋនិងឯកជន (PPP) ក្នុងការអភិវឌ្ឍហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធគាំទ្រ។

៥. វាក្យសព្ទបច្ចេកទេស (Technical Glossary)

ពាក្យបច្ចេកទេស ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition)
Value Chain ដំណើរការជាប្រព័ន្ធដែលអាជីវកម្មមួយ ឬបណ្តាញអាជីវកម្មជាច្រើនរួមគ្នា បន្ថែមតម្លៃទៅលើផលិតផល ឬសេវាកម្ម ចាប់ពីដំណាក់កាលផលិតដំបូងរហូតដល់ដៃអតិថិជនចុងក្រោយ ដើម្បីបង្កើតអត្ថប្រយោជន៍សេដ្ឋកិច្ចអតិបរមា។ ដូចជាការយកផ្លែស្វាយស្រស់(ថោក) មកចិតជាចំណិត វេចខ្ចប់យ៉ាងស្អាត ហើយលក់នៅក្នុងសណ្ឋាគារ(ថ្លៃ) ដែលរាល់ជំហាននីមួយៗសុទ្ធតែបានបង្កើនតម្លៃរបស់វា។
Agricultural Tourism សកម្មភាពទេសចរណ៍ដែលផ្សារភ្ជាប់ភ្ញៀវទេសចរទៅនឹងវិស័យកសិកម្ម ដូចជាការទស្សនាចម្ការ ការចូលរួមដាំដុះ ឬការភ្លក់ផលិតផលកសិកម្មនៅនឹងកន្លែងផ្ទាល់ ដើម្បីផ្តល់បទពិសោធន៍ថ្មី និងបង្កើនចំណូលបន្ថែមដល់កសិករ។ ដូចជាការបើកចម្ការទុរេនរបស់អ្នកឱ្យភ្ញៀវចូលមើល ថតរូប និងបេះញ៉ាំផ្ទាល់ ជាជាងគ្រាន់តែបេះផ្លែលក់បោះដុំឱ្យម៉ូយ។
Primary Activities សកម្មភាពស្នូលនៅក្នុងខ្សែច្រវាក់តម្លៃ ដែលពាក់ព័ន្ធផ្ទាល់នឹងការបង្កើតផលិតផល ការធ្វើទីផ្សារ ការលក់ និងការផ្តល់សេវាកម្មដល់ភ្ញៀវទេសចរដោយផ្ទាល់ (ឧទាហរណ៍៖ ការដឹកជញ្ជូន ការស្នាក់នៅ ការទស្សនា)។ ដូចជាអ្នកចុងភៅដែលកំពុងចម្អិនម្ហូប និងអ្នករត់តុដែលយកម្ហូបទៅឱ្យភ្ញៀវផ្ទាល់។
Support Activities សកម្មភាពដែលជួយគាំទ្រដល់សកម្មភាពចម្បងឱ្យដំណើរការទៅបានរលូន និងមានប្រសិទ្ធភាព ដូចជាការគ្រប់គ្រងធនធានមនុស្ស ការអភិវឌ្ឍហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗ។ ដូចជាអ្នកបោសសម្អាត អ្នកទិញគ្រឿងទេស និងគណនេយ្យករ ដែលធ្វើការនៅក្រោយឆាក ដើម្បីឱ្យភោជនីយដ្ឋានមួយអាចបើកទ្វារដំណើរការបាន។
Value Addition ការធ្វើឱ្យផលិតផលឬសេវាកម្មមានលក្ខណៈពិសេសជាងមុន តាមរយៈការកែច្នៃ ឬការផ្តល់សេវាកម្មបន្ថែម ដែលធ្វើឱ្យអតិថិជនសុខចិត្តចំណាយប្រាក់ទិញក្នុងតម្លៃខ្ពស់ជាងតម្លៃដើម។ ដូចជាការយកអង្ករធម្មតាមកវេចខ្ចប់ក្នុងថង់ស្លឹកត្នោតដ៏ស្រស់ស្អាត និងមានប្រវត្តិរឿងរ៉ាវរបស់សហគមន៍ភ្ជាប់ជាមួយ ដែលធ្វើឱ្យវាមានតម្លៃថ្លៃជាងការលក់ថ្លឹងគីឡូធម្មតា។
Sustainable Development ការអភិវឌ្ឍដែលឆ្លើយតបនឹងតម្រូវការបច្ចុប្បន្ន ដោយមិនធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់សមត្ថភាពរបស់មនុស្សជំនាន់ក្រោយ ពិសេសគឺការរក្សាតុល្យភាពរវាងកំណើនសេដ្ឋកិច្ច ការការពារបរិស្ថាន និងការអភិរក្សវប្បធម៌។ ដូចជាការកាប់ដើមឈើមួយដើមយកមកប្រើប្រាស់ ហើយដាំសងវិញពីរដើម ដើម្បីកុំឱ្យអស់ព្រៃនៅថ្ងៃមុខ។
OCOP កម្មវិធី 'ភូមិមួយ ផលិតផលមួយ' (One Commune One Product) ដែលជារបៀបវារៈអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ចជនបទ ដោយជំរុញឱ្យភូមិឃុំនីមួយៗបង្កើត និងពង្រឹងគុណភាពផលិតផល ឬសេវាកម្មប្រពៃណីរបស់ខ្លួនឱ្យក្លាយជាផលិតផលស្តង់ដារ។ ដូចជាការជម្រុញឱ្យអ្នកខេត្តកំពតផ្តោតលើការផលិតម្រេចឱ្យល្បី ចំណែកអ្នកខេត្តបាត់ដំបងផ្តោតលើការដាំក្រូចពោធិ៍សាត់ឱ្យមានស្តង់ដារខ្ពស់។

៦. ប្រធានបទពាក់ព័ន្ធ (Further Reading)

អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖

ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖