បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះស្រាវជ្រាវពីទំនាក់ទំនងរវាងទំនួលខុសត្រូវសង្គមរបស់ក្រុមហ៊ុន (Corporate Social Responsibility - CSR) កំណើនការលក់ និងទំហំក្រុមហ៊ុន ទៅលើរចនាសម្ព័ន្ធដើមទុនប្រកបដោយនិរន្តរភាព ដោយមានប្រាក់ចំណេញជាអថេរអន្តរាគមន៍ នៅក្នុងក្រុមហ៊ុនកសិកម្មនៅប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្របរិមាណដោយផ្អែកលើទិន្នន័យបន្ទាប់បន្សំពីក្រុមហ៊ុនកសិកម្មដែលបានចុះបញ្ជីនៅផ្សារមូលបត្រឥណ្ឌូនេស៊ី។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Multiple Linear Regression (Direct Effects) ការវិភាគតំរែតំរង់លីនេអ៊ែរពហុគុណ (សម្រាប់វាស់វែងឥទ្ធិពលផ្ទាល់) |
ងាយស្រួលក្នុងការស្វែងយល់និងបកស្រាយពីទំនាក់ទំនងផ្ទាល់រវាងអថេរឯករាជ្យ (កំណើនការលក់, ទំហំក្រុមហ៊ុន, CSR) និងអថេរអនាមិក (រចនាសម្ព័ន្ធដើមទុន)។ | មិនអាចពន្យល់ពីយន្តការប្រយោល ឬកត្តាសម្របសម្រួល (Mediating factors) ដែលមានភាពស្មុគស្មាញនៅក្នុងការសម្រេចចិត្តហិរញ្ញវត្ថុបានទេ។ | បញ្ជាក់ថា CSR មិនមានឥទ្ធិពលផ្ទាល់ (Sig=0.996) លើរចនាសម្ព័ន្ធដើមទុនទេ ខណៈកំណើនការលក់ និងទំហំក្រុមហ៊ុនមានឥទ្ធិពលផ្ទាល់យ៉ាងសំខាន់។ |
| Path Analysis (Mediated Effects) ការវិភាគផ្លូវ (សម្រាប់វាស់វែងឥទ្ធិពលប្រយោលតាមរយៈអថេរអន្តរាគមន៍) |
អាចបង្ហាញពីឥទ្ធិពលប្រយោលយ៉ាងច្បាស់លាស់ ដោយជួយពន្យល់ពីខ្សែសង្វាក់នៃទំនាក់ទំនងរវាងសកម្មភាពក្រុមហ៊ុន និងរចនាសម្ព័ន្ធហិរញ្ញវត្ថុរបស់ពួកគេ។ | ទាមទារទិន្នន័យច្រើន និងការគណនាស្មុគស្មាញជាងមុន ព្រមទាំងត្រូវការមូលដ្ឋានទ្រឹស្តីរឹងមាំដើម្បីកំណត់ម៉ូដែល។ | រកឃើញថាប្រាក់ចំណេញ (ROA) ដើរតួជាអថេរសម្របសម្រួលដ៏សំខាន់ ដែលភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងរវាង CSR, កំណើនការលក់ និងទំហំក្រុមហ៊ុន ទៅនឹងការកំណត់រចនាសម្ព័ន្ធដើមទុន។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះមិនបានបញ្ជាក់ពីតម្រូវការផ្នែករឹង (Hardware) ឬកម្មវិធីកុំព្យូទ័រ (Software) ជាក់លាក់នោះទេ ប៉ុន្តែវាទាមទារធនធានទិន្នន័យហិរញ្ញវត្ថុនិងរបាយការណ៍ផ្លូវការ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងដោយផ្តោតតែលើក្រុមហ៊ុនកសិកម្មខ្នាតធំចំនួន ៨៨ ដែលបានចុះបញ្ជីនៅផ្សារមូលបត្រឥណ្ឌូនេស៊ី (IDX) តែប៉ុណ្ណោះ។ ទិន្នន័យនេះឆ្លុះបញ្ចាំងតែពីក្រុមហ៊ុនដែលមានរចនាសម្ព័ន្ធស្តង់ដារ និងមានការរាយការណ៍ហិរញ្ញវត្ថុច្បាស់លាស់ ដែលប្រហែលជាមិនតំណាងឱ្យសហគ្រាសកសិកម្មខ្នាតតូច និងមធ្យម (SMEs) នោះទេ។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ដែលវិស័យកសិកម្មភាគច្រើនជាលក្ខណៈគ្រួសារនិងមិនទាន់មានរបាយការណ៍ច្បាស់លាស់ ការអនុវត្តលទ្ធផលនេះដោយផ្ទាល់អាចមានកម្រិត។
ទោះបីជាបរិបទទីផ្សារមូលបត្រខុសគ្នាក៏ដោយ វិធីសាស្ត្រវាយតម្លៃនិងទ្រឹស្តីនៃការសិក្សានេះ មានប្រយោជន៍យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍវិស័យកសិឧស្សាហកម្ម និងការផ្តល់ឥណទាននៅកម្ពុជា។
ការយល់ដឹងពីឥទ្ធិពលប្រយោលនៃប្រាក់ចំណេញ និងឥទ្ធិពលផ្ទាល់នៃកំណើនការលក់ នឹងជួយសហគ្រាសកសិកម្មកម្ពុជារៀបចំយុទ្ធសាស្ត្រហិរញ្ញវត្ថុបានប្រសើរជាងមុនក្នុងការស្វែងរកប្រភពទុន។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Capital Structure (រចនាសម្ព័ន្ធដើមទុន) | ការរួមបញ្ចូលគ្នារវាងបំណុល (Debt) និងមូលធនផ្ទាល់ខ្លួន (Equity) ដែលក្រុមហ៊ុនមួយប្រើប្រាស់ដើម្បីផ្តល់ហិរញ្ញប្បទានដល់ប្រតិបត្តិការ ទិញទ្រព្យសកម្ម និងពង្រីកអាជីវកម្មរបស់ខ្លួន។ | ដូចជាការទិញផ្ទះមួយ ដែលអ្នកចេញលុយខ្លួនឯងពាក់កណ្តាល (មូលធន) និងខ្ចីធនាគារពាក់កណ្តាលទៀត (បំណុល) ដើម្បីបង្គ្រប់ថ្លៃផ្ទះ។ |
| Signaling Theory (ទ្រឹស្តីផ្តល់សញ្ញា) | ទ្រឹស្តីដែលពន្យល់ពីរបៀបដែលក្រុមហ៊ុនបញ្ជូនព័ត៌មាន ឬសញ្ញាវិជ្ជមាន (ដូចជាប្រាក់ចំណេញខ្ពស់ ឬការធ្វើ CSR) ទៅកាន់វិនិយោគិនឬម្ចាស់បំណុល ដើម្បីបង្ហាញពីភាពរឹងមាំផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ និងទាក់ទាញប្រភពទុន។ | ដូចជាសិស្សពូកែម្នាក់ដែលតែងតែលើកដៃឆ្លើយសំណួរគ្រូក្នុងថ្នាក់ ដើម្បីបង្ហាញ (ផ្តល់សញ្ញា) ថាខ្លួនឆ្លាតនិងបានត្រៀមមេរៀនរួចរាល់។ |
| Pecking Order Theory (ទ្រឹស្តីឋានានុក្រមនៃប្រភពទុន) | ទ្រឹស្តីហិរញ្ញវត្ថុដែលលើកឡើងថាក្រុមហ៊ុនចូលចិត្តប្រើប្រាស់ប្រាក់ចំណេញដែលរក្សាទុក (Internal funds) ជាមុនសិន បន្ទាប់មកទើបងាកទៅរកការខ្ចីបំណុល (Debt) ហើយមានតែជម្រើសចុងក្រោយទើបបោះផ្សាយភាគហ៊ុនថ្មី (Equity) ដើម្បីចៀសវាងការលាតត្រដាងព័ត៌មានច្រើន។ | ដូចជាពេលអ្នកចង់ទិញកុំព្យូទ័រថ្មី អ្នកនឹងចាយលុយសន្សំខ្លួនឯងមុនគេ បើខ្វះទើបខ្ចីមិត្តភក្តិ ហើយបើនៅតែខ្វះទៀតទើបសុំលុយម៉ាក់ប៉ាឬអ្នកដទៃ។ |
| Path Analysis (ការវិភាគផ្លូវ) | វិធីសាស្ត្រស្ថិតិមួយប្រភេទដែលប្រើដើម្បីវាយតម្លៃ និងបង្ហាញពីខ្សែសង្វាក់នៃទំនាក់ទំនង (ទាំងឥទ្ធិពលផ្ទាល់និងឥទ្ធិពលប្រយោល) រវាងអថេរច្រើនក្នុងពេលតែមួយ ជាពិសេសដើម្បីមើលឥទ្ធិពលនៃអថេរអន្តរាគមន៍។ | ដូចជាការមើលផែនទី GPS ដែលបង្ហាញមិនត្រឹមតែផ្លូវត្រង់ពីចំណុច A ទៅ B ទេ តែថែមទាំងបង្ហាញផ្លូវវាងកាត់ចំណុច C ផងដែរ។ |
| Intervening Variable / Mediating Variable (អថេរអន្តរាគមន៍ ឬ អថេរសម្របសម្រួល) | អថេរដែលស្ថិតនៅចន្លោះអថេរឯករាជ្យ និងអថេរអនាមិក ដែលដើរតួជាអ្នកបញ្ជូនឥទ្ធិពលពីអថេរមួយទៅអថេរមួយទៀត (ឧទាហរណ៍៖ ប្រាក់ចំណេញ ជាអ្នកបញ្ជូនឥទ្ធិពលពីកំណើនការលក់ទៅកាន់រចនាសម្ព័ន្ធដើមទុន)។ | ដូចជាអ្នកនាំពាក្យ (អថេរអន្តរាគមន៍) ដែលទទួលសារពីប្រធានក្រុមហ៊ុន (អថេរដើម) ហើយយកសារនោះទៅប្រាប់បុគ្គលិក (អថេរគោលដៅ) បន្ត។ |
| Return on Assets - ROA (អត្រាចំណេញធៀបនឹងទ្រព្យសកម្ម) | អនុបាតហិរញ្ញវត្ថុដែលវាស់ស្ទង់ថាតើក្រុមហ៊ុនមួយមានប្រសិទ្ធភាពកម្រិតណាក្នុងការប្រើប្រាស់ទ្រព្យសកម្មសរុប (ម៉ាស៊ីន ដីធ្លី ស្តុក) របស់ខ្លួន ដើម្បីបង្កើតជាប្រាក់ចំណេញសុទ្ធ។ | ដូចជាការវាស់ស្ទង់ថាតើអ្នកប្រើប្រាស់ម៉ាស៊ីនដេរ (ទ្រព្យសកម្ម) មួយគ្រឿង បានដេរខោអាវលក់ចំណេញ (ប្រាក់ចំណេញ) បានប៉ុន្មានក្នុងមួយខែ។ |
| Corporate Social Responsibility Disclosure Index - CSRDI (សន្ទស្សន៍លាតត្រដាងពីទំនួលខុសត្រូវសង្គមរបស់ក្រុមហ៊ុន) | ឧបករណ៍រង្វាស់ដែលវាយតម្លៃលើកម្រិតនិងគុណភាពនៃការរាយការណ៍ព័ត៌មានរបស់ក្រុមហ៊ុន ទាក់ទងនឹងសកម្មភាពសង្គម បរិស្ថាន និងសេដ្ឋកិច្ច ដោយផ្អែកលើស្តង់ដារអន្តរជាតិ (GRI)។ | ដូចជាសៀវភៅពិន្ទុវាយតម្លៃសិស្ស ដែលដាក់ពិន្ទុប្រចាំខែលើការចូលរួមការងារសង្គម ការសម្អាតបរិស្ថានសាលា និងអាកប្បកិរិយា។ |
| Debt to Equity Ratio - DER (អនុបាតបំណុលធៀបនឹងមូលធន) | អនុបាតដែលបង្ហាញពីសមាមាត្ររវាងបំណុលសរុប និងមូលធនសរុបរបស់ម្ចាស់ភាគហ៊ុន ដើម្បីវាយតម្លៃហានិភ័យហិរញ្ញវត្ថុរបស់ក្រុមហ៊ុនថាតើពឹងផ្អែកលើប្រាក់កម្ចីកម្រិតណា។ | ដូចជាការថ្លឹងទម្ងន់រវាងលុយដែលអ្នកជំពាក់គេ និងលុយដែលអ្នកមាននៅក្នុងហោប៉ៅខ្លួនឯងផ្ទាល់ ដើម្បីមើលថាអ្នកប្រថុយប្រឋានកម្រិតណា។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
