បញ្ហា (The Problem)៖ ឯកសារនេះសិក្សាពីកត្តាដែលជះឥទ្ធិពលដល់ការពង្រីកទីផ្សារអាហារសមុទ្រក្លាសេទៅកាន់ខេត្តស្រះកែវ ជាពិសេសផ្តោតលើអាកប្បកិរិយារបស់អ្នកប្រើប្រាស់ និងកត្តាល្បាយទីផ្សារ (Marketing Mix) ដែលជះឥទ្ធិពលដល់ការសម្រេចចិត្តទិញ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្រ្តបរិមាណ (Quantitative Method) ដោយប្រមូលទិន្នន័យតាមរយៈកម្រងសំណួរពីក្រុមគំរូអ្នកប្រើប្រាស់គោលដៅ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Descriptive Statistics ស្ថិតិពិពណ៌នា (ប្រេកង់, ភាគរយ, មធ្យមភាគ) |
ងាយស្រួលយល់ និងជួយសង្ខេបលក្ខណៈប្រជាសាស្ត្រទូទៅរបស់ក្រុមគំរូបានយ៉ាងច្បាស់លាស់។ | មិនអាចបង្ហាញពីទំនាក់ទំនងស៊ីជម្រៅ ឬឥទ្ធិពលរវាងអថេរ (Variables) ផ្សេងៗគ្នាបានទេ។ | កំណត់បានថាអ្នកទិញភាគច្រើនជាស្រ្តី មានអាយុចន្លោះ ៣១-៤០ ឆ្នាំ និងមានសមាជិកគ្រួសារ ៤-៦ នាក់។ |
| Inferential Statistics (t-test, ANOVA) ស្ថិតិអនុមាន (t-test និង ANOVA) |
មានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ក្នុងការប្រៀបធៀបភាពខុសគ្នានៃការសម្រេចចិត្តទិញរវាងក្រុមអ្នកប្រើប្រាស់ផ្សេងៗគ្នា។ | អាចវិភាគបានតែភាពខុសគ្នានៃកត្តាមួយម្តងៗ ប៉ុន្តែមិនអាចវាស់ស្ទង់កម្រិតទម្ងន់នៃឥទ្ធិពលរួមបញ្ជូលគ្នាបាន។ | បង្ហាញថាអាយុ និងចំនួនសមាជិកគ្រួសារ ពិតជាធ្វើឱ្យការសម្រេចចិត្តទិញមានភាពខុសគ្នាជាលក្ខណៈស្ថិតិ។ |
| Multiple Linear Regression ការវិភាគតំរែតម្រង់លីនេអ៊ែរពហុគុណ |
អាចវាស់ស្ទង់និងទស្សន៍ទាយកម្រិតឥទ្ធិពលនៃកត្តាទីផ្សារជាច្រើនក្នុងពេលតែមួយទៅលើការសម្រេចចិត្ត។ | ទាមទារទិន្នន័យដែលមានលក្ខខណ្ឌតឹងរ៉ឹង និងត្រូវប្រាកដថាគ្មានបញ្ហា Multicollinearity រវាងអថេរឯករាជ្យ។ | បញ្ជាក់ថាកត្តាទីកន្លែងចែកចាយ (0.218) និងកត្តាដំណើរការ (0.207) មានឥទ្ធិពលខ្លាំងបំផុតក្នុងការជំរុញការទិញ។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះទាមទារការចំណាយធនធានជាចម្បងទៅលើការប្រមូលទិន្នន័យទីលាន (Fieldwork) កម្មវិធីវិភាគស្ថិតិ និងចំណេះដឹងផ្នែកស្រាវជ្រាវទីផ្សារ។
ការសិក្សានេះប្រមូលទិន្នន័យតែនៅក្នុងខេត្តស្រះកែវ ប្រទេសថៃ ដែលផ្តោតលើអតិថិជនថៃជាចម្បង។ ទោះបីជាខេត្តនេះជាប់ព្រំដែនកម្ពុជា (ក្រុងប៉ោយប៉ែត) ក៏ដោយ ក៏ចំណូលចិត្ត តម្លៃដែលអាចទទួលយកបាន និងវប្បធម៌បរិភោគរបស់ប្រជាជនកម្ពុជាអាចមានភាពខុសប្លែកគ្នា។ នេះជារឿងសំខាន់សម្រាប់សហគ្រិនកម្ពុជាដែលត្រូវថ្លឹងថ្លែង និងធ្វើមូលដ្ឋានីយកម្ម (Localization) មុននឹងយកទិន្នន័យនេះមកអនុវត្ត។
វិធីសាស្ត្រនៃការស្រាវជ្រាវទីផ្សារ និងលទ្ធផលនៃការសិក្សានេះ មានអត្ថប្រយោជន៍យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់សហគ្រិន និងអ្នកស្រាវជ្រាវកម្ពុជាដែលចង់ពង្រីកទីផ្សារផលិតផលក្លាសេ។
សរុបមក ការយល់ដឹងពីអាកប្បកិរិយាអ្នកប្រើប្រាស់ និងឥទ្ធិពលនៃ Marketing Mix ជួយដល់អាជីវកម្មកម្ពុជាក្នុងការរៀបចំយុទ្ធសាស្ត្រចែកចាយ និងលក់រាយទំនិញក្លាសេឱ្យចំគោលដៅអតិថិជន និងមានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Marketing Mix | កត្តាទាំង៧ (Product, Price, Place, Promotion, People, Process, Physical Evidence) ដែលអាជីវកម្មប្រើប្រាស់ជាយុទ្ធសាស្ត្ររួមបញ្ចូលគ្នា ដើម្បីទាក់ទាញអតិថិជន និងឆ្លើយតបទៅនឹងតម្រូវការទីផ្សារ។ | ដូចជាការផ្សំគ្រឿងទេសទាំង៧មុខបញ្ជូលគ្នាដើម្បីធ្វើម្ហូបមួយចានឱ្យមានរសជាតិឆ្ងាញ់ត្រូវមាត់ភ្ញៀវ។ |
| Multiple Linear Regression | វិធីសាស្ត្រស្ថិតិដែលប្រើប្រាស់ដើម្បីទស្សន៍ទាយលទ្ធផល ឬវាយតម្លៃកម្រិតនៃឥទ្ធិពលរួមគ្នារបស់អថេរឯករាជ្យច្រើន (ដូចជា កត្តាទីផ្សារទាំងឡាយ) ទៅលើអថេរតាមតែមួយ (ការសម្រេចចិត្តទិញ)។ | ដូចជាការគណនាថាតើការខិតខំរៀន ម៉ោងគេង និងការហូបចុក បញ្ចូលគ្នាទៅជះឥទ្ធិពលប៉ុណ្ណាដល់ពិន្ទុប្រឡងសរុប។ |
| Quota Sampling | វិធីសាស្ត្រជ្រើសរើសក្រុមអ្នកចូលរួមក្នុងការស្ទង់មតិ ដោយមិនចាំបាច់ផ្អែកលើប្រូបាប៊ីលីតេ ប៉ុន្តែត្រូវកំណត់កូតា ឬចំនួនគោលដៅជាក់លាក់សម្រាប់ក្រុមនីមួយៗ (ឧទាហរណ៍ យកតាមសមាមាត្រអ្នករស់នៅតាមស្រុកនីមួយៗ)។ | ដូចជាការតម្រូវឱ្យជ្រើសរើសសិស្ស ៥នាក់ពីថ្នាក់នីមួយៗ ដើម្បីធានាថាមានតំណាងមកពីគ្រប់ថ្នាក់ស្មើៗគ្នា។ |
| One-way ANOVA | ការវិភាគស្ថិតិដើម្បីប្រៀបធៀបមធ្យមភាគរវាងក្រុម៣ ឬច្រើនជាងនេះ ថាតើវាមានភាពខុសគ្នាយ៉ាងពិតប្រាកដជាលក្ខណៈស្ថិតិឬទេ (ឧ. ប្រៀបធៀបឥទ្ធិពលនៃការសម្រេចចិត្តទិញរវាងក្រុមអាយុផ្សេងៗគ្នា)។ | ដូចជាការប្រៀបធៀបកម្ពស់សិស្សមកពីសាលា៣ផ្សេងគ្នា ដើម្បីរកមើលថាតើសាលាពិតជាមានឥទ្ធិពលធ្វើឱ្យកម្ពស់ពួកគេខុសគ្នាមែនឬអត់។ |
| Cronbach's alpha | រង្វាស់ស្ថិតិដែលប្រើសម្រាប់សាកល្បងភាពជឿជាក់ (Reliability) នៃកម្រងសំណួរស្រាវជ្រាវ ថាតើសំណួរនីមួយៗពិតជាវាស់ស្ទង់ទៅលើទិសដៅតែមួយដោយមានភាពសង្គតិភាពឬទេ។ (តម្លៃដែលទទួលយកបានគឺធំជាង ០.៧)។ | ដូចជាការថ្លឹងរបស់មួយនៅលើជញ្ជីងដដែល១០ដង ហើយលទ្ធផលចេញមកទម្ងន់ដូចៗគ្នា ដែលបញ្ជាក់ថាជញ្ជីងនោះពិតជាត្រឹមត្រូវគួរឱ្យទុកចិត្ត។ |
| Multicollinearity | បញ្ហាក្នុងការវិភាគស្ថិតិប្រភេទ Regression ដែលកើតឡើងនៅពេលអថេរឯករាជ្យពីរ ឬច្រើនមានទំនាក់ទំនងគ្នាខ្លាំងពេក ដែលធ្វើឱ្យពិបាកបែងចែកថាតើអថេរមួយណាមួយជះឥទ្ធិពលពិតប្រាកដទៅលើលទ្ធផល។ | ដូចជាការដាក់អំបិលនិងទឹកត្រីចូលក្នុងសម្លតែមួយ ពេលភ្លក់ទៅប្រៃពេក យើងពិបាករកថាមកពីអំបិលឬមកពីទឹកត្រី។ |
| Content validity (IOC) | សន្ទស្សន៍វាស់ស្ទង់ភាពត្រឹមត្រូវនៃមាតិកាសំណួរ (Index of Item-Objective Congruence) ដែលវាយតម្លៃដោយអ្នកជំនាញ ដើម្បីបញ្ជាក់ថាសំណួរនីមួយៗពិតជាអាចវាស់ស្ទង់ចំគោលបំណងនៃការស្រាវជ្រាវមែន។ | ដូចជាការយកវិញ្ញាសាប្រឡងទៅឲ្យនាយកសាលាពិនិត្យមើលសិន ថាតើវាពិតជាចេញចំមេរៀនដែលគ្រូបានបង្រៀនឬទេ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖