បញ្ហា (The Problem)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះសិក្សាពីកត្តាចម្រុះទីផ្សារ (Marketing Mix) និងកត្តាថែរក្សាសុខភាព ដែលមានឥទ្ធិពលលើអាកប្បកិរិយារបស់អ្នកប្រើប្រាស់ ក្នុងការសម្រេចចិត្តទិញទឹកបន្លែ និងទឹកផ្លែឈើនៅក្នុងទីក្រុងបាងកក។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវបែបស្ទង់មតិ ដោយប្រមូលទិន្នន័យពីអ្នកប្រើប្រាស់ និងវិភាគដោយប្រើស្ថិតិពិពណ៌នា និងស្ថិតិអនុមាន។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Descriptive Statistics ស្ថិតិពិពណ៌នា (Descriptive Statistics) |
ងាយស្រួលយល់ និងបង្ហាញរូបភាពទូទៅនៃទិន្នន័យបានច្បាស់លាស់តាមរយៈប្រេកង់ និងមធ្យមភាគ។ | មិនអាចបញ្ជាក់ពីទំនាក់ទំនងស៊ីជម្រៅ ឬធ្វើតេស្តសម្មតិកម្មពីមូលហេតុនិងផលវិបាកបានទេ។ | រកឃើញថាអតិថិជនភាគច្រើនជានារី អាយុ ២១-៣០ឆ្នាំ និងផ្តោតការយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់បំផុតលើគុណភាពផលិតផល (មធ្យមភាគ ៣.៩៥)។ |
| ANOVA (Analysis of Variance) ការវិភាគភាពប្រែប្រួល (ANOVA) |
អាចប្រៀបធៀបមធ្យមភាគរវាងក្រុមច្រើនជាងពីរ ដើម្បីរកមើលភាពខុសគ្នាយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព។ | ទាមទារទិន្នន័យដែលមានរបាយធម្មតា (Normal distribution) និងការយល់ដឹងពីស្ថិតិកម្រិតខ្ពស់ដើម្បីបកស្រាយ។ | បញ្ជាក់ថាកត្តាផលិតផល ទីកន្លែង និងការផ្សព្វផ្សាយ ពិតជាមានឥទ្ធិពលខុសៗគ្នាទៅលើអាកប្បកិរិយានៃការសម្រេចចិត្តទិញ។ |
| Chi-Square Test តេស្ត Chi-Square |
ស័ក្តិសមបំផុតសម្រាប់ទិន្នន័យប្រភេទក្រុម (Categorical data) ដើម្បីស្វែងរកទំនាក់ទំនងរវាងអថេរពីរ។ | ងាយរងឥទ្ធិពលពីទំហំគំរូ ប្រសិនបើចំនួនគំរូតូចពេកនៅក្នុងក្រុមនីមួយៗ លទ្ធផលអាចនឹងមិនសុក្រឹត។ | បញ្ជាក់អះអាងថា កត្តាប្រជាសាស្ត្ររួមមាន ភេទ អាយុ និងកម្រិតវប្បធម៌ ពិតជាមានឥទ្ធិពលលើអាកប្បកិរិយា និងការជ្រើសរើសទិញ។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះទាមទារកម្លាំងពលកម្មក្នុងការប្រមូលទិន្នន័យផ្ទាល់ និងការប្រើប្រាស់កម្មវិធីកុំព្យូទ័រឯកទេសសម្រាប់វិភាគស្ថិតិ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅទីក្រុងបាងកក ប្រទេសថៃ កំឡុងឆ្នាំ ២០០៤-២០០៥ ដោយផ្តោតលើអ្នកប្រើប្រាស់នៅតំបន់ទីក្រុង ដែលភាគច្រើនជានារី (៧០.៥%) និងមានវ័យក្មេង។ ទិន្នន័យនេះចាស់បន្តិច ប៉ុន្តែវាឆ្លុះបញ្ចាំងពីនិន្នាការនៃការចាប់ផ្តើមគិតគូរពីសុខភាព។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា និន្នាការស្រដៀងគ្នានេះកំពុងកើតឡើងយ៉ាងសកម្មនៅរាជធានីភ្នំពេញ ដែលទាមទារឱ្យមានការសិក្សាប្រមូលទិន្នន័យផ្ទាល់ក្នុងស្រុក ដើម្បីទទួលបានបរិបទបច្ចុប្បន្ន។
ទោះបីជាឯកសារនេះចាស់បន្តិចក្តី ប៉ុន្តែក្របខ័ណ្ឌទ្រឹស្តី និងវិធីសាស្ត្រនៃការស្រាវជ្រាវនេះ គឺមានប្រយោជន៍ខ្លាំងសម្រាប់យុទ្ធសាស្ត្រទីផ្សារនៅកម្ពុជា។
សរុបមក ការយល់ដឹងពីកត្តាចម្រុះទីផ្សាររួមផ្សំជាមួយតម្រូវការសុខភាព នឹងជួយឱ្យអ្នកសហគ្រិន និងអ្នកស្រាវជ្រាវនៅកម្ពុជាអាចកំណត់គោលដៅអាជីវកម្មបានចំទិសដៅ។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Marketing Mix | យុទ្ធសាស្ត្រទីផ្សារដែលរួមបញ្ចូលគ្នានូវអថេរដែលអាចគ្រប់គ្រងបានចំនួន ៤ គឺ ផលិតផល (Product) តម្លៃ (Price) ទីកន្លែង (Place) និងការផ្សព្វផ្សាយ (Promotion) ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងតម្រូវការរបស់អតិថិជនគោលដៅ។ | ដូចជាការចម្អិនម្ហូបមួយចានដែលត្រូវការគ្រឿងផ្សំសំខាន់ៗ៤មុខចូលគ្នា ដើម្បីឱ្យមានរសជាតិឆ្ងាញ់ត្រូវមាត់អតិថិជន។ |
| Consumer Behavior | ការសិក្សាពីសកម្មភាព និងដំណើរការផ្លូវចិត្តរបស់មនុស្ស នៅពេលពួកគេសម្រេចចិត្តស្វែងរក ទិញ ប្រើប្រាស់ និងវាយតម្លៃលើផលិតផល ឬសេវាកម្មណាមួយ។ | ដូចជាការតាមដានមើលទម្លាប់របស់មិត្តភក្តិ ដើម្បីដឹងថាហេតុអ្វីបានជាគាត់តែងតែសម្រេចចិត្តទិញតែអាវម៉ាកមួយនេះ។ |
| ANOVA (Analysis of Variance) | វិធីសាស្ត្រស្ថិតិដែលប្រើសម្រាប់ប្រៀបធៀបមធ្យមភាគនៃទិន្នន័យចាប់ពី ៣ ក្រុមឡើងទៅ ដើម្បីបញ្ជាក់ថាតើក្រុមទាំងនោះមានភាពខុសគ្នាជាអត្ថន័យស្ថិតិ (Significant difference) ដែរឬទេ។ | ដូចជាការយកពិន្ទុប្រឡងរបស់សិស្ស៣ថ្នាក់ផ្សេងគ្នា មកប្រៀបធៀបគ្នាដើម្បីរកមើលថាថ្នាក់ណាពូកែជាងគេពិតប្រាកដ។ |
| Chi-Square Test | ការធ្វើតេស្តស្ថិតិដែលប្រើដើម្បីរកមើលថាតើមានទំនាក់ទំនង ឬភាពអាស្រ័យគ្នា រវាងអថេរប្រភេទក្រុម (Categorical Variables) ពីរឬអត់។ | ដូចជាការធ្វើតេស្តមើលថា តើមនុស្សប្រុស និងមនុស្សស្រី (ភេទ) មានចំណូលចិត្តពណ៌ (ពណ៌) ខុសគ្នាដែរឬទេ? |
| Purposive Sampling | វិធីសាស្ត្រនៃការជ្រើសរើសក្រុមគំរូដោយចេតនា ដែលអ្នកស្រាវជ្រាវកំណត់លក្ខណៈវិនិច្ឆ័យទុកជាមុន ហើយជ្រើសរើសតែអ្នកដែលស្របតាមលក្ខខណ្ឌនោះ ដើម្បីយកមកឆ្លើយកម្រងសំណួរ។ | ដូចជាការជ្រើសរើសយកតែអ្នកដែលចូលចិត្តលេងកីឡា ដើម្បីមកសួរពីចំណូលចិត្តក្នុងការទិញស្បែកជើងប៉ាត់តា។ |
| Descriptive Statistics | ការប្រើប្រាស់ស្ថិតិមូលដ្ឋាន ដូចជាការរាប់ប្រេកង់ ភាគរយ និងមធ្យមភាគ ដើម្បីសង្ខេប និងរៀបរាប់ពីលក្ខណៈទូទៅនៃទិន្នន័យដែលប្រមូលបាន ឱ្យងាយស្រួលមើលយល់។ | ដូចជាការសង្ខេបប្រាប់គេថា ក្នុងថ្នាក់នេះមានសិស្សប្រុស៣០% និងស្រី៧០% ជាជាងការអានបញ្ជីឈ្មោះសិស្សម្តងម្នាក់ៗ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
