បញ្ហា (The Problem)៖ ការផ្លាស់ប្តូរទៅប្រើប្រាស់ថាមពលកកើតឡើងវិញគឺជារឿងចាំបាច់នៅក្នុងប្រទេសវៀតណាម ប៉ុន្តែការអភិវឌ្ឍន៍ថាមពលពន្លឺព្រះអាទិត្យលើដំបូលតាមផ្ទះនៅក្នុងទីក្រុងធំៗកំពុងជួបប្រទះនឹងឧបសគ្គផ្នែកអាកប្បកិរិយា សេដ្ឋកិច្ច និងគោលនយោបាយ ដែលធ្វើឱ្យមានការកំណត់លើការសម្រេចចិត្តវិនិយោគ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវទាំងគុណភាព និងបរិមាណ ដើម្បីពិនិត្យមើលកត្តាដែលជះឥទ្ធិពលដល់គោលបំណងក្នុងការវិនិយោគ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Structural Equation Modeling (SEM) ការធ្វើម៉ូដែលសមីការរចនាសម្ព័ន្ធ (SEM) |
អាចធ្វើតេស្តទំនាក់ទំនងស្មុគស្មាញរវាងអថេរច្រើនក្នុងពេលតែមួយ និងបញ្ជាក់ពីភាពត្រឹមត្រូវនៃម៉ូដែលទាំងមូល។ | ទាមទារទំហំសំណាកទិន្នន័យធំ និងលក្ខខណ្ឌតឹងរ៉ឹងក្នុងការវិភាគ។ | ពន្យល់បាន 72.8% នៃបំរែបំរួលនៅក្នុងគោលបំណងវិនិយោគថាមពលសូឡាលើដំបូលរបស់គ្រួសារ។ |
| Exploratory & Confirmatory Factor Analysis (EFA & CFA) ការវិភាគកត្តារុករក និងបញ្ជាក់ (EFA & CFA) |
ជួយកាត់បន្ថយវិមាត្រនៃទិន្នន័យ និងធានាបាននូវភាពជឿជាក់នៃរង្វាស់ស្ទង់មតិ។ | ដំណើរការមានភាពស្មុគស្មាញ និងអាចធ្វើឲ្យបាត់បង់អថេរមួយចំនួនធំប្រសិនបើទិន្នន័យមិនល្អ។ | បានបញ្ជាក់ពីភាពស័ក្តិសមនៃម៉ូដែលរង្វាស់ (CFI = 0.915, RMSEA = 0.051) និងរក្សាកត្តាគោលចំនួន 8។ |
| Analysis of Variance (ANOVA) ការវិភាគបំរែបំរួល (ANOVA) |
មានប្រសិទ្ធភាពក្នុងការស្វែងរកភាពខុសគ្នារវាងក្រុមប្រជាសាស្ត្រផ្សេងៗគ្នា (អាយុ, ភេទ, ចំណូល)។ | បង្ហាញត្រឹមតែអត្ថិភាពនៃភាពខុសគ្នា ប៉ុន្តែមិនអាចពន្យល់ពីទំនាក់ទំនងនៃហេតុនិងផលស៊ីជម្រៅបានទេ។ | រកឃើញថាមានភាពខុសគ្នាខ្លាំងក្នុងការសម្រេចចិត្តវិនិយោគរវាងក្រុមបុរសនិងស្ត្រី ព្រមទាំងក្រុមដែលមានចំណូលខុសគ្នា។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះទាមទារការប្រមូលទិន្នន័យស្ទង់មតិផ្ទាល់ពីប្រជាពលរដ្ឋ និងតម្រូវឲ្យមានកម្មវិធីស្ថិតិសម្រាប់វិភាគទិន្នន័យ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងតែនៅក្នុងទីក្រុងធំៗ (ហាណូយ និងហូជីមិញ) និងផ្តោតលើគ្រួសារដែលបានដំឡើងថាមពលពន្លឺព្រះអាទិត្យរួចហើយ។ វាមិនបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីគ្រួសារនៅតំបន់ជនបទ ឬអ្នកដែលបដិសេធមិនដំឡើងដោយសារតម្លៃថ្លៃនោះទេ។ សម្រាប់កម្ពុជា នេះជារឿងសំខាន់ ព្រោះបរិបទទីក្រុងភ្នំពេញ និងតាមបណ្តាខេត្តមានសមត្ថភាពសេដ្ឋកិច្ចខុសគ្នាខ្លាំង។
វិធីសាស្ត្រ និងលទ្ធផលនៃការសិក្សានេះមានប្រយោជន៍ខ្លាំងណាស់សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍន៍គោលនយោបាយថាមពលកកើតឡើងវិញនៅប្រទេសកម្ពុជា។
ការយល់ដឹងពីកត្តាជំរុញទាំងនេះនឹងជួយឲ្យអ្នករៀបចំគោលនយោបាយ និងក្រុមហ៊ុននៅកម្ពុជាអាចពន្លឿនការផ្លាស់ប្តូរទៅរកថាមពលស្អាតបានកាន់តែមានប្រសិទ្ធភាព និងចំគោលដៅ។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Structural Equation Modeling (SEM) | ការធ្វើម៉ូដែលសមីការរចនាសម្ព័ន្ធ (SEM) គឺជាបច្ចេកទេសស្ថិតិកម្រិតខ្ពស់ដែលត្រូវបានប្រើប្រាស់ដើម្បីសាកល្បង និងប៉ាន់ស្មានទំនាក់ទំនងស្មុគស្មាញរវាងអថេរច្រើនក្នុងពេលតែមួយ (ឧទាហរណ៍៖ ទំនាក់ទំនងរវាងកត្តាហានិភ័យ កត្តាតម្លៃ និងការសម្រេចចិត្តវិនិយោគ)។ | វាប្រៀបដូចជាការគូរផែនទីបណ្ដាញផ្លូវថ្នល់ដ៏ស្មុគស្មាញមួយ ដើម្បីមើលថាតើចរាចរណ៍ពីផ្លូវមួយជះឥទ្ធិពលដល់ផ្លូវផ្សេងទៀតយ៉ាងដូចម្តេចក្នុងពេលតែមួយ។ |
| Exploratory Factor Analysis (EFA) | ការវិភាគកត្តារុករក គឺជាវិធីសាស្ត្រស្ថិតិដែលប្រើដើម្បីបង្រួមសំណុំទិន្នន័យធំៗដែលមានអថេរច្រើន ទៅជាក្រុមតូចៗ (កត្តាគោល) ដែលមានទំនាក់ទំនងគ្នាទៅវិញទៅមក ដើម្បីងាយស្រួលក្នុងការវិភាគ។ | ដូចជាការរៀបចំសម្លៀកបំពាក់រាប់រយខោអាវចូលទៅក្នុងទូ ដោយបែងចែកជាក្រុមៗដូចជា អាវធំ ខោជើងវែង និងខោអាវកីឡា ដើម្បីងាយស្រួលស្វែងរក។ |
| Confirmatory Factor Analysis (CFA) | ការវិភាគកត្តាបញ្ជាក់ គឺជាវិធីសាស្ត្រស្ថិតិដែលប្រើបន្ទាប់ពី EFA ដើម្បីសាកល្បង និងបញ្ជាក់ថាតើទិន្នន័យដែលប្រមូលបានជាក់ស្តែងពិតជាស៊ីសង្វាក់គ្នាជាមួយនឹងម៉ូដែលទ្រឹស្តីដែលអ្នកស្រាវជ្រាវបានបង្កើតឡើងទុកជាមុនឬយ៉ាងណា។ | ដូចជាការភ្លក់មុខម្ហូបដែលចម្អិនរួច ដើម្បីបញ្ជាក់ថាវាពិតជាមានរសជាតិដូចទៅនឹងរូបមន្តដែលអ្នកបានសរសេរទុកនៅលើក្រដាសមែន។ |
| Feed-in Tariff (FIT) | អត្រាថ្លៃអគ្គិសនីបញ្ជូលបណ្តាញ (FIT) គឺជាគោលនយោបាយដែលរដ្ឋាភិបាលធានាទិញថាមពលអគ្គិសនីដែលផលិតបានពីប្រព័ន្ធកកើតឡើងវិញ (ដូចជាសូឡាលើដំបូល) ក្នុងតម្លៃថេរមួយសម្រាប់រយៈពេលវែង ដើម្បីលើកទឹកចិត្តដល់ការវិនិយោគ។ | ប្រៀបដូចជារដ្ឋាភិបាលចុះកិច្ចសន្យាទិញបន្លែពីកសិករក្នុងតម្លៃមួយថេររយៈពេល១០ឆ្នាំ ដើម្បីឱ្យកសិករហ៊ានចំណាយលុយទិញពូជនិងជីមកដាំដោយមិនខ្លាចខាត។ |
| Photovoltaic (PV) System | ប្រព័ន្ធបំប្លែងពន្លឺទៅជាអគ្គិសនី (PV) គឺជាបច្ចេកវិទ្យាដែលប្រើប្រាស់បន្ទះសូឡាដើម្បីស្រូបយកថាមពលពន្លឺព្រះអាទិត្យ ហើយបំប្លែងវាទៅជាចរន្តអគ្គិសនីផ្ទាល់ (DC) សម្រាប់ប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃ។ | ដូចជារុក្ខជាតិប្រើប្រាស់ស្លឹករបស់វាដើម្បីស្រូបពន្លឺព្រះអាទិត្យ ហើយបំប្លែងវាទៅជាអាហារដើម្បីលូតលាស់អញ្ចឹងដែរ។ |
| Theory of Planned Behavior (TPB) | ទ្រឹស្តីនៃអាកប្បកិរិយាដែលមានផែនការ គឺជាទ្រឹស្តីចិត្តសាស្ត្រដែលពន្យល់ថា អាកប្បកិរិយារបស់មនុស្សត្រូវបានកំណត់ដោយកត្តាបីយ៉ាងគឺ៖ ឥរិយាបថផ្ទាល់ខ្លួន សម្ពាធពីសង្គមជុំវិញ និងការជឿជាក់លើសមត្ថភាពខ្លួនឯងក្នុងការធ្វើកិច្ចការនោះ។ | មុនពេលអ្នកសម្រេចចិត្តទិញរបស់អ្វីមួយ អ្នកត្រូវគិតថាអ្នកចូលចិត្តវាទេ (ឥរិយាបថ) មិត្តភក្តិអ្នកគាំទ្រទេ (សម្ពាធសង្គម) និងអ្នកមានលុយទិញវាទេ (សមត្ថភាព)។ |
| Cronbach's Alpha | មេគុណ Cronbach's Alpha គឺជារង្វាស់ស្ថិតិដែលប្រើដើម្បីវាយតម្លៃកម្រិតនៃភាពជឿជាក់ (Reliability) និងភាពស៊ីសង្វាក់គ្នានៃកម្រងសំណួរស្ទង់មតិ ថាតើសំណួរទាំងអស់វាស់វែងពីចំណុចតែមួយពិតប្រាកដឬទេ។ | ដូចជាការថ្លឹងទម្ងន់ខ្លួនឯងលើជញ្ជីង៣ដងជាប់ៗគ្នា ហើយជញ្ជីងបង្ហាញលេខដូចគ្នាទាំង៣ដង ដែលបញ្ជាក់ថាជញ្ជីងនោះពិតជាអាចទុកចិត្តបាន។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖