បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះផ្តោតលើការស្វែងយល់ពីកត្តាដែលជះឥទ្ធិពលដល់ការផ្សព្វផ្សាយតាមមាត់តៗគ្នា (Word of Mouth Communication) របស់ភ្ញៀវទេសចរអឺរ៉ុបដែលមកប្រើប្រាស់សេវាកម្ម Day Spa នៅក្នុងទីក្រុងប៉ាតាយ៉ា ខេត្តជុនបុរី ប្រទេសថៃ។ បញ្ហាចម្បងគឺការស្វែងរកទំនាក់ទំនងនិងឥទ្ធិពលរវាងការលើកទឹកចិត្ត គុណភាពសេវាកម្ម តម្លៃសេវាកម្ម និងការពេញចិត្តរបស់អតិថិជន។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្របរិមាណ (Quantitative Research) ដោយប្រមូលទិន្នន័យពីសំណាកគោលដៅ ហើយធ្វើការវិភាគតាមរយៈទិន្នន័យស្ថិតិនិងរចនាសម្ព័ន្ធម៉ូដែល។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Exploratory Factor Analysis (EFA) ការវិភាគកត្តាស្វែងរកដើម្បីបែងចែកក្រុមអថេរ |
ជួយកាត់បន្ថយភាពស្មុគស្មាញនៃទិន្នន័យដោយប្រមូលផ្ដុំអថេរជាច្រើនទៅជាកត្តាគោលសំខាន់ៗដែលងាយស្រួលវិភាគ។ | មិនអាចវាស់ស្ទង់ទំនាក់ទំនងហេតុនិងផល (Causal relationships) រវាងកត្តាផ្សេងៗបានដោយផ្ទាល់នោះទេ។ | បានចម្រាញ់សូចនាករចំនួន ៣១ ឱ្យទៅជាអថេរលាក់កំបាំង (Latent Variables) ចំនួន ៥ ដែលមានភាពជឿជាក់ខ្ពស់ (Cronbach's alpha > 0.7)។ |
| Structural Equation Modeling (SEM) ការវិភាគម៉ូដែលសមីការរចនាសម្ព័ន្ធ |
អាចសាកល្បងសម្មតិកម្មស្មុគស្មាញ និងវាស់ស្ទង់ឥទ្ធិពលផ្ទាល់ និងប្រយោលរវាងអថេរច្រើនក្នុងពេលតែមួយបានយ៉ាងច្បាស់លាស់។ | ទាមទារទំហំសំណាកធំ (យ៉ាងហោចណាស់ >៣០០) និងចំណេះដឹងស្ថិតិកម្រិតខ្ពស់ក្នុងការប្រើប្រាស់កម្មវិធីកុំព្យូទ័រ។ | បានបញ្ជាក់ថា ការពេញចិត្តរបស់អតិថិជន (β=0.440) និងតម្លៃសេវាកម្ម (β=0.361) មានឥទ្ធិពលវិជ្ជមានដោយផ្ទាល់ទៅលើការផ្សព្វផ្សាយតាមមាត់ (WOM)។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះទាមទារការប្រមូលទិន្នន័យបឋមពីទីលានផ្ទាល់ និងការប្រើប្រាស់កម្មវិធីស្ថិតិកម្រិតខ្ពស់សម្រាប់ការវិភាគទិន្នន័យ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងផ្តោតទាំងស្រុងទៅលើទីក្រុងប៉ាតាយ៉ា ប្រទេសថៃ ដោយប្រមូលទិន្នន័យតែពីភ្ញៀវទេសចរអឺរ៉ុប (ភាគច្រើនជាជនជាតិរុស្ស៊ី និងអង់គ្លេស)។ លទ្ធផលនេះអាចមានភាពលម្អៀងខាងវប្បធម៌ និងអាកប្បកិរិយាចំណាយ ដែលប្រហែលជាមិនឆ្លុះបញ្ចាំងពេញលេញពីទម្លាប់របស់ភ្ញៀវទេសចរចម្រុះជាតិសាសន៍ដែលមកទស្សនាប្រទេសកម្ពុជា (ដូចជាជនជាតិអាស៊ី ឬអាមេរិក) នោះទេ។ ទោះជាយ៉ាងណា ក្របខ័ណ្ឌទ្រឹស្តីនេះនៅតែមានតម្លៃសម្រាប់ការយល់ដឹងពីចិត្តសាស្ត្រភ្ញៀវទេសចរលោកខាងលិច។
ទោះបីជាការសិក្សានេះផ្តោតលើទីក្រុងប៉ាតាយ៉ាក៏ដោយ វិធីសាស្ត្រវាយតម្លៃសេវាកម្មអាចយកមកអនុវត្តយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាពសម្រាប់វិស័យទេសចរណ៍និងបដិសណ្ឋារកិច្ចនៅកម្ពុជា។
សរុបមក គំរូវិភាគនេះផ្តល់នូវមូលដ្ឋានគ្រឹះដ៏រឹងមាំសម្រាប់អាជីវកម្មទេសចរណ៍នៅកម្ពុជា ក្នុងការផ្តោតលើគុណភាពសេវាកម្មដើម្បីឈានទៅរកការកសាងភាពស្មោះត្រង់របស់អតិថិជនតាមរយៈការផ្សព្វផ្សាយតាមមាត់។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Structural Equation Modeling (SEM) | ជាវិធីសាស្ត្រស្ថិតិកម្រិតខ្ពស់ដែលប្រើសម្រាប់សាកល្បង និងវាស់ស្ទង់ទំនាក់ទំនងរវាងអថេរជាច្រើនក្នុងពេលតែមួយ ជាពិសេសអថេរដែលមិនអាចវាស់ស្ទង់បានដោយផ្ទាល់ (ដូចជា ការពេញចិត្ត ឬការយល់ឃើញ)។ | ដូចជាការគូសផែនទីបណ្ដាញផ្លូវស្មុគស្មាញមួយ ដើម្បីមើលថាផ្លូវណាខ្លះភ្ជាប់ទៅណា និងមានឥទ្ធិពលលើចរាចរណ៍រួមយ៉ាងដូចម្តេច។ |
| Exploratory Factor Analysis (EFA) | ជាបច្ចេកទេសស្ថិតិដែលប្រើដើម្បីកាត់បន្ថយទិន្នន័យពីសំណួរជាច្រើន ទៅជាក្រុម ឬកត្តាគោលៗមួយចំនួនតូច ដើម្បីងាយស្រួលក្នុងការវិភាគ និងស្វែងយល់ពីរចនាសម្ព័ន្ធលាក់កំបាំងនៃទិន្នន័យ។ | ដូចជាការរៀបចំសម្លៀកបំពាក់រាប់រយកំប្លេ ទៅជាប៉ុន្មានទូដាច់ដោយឡែកពីគ្នា (ខោ អាវយឺត រ៉ូប) ដើម្បីងាយស្រួលរក។ |
| SERVQUAL | ជាម៉ូដែលសម្រាប់វាស់ស្ទង់គុណភាពសេវាកម្ម ដោយប្រៀបធៀបរវាង "ការរំពឹងទុក" របស់អតិថិជន និង "សេវាកម្មជាក់ស្តែង" ដែលទទួលបាន ដោយផ្អែកលើវិមាត្រ៥គឺ រូបរាងរូបវន្ត ភាពជឿជាក់ ការឆ្លើយតប ការធានា និងការយកចិត្តទុកដាក់។ | ដូចជាការដាក់ពិន្ទុលើភោជនីយដ្ឋានមួយដោយប្រៀបធៀបថា តើម្ហូបដែលបានញ៉ាំជាក់ស្តែង ឆ្ងាញ់ដូចអ្វីដែលយើងបានគិតទុកមុនដែរឬទេ។ |
| Word of mouth communication | ដំណើរការដែលអតិថិជនចែកចាយព័ត៌មាន បទពិសោធន៍ ឬការវាយតម្លៃអំពីផលិតផលឬសេវាកម្មមួយទៅកាន់មនុស្សផ្សេងទៀត (គ្រួសារ មិត្តភក្តិ ឬតាមអនឡាញ) ដែលអាចជះឥទ្ធិពលដល់ការសម្រេចចិត្តទិញរបស់អ្នកដទៃ។ | ដូចជាពេលយើងមើលកុនមួយរឿងចប់ហើយល្អមើលពេក ក៏ប្រាប់មិត្តភក្តិឱ្យទៅមើលដែរ។ |
| Latent variable | ជាអថេរឬកត្តាដែលមិនអាចវាស់ស្ទង់ ឬសង្កេតឃើញដោយផ្ទាល់បាន (ឧទាហរណ៍៖ ការពេញចិត្ត ការលើកទឹកចិត្ត) តែត្រូវវាស់ស្ទង់ដោយប្រយោលតាមរយៈសំណួរសូចនាករផ្សេងៗ។ | ដូចជា "ភាពឆ្លាតវៃ" របស់មនុស្សម្នាក់ ដែលយើងមិនអាចវាស់ដោយផ្ទាល់បានដោយប្រើម៉ែត្រ តែត្រូវវាស់តាមរយៈពិន្ទុប្រឡងមុខវិជ្ជាផ្សេងៗ។ |
| Cronbach's alpha | ជារង្វាស់ស្ថិតិដែលប្រើដើម្បីតេស្ត "ភាពជឿជាក់" (Reliability) ឬភាពស៊ីសង្វាក់គ្នានៃកម្រងសំណួរ ដើម្បីធានាថាសំណួរទាំងអស់ដែលវាស់ស្ទង់កត្តាមួយ ពិតជាដើរក្នុងទិសដៅតែមួយ។ | ដូចជាការព្យាយាមថ្លឹងរបស់មួយនៅលើជញ្ជីង៣ដង ហើយជញ្ជីងបង្ហាញទម្ងន់ដូចគ្នាចំៗទាំង៣ដង ដែលបញ្ជាក់ថាជញ្ជីងនោះគួរឱ្យទុកចិត្ត។ |
| Disconfirmation | ទ្រឹស្តីដែលពន្យល់ពីការវាយតម្លៃភាពពេញចិត្តរបស់អតិថិជន ដោយផ្តោតលើគម្លាតរវាងការរំពឹងទុកមុនពេលប្រើប្រាស់ និងលទ្ធផលជាក់ស្តែងដែលទទួលបាន។ | ដូចជាពេលយើងគិតថាប្រលងបានពិន្ទុត្រឹមធ្លាក់ តែក៏ស្រាប់តែចេញលទ្ធផលមកបាននិទ្ទេស A ធ្វើឱ្យយើងរំភើបលើសការរំពឹងទុក។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖