បញ្ហា (The Problem)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះវាយតម្លៃពីឥទ្ធិពលនៃរចនាសម្ព័ន្ធភាពជាម្ចាស់ (Ownership Structure) ទៅលើដំណើរការប្រតិបត្តិការរបស់ក្រុមហ៊ុនសំណង់ និងអចលនទ្រព្យដែលបានចុះបញ្ជីនៅលើទីផ្សារមូលបត្រវៀតណាម ចាប់ពីឆ្នាំ២០១០ ដល់ ២០១៩។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះប្រើប្រាស់ទិន្នន័យហិរញ្ញវត្ថុរបស់ក្រុមហ៊ុនចំនួន ៥៨ ដោយអនុវត្តវិធីសាស្ត្រវាយតម្លៃអេកូណូមេទ្រីក ដើម្បីស្វែងរកទំនាក់ទំនងរវាងអថេរនានា។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Pooled Ordinary Least Square (OLS) ការប៉ាន់ស្មានការ៉េអប្បបរមា |
ងាយស្រួលក្នុងការគណនា និងប្រើប្រាស់ជាមូលដ្ឋានសម្រាប់ការវិភាគដំបូង។ | មិនអាចដោះស្រាយបញ្ហាអថេរដែលមិនអាចសង្កេតបាន និងងាយរងឥទ្ធិពលពីបញ្ហាវ៉ារ្យ៉ង់ខុសគ្នា (Heteroscedasticity)។ | ត្រូវបានបដិសេធចោលបន្ទាប់ពីធ្វើតេស្ត F-test ដោយសារមិនស័ក្តិសមជាមួយទិន្នន័យបន្ទះ (Panel Data) នេះ។ |
| Fixed Effect Model (FEM) / Random Effect Model (REM) គំរូឥទ្ធិពលថេរ / គំរូឥទ្ធិពលចៃដន្យ |
អាចដោះស្រាយបញ្ហាអថេរដែលមិនអាចសង្កេតបាននៅក្នុងទិន្នន័យបន្ទះ (Panel Data) ជួយឱ្យលទ្ធផលមានភាពជាក់លាក់ជាង OLS។ | នៅតែទទួលរងឥទ្ធិពលពីបញ្ហាវ៉ារ្យ៉ង់ខុសគ្នា (Heteroscedasticity) និងកំហុសទាក់ទងគ្នា (Autocorrelation) ដែលធ្វើឱ្យលទ្ធផលមិនមានភាពសុក្រឹត។ | ត្រូវបានបដិសេធដោយសារការធ្វើតេស្ត Breusch-Pagan និង Wooldridge បានបង្ហាញពីវត្តមាននៃបញ្ហាវ៉ារ្យ៉ង់ខុសគ្នា។ |
| Generalized Least Squares (GLS) ការប៉ាន់ស្មានការ៉េអប្បបរមាទូទៅ |
អាចដោះស្រាយបញ្ហាវ៉ារ្យ៉ង់ខុសគ្នា (Heteroscedasticity) យ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព និងផ្តល់នូវការប៉ាន់ស្មានដែលរឹងមាំ (Robust) និងអាចទុកចិត្តបានបំផុត។ | ទាមទារការគណនាស្មុគស្មាញ និងត្រូវការកម្មវិធីស្ថិតិកម្រិតខ្ពស់ដើម្បីដំណើរការគំរូ។ | ជាគំរូដ៏ល្អបំផុតដែលត្រូវបានជ្រើសរើសសម្រាប់ការវិភាគចុងក្រោយ ដែលបង្ហាញថាម្ចាស់ភាគហ៊ុនបរទេសជួយបង្កើនតម្លៃក្រុមហ៊ុន (TobinQ) ចំណែកឯម្ចាស់ភាគហ៊ុនរដ្ឋធ្វើឱ្យតម្លៃធ្លាក់ចុះ។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ឯកសារមិនបានបញ្ជាក់លម្អិតអំពីថ្លៃដើមធនធាននោះទេ ប៉ុន្តែការវិភាគនេះទាមទារកម្មវិធីស្ថិតិកម្រិតខ្ពស់ និងទិន្នន័យហិរញ្ញវត្ថុដែលបានធ្វើសវនកម្មត្រឹមត្រូវពិតប្រាកដ។
ការសិក្សានេះផ្តោតលើទីផ្សារមូលបត្រប្រទេសវៀតណាម ដោយប្រើប្រាស់ក្រុមហ៊ុនសំណង់ និងអចលនទ្រព្យចំនួន៥៨ ចន្លោះឆ្នាំ២០១០-២០១៩។ ដោយសារបរិបទទីផ្សារ ទំហំសេដ្ឋកិច្ច និងច្បាប់វិនិយោគរបស់វៀតណាមមានលក្ខណៈខុសប្លែកពីកម្ពុជា លទ្ធផលនេះអាចមិនឆ្លុះបញ្ចាំងទាំងស្រុងទេប្រសិនបើអនុវត្តដោយផ្ទាល់នៅកម្ពុជា។ ទោះយ៉ាងណា នេះជាមេរៀនដ៏ល្អសម្រាប់កម្ពុជាក្នុងការស្វែងយល់ពីឥទ្ធិពលនៃការកាន់កាប់ភាគហ៊ុនដោយរដ្ឋ និងការទាក់ទាញវិនិយោគទុនបរទេស។
វិធីសាស្ត្រ និងការរកឃើញក្នុងការសិក្សានេះ មានសារៈសំខាន់ខ្លាំងសម្រាប់បរិបទសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ជាពិសេសក្នុងការអភិវឌ្ឍទីផ្សារមូលបត្រ និងអភិបាលកិច្ចក្រុមហ៊ុនអចលនទ្រព្យ។
ជារួម ការសិក្សានេះផ្តល់នូវក្របខ័ណ្ឌអេកូណូមេទ្រីកដ៏រឹងមាំមួយ សម្រាប់អ្នកវិភាគហិរញ្ញវត្ថុ និងរៀបចំគោលនយោបាយនៅកម្ពុជា ក្នុងការវាយតម្លៃ និងធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវអភិបាលកិច្ចសាជីវកម្មក្នុងវិស័យអចលនទ្រព្យ។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| TobinQ | សូចនាករសម្រាប់វាស់វែងតម្លៃទីផ្សាររបស់ក្រុមហ៊ុនធៀបនឹងតម្លៃសៀវភៅនៃទ្រព្យសកម្មរបស់វា។ វាបង្ហាញពីការវាយតម្លៃរបស់អ្នកវិនិយោគលើសក្តានុពលកំណើននាពេលអនាគតរបស់ក្រុមហ៊ុន។ | ដូចជាការប្រៀបធៀបតម្លៃផ្ទះដែលអ្នកអាចលក់បាននៅលើទីផ្សារជាក់ស្តែង ជាមួយនឹងតម្លៃដើមសរុបដែលអ្នកបានចំណាយដើម្បីសាងសង់វា។ |
| Generalized Least Squares (GLS) | វិធីសាស្ត្រស្ថិតិកម្រិតខ្ពស់ដែលប្រើប្រាស់ដើម្បីប៉ាន់ស្មានទំនាក់ទំនងរវាងអថេរនៅក្នុងទិន្នន័យ ដោយវាជួយដោះស្រាយបញ្ហាវ៉ារ្យ៉ង់ខុសគ្នា (Heteroscedasticity) ដែលគំរូធម្មតា (OLS) មិនអាចធ្វើបាន។ | ដូចជាការពាក់វ៉ែនតាដែលមានកញ្ចក់កែតម្រូវពន្លឺអូតូ ដើម្បីមើលឃើញរូបភាពច្បាស់ល្អ ទោះបីជាមានពន្លឺជះខ្លាំងមិនស្មើគ្នានៅតាមកន្លែងផ្សេងៗគ្នាក៏ដោយ។ |
| Fixed Effect Model (FEM) | គំរូវិភាគទិន្នន័យបន្ទះ (Panel Data) ដែលសន្មតថា លក្ខណៈពិសេសប្រចាំខ្លួនរបស់ក្រុមហ៊ុននីមួយៗដែលមិនប្រែប្រួលតាមពេលវេលា មានឥទ្ធិពលថេរទៅលើដំណើរការរបស់វា ហើយកត្តាទាំងនោះត្រូវតែគិតបញ្ចូលក្នុងម៉ូដែល។ | ដូចជាការវាយតម្លៃពិន្ទុសិស្សដោយដកចេញនូវកត្តាទេពកោសល្យពីកំណើតរបស់ពួកគេម្នាក់ៗ ដើម្បីមើលថាតើការខិតខំប្រឹងប្រែងរៀនសូត្រពិតជាជួយពង្រឹងលទ្ធផលបានកម្រិតណា។ |
| Agency Theory | ទ្រឹស្តីហិរញ្ញវត្ថុដែលពន្យល់ពីជម្លោះផលប្រយោជន៍រវាងម្ចាស់ភាគហ៊ុន (អ្នកប្រគល់សិទ្ធិ) និងក្រុមប្រឹក្សាភិបាល ឬអ្នកគ្រប់គ្រងក្រុមហ៊ុន (អ្នកទទួលសិទ្ធិ) ដែលជារឿយៗអ្នកគ្រប់គ្រងតែងតែធ្វើសកម្មភាពដើម្បីប្រយោជន៍ផ្ទាល់ខ្លួនជាជាងក្រុមហ៊ុន។ | ដូចជាម្ចាស់ហាងជួលអ្នកគ្រប់គ្រងម្នាក់ឱ្យមើលការខុសត្រូវហាង ប៉ុន្តែអ្នកគ្រប់គ្រងនោះលួចយកលុយហាងទៅទិញរបស់របរប្រើប្រាស់ផ្ទាល់ខ្លួន។ |
| Financial Leverage | ការប្រើប្រាស់បំណុល (ការខ្ចីប្រាក់ពីធនាគារ ឬបោះផ្សាយសញ្ញាបណ្ណ) ដើម្បីយកមកវិនិយោគទិញទ្រព្យសកម្ម ឬពង្រីកប្រតិបត្តិការក្រុមហ៊ុន ដោយរំពឹងថានឹងទទួលបានប្រាក់ចំណេញខ្ពស់ជាងអត្រាការប្រាក់ដែលត្រូវសង។ | ដូចជាការខ្ចីលុយធនាគារដើម្បីទិញដីលក់យកចំណេញ ប្រសិនបើដីឡើងថ្លៃអ្នកចំណេញច្រើន តែបើដីចុះថ្លៃអ្នកនឹងជាប់បំណុលវ័ណ្ឌក។ |
| Heteroscedasticity | បញ្ហានៅក្នុងគំរូអេកូណូមេទ្រីក ដែលរង្វាស់នៃកំហុស (Variance of the error term) មិនថេរនៅគ្រប់កម្រិតនៃអថេរឯករាជ្យ ធ្វើឱ្យលទ្ធផលនៃការប៉ាន់ស្មានរបស់គំរូមិនអាចទុកចិត្តបាន។ | ដូចជាការបាញ់ស៊ីប ដែលពេលគោលដៅនៅជិតអ្នកបាញ់ចំល្អ (កំហុសតិច) តែពេលគោលដៅនៅឆ្ងាយ អ្នកបាញ់ខុសច្រើន (កំហុសធំ) គឺទំហំនៃការខុសមិនស្មើគ្នាទេ។ |
| Multicollinearity | បញ្ហាស្ថិតិមួយដែលកើតឡើងនៅពេលអថេរពន្យល់ពីរ ឬច្រើននៅក្នុងគំរូមានទំនាក់ទំនងគ្នាទៅវិញទៅមកខ្លាំងពេក ធ្វើឱ្យពិបាកក្នុងការកំណត់ថាអថេរមួយណាជាអ្នកផ្តល់ឥទ្ធិពលពិតប្រាកដទៅលើលទ្ធផល។ | ដូចជាការដាក់ម៉ាស៊ីនត្រជាក់២នៅក្នុងបន្ទប់តែមួយ ពេលបន្ទប់ត្រជាក់ យើងពិបាកដឹងថាម៉ាស៊ីនមួយណាជាអ្នកធ្វើឱ្យត្រជាក់ជាង ដោយសារវាដើរព្រមគ្នា។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
